I SA/Kr 1161/09

WyrokWSA w Krakowie2009-12-08

Skład orzekający: Wojewódzki Sąd Administracyjny Piotr Głowacki, Wojewódzki Sąd Administracyjny Grażyna Firek, Wojewódzki Sąd Administracyjny Agnieszka Jakimowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organizacja charytatywna, która otrzymuje darowizny w formie SMS-ów od operatora telefonii komórkowej, jest "zainteresowanym" w rozumieniu art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej, uprawnionym do złożenia wniosku o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podstawy opodatkowania podatkiem VAT usług świadczonych przez tego operatora?
Ratio decidendi
Organ podatkowy odmawia wszczęcia postępowania w sprawie wydania pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego, gdy wniosek dotyczy sfery opodatkowania innego podmiotu niż wnioskodawca. "Zainteresowanym" w rozumieniu art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej jest podmiot, którego interes prawnopodatkowy może być bezpośrednio lub pośrednio kształtowany przez interpretowane przepisy. Interes faktyczny, np. dotyczący wysokości otrzymywanych darowizn, nie jest wystarczający do legitymacji wnioskodawcy.
Stan faktyczny
Fundacja "M." zwróciła się do Ministra Finansów o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podstawy opodatkowania podatkiem VAT usług świadczonych przez operatora telefonii komórkowej w związku z darowiznami przekazywanymi przez użytkowników SMS-ami. Minister Finansów odmówił wszczęcia postępowania, uznając, że Fundacja nie jest "zainteresowanym" w rozumieniu Ordynacji podatkowej, ponieważ wątpliwości dotyczą sfery opodatkowania operatora, a nie Fundacji. Po utrzymaniu w mocy postanowienia przez Ministra Finansów, Fundacja wniosła skargę do WSA w Krakowie. Sąd oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I SA/Kr 1161/09 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 8 grudnia 2009 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Piotr Głowacki, Sędzia: WSA Grażyna Firek (spr.), Sędzia: WSA Agnieszka Jakimowicz, Protokolant: Julia Kamieniarz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 grudnia 2009 r., sprawy ze skargi Fundacji "M." w K., na postanowienie Ministra Finansów, z dnia 18 czerwca 2009 r. Nr [...], w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie z wniosku o udzielenie pisemnej interpretacji;, skargę oddala. Wnioskiem z dnia 16 marca 2009 roku (data wpływu do organu), złożonym do Ministra Finansów, Fundacja "M." z siedzibą w K. zwróciła się o wydanie pisemnej interpretacji indywidualnej w zakresie określenia podstawy opodatkowania podatkiem od towarów i usług świadczonych przez operatora telefonii komórkowej. Fundacja wyjaśniła, że jest organizacją charytatywną, która dla realizacji swoich celów statutowych dokonuje zbiórki pieniędzy przy wykorzystaniu krótkich wiadomości tekstowych tzw. sms-ów. W tym celu Fundacja zawiera umowę z operatorem, na podstawie której udostępniany jest jej specjalny numer telefoniczny. Za pomocą środków masowego przekazu potencjalni darczyńcy i użytkownicy telefonów komórkowych są informowani, iż wysłanie sms-a na powyższy numer telefoniczny, będzie skutkowało dokonaniem przez użytkownika telefonu komórkowego dokonaniem darowizny. Zdaniem Fundacji funkcją takiego sms-a nie jest przesyłanie wiadomości ani komunikatu przez użytkownika telefonu komórkowego, lecz wykorzystanie powszechnie dostępnego i łatwego sposobu na przekazanie darowizny, przy czym koszt "charytatywnego" sms-a jest kilka a nawet kilkanaście razy wyższy od "zwykłego" sms-a. W związku z przedstawionym stanem faktycznym Fundacja zadała pytanie, czy podstawa opodatkowania podatkiem VAT usług świadczonych przez operatora obejmuje kwotę pobieraną od użytkownika i przekazywaną przez niego na jej rachunek, przedstawiając jednocześnie stanowisko, zgodnie z którym podstawa opodatkowania VAT usług świadczonych przez operatora nie obejmuje kwoty, którą operator pobiera od użytkownika i przekazuje na rachunek Fundacji. W dniu 14 kwietnia 2009 roku Minister Finansów- Dyrektor Izby Skarbowej, wydał postanowienie nr [...] odmawiające wszczęcia postępowania o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakreślenie określenia podstawy opodatkowania podatkiem VAT usług świadczonych przez Operatora. W podstawie prawnej powołano art. 14b § 1 i art. 14h ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku- Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 8, poz. 60 z 2005 roku ze zm.- dalej "o.p.") Organ wyjaśnił, że zgodnie z art. 14b § 1 o.p. minister właściwy do spraw finansów publicznych, na pisemny wniosek zainteresowanego, wydaje w jego indywidualnej sprawie pisemna interpretację przepisów prawa podatkowego. Z regulacji tej wynika, że interpretacja jest wydawana w indywidualnej sprawie zainteresowanego, który składa wniosek o jej wydanie. Nie oznacza to jednak, że każdy i w jakiejkolwiek sprawie może o taką interpretację wystąpić. Zdaniem Organu przepis ten wymaga zaistnienia pomiędzy sprawą, w której wystąpiono z wnioskiem o udzielenie pisemnej interpretacji, a wnioskodawcą związku wyrażającego się w tym, że przedstawiony problem musi dotyczyć sfery opodatkowania lub ewentualnego opodatkowania wnioskodawcy. Żądanie uzyskania interpretacji indywidualnej prawa podatkowego odnosi się do stanów faktycznych przedstawionych przez wnioskodawcę, co do których wykładnia znajdujących zastosowanie w sprawie przepisów może rzutować na prawidłowe rozliczenie podatku wnioskodawcy. W związku z powyższym organ uznał, że przedstawiony w złożonym przez Fundację wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej problem dotyczy nie zakresu i sposobu zastosowania prawa w jej indywidualnej sprawie, lecz sfery opodatkowania innego podmiotu, tj. operatora usług telekomunikacyjnych. Zdaniem organu Fundacja w opisanym stanie faktycznym nie świadczy usługi będącej przedmiotem opodatkowania, a tym samym nie ciąży na niej obowiązek określenia właściwej podstawy opodatkowania i wyliczenia kwoty podatku. Skoro zaś wątpliwości wnioskodawcy odnoszą się do sytuacji prawnopodatkowej operatora, organ uznał, że brak jest podstaw, by to Fundacja występowała o pisemną interpretację przepisów z tą sytuacją związanych. Fundacja "M." wniosła w terminie zażalenie na powyższe postanowienie, zarzucając mu naruszenie przepisu art. 14b § 1 o.p., oraz wniosła o jego zmianę i wydanie pisemnej interpretacji prawa podatkowego stosownie do wniosku z dnia 16 marca 2009 roku. Minister Finansów- Dyrektor Izby Skarbowej, postanowieniem z dnia 18 czerwca 2009 roku, Nr[...], utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie, w podstawie prawnej powołując art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 239 o.p. Organ podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu, że wniosek składany na podstawie art. 14b o.p. musi dotyczyć indywidualnej sprawy zainteresowanego w zakresie prawa podatkowego. Organ nie zgodził się ze stanowiskiem strony skarżącej zaprezentowanym w zażaleniu, że pojęcie "zainteresowanego" należy interesować szeroko i że praktycznie każdy podmiot może być potencjalnym wnioskodawcą. Organ uznał, że odpowiedź na postawione przez Fundację we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej pozostaje bez wpływu na zakres opodatkowania wnioskodawcy podatkiem VAT, a zatem wykładnia przepisów o tym podatku mających zastosowanie do opisanego we wniosku stanu faktycznego nie dotyczy sytuacji prawnopodatkowej strony skarżącej. Fundacja "M." wniosła w terminie skargę na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, zarzucając naruszenie art. 14b § 1 o.p. poprzez uznanie, iż strona skarżąca nie jest podmiotem zainteresowanym w jej indywidualnej sprawie, dotyczącej wniosku o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w zakresie podatku od towarów i usług. Wskazując na powyższe domagała się uchylenia w całości zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego je postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 14 kwietnia 2009 r. oraz zasądzenia kosztów postępowania. Fundacja, powołując się na wykładnię językową oraz celowościową pojęcia "zainteresowany" oraz "w indywidualnej sprawie zainteresowanego" podniosła, że wbrew stanowisku organu, z wnioskiem o interpretację na podstawie art. 14b § 1 o.p. może wystąpić nie tylko podmiot u którego wystąpił lub może wystąpić określony stan faktyczny, rodzący określone konsekwencje w sferze prawa podatkowego. Z wnioskiem takim może wystąpić również podmiot, który w związku z zaistniałym stanem faktycznym lub zdarzeniem przyszłym jest zainteresowany uzyskaniem interpretacji konkretnych przepisów podatkowych. Nie jest zasadnym ograniczanie kręgu podmiotów uprawnionych do złożenia wniosku o interpretację jedynie do tych, którzy żądają wydania interpretacji odpowiadającej na pytanie mające pośredni lub bezpośredni wpływ na zakres ich opodatkowania. "Zainteresowanym" jest także podmiot, który chce uzyskać informacji odnośnie zastosowania konkretnego przepisu prawa podatkowego w jego indywidualnym stanie faktycznym, choć interpretacja tych przepisów nie musi dotyczyć praw i obowiązków podatkowych wnioskodawcy. Strona skarżąca wyjaśniła, że kwestia opodatkowania "charytatywnych" sms-ów jest decydująca dla wysokości otrzymywanych darowizn, wpływa bezpośrednio na wysokość tej kwoty. Sprawa opodatkowania sms-ów pozostaje zatem w ścisłym związku z indywidualną sprawą strony skarżącej, a Fundacja jest zainteresowana w sprawie. W odpowiedzi na skargę, Minister Finansów wniósł o jej oddalenie, podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie, i podniósł, że dla skutecznego wszczęcia postępowania podatkowego w sprawie wydania interpretacji indywidualnej koniecznym jest, aby wniosek o jej wydanie złożył podmiot zainteresowany, którym może być tylko i wyłącznie strona w rozumieniu art. 133 o.p. Wnioskodawca może pytać tylko o własną sytuację prawnopodatkową, a nie o sytuację prawnopodatkową swojego kontrahenta, w tym wypadku innego podatnika podatku od towarów i usług. Pismem z dnia 18 listopada 2009 r. Fundacja "M." zwróciła się z wnioskiem o to, by Sąd orzekł również w sprawie co do meritum, tj. aby wskazał odpowiedź na pytanie, czy podstawa opodatkowania podatkiem VAT usług świadczonych przez operatorów sieci komórkowych obejmuje kwotę pobieraną od użytkowników i przekazywaną na rachunek Skarżącej, czy też nie. Odnosząc się do tego żądania, Minister Finansów uznał go za pozbawiony podstawy prawnej i niezgodny z art. 134 § 1 ustawy- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sąd administracyjny w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 p.p.s.a., uprawniony jest do badania czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Wady, skutkujące koniecznością uchylenia decyzji lub postanowienia, stwierdzeniem ich nieważności bądź wydania z naruszeniem prawa, przewidziane są w przepisie art. 145 § 1 p.p.s.a. W razie nie stwierdzenia takich uchybień, Sąd skargę oddala na podstawie art. 151 p.p.s.a. Istotą sporu w niniejszej sprawie jest rozstrzygnięcie, czy Fundacja "M. " jest podmiotem legitymowanym, w rozumieniu art.14b o.p., do złożenia wniosku o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w zakresie określenia podstawy opodatkowania podatkiem VAT usług świadczonych przez operatora telefonii komórkowej. Trzeba przypomnieć, że stosownie do art.14b Ordynacji podatkowej minister właściwy do spraw finansów publicznych, na pisemny wniosek zainteresowanego, wydaje w jego indywidualnej sprawie, pisemna interpretację przepisów prawa podatkowego. Sąd w składzie, rozpoznającym niniejszą sprawę w pełni podziela stanowisko Ministra Finansów, że warunkiem koniecznym wydania interpretacji indywidualnej jest, by odpowiedź udzielona na przedstawione we wniosku pytanie dotyczyła sfery opodatkowania lub ewentualnego opodatkowania wnioskodawcy, a zatem przepis ten w istotny sposób