I SA/Kr 1171/10
WyrokWSA w Krakowie2010-10-06
Skład orzekający: WSA Ewa Długosz-Ślusarczyk, WSA Grażyna Firek, WSA Piotr Głowacki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy podatnikowi przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur dokumentujących zakup usług, które nie zostały faktycznie wykonane lub nie mają związku ze sprzedażą opodatkowaną? Czy nieodpłatne przekazanie artykułów spożywczych pracownikom i ich rodzinom podlega opodatkowaniu VAT?Ratio decidendi
Podatnikowi nie przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur dokumentujących zakup usług, które nie zostały faktycznie wykonane lub nie mają związku ze sprzedażą opodatkowaną. Nieodpłatne przekazanie towarów na cele osobiste pracowników i ich rodzin, jeśli podatnikowi przysługiwało prawo do odliczenia VAT od ich nabycia, podlega opodatkowaniu VAT jako dostawa towarów.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Dyrektora Izby Skarbowej utrzymujących w mocy decyzje Naczelnika Urzędu Skarbowego określające prawidłową wysokość nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny miesiąc za marzec, czerwiec i wrzesień 2004 roku. Powodem było stwierdzenie, że podatnik zaewidencjonował faktury za zakup artykułów spożywczych, część z nich przekazał na potrzeby osobiste pracowników, zaniechając opodatkowania, a także faktury za usługi biurowe, które nie miały związku ze sprzedażą opodatkowaną. Podatnik w skardze zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargi.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I SA/Kr 1171/10 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 6 październik 2010r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Ewa Długosz-Ślusarczyk, Sędziowie: WSA Grażyna Firek, WSA Piotr Głowacki (spr.), Protokolant: Iwona Sadowska - Białka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 października 2010r., sprawy ze skarg S. W., na decyzje Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 17 maja 2010r. Nr [...],, Nr [...],, Nr [...], w przedmiocie określenia wysokości podatku naliczonego nad należnym za marzec, czerwiec i wrzesień 2004r., - s k a r g i o d d a l a -
Naczelnik Urzędu Skarbowego decyzjami z dnia 30 listopada 2010r. Nr [...], [..] oraz [...] określił w stosunku do S.W. prawidłową wysokość nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny miesiąc za marzec, czerwiec i wrzesień 2004r.
Powodem wydania powyższych decyzji było stwierdzenie, że w rejestrze zakupów VAT i deklaracji podatkowej VAT-7 za luty 2004 roku zaewidencjonował on fakturę VAT nr 12/06/2 z dnia 27 lutego 2004 roku, dokumentującą zakup artykułów spożywczych o wartości netto 912,35 zł, podatek VAT 96,63 zł. Część z nich przekazał w czerwcu 2004 roku na potrzeby osobiste pracowników i ich rodzin, zaniechając opodatkowania tej czynności podatkiem od towarów i usług.
Ponadto w pozycji 4/III ewidencji zakupów za marzec 2004 roku zaewidencjonował fakturę VAT nr [...] z dnia 1 marca 2004 roku (wartość netto: 1.500 zł, podatek VAT: 330 zł), a w pozycji 86 ewidencji zakupów za wrzesień 2004 roku zaewidencjonował fakturę VAT nr [...] z dnia 28 września 2004 roku (wartość netto: 3.000 zł, podatek VAT: 660 zł), dokumentujące zakup usług biurowych od "Z" spółka z o.o. z siedzibą w Warszawie. W toku przeprowadzonego postępowania ustalono, iż dokonane na podstawie tych faktury wydatki nie mają związku ze sprzedażą opodatkowaną.
W odwołaniach od powyższych decyzji S.W. zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego (tj. art. 10 ust. 1 i ust. 2, art. 19 ust. 1, art. 27 ust. 4 ustawy z dnia 11 marca 2004 roku o podatku od towarów i usług o VAT, art. 193 § 1, § 2 i § 3 Ordynacji podatkowej, art. 17 ust. 6 akapit drugi VI Dyrektywy) oraz prowadzenie działań niezgodnych z przepisami prawa, naruszenie ogólnych zasad postępowania podatkowego i brak należytej staranności po stronie organów podatkowych.
Dyrektor Izby Skarbowej decyzjami z dnia 17 maja 2010r. Nr [...], Nr [...] i Nr [...], działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, utrzymał w mocy decyzje organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniach decyzji organ odwoławczy wskazał w szczególności, że podatnik świadczył usługi polegające na kompleksowym wykonaniu stajni wraz z zapleczem socjalnym w miejscowości Przypki w Gminie T. na rzecz Agencji "H" B. D.. Natomiast B. D. reprezentująca spółkę "Z" miała świadczyć usługi "pozyskania klientów oraz odbioru faktur i płacenia należności" dotyczących zakupu materiałów dla realizowanej przez podatnika inwestycji. Usługi pozyskania nowych klientów wg oświadczenia skarżącego nie zostały zrealizowane.
