II SO/Ke 8/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Ziomek, Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Armański (spr.), Asesor WSA Agnieszka Banach, Protokolant Starszy inspektor sądowy Joanna Dziopa, po rozpoznaniu w dniu 27 lutego 2020 r. na rozprawie sprawy z wniosku A. o wymierzenie grzywny w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a. p o s t a n a w i a: I. wymierzyć [...] grzywnę w kwocie 500 (pięćset) złotych; II. zasądzić od [...] kwotę 580 (pięćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W skierowanym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach wniosku z dnia 17 grudnia 2019 r. [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] wniosło o wymierzenie [...]Sp. z o.o. z siedzibą w [...] grzywny z tytułu niewykonania obowiązku przekazania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Kielcach skargi wnioskodawcy na bezczynność [...] Sp. z o.o. w sprawie rozpatrzenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej wraz z odpowiedzią na skargę. W uzasadnieniu swego wniosku spółka podniosła, że w/w skarga na bezczynność została doręczona [...]Sp. z o.o. w dniu 14 stycznia 2019 r. Pomimo upływu ustawowego terminu wykonania obowiązku, o którym mowa w art. 54 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz art. 21 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, skarga nie została przekazana do WSA w Kielcach, jak też do dnia dzisiejszego nie przekazano wnioskodawcy żądanych przez niego dokumentów. Wnioskodawca podkreślił, że już raz wnosił o wymierzenie grzywny organowi w związku z niewykonaniem tego samego obowiązku. Dnia 24 maja 2019 r. tut. Sąd w sprawie prowadzonej pod sygn. akt II SO/Ke 4/19 nałożył na [...]Sp. z o.o. grzywnę w wysokości 500 zł. Mimo tego, organ do dnia dzisiejszego nie wypełnił obowiązków wynikających z przepisów prawa. Zdaniem wnioskodawcy mijają się z prawdą twierdzenia Sp. z o.o., na które uprzednio powołał się Sąd Administracyjny, iż "nieprzekazanie skargi nie było wynikiem złej woli organu, bądź chęci uchylenia się od kontroli sądu administracyjnego, a jedynie uznaniem, że żądana informacja publiczna została już udzielona". W odpowiedzi na wniosek [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...]wniosło o jego oddalenie, jak też o zasądzenie kosztów postępowania oraz o przesłuchanie wskazanych świadków. Organ przyznał, że faktem jest, iż skarżący pismem z dnia 20 grudnia 2018 roku złożył wniosek o udostępnienie informacji publicznej w z związku z postępowaniem o udzielnie zamówienia publicznego prowadzonego w trybie przetargu nieograniczonego na odbiór i zagospodarowanie odpadów komunalnych z terenu Gminy [...]. Wniosek ten został przesłany drogą wiadomości e-mail. Spółka w terminie nie odpowiedziała na ten wniosek skutkiem czego skarżący dnia 8 stycznia 2019 roku skierował do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skargę na bezczynność, która to skarga nie została do Sądu przekazana zgodnie z przepisami postępowania. Jak wynika z treści wniosku o wymierzenie grzywny z dnia 17 grudnia 2019 roku, skarżący już raz skierował tożsamy wniosek o nałożenie grzywny do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, który to wniosek został rozpatrzony przez Sąd 24 maja 2019 roku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach wymierzył wtedy, w ramach postępowania prowadzonego pod sygn. akt II SO/Ke 4/19, grzywnę w wysokości 500 zł. Organ podkreślił, że niewypełnienie obowiązku przekazania skargi do Sądu związane było z okolicznościami, za które obecny Zarząd nie może ponosić odpowiedzialności. W dniu kiedy skarżący złożył wniosek o udzielenie informacji publicznej Zarząd [...] Sp. z o.o. składał się z dwóch osób — A. B. (Prezes Zarządu) i C.D. (Członek Zarządu – obecnie Prezes Zarządu). Zagadnieniem związanym z pierwotnym wnioskiem skarżącego, tj. tym dotyczącym udzielenia informacji publicznej a także kolejną przekazywaną korespondencją zajmował się A. B. Jak wynika z danych ujętych w dzienniku korespondencyjnym Spółki dnia 18 stycznia 2019 roku wpłynęła skarga [...] Sp. z o.o. w [...]. Odpis skargi pozostał u Prezesa Zarządu A.B., który nie nadał dalszego biegu sprawie. Faktem jest, że postępowanie w sprawie o sygn. II SO/Ke 4/19 dotyczyło tego samego żądania, jednak prowadzone było "na zlecenie" ówczesnego Prezesa Zarządu — A. B. Obecny Zarząd w osobie Prezesa C. D. nie jest w stanie wskazać z jakich przyczyn nie doszło do przekazania oryginału skargi ani tego gdzie oryginał ten się znajduje. Z uwagi na zmianę na stanowisku Prezesa Zarządu Spółki i wolę C.D. uzyskania wszelkich dokumentów, które były w posiadaniu byłego już Prezesa Zarządu A. B., pismami z dnia 20 listopada 2019 roku i 14 maja 2019 roku wezwano A. B. do zwrotu służbowej korespondencji. Ten jednak, wedle oświadczenia C. D., nie przekazał posiadanej przez siebie dokumentacji i korespondencji służbowej. Jak wynika z powyższego, brak wykonania obowiązku przekazania skargi nie był związany ze złą wolą organu, ale z faktem, że spółka nie posiadała i nie posiada także obecnie skargi na bezczynność, która została złożona przez skarżącego. Stąd spółka wniosła o zaliczenie odpisu skargi, który został przedłożony przez skarżącego, jako właściwej skargi i rozpatrzenie tejże w ramach właściwego postępowania. Nawet bowiem jeśli Sąd nałoży grzywnę to takie postanowienie nie przyniesie skutku w postaci przedstawienia skargi Sądowi albowiem spółka nie posiada tej skargi, która prawdopodobnie znajduje się w posiadaniu byłego Prezesa Zarządu — A. B. Spółka wniosła także o zawieszenie niniejszego postępowania sądowego z uwagi na fakt, że uczestnik zamierza skierować do organów ścigania wniosek o wszczęcie postępowania przygotowawczego w zakresie możliwości dopuszczenia się przestępstwa zaboru dokumentów, a w szczególności przedmiotowej skargi [...]. W piśmie z dnia 23 stycznia 2020 r. wnioskodawca podtrzymał wniosek o wymierzenie grzywny. Podniósł, że jego zdaniem żadna z okoliczności podnoszonych w odpowiedzi na wniosek nie stanowi okoliczności umożliwiającej uniknięcie odpowiedzialności za brak przekazania skargi. Wręcz przeciwnie, okoliczności te wskazują jednoznacznie na lekceważący stosunek organu zarówno do strony skarżącej jak i postępowania przez nią wszczętego. Podkreślił, że organ już raz został ukarany grzywną za brak przekazania skargi. Mimo tego i pomimo oczywistych wskazań Sądu Administracyjnego co do konieczności jej przekazania, [...] w [...]Sp. z o.o. nie podjęła żadnych działań nakazanych prawem. Na marginesie zauważono, że obecny Prezes Zarządu [...] w [...]Sp. z o.o. C. D. do czasu powołania go na stanowisko Prezesa Zarządu pełnił funkcję Członka Zarządu Spółki. Według KRS spółki, jeżeli zarząd składa się z więcej niż jednej osoby, do składania oświadczeń w imieniu Spółki wymagane jest współdziałanie dwóch członków Zarządu. W świetle powyższego rzekomy brak wiedzy o toczącym się postępowaniu przez ówczesnego członka zarządu a obecnego Prezesa Zarządu jest co najmniej zastanawiający. Wniesiono ponadto o rozważanie przez Sąd podjęcia innych działań dopuszczonych przepisami prawa, w tym zawiadomienia odpowiednich organów. Na rozprawie sądowej w dniu 27 lutego 2020 r. pełnomocnik wnioskodawcy podtrzymał wniosek o wymierzenie grzywny, wniósł o zasądzenie kosztów postępowania sądowego, jak też wniósł o oddalenie wniosku o zawieszenie postępowania. Pełnomocnik organu, wnosząc o oddalenie wniosku o wymierzenie grzywny, cofnął wniosek o przesłuchanie świadków i podtrzymał wniosek o zawieszenie postępowania dodając, że do dnia dzisiejszego nie został złożony wniosek o wszczęcie postępowania karnego w zakresie możliwości popełnienia przestępstwa zaboru dokumentów. Dodał także, że toczą się inne postępowania z zawiadomień byłego i obecnego prezesa, którzy pozostają ze sobą w konflikcie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: Wniosek zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a., skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Organ, o którym mowa w § 1, przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia (§ 2). Z kolei stosownie do treści art. 55 § 1 p.p.s.a., w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny. Z treści przytoczonego art. 55 § 1 p.p.s.a. wynika, iż wyłączną, materialnoprawną przesłanką orzeczenia o wymierzeniu grzywny jest niewypełnienie przez organ obowiązków wynikających z art. 54 § 2 p.p.s.a. w terminie przewidzianym w tym przepisie bądź, tak jak ma to miejsce w niniejszej sprawie, w terminie przewidzianym w art. 21 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r. poz. 1429 ze zm.), zgodnie z którym do skarg rozpatrywanych w postępowaniu o udostępnienie informacji publicznej stosuje się przepisy ustawy p.p.s.a., z tym, że przekazanie akt i odpowiedzi na skargę następuje w terminie 15 dni od dnia otrzymania skargi, które to uregulowanie stanowi lex specialis w stosunku do art. 54 § 2 p.p.s.a. Także w orzecznictwie sądowoadministracyjnym podnosi się, że wyłączną przesłanką orzeczenia o wymierzeniu organowi grzywny jest niewypełnienie przez organ obowiązków określonych w art. 54 § 2 p.p.s.a. To, jakie przyczyny spowodowały nieprzekazanie skargi sądowi, pozostaje bez znaczenia w sprawie samego wymierzenia grzywny, a może mieć jedynie wpływ na jej wysokość. Wymierzając grzywnę, sąd powinien wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności danej sprawy, w tym między innymi przyczyny niewypełnienia przez organ ciążącego na nim obowiązku. Grzywna ma przy tym charakter dyscyplinująco-represyjny (por. m.in. postanowienie NSA z dnia 9 lutego 2012 r., sygn. I OZ 73/12, wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 12 maja 2016 r., sygn. II SO/Go 2/16). W niniejszej sprawie bezspornym jest, że jak dotąd [...]Sp. z o.o. z siedzibą w [...] (organ w rozumieniu art. 55 § 1 p.p.s.a.) nie przekazało do tut. Sądu skargi na bezczynność (w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej) wystosowanej w styczniu 2019 r. przez [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...]. Bezspornym jest również, że już raz z tego powodu tut. Sąd postanowieniem z dnia 24 maja 2019 r. wydanym w sprawie II SO/Ke 4/19 wymierzył organowi grzywnę w wysokości 500 zł. Niewykonanie w dalszym ciągu obowiązku wynikającego z art. 54 § 2 p.p.s.a. organ tłumaczy obecnie brakiem obiektywnej możliwości w tym zakresie wobec faktu, że przedmiotowym dokumentem skargi fizycznie nie dysponuje, znajduje się on bowiem najprawdopodobniej w dyspozycji byłego prezesa zarządu spółki, który pozostaje w konflikcie z obecnym prezesem i pomimo żądań nie zwrócił posiadanej dokumentacji spółki. Jakkolwiek okoliczności powyższych nie można wykluczyć, zasadnym było w ocenie Sądu wymierzenie organowi grzywny w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a. z następujących przyczyn. Po pierwsze, jak podniesiono, przesłanką wymierzenia grzywny jest fakt nieprzekazania skargi sądowi, bez względu na powody. Po drugie, organ niedopełniający obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a. w ustawowym terminie nie może skutecznie zasłaniać się problemami wewnętrznymi występującymi w jego funkcjonowaniu (por. m.in. postanowienie NSA z dnia 9 czerwca 2011 r., sygn. II OZ 485/11). Po trzecie trzeba zwrócić uwagę, że we wspomnianym wyżej postanowieniu z dnia 24 maja 2019 r., sygn. II SA/Ke 4/19 (opubl. cbois.nsa.gov.pl, Lex nr 2675469), Sąd podniósł, że "Wymierzając dość niską grzywnę, w stosunku do jej maksymalnej możliwej wysokości, Sąd wziął pod uwagę okoliczność, że nieprzekazanie skargi nie było wynikiem złej woli organu, bądź chęci uchylenia się od kontroli sądu administracyjnego, a jedynie uznaniem, że żądana informacja publiczna została już udzielona. Należy jednak podkreślić, że art. 55 § 1 i § 2 p.p.s.a. nie wyłącza możliwości wielokrotnego wymierzania grzywny, a więc jeżeli skarga na bezczynność nadal nie zostanie przekazana, to wnioskodawca będzie miał możliwość ponownego żądania wymierzenia grzywny. Wówczas zaś nie będzie można już przyjąć, że nieprzekazanie skargi nie jest wynikiem złej woli". Orzeczenie to zostało wydane, a zatem także doręczone organowi w czasie gdy – jak można wnioskować choćby z pisma kierowanego do A. B. z dnia 14 maja 2019 r. (k. 22) – ten ostatni nie był już obecny w spółce, a rolę prezesa zarządu pełnił C. D. Mimo to pierwszą czynność po wydaniu w/w postanowienia, mającą na celu odzyskanie dokumentu skargi od A. B., organ podjął dopiero w listopadzie 2019 r., kierując do niego pismo z dnia 20 listopada 2019 r. (k. 24). Następnie, w odpowiedzi na wniosek będący przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie, zapowiedziano skierowanie zawiadomienia do organów ścigania w związku z podejrzeniem popełnienia przestępstwa zaboru dokumentów. Jak się okazało na rozprawie, takie zawiadomienie nie zostało jednak złożone. Nie podjęto także, mimo upływu znacznego okresu czasu, choćby próby korespondencji czy to z [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...], czy to z samym Sądem, w celu wyjaśnienia zaistniałej sytuacji, podania powodów nieprzekazania skargi, co mogłoby dodatkowo uwiarygodnić twierdzenia spółki o braku złej woli z jej strony. W zaistniałej sytuacji, mając na uwadze wszystkie powyższe okoliczności, zasadnym było wymierzenie organowi grzywny w wysokości 500 zł. Jak już podkreślił Sąd w sprawie o sygn. II SO/Ke 4/19 nie jest to grzywna wygórowana w stosunku do jej maksymalnej możliwej wysokości. Aktualnie wynika to z faktu, iż – jak podniesiono – nie można wykluczyć, że rzeczywiście spółka fizycznie nie posiada skargi na skutek konfliktu z byłym prezesem zarządu. Nie wyłącza to jednak istnienia podstaw do orzeczenia grzywny. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach, na podstawie art. 55 § 1 oraz art. 154 § 6 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. Na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 2 i art. 64 § 3 p.p.s.a. Sąd orzekł o zwrocie kosztów postępowania, na które składa się wpis sądowy od wniosku w wysokości 100 zł oraz wynagrodzenie adwokata (480 zł), które ustalono na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. "c" rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r. poz.1800).