I SA/Kr 1015/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Urszula Zięba po rozpoznaniu w dniu 1 grudnia 2017r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Spółki Mieszkaniowej S. Sp. z o. o. w K. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia 28 lipca 2017r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych za 2009r. postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Spółka Mieszkaniowa S. Sp. z o. o. w K. złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia 28 lipca 2017r., nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych za 2009r., w której jednocześnie zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania ww. decyzji. Powyższy wniosek oparty był na argumentacji, że przedmiotem sprawy jest należność podatkowa o bardzo znacznej wysokości - ponad miliona złotych. Dodatkowo do należności głównej powinno się dodać jeszcze odsetki za opóźnienie w zapłacie należności podatkowych, obliczane od 2009r. To zaś powoduje, że łączna kwota, która może zostać wyegzekwowana na podstawie zaskarżonej decyzji, może przekroczyć nawet kwotę dwóch milionów złotych. Próby wyegzekwowania tak wysokiej sumy i związane z tym zajęcia wierzytelności, rachunków bankowych, ruchomości itp. może - z prawdopodobieństwem graniczącym z pewnością - sparaliżować nawet najlepiej i najsprawniej funkcjonujące przedsiębiorstwo. Jest to szczególnie ważne w przypadku podmiotu, który prowadzi działalność deweloperską, a to ze względu na specyfikę procesu budowlanego, który wymaga istnienia ciągłej płynności po stronie dewelopera i podmiotów z nim powiązanych. Biorąc pod uwagę średnie okresy trwania spraw przed sądami administracyjnymi, strona skarżąca doszła do wniosku, że paraliż działalności podatnika, wywołany zastosowanymi przez organy skarbowe czynnościami egzekucyjnymi może trwać nawet ponad rok. Nawet osiągnięcie przez podatnika sukcesu w niniejszej sprawie, może okazać się ostatecznie pyrrusowym zwycięstwem, gdyż przedsiębiorstwo może już wtedy nie istnieć, bądź nie funkcjonować. Zatem z faktu wysokości należności pieniężnej, która jest objęta zaskarżoną decyzją (wraz z odsetkami), wynika możliwość wyrządzenia po stronie podatnika znacznej szkody, której naprawienie może w przyszłości nie być możliwe. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2017r. poz. 1369 ze zm.; dalej jako: "p.p.s.a.") po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Orzeczenie dotyczące wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji ma fakultatywny charakter, a więc sąd może, lecz nie musi wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu lub czynności, nawet w wypadku, gdy w sprawie występują przesłanki przewidziane w powołanym wyżej przepisie. Rozstrzygając w oparciu o art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd jest związany zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych wymienionych we wskazanym przepisie. Zgodnie z ugruntowanym stanowiskiem orzeczniczym, wyrażonym między innymi w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 grudnia 2004r. sygn. akt GZ 138/2004, podstawową przesłanką wstrzymania wykonania decyzji - zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. - jest wykazanie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Oznacza to, że chodzi o taki uszczerbek (majątkowy lub niemajątkowy), który nie będzie mógł być usunięty przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego surogat w postaci sumy pieniężnej nie przedstawiałby znaczenia dla skarżącego, albo gdyby zachodziło zagrożenie życia lub zdrowia. Trudne do odwrócenia skutki, to takie prawne lub faktyczne konsekwencje, które raz zaistniałe, powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 3 sierpnia 2006r. sygn. akt II SA/Bk 352/06). Stosownie do powyższych uregulowań, zaistnienie chociażby jednej z wymienionych przesłanek w art. 61 § 3 p.p.s.a., uzasadnia wstrzymanie danego aktu. Przedmiotowa decyzja dotyczy zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych, więc z uwagi na treść art. 61 § 3 p.p.s.a. oczywistym jest, że rzeczowe uzasadnienie rozpoznawanego wniosku, powinno precyzyjnie opisywać aktualną sytuację strony skarżącej, tak by Sąd rozpoznający ten wniosek doszedł do przekonania, że uiszczenie kwoty, wynikającej ze zobowiązania podatkowego przed rozpoznaniem sprawy, rodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia stronie znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Tego jednak nie sposób doszukać się w rozpatrywanym wniosku. Strona skarżąca podaje wprawdzie argumentację, wskazując, że próby wyegzekwowania wysokiej sumy, orzeczonej decyzją i związane z tym zajęcia wierzytelności, rachunków bankowych, ruchomości itp., mogą sparaliżować nawet najlepiej i najsprawniej funkcjonujące przedsiębiorstwo – jednakże na poparcie powyższych twierdzeń, nie zostały przedłożone żadne konkretne dowody, np. w postaci dokumentów, które obrazowałyby ten stan rzeczy. Powyższe możliwości, które Spółka upatruje w swojej obecnej sytuacji są tylko teoretycznymi scenariuszami. Argument mówiący o możliwości sparaliżowania przedsiębiorstwa nie jest przekonujący, tym bardziej, że na jego poparcie nie przedłożono żadnych dokumentów źródłowych. Dodać trzeba, że od podmiotu gospodarczego wymaga się odpowiedzialności w podejmowanych działaniach gospodarczych, w tym także w kwestii zobowiązań podatkowych. Działalność Spółki w zakresie usług deweloperskich dodatkowo zobowiązuje ją do rzetelności i wykazania należytej staranności w obrocie gospodarczym. Z argumentacji strony skarżącej, niepopartej żadnymi dowodami, w ocenie Sądu, nie wynika uzasadnienie dla pozytywnego rozpatrzenia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Natomiast same twierdzenia Spółki, nie dają Sądowi możliwości oceny, czy uiszczenie kwoty, o której mowa w zaskarżonej decyzji, zagrozi jej płynności finansowej. W kontekście powyższego, Sąd zauważa, że ogólnikowe twierdzenia, pozbawione szerszego uzasadnienia i stosownych dowodów, nie mogą stanowić podstawy do orzeczenia o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 października 2014r. sygn. akt II OZ 1099/14). Należy również wskazać, że uszczuplenie stanu finansowego nie jest wystarczającą przesłanką wstrzymania wykonania ostatecznej decyzji administracyjnej. Faktu egzekwowania obowiązku pieniężnego, wynikającego z zaskarżonej decyzji, nawet przy uwzględnieniu sytuacji materialnej strony, nie można utożsamiać z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody, czy spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 września 2014r. sygn. akt I OZ 737/14). Każda bowiem decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych, pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek faktyczny w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Nie jest to więc sytuacja, która sama z siebie, uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym, gdyż w razie uwzględnienia przez sąd skargi i uchylenia decyzji można otrzymać zwrot uiszczonej kwoty (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 listopada 2013r., sygn. akt II GZ 684/13). W ocenie Sądu, Spółka nie wykazała, ale też nie uprawdopodobniła okoliczności, na które powoływała się we wniosku, a to uniemożliwiło Sądowi zweryfikowanie, czy strona skarżąca rzeczywiście nie dysponuje środkami, umożliwiającymi wypełnienie zobowiązania podatkowego, wynikającego z zaskarżonej decyzji, a co się z tym wiąże, że wykonanie tej decyzji, powodowałoby wyrządzenie jej znacznej szkody lub prowadziło do spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Na tej podstawie, Sąd nie może wywieść słusznych podstaw do orzeknięcia w kierunku wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, bowiem tylko konkretne, poparte stosownymi dokumentami dane, mogą stać się przesłanką do poparcia wniosku strony skarżącej. Sąd musi ponadto posiadać wiedzę, na czym mogłoby polegać wyrządzenie znacznej szkody lub spowodowanie trudnych do odwrócenia skutków w odniesieniu do sytuacji strony. W tym celu powinna ona podać konkretne, poparte odpowiednią dokumentacją, dane, czego nie odnotowano na gruncie przedmiotowej sprawy. W niniejszej sprawie strona skarżąca, nie przedłożyła wystarczających dokumentów, wskazujących na zaistnienie przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a., od których ustawa uzależnia możliwość wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu. Brak stosownych dokumentów, uniemożliwiło Sądowi dokonanie rzetelnej analizy sytuacji strony skarżącej, a tym samym nie pozwoliło uznać ogólnikowych deklaracji o zasadności wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu za wiarygodne. Konkludując, warto wskazać na stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, wyrażone w postanowieniu z dnia 10 listopada 2016r., sygn. akt II GZ 1146/16, że wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji powinien odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności, które mogą wystąpić w przyszłości) pozwalających wywieść, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne. Strona powinna w tym celu należycie uzasadnić złożony wniosek, tj. poprzeć go twierdzeniami, tezami oraz stosownymi dokumentami. Nie jest bowiem wystarczające, aby okoliczności, przemawiające za wstrzymaniem wykonania wspomnianego aktu lub czynności, występowały w sprawie – Sąd musi mieć o nich wiedzę i możliwość zweryfikowania tej wiedzy, a dostarczenie odpowiednich informacji i dokumentów w tym zakresie obciąża stronę, co nie miało miejsca w przedmiotowej sprawie. Sąd zwraca jednocześnie uwagę, że postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności ma charakter wpadkowy, zaś jego byt prawny kończy się z chwilą wydania przez sąd orzeczenia uwzględniającego skargę lub uprawomocnienia się orzeczenia oddalającego skargę. Mając na względzie przedstawione powyżej okoliczności, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.