Natomiast z analizy faktur wynika, że na 199 faktur B. D. odebrała tylko 3. Zatem usługi wymienione na w/w fakturach nie zostały wykonane i nie mogły mieć związku z obrotem skarżącego, co zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 roku o podatku od towarów i usług, a także art. 19 ust. 1 obowiązującej w okresie wystawienia faktury za marzec 2004r. ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, stanowi niezbędny warunek dla odliczenia podatku naliczonego.
Nadto czynność polegająca na przekazaniu przez podatnika artykułów spożywczych, w następstwie której towary te zostały zużyte w trakcie spotkania integracyjnego pracowników i ich rodzin wypełnia przesłanki wynikające z art. 7 ust. 2 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług i w związku z tym podlega opodatkowaniu tym podatkiem.
Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniach organ podał, że prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wynika z art. 19 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym. Kwota podatku naliczonego, która może obniżać podatek należny musi wynikać z faktur stwierdzających faktyczne nabycie towarów i usług, dlatego faktura jako dokument będący podstawą rozliczenia między stronami transakcji, a zarazem dowód księgowy w postępowaniu podatkowym, musi odzwierciedlać faktycznie dokonane transakcje podmiotu gospodarczego i to w sposób odpowiadający rzeczywistej treści tej transakcji. W przypadku, gdy wystawiono fakturę stwierdzającą czynności, które nie zostały dokonane, faktura ta nie stanowi podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego. Podstawą obniżenia podatku należnego jest rzeczywiste nabycie towaru lub usługi, a nie dysponowanie fakturą, z której wynika określona wartość podatku naliczonego. Zakwestionowanie przez organ podatkowy I instancji prawa do odliczenia podatku naliczonego wynikającego z faktury VAT dokumentującej nabycie usługi pozyskiwania klientów wynikało z faktu, iż usługa ta nie została wykonana w zakresie pozyskania klientów, a w zakresie odbioru faktur tylko w 1,5% - zatem nie mogła mieć związku ze sprzedażą opodatkowaną, co potwierdził podatnik w toku prowadzonego postępowania.
Wobec tego zarzut odwołania związany z bezzasadnym kwestionowaniem przez organ podatkowy I instancji kosztów uzyskania przychodów nie może odnosić się do treści decyzji będącej przedmiotem odwołania, gdyż organ I instancji nie powołał się na przepis art. 25 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym. Wydając decyzję nie dopatrzono się również naruszenia przepisów art. 17 ust. 6 akapit drugi VI Dyrektywy. Prawo podatnika do obniżenia podatku naliczonego może być zrealizowane w przypadku gdy wynika z faktury potwierdzającej wykonanie usługi, a dodatkowo usługa ta ma mieć związek ze sprzedażą opodatkowaną - co nie miało miejsca w niniejszej sprawie.
Skargi na powyższe decyzje do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniósł S. W. zarzucając naruszenie przepisów art. 10 ust. 1 i ust. 2, art. 19 ust. 1, art. 27 ust. 4 oraz nieuprawnione zastosowanie art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 roku (Dz.U. Nr 11, poz. 50 ze zm.) oraz art. 193 § 1, § 2 i § 3 Ordynacji podatkowej i art. 17 ust. 6 akapit drugi VI Dyrektywy.
Dodatkowo skarżący wskazał, że w trakcie postępowania podatkowego naruszono art. 120, 121 § 1 i § 2, art. 122, art. 124, art. 125 § 1 i 2, art. 139 §1 i § 2, art. 140 § 1 i § 2 Ordynacji podatkowej poprzez prowadzenie działań niezgodnych z przepisami prawa, naruszenia ogólnych zasad prowadzenia postępowania podatkowego i braku należytej staranności.
Uzasadniając powyższe skarżący wskazał, że wszystkie dokonane w 2004 roku operacje gospodarcze, poparte niekwestionowanymi i poprawnie wystawionymi dokumentami zakupu i sprzedaży, obrazujące rzeczywiste nabycia i sprzedaż towarów i usług zostały prawidłowo wpisane wg zasad określonych dla rzetelnego i poprawnego prowadzenia ewidencji księgowych i nie można uznać, że księga nie odzwierciedla stanu rzeczywistego, a tym samym - zgodnie z art. 193 § 2 Ordynacji podatkowej - księgi uważa się za rzetelne. Skarżący wskazał także, że jeżeli wykazane w fakturach: usługi (towary) zostały wykonane (dostarczone), wydatki miały na celu osiągnięcie przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, to nie można tych wydatków wyłączać z kosztów uzyskania przychodu.
W oparciu o powyższe skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonych decyzji.
W odpowiedzi na skargi Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o ich oddalenie i podtrzymał stanowisko prezentowane w zaskarżonych decyzjach.
Postanowieniem z dnia 6 października 2010r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie połączył sprawy wynikające w w/w decyzji o sygn. akt od I SA/Kr 1171/10 do I SA/Kr 1173/10 w celu prowadzenia ich pod wspólną sygn. I SA/Kr 1171/10.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje:
Sąd administracyjny w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. - oznaczanej dalej jako p.p.s.a.), uprawniony jest do badania czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa.
Wady, skutkujące koniecznością uchylenia decyzji lub postanowienia, wskazane są w przepisie art. 145 § 1 p.p.s.a. Natomiast w wypadku nieuwzględnienia skargi, sąd, w myśl art. 151 p.p.s.a., skargę oddala.
Skargi nie są zasadne i podlegają oddaleniu, ponieważ zaskarżone decyzje nie zostały dotknięte naruszeniami prawa mogącymi skutkować ich uchyleniem.
W pierwszej kolejności należy wskazać , że organy podatkowe w kontrolowanej sprawie przeprowadziły postępowanie wyjaśniające prawidłowo, czyniąc zadość wymogom art. 122 i art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej. Przede wszystkim organy te podejmowały działania zmierzające do wszechstronnego zebrania materiału dowodowego i prawidłowego ustalenia stanu faktycznego, co znajduje odzwierciedlenie w wyczerpujących uzasadnieniach decyzji. Sąd nie podziela zarzutów skarżącego dotyczących przewłoki postępowania, ponieważ podczas podejmowanych przez organy czynności, były podstawy do stwierdzenia zaistnienia okoliczności z art. 139 § 4. Ponadto samo wystąpienie przewłoki w postępowaniu nie może być samodzielną podstawą do uchylenia decyzji.
Istotą rzeczy w kontrolowanych sprawach były dwie kwestie.
Po pierwsze sporne było czy skarżącemu przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego wynikającego z wskazanych w stanie sprawy faktur dokumentujących zakup usług biurowych od "Z" sp. z o. o. w W., reprezentowanej przez B. D. Zgodnie z treścią art. 19 ust. 1 obowiązującego w okresie wystawienia faktury za marzec 2004r. ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym ( Dz. U. Nr 11 poz. 50 ze zm.) podatnik ma prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług, związanych ze sprzedażą opodatkowaną. Natomiast w zakresie faktury wystawionej we wrześniu 2004r. zastosowanie ma art. 86 ust. 1 przywołanej wyżej ustawy, zgodnie z którym w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124. Sąd podziela ustalenia faktyczne organów z których wynika, że skoro Z&B sp. z o.o. miała świadczyć usługi pozyskiwania nowych klientów oraz odbioru faktur i płacenia należności dotyczących zakupu materiałów dla inwestycji (wykonanie stajni wraz z zapleczem socjalnym, szczegółowo opisanej w uzasadnieniach decyzji) i wykazane zostało bezspornie , że B.D. odebrała jedynie 3 ze 199 wystawionych faktur, a skarżący przyznał, iż nie doszło do pozyskania klientów , to usługi objęte fakturami nie zostały wykonane. Prowadzi to zatem do uznania, że sporne faktury nie mogą stanowić podstawy do obniżenia podatku należnego. Za bezprzedmiotowy w tym kontekście uznać należy pogląd skarżącego ,iż organy podatkowe nie są uprawnione do oceny ekonomicznej zasadności działań podejmowanych przez podatnika ; wszak to nie powyższa ocena legła u podstaw kontestowanych decyzji , lecz niekwestionowane w istocie ustalenia dotyczące sposobu i efektów realizacji wynikających z faktur umów.
Po drugie skarżący kwestionował stanowisko organów, które uznały iż czynność polegająca na nieodpłatnym przekazaniu przez skarżącego artykułów spożywczych pracownikom i ich rodzinom podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. W ocenie Sądu zarzuty skarżącego są bezzasadne, gdyż z literalnego brzmienia przepisów wprost wynika, że w/w czynności skarżącego wypełniają przesłanki z art. 7 ust. 2 pkt 1 w/w ustawy o podatku od towarów i usług.
Zgodnie z jego treścią przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się również przekazanie przez podatnika towarów należących do jego przedsiębiorstwa na cele inne niż związane z prowadzonym przez niego przedsiębiorstwem, w szczególności:
1) przekazanie lub zużycie towarów na cele osobiste podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia.
2) wszelkie inne przekazanie towarów bez wynagrodzenia, w szczególności darowizny
- jeżeli podatnikowi przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego od tych czynności, w całości lub w części.
Brak jest przy tym podstaw do zastosowania ust. 3 art. 7, zgodnie z którym przepisu ust. 2 nie stosuje się do przekazywanych drukowanych materiałów reklamowych i informacyjnych, prezentów o małej wartości i próbek. Zarzut skarżącego, iż powyższe czynności były uzasadnione ekonomicznie nie mają znaczenia wobec jasnego i precyzyjnego brzmienia art. 7 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług, Pozostałe zarzuty skarżącego wskazujące na stan ksiąg i wpisy w księgach są nieuzasadnione, wobec prawidłowego stwierdzenia przez organy podatkowe, że księgi te są nierzetelne w zakresie ewidencjonowania zakupu oraz podatku naliczonego w części wynikającej z zakwestionowanych faktur.
Mając powyższe na uwadze, Sąd skargi oddalił, za podstawę przyjmując art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło