I SA/Kr 1016/12
PostanowienieWSA w Krakowie2013-09-23
Skład orzekający: Bogusław Wolas, Maja Chodacka, Paweł Dąbek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wyłączenia referendarza sądowego od rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy, jeśli strona skarżąca zarzuca mu brak obiektywizmu i negatywne nastawienie, opierając się na subiektywnej ocenie jego dotychczasowych działań?Ratio decidendi
Wniosek o wyłączenie referendarza sądowego nie zasługuje na uwzględnienie, jeśli strona nie wskazuje konkretnych okoliczności mogących wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności, a jedynie opiera się na subiektywnej ocenie jego dotychczasowych działań i rozstrzygnięć, które mogą być kwestionowane w drodze właściwych środków zaskarżenia. Oświadczenie referendarza o braku podstaw do wyłączenia, jeśli nie budzi wątpliwości, jest wystarczające.Stan faktyczny
Strona W.G. złożyła wniosek o wyłączenie Referendarza sądowego Michała Śmiałowskiego od rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy, zarzucając mu negatywne nastawienie, odrzucanie wniosków i brak obiektywizmu. Strona podała, że referendarz wzywa do przedłożenia wielu dokumentów w krótkim terminie, a niedołączenie jednego traktuje jako podawanie nieprawdy, oraz że uznaje sytuację, gdy wydatki przewyższają przychody, za podstawę do odmowy prawa pomocy. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Odmówiono wyłączenia Referendarza sądowego Michała Śmiałowskiego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Bogusław Wolas (spr.) Sędziowie WSA: Maja Chodacka Paweł Dąbek po rozpoznaniu w dniu 23 września 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W.G. o wyłączenie Referendarza sądowego Michała Śmiałowskiego od rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi W.G. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej z dnia 11 maja 2012 r. nr [...] w przedmiocie uznania ponaglenia za nieuzasadnione postanawia : - odmówić wyłączenia Referendarza sądowego Michała Śmiałowskiego -
W dniu 14 sierpnia 2013 r. wpłynął do WSA w Krakowie wniosek W. G. o wyłączenie od rozpoznania sprawy o zwolnienie od kosztów sądowych Referendarza sądowego Michała Śmiałowskiego z uwagi na jego negatywne nastawienie do osoby skarżącego, a także odrzucanie i negatywne rozpoznawanie każdego wniosku, co świadczy o niewytłumaczalnym negatywnym nastawieniu. Strona podała, że Referendarz wzywa ją do przedłożenia np. 60 dokumentów z różnych urzędów i instytucji w terminie 7 dni po czym stwierdza, że niedołączenie jednego świadczy o tym, że skarżący podaje nieprawdę. Przyjętym z góry zwyczajem Referendarza świadczącym o braku obiektywizmu jest teza jakoby sytuacja, że konieczne wydatki są wyższe od aktualnych przychodów świadczy o tym, że strona jest w stanie ponieść bardzo wysokie opłaty sądowe. Referendarz bez zastanowienia nazywa taką sytuację "niewytłumaczalną" i odmawia prawa pomocy. Łącznie świadczy to dobitnie o tym, że w/W Referendarz nie jest obiektywny i prowadzi postępowanie pod z góry przyjęte rozwiązanie, tj. odmowę przyznania prawa pomocy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na podstawie art. 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Ponadto zgodnie z art. 20 § 1 p.p.s.a. wniosek o wyłączenie sędziego strona zgłasza na piśmie lub ustnie do protokołu posiedzenia w sądzie, w którym sprawa się toczy, uprawdopodobniając przyczyny wyłączenia. Natomiast art. 22 § 1 i § 2 p.p.s.a. stanowi, że o wyłączeniu sędziego rozstrzyga sąd administracyjny, w którym sprawa się toczy. Postanowienie wydaje sąd w składzie trzech sędziów, na posiedzeniu niejawnym, po złożeniu wyjaśnienia przez sędziego, którego wniosek dotyczy. Przepisy powyższe, stosuje się odpowiednio do wyłączenia protokolanta, referendarza sądowego, asesora sądowego oraz prokuratora (art. 24 § 1 p.p.s.a.).
Zgodnie z utrwaloną linią orzecznictwa, jeżeli sędzia, którego dotyczy wniosek w przedmiocie wyłączenia od udziału w postępowaniu, złożył oświadczenie, że nie zachodzą żadne okoliczności określone w art. 18 i art. 19 p.p.s.a., dające podstawę do wyłączenia od rozpoznawania w danej sprawie i prawdziwość tego oświadczenia nie budzi żadnych wątpliwości, to wniosek o jego wyłączenie nie zasługuje na uwzględnienie (por. postanowienie NSA z dnia 13 kwietnia 2012 r., sygn. akt II OZ 259/12, LEX nr 1138292). Okoliczności stanowiące w istocie subiektywne przemyślenia i ocenę działań podejmowanych przez sędziów i referendarzy, których wyłączenia domaga się strona, nie mogą stanowić przyczyny ich wyłączenia (por. postanowienie NSA z dnia 21 grudnia 2011 r., sygn. akt I OZ 1069/11, LEX nr 1149558). Podkreślenia zatem wymagało, że konieczne jest wskazanie konkretnych okoliczności, czy to wymienionych enumeratywnie w art. 18 p.p.s.a. czy też innych, z których wynika, że istnieją wątpliwości co do bezstronności referendarza zgodnie z treścią art. 19 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z dnia 5 października 2011 r., sygn. akt I OZ 753/11, LEX nr 1069704).
W przedmiotowej sprawie wnioskodawca nie wskazał okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności Referendarza sądowego Michała Śmiałowskiego. Nie stanowi bowiem takiej okoliczności subiektywna opinia skarżącego o pracy referendarza sądowego, kwestionowanie zasadności i prawidłowości podejmowanych przez niego działań czy rozstrzygnięć w innych sprawach skarżącego. Rozstrzygnięcia te mogą być kwestionowane jedynie w drodze właściwych środków zaskarżenia, przysługujących stronie w toku postępowania. Sąd zaznacza także, że w niniejszej sprawie czynności zmierzające do rozpoznania wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy nie są podejmowane przez Referendarza sądowego Michała Śmiałowskiego, lecz przez innego referendarza w WSA w Krakowie.
Ponadto należy podkreślić, że z oświadczenia złożonego na podstawie art. 22 § 2 p.p.s.a. przez Referendarza sądowego wynika, że brak jest podstaw do jego wyłączenia z mocy ustawy (art. 18 p.p.s.a.) oraz że nie występują przyczyny wyłączenia określone w art. 19 p.p.s.a.
W konsekwencji uznać należało, że brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku o wyłączenie referendarza sądowego od udziału w niniejszej sprawie, a wobec tego, na podstawie art. 19 w związku z art. 22 § 1 i 2 oraz art. 24 §1 p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło