II SA/Ke 93/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Żak, Sędziowie Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Sędzia WSA Beata Ziomek (spr.), Protokolant Starszy sekretarz sądowy Sebastian Styczeń, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 22 maja 2014r. sprawy ze skargi K. P. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 4 grudnia 2013r. znak: [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego oddala skargę. Postanowieniem z dnia 4 grudnia 2013r. znak: [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu zażalenia K. P. na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 17 października 2013 r. znak: [...] odmawiające wszczęcia na wniosek K. P. postępowania administracyjnego w sprawie zbiornika na ścieki sanitarne, usytuowanego na działce nr ew. 400/2 przy ul. P. 9A w C., utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu organ przedstawił następujący stan faktyczny i prawny sprawy. W wyniku dokonanych w dniu 26 sierpnia 2013 r. oględzin na działce nr ew. 400/2 pracownicy organu I instancji stwierdzili, że na tej działce znajduje się m.in. zbiornik na ścieki sanitarne o wymiarach w rzucie 1,80 x 2,80 m i pojemności 4,0m3, usytuowany w odległości 2,0m od muru ogrodzeniowego pomiędzy działkami nr ew. 400/2 i 401 oraz ok. 2,17m od ściany zachodniej budynku mieszkalnego usytuowanej w granicy działki nr ew. 401. Odległość pokrywy tego zbiornika od muru ogrodzeniowego wynosi ok. 3,73m, natomiast od innego budynku mieszkalnego usytuowanego na działce nr ew. 401 wynosi 7,5m. Ustalono również, że ściana zachodnia budynku mieszkalnego, usytuowanego na działce nr ew. 401 jest ścianą bez otworów okiennych i drzwiowych. Postanowieniem z dnia 17 października 2013r. znak: SI.511.2.117.2013 Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 61a §1 kpa odmówił wszczęcia postępowania w sprawie zbiornika na ścieki sanitarne. Na powyższe postanowienie zażalenie wniosła K. P. domagając się jego uchylenia i nakazania rozbiórki szamba, podnosząc, że zbiornik usytuowany jest na działce stanowiącej jej własność. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego rozpoznając powyższe zażalenie nie znalazł podstaw do jego uchylenia. Powołując brzmienie art. 61a §1 kpa organ stwierdził, że K. P. nie ma przymiotu strony w rozumieniu art. 28 kpa, zgodnie z którym stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie. Interes prawny w sferze prawa administracyjnego oznacza, że istnieje norma materialno-prawna, która kształtuje sytuację prawną jednostki w zakresie ustalonym przez jej treść. Podniesiono, że w postępowaniach prowadzonych przez organy nadzoru budowlanego interes prawny posiada inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego oraz właściciel nieruchomości sąsiadującej bezpośrednio z nieruchomością, na której usytuowany jest obiekt budowlany, o ile obiekt ten usytuowany jest w takiej odległości od granicy, że ma to wpływ na zabudowę nieruchomości sąsiedniej. Zdaniem organu, strona posiada w niniejszym postępowaniu wyłącznie interes faktyczny, który nie daje uprawnienia do skutecznego żądania wszczęcia postępowania administracyjnego. Źródłem interesu prawnego właściciela nieruchomości sąsiedniej mogą być przepisy prawa cywilnego, przepisy z zakresu zagospodarowania przestrzennego i szeroko rozumianego Prawa budowlanego. Organ uznał, że usytuowanie przedmiotowego zbiornika w żaden sposób nie ogranicza zabudowy na działce osoby wnoszącej zażalenie. Wymogi określające odległość pokryw i wylotów wentylacji zbiorników bezodpływowych na nieczystości ciekłe pojemności do 10m3 stosownie do przepisu § 36 ust. 2 pkt 1 i pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie powinna wynosić w zabudowie jednorodzinnej, zagrodowej i rekreacji indywidualnej, co najmniej: od okien i drzwi zewnętrznych do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi 5m; od granicy działki sąsiedniej, drogi (ulicy) lub ciągu pieszego 2m. W ocenie organu usytuowanie zbiornika na ścieki na działce nr ew. 400/2 w żaden sposób nie powoduje naruszenia uzasadnionych interesów prawnych skarżącej. Odnosząc się do argumentacji strony w kwestii usytuowania przedmiotowego zbiornika z naruszeniem prawa własności organ wskazał, że w tym zakresie strona może dochodzić roszczenia przed sądem powszechnym, na drodze z powództwa cywilnego. W skardze na powyższe postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, K. P. nie zgodziła się z treścią podjętego rozstrzygnięcia. Skarżąca zażądała zasypania szamba i usunięcia rur ściekowych, które jej zdaniem usytuowane są w jej posesji. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga nie jest zasadna, albowiem zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu. Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz. 270), zwanej dalej p.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się w nim naruszeń prawa skutkujących koniecznością jego uchylenia lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 i 2 p.p.s.a.). Przedmiotem kontroli sądowej w niniejszej sprawie jest postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymujące w mocy postanowienie organu I instancji wydane na podstawie art. 61a § 1 k.p.a., odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie zbiornika na ścieki sanitarne, usytuowanego na działce nr ew. 400/2 przy ul. P. 9A w C. Zgodnie z tym przepisem, gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do oceny, czy organy administracji prawidłowo uznały, że skarżąca nie posiada legitymacji strony do udziału w postępowaniu dotyczącym zbiornika na ścieki sanitarne na działce nr ewidencyjny 400/2 w C. Zgodnie z art. 28 k.p.a. stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że interes prawny to indywidualny, konkretny i sprawdzalny obiektywnie interes znajdujący potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, będących przesłankami zastosowania przepisu prawa materialnego, a zatem interes, którego podstawą mogą być wyłącznie przepisy prawa materialnego. Istotę interesu prawnego stanowi więc jego związek z konkretną normą prawa materialnego, którą można wskazać jako podstawę tego interesu. W rozpoznawanej sprawie skarżąca nie wykazała, aby przysługiwał jej przymiot strony w postępowaniu dotyczącym zbiornika na ścieki sanitarne, usytuowanego na działce nr ew. 400/2, przy ul. P. 9A w C., którego "zasypania" się domaga. W szczególności nie wskazała konkretnego przepisu prawa materialnego, z którego wywodzi własny interes prawny w przedmiotowym postępowaniu. Swój interes prawny upatruje w tym, że przedmiotowy zbiornik, jest usytuowany w jej działce. Jednakże tak ujęty interes prawny nie może być jednak podstawą do kwestionowania legalności budowy zbiornika. W niniejszej sprawie istotne dla przyznania skarżącej uprawnień strony było ustalenie usytuowania spornego zbiornika na działce nr ew. 400/2, celem odniesienia do obowiązujących przepisów regulujących odległości pokryw i wylotów wentylacji zbiorników bezodpływowych na nieczystości ciekłe od granic działki sąsiedniej i od okien i drzwi zewnętrznych do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi. Ustalenia w tym zakresie zostały dokonane na podstawie protokołu kontroli z dnia 26.08.2013r. wraz z dołączonym do niego szkicem sytuacyjnym oraz załącznikiem fotograficznym i nie budzą zastrzeżeń Sądu. W aspekcie wymogów określonych w § 36 ust. 2 pkt 1 i pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie dotyczących odległości pokryw i wylotów wentylacji zbiorników bezodpływowych na nieczystości ciekłe, za prawidłowe należy uznać stanowisko organu II instancji, że usytuowanie zbiornika na nieczystości sanitarne na działce nr ew. 400/2 w C., nie narusza tych norm. W niczym zatem nie ogranicza zabudowy na działce skarżącej, a tym samym nie powoduje naruszenia jej uzasadnionego interesu prawnego. Kwestionowanie tytułu prawnego do nieruchomości, na której znajduje się sporny obiekt, samo w sobie nie uzasadnia więc wszczęcia postępowania przed organami nadzoru budowlanego. Organy te bowiem nie są uprawnione do rozstrzygania sporów własnościowych, które należą do wyłącznej kompetencji sądów powszechnych. Nie można zatem w postępowaniu prowadzonym przed tymi organami dochodzić swoich racji wynikających wyłącznie z prawa własności. Na gruncie niniejszej sprawy zasługuje na akceptację pogląd organu wyrażony w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, że skarżąca będąc zainteresowana jej rozstrzygnięciem posiada tylko interes faktyczny, który nie daje jednak podstaw do skutecznego żądania wszczęcia postępowania. W tym stanie rzeczy, ponieważ podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 p.p.s.a.