II SAB/Ke 39/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Kuza (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Armański Asesor WSA Magdalena Stępniak po rozpoznaniu w dniu 4 września 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi Stowarzyszenia na [...] w P. na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy Piekoszów w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. zobowiązuje Burmistrza Miasta i Gminy Piekoszów do rozpoznania punktu 2) lit. a) wniosku Stowarzyszenia [...] z 26 lipca 2024 r. o udostępnienie informacji publicznej, w terminie 14 dni od daty doręczenia organowi odpisu prawomocnego wyroku; II. stwierdza, że Burmistrz Miasta i Gminy Piekoszów dopuścił się opisanej w punkcie I bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. odrzuca skargę w części dotyczącej punktu 2) lit. b) wniosku Stowarzyszenia [...] z 26 lipca 2024 r. o udostępnienie informacji publicznej: IV. zasądza od Burmistrza Miasta i Gminy Piekoszów na rzecz Stowarzyszenia [...] kwotę [...](pięćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; V. zwraca Stowarzyszeniu [...] część uiszczonego wpisu sądowego od skargi w kwocie [...](pięćdziesiąt) złotych. W piśmie o oznaczeniu L.dz. [...] (data wpływu do organu – 8 maja 2025 r.) Stowarzyszenie na Rzecz Rozwoju Gminy P. "[...]" w P. (zwane dalej "Stowarzyszeniem") wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skargę na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy Piekoszów, domagając się między innymi zobowiązania tego organu do udzielenia informacji w sprawie wypłacanej prowizji od poboru podatków dla sołtysa miasta Piekoszów wg złożonych wniosków z: 5 czerwca 2024 r., 26 lipca 2024 r. i 12 sierpnia 2024 r. Uzasadniając złożenie skargi strona wskazała, że organ nie rozpatrzył w całości ww. wniosków i nie udostępnił żądanej informacji publicznej, ani nie wydał decyzji o odmowie udzielenia informacji w tych sprawach. Z kolei w piśmie o oznaczeniu L.dz. [...] (data wpływu do organu – 19 maja 2025 r.) skierowanym do Przewodniczącego Rady Miejskiej w Piekoszowie, strona oświadczyła, że wycofuje w całości skargę dotyczącą nieudzielenia informacji w sprawach wniosków z: 5 czerwca 2024 r., 26 lipca 2024 r. i 12 sierpnia 2024 r. Zarządzeniem z 28 maja 2025 r. rozdzielono powyższe zawarte w jednym piśmie skargi. Niniejsza sprawa dotyczy bezczynności w zakresie [...] W piśmie z 6 czerwca 2025 r. wniesionym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach Stowarzyszenie oświadczyło, że wycofanie skargi stało się bezprzedmiotowe, gdyż władze gminy nie udzieliły informacji dotyczącej kalkulacji cen za wodę, ścieki i śmieci, co było warunkiem jej wycofania. W piśmie procesowym z 21 lipca 2025 r. strona skarżąca dodała, że nie otrzymała odpowiedzi na [...] w zakresie punktu 2 lit. a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: Na wstępie należy wyjaśnić, że niniejsza sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. 2024 r. poz. 935 ze zm.), dalej p.p.s.a., zgodnie z którym jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in orzekanie w sprawach ze skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. Wyjaśnić przy tym trzeba, że bezczynność organu ma miejsce wówczas, gdy organ będąc właściwym w sprawie i zobowiązanym do podjęcia czynności, nie podejmuje jej w terminach określonych w ustawie i w konsekwencji pozostaje w zwłoce. Skarga na bezczynność ma na celu spowodowanie wydania przez organ oczekiwanego aktu lub podjęcia określonej czynności. W tym zakresie przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt organu administracji, lecz jego brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Uwzględniając skargę na bezczynność Sąd orzeka na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a., który określa, że w tym przypadku sąd: - zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; - zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; - stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych (art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, tekst jedn. Dz. U. z 2022 r. poz. 902 dalej: "u.d.i.p."). Krąg informacji, które ustawa, w ramach katalogu otwartego w szczególności uznaje za informację publiczną, określony został w art. 6 tej ustawy. W oparciu o wskazany przepis, uwzględniając konstytucyjną konstrukcję prawa do informacji zawartą w art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP przyjmuje się, że informacją publiczną jest każda informacja wytworzona przez władze publiczne, przez osoby pełniące funkcje publiczne oraz inne podmioty, które wykonują funkcje publiczne lub gospodarują mieniem publicznym, jak również informacje odnoszące się do wspomnianych władz, osób i innych podmiotów. Stosownie do art. 13 ust. 1 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2. Jeżeli informacja nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 2 u.d.i.p.). W świetle ugruntowanego stanowiska sądów administracyjnych z bezczynnością w sprawie udostępnienia informacji publicznej będziemy mieli do czynienia wówczas, gdy żądaniem wniosku jest objęta informacja mająca walor informacji publicznej, a podmiot zobowiązany nie podejmuje w ustawowym 14-dniowym terminie stosownej czynności materialno-technicznej w postaci udostępnienia informacji publicznej będącej w jego posiadaniu (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.), nie wyda decyzji o odmowie jej udostępnienia (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.), nie powiadomi wnioskodawcy o niemożności udzielenia informacji publicznej w wyznaczonym terminie, o przyczynach opóźnienia i nowym terminie wydania informacji, nie dłuższym niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku w tej sprawie (art. 13 ust. 2 u.d.i.p.), nie poinformuje o przeszkodach technicznych w udzieleniu informacji w żądanej formie (art. 14 ust. 2 u.d.i.p.), ewentualnie nie informuje wnioskodawcy, że danej informacji nie posiada, bądź że istnieje odrębny tryb dostępu do tej informacji (art. 1 ust. 2 u.d.i.p.), względnie że żądana informacja ma charakter informacji przetworzonej, w związku z czym jej uzyskanie uzależnione jest od wykazania przez wnioskodawcę, że jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego (art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.). Zatem pozytywne załatwienie wniosku, tj. udostępnienie żądanej informacji nie wymaga formy decyzji (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.) i uwalnia organ od ewentualnego zarzutu bezczynności. Konstatacja taka dotyczy jednak tylko sytuacji, kiedy odpowiedź jest pełna. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym i doktrynie nie jest kwestionowane to, że udzielenie informacji niepełnej lub wymijającej nie uwalnia od zarzutu bezczynności w rozpoznaniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej (wyrok NSA z 20 kwietnia 2021 r., III OSK 609/21). Wniesiona w niniejszej sprawie skarga dotyczyła bezczynności Burmistrza Miasta i Gminy Piekoszów co do rozpoznania złożonego przez skarżące Stowarzyszenie "Wniosku o udostępnienie informacji publicznej" z [...]., zawierającego żądanie udzielenie informacji w zakresie punktu 2 tego wniosku tj.: wysokości wypłaconej prowizji od pobranych podatków przez sołtysa miasta Piekoszów w 2024 r.: a/ z tytułu podatków od działalności gospodarczej za I i II kwartał 2024 r. b/ z tytułu podatków: rolnego, leśnego, "osób fizycznych nieruchomości" za I i II kwartał 2024 r. Nie było sporne, że Burmistrz Miasta i Gminy Piekoszów jako organ władzy publicznej jest podmiotem zobowiązanym do udostępniania informacji publicznej. (art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.) Natomiast jeśli chodzi o charakter żądanych informacji, to stwierdzić należy, że informacje te mają niewątpliwie walor informacji publicznych i są objęta zakresem przedmiotowym ustawy o dostępie do informacji publicznej. Dotyczą one bowiem wydatkowanych środków publicznych, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. f) u.d.i.p. W odpowiedzi na wniosek z 26 lipca 2024 r. w opisanym wyżej zakresie, w piśmie z 9 sierpnia 2024 r. Burmistrz Miasta i Gminy Piekoszów udzielił stronie następującej informacji: 2. wysokość wypłaconej prowizji od pobranych podatków przez sołtysa miasta Piekoszów w 2024 r.: a. z tytułu podatku od działalności