I SA/Kr 1226/15

WyrokWSA w Krakowie2015-09-28

Skład orzekający: Piotr Głowacki, Paweł Dąbek, Ewa Michna

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy rada gminy może nałożyć na składającego deklarację o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi obowiązek złożenia oświadczenia pod rygorem odpowiedzialności karnej za podanie danych niezgodnych ze stanem faktycznym, jeśli przepisy ustawy nie przewidują takiego obowiązku?
Ratio decidendi
Rada gminy nie posiada kompetencji do nakładania na składającego deklarację obowiązku złożenia oświadczenia pod rygorem odpowiedzialności karnej za podanie danych niezgodnych ze stanem faktycznym, jeśli przepisy ustawowe nie przewidują takiego obowiązku. Organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa, a kompetencja do stanowienia aktów prawa miejscowego, których poszanowanie wymuszone byłoby odpowiedzialnością karną, musi wynikać wprost z przepisu ustawowego.
Stan faktyczny
Prokurator Rejonowy Kraków – Nowa Huta wniósł skargę na uchwałę Rady Gminy Igołomia-Wawrzeńczyce dotyczącą wzoru deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Skarga dotyczyła części uchwały, która nakładała na składającego deklarację obowiązek złożenia oświadczenia pod rygorem odpowiedzialności karnej za podanie danych niezgodnych ze stanem faktycznym. Zdaniem Prokuratora, uchwała naruszała przepisy ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz ustawy o samorządzie gminnym, ponieważ brak było podstawy prawnej do nałożenia takiego rygoru.
Rozstrzygnięcie
Stwierdzono nieważność zaskarżonej uchwały w części obejmującej załącznik Nr 1 do uchwały "Deklaracja o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi składana przez właściciela nieruchomości" w pkt H zawierającym oświadczenie o odpowiedzialności karnej za podanie danych niezgodnych ze stanem faktycznym.

Pełny tekst orzeczenia

|Sygn. akt I SA/Kr 1226/15 | [pic] W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 28 września 2015 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Piotr Głowacki, Sędziowie: WSA Paweł Dąbek, WSA Ewa Michna (spr.), Protokolant st. sekretarz: Iwona Sadowska - Białka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 września 2015 r., sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego Kraków Nowa Huta, na uchwałę Rady Gminy Igołomia-Wawrzeńczyce, z dnia 25 czerwca 2013 r. Nr XXIX/260/2013, w sprawie wzoru deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi składanej przez właściciela nieruchomości, , - stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w części obejmującej załącznik Nr 1 do uchwały "Deklaracja o wysokości opłaty za, gospodarowanie odpadami komunalnymi składana przez właściciela nieruchomości" w pkt H zawierającym oświadczenie o odpowiedzialności, karnej za podanie danych niezgodnych ze stanem faktycznym, Prokurator Rejonowy Kraków – Nowa Huta, w skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, domagał się stwierdzenia nieważności uchwały Rady Gminy Igołomia - Wawrzeńczyce z dnia 25 czerwca 2013 r. nr XXIX/260/2013 w sprawie wzoru deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi składanej przez właściciela nieruchomości – w części, w której Załącznik do tej uchwały zatytułowany "Deklaracja o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi składana przez właściciela nieruchomości" w pkt H nakładał na składającego deklarację obowiązek złożenia oświadczenia pod rygorem odpowiedzialności karnej za podanie danych niezgodnych ze stanem faktycznym. Zdaniem Prokuratora w zaskarżonym zakresie ww. uchwała naruszała: art. 6 n ust. 1 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (t.j.: Dz.U. z 2012 r., poz. 391) oraz art. 18 ust. 2 pkt 15, art. 40 ust. 1 i art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz.U. z 2001, nr 142, poz. 1591 z późn. zm.). Wskazane przepisy - powołane również jako podstawa prawna wydania kwestionowanej uchwały, nie upoważniały bowiem Rady Gminy Igołomia - Wawrzeńczyce do zawarcia w treści deklaracji jako załącznika do uchwały obowiązku w punkcie H obowiązku składania oświadczenia zawierającego pouczenie o świadomości odpowiedzialności karnej za podanie danych niezgodnych ze stanem faktycznym. Brak było jakichkolwiek przepisów ustawowych, które nadawałyby radzie gminy ogólną kompetencję do stanowienia aktów prawa miejscowego, których poszanowanie wymuszone byłoby odpowiedzialnością karną. Skoro nie istniała ogólna norma kompetencyjna w tym zakresie, a powołane w uchwale przepisy ustaw nie stanowiły podstawy do zawarcia we wzorze deklaracji rygoru odpowiedzialności karnej z art. 233 ustawy Kodeks Karny, to w tym zakresie powinna zostać stwierdzona nieważność uchwały. W odpowiedzi Wójt Gminy Igołomia - Wawrzeńczyce uznał skargę za zasadną. Wskazał również, że w dniu 28 lipca 2015 r. zaplanowane zostało podjęcie uchwały w sprawie zmiany ww. uchwały z dnia 25 czerwca 2013 r. nr XXIX/260/2013. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Skarga była zasadna. Z uwagi na brak sporu pomiędzy stronami co do niezgodności zaskarżonej części uchwały z wskazanymi w skardze przepisami, Sąd wskazuje pokrótce, że zgodnie z art. 7 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa. Generalnie przepis ten oznacza, że organy władzy publicznej, a takim niewątpliwie jest rada gminy, mogą działać tylko w takim zakresie w jakim posiadają kompetencję nadaną im przez wyraźny przepis prawa. Jest to więc odwrotna zasada niż w przypadku obywateli, działających zgodnie z regułą, że co nie jest wyraźnie zabronione przez prawo, jest dozwolone. Deklaracja o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi powinna zatem zawierać jedynie takie dane, które konieczne są do prawidłowego obliczenia wysokości opłaty. Z tych też przyczyn Sąd uznał, że zamieszczenie we wzorze deklaracji oświadczenia o świadomości odpowiedzialności karnej za podanie danych niezgodnych ze stanem faktycznym było niedopuszczalne i naruszało wskazane w skardze przepisy. Jeżeli ustawodawca zamierza nadać wymaganym oświadczeniom, składanym przez zainteresowane podmioty, rygor odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń (zeznań), to rygor ten wprowadza wprost do ustawy i dopiero wówczas, w razie przeniesienia kompetencji do określenia przez organ samorządu wzoru informacji i deklaracji, winien przewidzieć w treści upoważnienia wymóg pouczenia o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń (zeznań). Tymczasem przepisy dotyczące zasad składania deklaracji o wysokości opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi nie przewidują takiej możliwości. Nawet, gdyby przyjąć, że przez "przepisy ustawy" w rozumieniu art. 233 k.k. należy rozumieć zarówno przepis samej ustawy, jak również przepis uchwały wydanej na podstawie upoważnienia ustawowego, to ze wskazanego jako podstawa prawna uchwały, upoważnienia do ustalenia wzoru deklaracji, nie można wyprowadzić podstawy prawnej do określenia aktem prawa miejscowego, obowiązku składania oświadczeń pod rygorem odpowiedzialności karnej. Odnosząc się natomiast do informacji o uchyleniu zaskarżonej uchwały należy zauważyć, że uchylenie takiego aktu kolejną uchwałą rady gminy, ma skutek wyłącznie ex nunc tj. z chwilą uchylenia. Natomiast wyrok sądu administracyjnego stwierdzający nieważność aktu ma charakter deklaratoryjny i wywiera skutki prawne ex tunc, oznacza więc, że przedmiotowy akt nie wywoływał skutków prawnych od dnia jego wydania. W konsekwencji nie miało znaczenia, że przed wniesieniem skargi lub jej rozpatrzeniem zaskarżona uchwała została uchylona przez Radę Miasta Krzeszowice. Formalnie nie zostały bowiem wyeliminowane skutki jej obowiązywania w czasie pomiędzy uchwaleniem uchwały, a jej uchyleniem. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na podstawie art. 147 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 720 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło