II SAB/Ke 133/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Armański, Sędziowie Sędzia WSA Renata Detka, Sędzia WSA Jacek Kuza (spr.), , po rozpoznaniu w dniu 17 listopada 2021 r. na posiedzeniu niejawnym, w trybie uproszczonym sprawy ze skargi Stowarzyszenia [...] na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy Połaniec w sprawie udostępnienia informacji publicznej I. zobowiązuje Burmistrza Miasta i Gminy Połaniec do rozpatrzenia wniosku Stowarzyszenia [...] przesłanego drogą mailową w dniu 17 czerwca 2021 r. o udostępnienie informacji publicznej, w terminie 7 dni od daty doręczenia organowi akt sprawy; II. stwierdza, że bezczynność organu, o jakiej mowa w pkt I, nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. oddala skargę w pozostałej części; IV. zasądza od Burmistrza Miasta i Gminy Połaniec na rzecz Stowarzyszenia [...] kwotę 307 (trzysta siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skardze z 7 września 2021 r. na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy Połaniec, zarzucając naruszenie art. 61 ust. 1 Konstytucji RP oraz art. 13 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jedn. Dz.U.2020.2176 ze zm.), zwanej dalej "ustawą", S. D. domagało się zobowiązania organu do wykonania: 1. wniosku z 19 maja 2021 r. w zakresie udostępnienia rachunków/faktur za usługi telekomunikacyjne, a jeśli na rachunkach (fakturach) nie są wyszczególnione koszty za wiadomości i połączenia premium to udostępnienia innych dokumentów (załączników do faktur, zestawień szczegółowych), na których kwoty te są wyszczególnione dla poszczególnych numerów w okresie styczeń 2013 - kwiecień 2014 oraz grudzień 2013 - lipiec 2014; 2. wniosku z 17 czerwca 2021 r. tj. podania informacji, czy na fakturach (zestawieniu szczegółowym) widnieją informacje o kwotach za wysyłanie SMS premium, jeśli tak, to o podanie kwot za ww. sms we wnioskowanych poprzednio okresach czasowych. Ponadto strona skarżąca wniosła o stwierdzenie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W uzasadnieniu skargi jej autor wskazał, że na wniosek z 19 maja 2021 r., organ odpowiedział 1 czerwca 2021 r., że zgodnie z instrukcją kancelaryjną, dowody księgowe przechowywane są 5 lat, a informacja o służbowym numerze telefonu nie jest informacją publiczną. Tego samego dnia skarżący zwrócił się do organu drogą komunikacji elektronicznej o podanie jednoznacznej informacji, czy organ jest w posiadaniu wnioskowanych informacji. W odpowiedzi organ poinformował, że na fakturach widoczne są dane o które skarżący wnioskuje, ale dane te zgodnie z wyrokiem VIIl SA/Wa 11/14 nie stanowią informacji publicznej. Powyższe spowodowało, że 7 czerwca 2021 r. skarżący wezwał ostatecznie organ do realizacji wniosku z 19 maja 2021 r. lub wydania decyzji odmownej w terminie do 11 czerwca 2021 r. W odpowiedzi 11 czerwca 2021 r. organ przesłał wykaz faktur zawierający jedynie pierwszą stronę faktury, nie przesłał natomiast drugich stron faktur, na których, zdaniem skarżącego, widnieją ewentualnie kwoty za sms premium. Organ poinformował ponadto, że informacja o służbowym numerze telefonu nie jest informacją publiczną i nie zachodzi konieczność wydania decyzji odmownej. Dalej skarżące Stowarzyszenie podkreśliło, że 17 czerwca 2021 r. ograniczyło zakres wniosku do udzielenia jedynie informacji, czy wysyłano sms premium, a jeśli tak, to ile wyniosły koszty tych operacji. Jednak organ do dnia wniesienia skargi nie udzielił żadnej odpowiedzi, co oznacza, że pozostaje w bezczynności. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie w całości. Wskazał, że udzielając odpowiedzi na wniosek w części dotyczącej numerów telefonów służbowych przypisanych poszczególnym pracownikom, w całości podzielił stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w wyroku z 5 lutego 2016 roku, I OSK 2607/14, o czym poinformował skarżącego. Ponieważ żądana informacja nie stanowi informacji publicznej brak było podstawy do wydania decyzji o odmowie udzielenia informacji, o czym również skarżący został poinformowany. Dalej organ wskazał, że faktury VAT za żądany okres zostały skarżącemu udostępnione, natomiast inne niż faktury dokumenty, na których znajdują się informacje o kosztach za wiadomości i połączeniach premium, nie stanowią informacji publicznej. W tej kwestii organ powołał się na wyrok WSA w Warszawie z 2 kwietnia 2014 r., VIII SA/Wa 11/14. Kończąc organ podał, że pomimo że udzielił informacji w zakresie, który uznał za informację publiczną, skarżący w skardze po raz kolejny żąda udostępnienia tej samej informacji w posiadaniu której już jest (tj. faktur za żądany okres). Z kolei w zakresie żądania nr 2 skargi organ podał, że wysłał skarżącemu faktury VAT, a więc skarżący miał możliwość zweryfikowania, czy na fakturach widnieją wnioskowane do udostępnienia dane. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: Skarga jest częściowo zasadna. Zaskarżona w niniejszej sprawie bezczynność polegała na nieudzieleniu informacji publicznej, o którą skarżące Stowarzyszenie zwróciło się do Burmistrza Miasta i Gminy Połaniec we wnioskach z 19 maja i 17 czerwca 2021 r. Nie było w sprawie kwestionowane i nie jest to również wątpliwe dla Sądu, że Burmistrz Miasta i Gminy Połaniec jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej. Wspomniany wniosek z 19 maja 2021 w zakresie objętym skargą dotyczył udostępnienia rachunków/faktur za usługi telekomunikacyjne, a jeśli na rachunkach (fakturach) nie są wyszczególnione koszty za wiadomości i połączenia typu premium, to udostępnienia innych dokumentów (załączników do faktur, zestawień szczegółowych), na których kwoty te są wyszczególnione dla poszczególnych numerów w okresie styczeń 2013 - kwiecień 2014 oraz grudzień 2013 - lipiec 2014. Z kolei wniosek z 17 czerwca 2021 r. dotyczył poinformowania, czy na fakturach (zestawieniu szczegółowym) widnieją informacje o kwotach za wysyłanie SMS premium, jeśli tak, to o podanie kwot za ww. sms we wnioskowanych poprzednio okresach czasowych. Na wstępie należy wskazać, że skarżony organ udzielił częściowo odpowiedzi na wniosek z 19 maja 2021 r., gdyż udostępnił faktury za okres: styczeń 2013 - lipiec 2014. Udzielenie tej odpowiedzi spowodowało, co wynika także ze skargi, że strona skarżąca we wniosku z 17 czerwca 2021 r., ograniczyła swój wniosek do żądania udzielenia odpowiedzi, czy na przedstawionych przez organ fakturach (zestawieniu szczegółowym) widnieją informacje o kwotach za wysyłanie SMS premium, jeśli tak, to o podanie kwot za te SMS-y we wnioskowanych okresach czasowych. Powyższe ograniczenie żądania udzielenia informacji publicznej powoduje, że wniosek z 19 maja 2021 r. – w części niezałatwionej, powielony we wniosku z 17 czerwca 2021 r. - nie jest już aktualny i nie podlega ocenie Sądu w niniejszej sprawie, w konsekwencji skarga w tej części podlega oddaleniu, o czym Sąd orzekł jak w punkcie III wyroku, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 2325 ze zm.), dalej "p.p.s.a.". Przechodząc natomiast do żądania udzielenia informacji publicznej wskazanej we wniosku z 17 czerwca 2021 r. wskazać należy, że odpowiednio do okoliczności faktycznych rozpoznanie wniosku o udostępnienie informacji publicznej powinno polegać na: udostępnieniu informacji publicznej będącej w dyspozycji organu w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku w drodze dokonania czynności materialno-technicznej; odmowie jej udzielenia w drodze decyzji, na podstawie art. 16 ust. 1 ustawy, w przypadku uznania, że zachodzą podstawy do takiej odmowy, wydaniu decyzji o umorzeniu postępowania (w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 ustawy) lub poinformowaniu wnioskodawcy, że jego wniosek nie znajduje podstaw w przepisach ustawy, a więc nie dotyczy informacji publicznej. Bezczynność organu w zakresie udostępnienia informacji publicznej wystąpi wówczas, gdy zobowiązany do udzielenia tej informacji podmiot, będący w jej posiadaniu, nie podejmuje w przewidzianym w ustawie terminie odpowiednich czynności, tj. nie udostępnia informacji w formie czynności materialno-technicznej lub nie wydaje decyzji o odmowie jej udzielenia, bądź też w przypadku, gdy informacja publiczna nie może być udostępniona w sposób lub w formie określonych we wniosku, nie wydaje decyzji o umorzeniu postępowania, wreszcie nie informuje, że wniosek nie dotyczy informacji publicznej. Dla stwierdzenia bezczynności nie mają przy tym znaczenia okoliczności, z jakich powodów określone działanie nie zostało podjęte, a w szczególności, czy bezczynność została spowodowana zawinioną czy też niezawinioną opieszałością organu. W rozpoznawanej sprawie strona skarżąca 17 czerwca 2021 r. skutecznie, za pośrednictwem komunikacji elektronicznej, złożyła wniosek o udostępnienie informacji publicznej. Nie ulega wątpliwości, że organ nie udzielił odpowiedzi na ten wniosek. W odpowiedzi na skargę organ wprawdzie podał, że 25 czerwca 2021 r. udzielił wnioskodawcy informacji, że na przekazanych mu fakturach VAT nie ma informacji o kwotach za wysyłanie SMS premium, także w aktach administracyjnych sprawy znajduje się adresowane do skarżącego Stowarzyszenia pismo z 25 czerwca 2021 r. gdzie podano tę kwotę, jednak pismo to nie zostało wysłane. W piśmie z 11 października 2021 r. skierowanym do WSA w Kielcach (k.33) organ bowiem wskazał, że po wnikliwym przeanalizowaniu dostępnej korespondencji elektronicznej okazało się, że pismo znak: [...] z 25 czerwca 2021 r. nie zostało dostarczone do adresata. Reasumując powyższe należy stwierdzić, że w przewidzianym w ustawie terminie, jak również do dnia wniesienia skargi, organ nie udzielił skarżącemu Stowarzyszeniu żądanej informacji, nie odmówił w formie decyzji udostępnienia informacji, nie umorzył postępowania, a także nie zawiadomił uprawnionego pismem, że wnioskowana informacja nie jest informacją publiczną. To wszystko oznacza, że organ pozostawał w bezczynności, co do rozpoznania wniosku z 17 czerwca 2021 r. W tej sytuacji należało zobowiązać organ do rozpatrzenia tego wniosku, w terminie 7 dni od daty doręczenia akt sprawy organowi, o czym Sąd orzekł w punkcie I wyroku na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.ps.a. Sąd nie uznał, by bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, o czym orzeczono na podstawie art. 149 § 1a P.p.s.a., w punkcie II wyroku. Stwierdzona bezczynność wynikła bowiem z błędnego przekonania organu, że odpowiedź została już wnioskodawcy udzielona w piśmie z 25 czerwca 2021 r. Należy podkreślić, że w trakcie całego postępowania organ nie zlekceważył żadnego ze złożonych przez skarżące Stowarzyszenie pism i na każde z nich udzielał odpowiedzi. Także odpowiedź na wniosek z 17 czerwca 2021 r. została sporządzona i znajduje się w aktach administracyjnych, a tylko najprawdopodobniej względy techniczne spowodowały, że nie została ona wysłana. Wszystko to świadczy o tym, że organ dokładał wszelkich starań, aby zakończyć postępowanie bez zbędnej zwłoki. Wreszcie wypada zauważyć, że rażącym naruszeniem prawa pozostaje stan bezczynności, w którym bez żadnych wątpliwości i wahań można stwierdzić, że naruszono prawo w sposób oczywisty. Dla uznania rażącego naruszenia nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych obowiązków, czyli także terminów załatwienia sprawy. Przekroczenie musi być znaczne i nie dające się racjonalnie usprawiedliwić. Kwalifikacja naruszenia jako rażące musi więc posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określonego jako zwykłe naruszenie. W nawiązaniu do powoływanych w sprawie poglądów na temat publicznego, bądź nie charakteru informacji wnioskowanej do udostępnienia w niniejszej sprawie, należy wyjaśnić, że nie mogły one być przedmiotem oceny Sądu, gdyż byłoby to przedwczesne. Ponieważ przygotowana w piśmie z 25 czerwca 2021 r., odpowiedź organu na wniosek z 17 czerwca 2021 r. o udostępnienie informacji publicznej nie została wnioskodawcy wysłana, ani też organ w żaden inny przewidziany w prawie sposób nie zareagował na wniosek strony, Sąd nie miał możliwości odniesienia się do tego, czy informacja o kosztach ponoszonych z racji zawartych przez gminę Połaniec umów o świadczenie usług telekomunikacyjnych dotyczących telefonów służbowych pracowników Urzędu Miasta i Gminy w Połańcu i jednostek podległych za okres wskazany w sprawie, ma charakter informacji publicznej, czy też nie, zwłaszcza w kontekście nieznanych wnioskodawcy wywodów organu zaprezentowanych w piśmie z 25 czerwca 2021 r. co do późniejszego rozliczania tych kosztów z pracownikami, którzy je spowodowali ponad przyznany limit. Ocena powyższej kwestii będzie mogła nastąpić po ustaniu bezczynności organu, przy rozpatrywaniu ewentualnej kolejnej skargi na bezczynność, bądź akt wydany w tej sprawie przez organ. Możliwość i sposób ewentualnego zaskarżenia działania bądź bezczynności organu będzie bowiem zależny od sposobu załatwienia wniosku strony o udostępnienie informacji publicznej, które to sposoby zostały wyżej szczegółowo przedstawione. O kosztach postępowania Sąd orzekł w punkcie II wyroku na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 w związku z art. 206 p.p.s.a. Zgodnie z tym ostatnim przepisem Sąd może w uzasadnionych przypadkach odstąpić od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania w całości lub w części, w szczególności jeżeli skarga została uwzględniona w części niewspółmiernej w stosunku do wartości przedmiotu sporu ustalonej w celu pobrania wpisu. Ponieważ w niniejszej sprawie skarga została uwzględniona częściowo, tylko co do wniosku z 17 czerwca 2021 r., a co do wniosku z 19 maja 2021 r. została oddalona, Sąd uznał, że zasadnym będzie zastosowanie cytowanego wyżej przepisu i zasądzenie połowy zwrotu kosztów postępowania. Na w ten sposób zasądzone koszty złożył się wpis w wysokości 50 zł (pełny i uiszczony wpis wynosił 100 zł), wynagrodzenie pełnomocnika w wysokości 240 zł (połowa ze stawki 480 zł - § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r. poz. 265) i opłata skarbowa od pełnomocnictwa w wysokości 17 zł. (zasądzona w całości).