gospodarczej za I i II kwartał 2024 r jest informacją wysoce przetworzoną, którą urząd nie dysponuje. b. z tytułu podatku: rolnego, leśnego, "osób fizycznych nieruchomości" wyniosła: - za 1 kwartał 2024 r. - 16 645 zł, - za 11 kwartał 2024 r. - 11 701 zł. Odnośnie odpowiedzi dotyczącej punktu 2 lit. a), należy podkreślić, że aby uznać informację za przetworzoną, organ winien wykazać, że skala i zakres skomplikowania czynności niezbędnych do udostępnienia wnioskowanej informacji lub sam jej rozmiar, wykraczają poza zwykłe zasady działania, poza powszechne standardy, a względy natury technicznej, organizacyjnej, osobowej czy też finansowej lub inne, stanowią przeszkodę w jej udzieleniu w formie tzw. informacji publicznej prostej. Jednocześnie w przypadku takiej kwalifikacji wnioskowanej informacji organ ocenia na podstawie wniosku, czy żądana informacja jest szczególnie istotna dla interesu publicznego. Jeśli dane zawarte we wniosku nie dają odpowiedzi na tę kwestię, organ wzywa stronę do wykazania, że uzyskanie przez nią informacji przetworzonej jest szczególnie istotne dla interesu publicznego (art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.) zakreślając termin na dokonanie tej czynności oraz rygor odmowy udostępnienia informacji. Następnie w zależności od wyniku tego wezwania, załatwienie wniosku przez organ polegać będzie na udostępnieniu żądanej informacji albo wydaniu decyzji odmownej. W niniejszej sprawie jak wynika z pisma z 9 sierpnia 2024 r. Burmistrz ograniczył się do stwierdzenia, że informacja zawarta w punkcie 2 lit. a) "jest informacją wysoce przetworzoną", co w świetle przedstawionych wyżej rozważań świadczy o tym, że w tym zakresie organ dopuścił się bezczynności. Istotnym jest w tym miejscu zaznaczenie, że na etapie skargi na bezczynność w rozpoznaniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej nie rozstrzyga się o charakterze informacji – czy żądana informacja jest informacją przetworzoną, czy też informacją prostą. Przedmiotem oceny Sądu jest wyłącznie okoliczność czy organ podjął czynności w sprawie w wymaganych przepisami prawa terminach (zob. wyrok WSA w Bydgoszczy z 27 sierpnia 2024 r., II SAB/Bd 34/24, dostępny na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl). Reasumując skoro organ nie rozpatrzył punktu 2 lit. a) wniosku strony skarżącej o udostępnienie informacji publicznej, w trybie i na zasadach określonych w u.d.i.p., należało na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 i art. 286 § 1 i 2 p.p.s.a. zobowiązać do jego rozpoznania (punkt I wyroku). Na mocy art. 149 § 1a p.p.s.a. Sąd uznał, że stwierdzona bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, o czym orzeczono w punkcie II wyroku. Oceniając tę kwestię Sąd miał na uwadze, że rażące naruszenie prawa oznacza wadliwość o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym i ma miejsce w razie oczywistego lekceważenia wniosków skarżącego i jawnego braku woli do załatwienia sprawy, jak też w razie ewidentnego niestosowania przepisów prawa, czy opóźnienia w podejmowanych czynnościach pozbawionego jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia. W niniejszej sprawie nie sposób dopatrzyć się w działaniu organu rażącego naruszenia prawa. Bezczynność organu wynikała z błędnego przekonania, że żądane informacje stanowią informacje przetworzone, natomiast nie była ona wynikiem kwestionowania konstytucyjnego prawa do uzyskiwania informacji o działalności władzy publicznej, czy też wyrazem złej woli organu. Należy podkreślić, że regulacje u.d.i.p. mogą powodować i niejednokrotnie powodują wątpliwości interpretacyjne. Przechodząc do dalszej części rozważań przede wszystkim należy zaznaczyć, że w uchwale z 22 czerwca 2020 r. o sygn. II OPS 5/19 (dostępnej jw.), podjętej w składzie 7 sędziów, Naczelny Sąd Administracyjny wyraził stanowisko, że wniesienie skargi na bezczynność po zakończeniu przez organ administracji publicznej prowadzonego postępowania poprzez wydanie decyzji ostatecznej stanowi przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu takiej skargi przez sąd administracyjny w zakresie rozstrzygnięcia podjętego na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. (tj. stwierdzenia, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania). Ponadto Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z 7 marca 2022 r. o sygn. akt II OPS 1/21 (dostępnej jw.), przesądził, że skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego wniesiona po jego ostatecznym zakończeniu, poprzedzona ponagleniem złożonym w jego toku, podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. W uzasadnieniu tej uchwały wskazano, że za inną przyczynę niedopuszczalności skargi, nawet po uprzednim złożeniu ponaglenia do organu administracji w toku postępowania administracyjnego, należałoby uznać okoliczność braku przedmiotu skargi w chwili jej wniesienia, rozumianego jako przewlekłość niedającą się już usunąć ze względu na rozstrzygnięcie sprawy przez organ administracji w sposób kończący postępowanie administracyjne. Nie jest już bowiem możliwe osiągnięcie celu skargi, którym jest rozstrzygnięcie sprawy, skoro organ dokonał już takiego rozstrzygnięcia. W obu przywołanych uchwałach jasno wskazano więc, że zakończenie postępowania administracyjnego przed wniesieniem skargi na bezczynność (przewlekłe prowadzenie postępowania) uniemożliwia jej rozpoznanie. Sąd nie może w takiej sytuacji badać, czy przed zakończeniem sprawy organ był bezczynny (prowadził postępowanie w sposób przewlekły). Stanowisko wyrażone w obu przywołanych wyżej uchwałach Sąd orzekający w sprawie podziela i przyjmuje jako własne. W niniejszej sprawie stanowisko to będzie miało znaczenie odnośnie punktu 2 lit b) wniosku z 26 lipca 2024 r., dotyczącego wysokości wypłaconej prowizji od pobranych podatków przez sołtysa miasta Piekoszów w 2024 r. z tytułu podatków: rolnego, leśnego, "osób fizycznych nieruchomości" za I i II kwartał 2024 r. W tym zakresie w piśmie z 9 sierpnia 2024 r. Burmistrz Miasta i Gminy Piekoszów udzielił informacji, że wysokość wypłaconej prowizji od pobranych podatków przez sołtysa miasta Piekoszów w 2024 r. z tytułu podatku: rolnego, leśnego, "osób fizycznych nieruchomości" wyniosła: - za I kwartał 2024 r. - 16 645 zł, - za II kwartał 2024 r. - 11 701 zł. Odpowiedź została przesłana na wskazany we wniosku adres mailowy. Mając na uwadze przedstawione wcześniej rozważania prawne należy uznać, że w stanie faktycznym rozpoznawanej sprawy, na datę wniesienia skargi organ nie był bezczynny odnośnie pytania z punktu 2 lit. b) [...], gdyż w tym zakresie udzielił wnioskodawcy żądanej informacji publicznej. W skardze, a także w piśmie z 19 maja 2025 r., dotyczącym "wycofania skargi z 08 maja 2025 r. na bezczynność jakiej dopuściła się P. T. J. Burmistrz Miasta i Gminy Piekoszów" i w piśmie z 6 czerwca 2025 r. (k. 4 – 7 i k. 15 akt sądowych) trudno się zresztą doszukać argumentacji uzasadniającej ocenę, że "Wnioski o udostępnienie informacji publicznej nie zostały w całości rozpatrzone i informacje nie zostały (...) udostępnione." (podkreślenia oryginalne – tak w skardze z 8 maja 2025 r.). W przywołanych wyżej pismach skarżący koncentruje się przede wszystkim na odpowiedzi dotyczącej wniosku z 29 października 2024 r., co nie jest przedmiotem tej sprawy (sprawa na bezczynność organu w zakresie tego wniosku zarejestrowana została pod sygnaturą II SA/Ke 41/25). Tym samym, skoro sprawa o udostępnienie informacji publicznej z wniosku z 26 lipca 2024 r. została we wskazanym wyżej zakresie załatwiona przed wniesieniem skargi, gdyż udzielono odpowiedzi na ten wniosek w piśmie z 9 sierpnia 2024 r., skargę jako niedopuszczalną z powodu braku przedmiotu zaskarżenia należało odrzucić, o czym Sąd orzekł jak w punkcie III sentencji wyroku na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Ponieważ skarga została uwzględniona w połowie, Sąd w punkcie IV sentencji wyroku na podstawie art. 200 w związku z art. 206 p.p.s.a. orzekł o zasądzeniu kosztów postępowania sądowoadministracyjnego w wysokości 50 zł, co stanowi połowę uiszczonego wpisu sądowego od skargi. Podobnie, ponieważ skarga została w połowie odrzucona, Sąd na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. w punkcie V sentencji wyroku orzekł o zwrocie uiszczonego wpisu od skargi w połowie.