ogranicza legitymację podmiotów, mogących skutecznie wystąpić z wnioskiem. Słusznie podkreśla się w orzecznictwie (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 24 listopada 2009 roku, sygn. akt I SA/Gd 541/09, dostępne w Internecie pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl), że podmiot występujący o wydanie interpretacji indywidualnej składa pod rygorem odpowiedzialności karnej oświadczenie, iż elementy stanu faktycznego objęte wnioskiem o wydanie interpretacji w dniu złożenia wniosku nie są przedmiotem toczącego się postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, postępowania kontrolnego organu kontroli skarbowej oraz że w tym zakresie sprawa nie została rozstrzygnięta co do istoty- w razie fałszywości oświadczenia zaś interpretacja nie wywołuje skutków prawnych (art. 14b § 4 o.p.). Strona skarżąca, nie będąca w przedstawionym stanie faktycznym adresatem norm prawa podatkowego takiego oświadczenia w ogóle złożyć nie może, gdyż wobec niej nie może toczyć się żadne postępowanie w przedmiocie, określonym we wniosku. Podobnie, prawnomoaterialne skutki wydania interpretacji indywidualnej- a to ochrona przed jej ewentualną wadliwością, o jakiej mowa w art. 14k § 1 ordynacji podatkowej czy tzw. milczącej interpretacji, wynikającej z art. 14o ordynacji podatkowej, nie mogą dotyczyć strony skarżącej, gdyż nie jest ona adresatem norm prawnopodatkowych. W powołanym już wyżej wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku słusznie podkreślono, że "zainteresowanym" w rozumieniu art. 14b § 1 o.p. jest podmiot, w odniesieniu do którego wykładnia znajdujących zastosowanie w sprawie przepisów podatkowych może rzutować na prawidłowe określenie jego obowiązku podatkowego. Celem tej instytucji jest udzielenie rzetelnej i wiążącej informacji, w jaki sposób organ podatkowy zinterpretuje przepisy podatkowe w opisanym we wniosku stanie faktycznym, a w konsekwencji udzielenie informacji co do zasad obliczenia podatku. Nie chodzi więc o każdy interes prawny, jak nietrafnie wywodzi skarżąca, lecz o interes prawnopodatkowy. W opisanej zaś przez skarżącą sytuacji, jej interes i zainteresowanie ma wyłącznie charakter faktyczny, tj. chodzi o wysokość faktycznie otrzymywanych darowizn, a nie o interes prawny, związany z obowiązkiem podatkowym. Wykazywany przez skarżącą interes jest wyłącznie pochodną interesu prawnopodatkowego występującego w opisanym stanie faktycznym wobec innego podmiotu. W myśl art. 14h o.p. w wypadku złożenia wniosku o pisemną indywidualną interpretację przepisów prawa podatkowego odpowiednie zastosowanie znajduje art. 165a § 1 o.p., obligujący właściwy organ wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania, gdy żądanie jego wszczęcia złożyła osoba nie będąca stroną. Odnosząc się do wniosku o rozstrzygnięcie sprawy co do istoty, tj. o wskazanie odpowiedzi na pytanie, czy podstawa opodatkowania podatkiem VAT usług świadczonych przez operatorów sieci komórkowych obejmuje kwotę pobieraną od użytkowników i przekazywaną na rachunek strony skarżącej, wyjaśnić należy, że nie mógł on zostać uwzględniony. Sąd administracyjny nie jest co prawda związany podniesionymi w skardze zarzutami, jednakże zakres jego kognicji jest ograniczony granicami danej sprawy w rozumieniu art. 134 § 1 i art. 135 p.p.s.a. Tymczasem kontrolowane postępowanie administracyjne ograniczyło się wyłącznie do wydania postanowień o charakterze formalnym, odmawiających wszczęcia postępowania w przedmiocie wydania interpretacji indywidualnej. Co za tym idzie, organ podatkowy w ogóle nie odniósł się do kwestii merytorycznej, nie dokonując interpretacji przepisów prawa podatkowego materialnego. Zagadnienie to pozostaje zatem poza granicami sprawy w rozumieniu art. 134 § 1 i art. 135 p.p.s.a., wobec czego Sądowi nie wolno było wypowiadać się w tej kwestii. Mając powyższe na względzie Sąd skargę oddalił, za podstawę przyjmując art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło