I SA/Kr 1234/05

|Sygn. akt I SA/Kr 1234/05 | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 grudnia 2006r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Urszula Zięba, Sędziowie: NSA Józef Gach (spr), Asesor WSA Ewa Michna, Protokolant: Dominika Janik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 grudnia 2006r., sprawy ze skargi L. J., na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 11 lipca 2005r Nr [...], w przedmiocie interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego, skargę oddala Zaskarżoną decyzją - po rozpatrzeniu zażalenia - odmówiono L. J. zmiany postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...].2005 r. nr [...] nie potwierdzającego stanowiska przedstawionego we wniosku o pisemną interpretację co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego w jej indywidualnej sprawie. Stanowisko to zaś dotyczyło opodatkowania odsetek z tytułu nieterminowej wypłaty odszkodowania przyznanego wyrokiem Sądu Rejonowego z dnia [...].2003 r. (sygn. akt [...]) zmienionego Wyrokiem Sądu Okręgowego z dnia [...].2004 r. (sygn. akt [...]) oraz odsetek od tych odsetek od dnia wniesienia pozwu. W skardze na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 11.07.2005 r., nr [...] L. J. wniosła o uchylenie tej decyzji w całości z powodu naruszenia m.in.: art. 21 ust. 1 pkt 3b ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r., nr 14, poz.176 z późn. zm.) polegającego na niezastosowaniu tego przepisu. Z motywów skargi wynika, że skoro odszkodowanie otrzymane na postawie wyroku Sądu Okręgowego, sygn. akt [...] z dnia [...].2004 r. jest wolne od podatku dochodowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3b w/w ustawy, a odsetki jako świadczenie uboczne dzielą los tego odszkodowania to i odsetki na podstawie tego samego przepisu są wolne od tego podatku. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie i podtrzymując dotychczasowe stanowisko wyjaśnił, iż brak jest przepisu, który zwalniałby od podatku dochodowego odsetki z tytułu nieterminowej wypłaty odszkodowania i odsetki od tych odsetek od dnia wniesienia pozwu. Takim przepisem nie jest w szczególności art. 21 ust. 1 pkt 3b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Przepis ten zwalnia od tego podatku tylko niektóre odszkodowania otrzymane na podstawie wyroku. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych przychodami są min. otrzymane pieniądze. Z takim przychodem mamy do czynienia w rozpoznawanej sprawie. Zasadą polskiego prawa jest powszechność opodatkowania, co wynika z art. 84 Konstytucji RP. W związku z tym zwolnienie od podatku jest wyjątkiem od zasady i jako takie nie podlega interpretacji rozszerzającej. Dlatego art. 21 ust. 1 pkt 3b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, przewidującego zwolnienie od tego podatku odszkodowań otrzymanych na podstawie wyroku nie można rozciągnąć na odsetki z tytułu nieterminowej zapłaty tych odszkodowań i na odsetki od tych odsetek od dnia wniesienia pozwu. Zresztą gdyby to było dopuszczalne, to nie można byłoby tego uczynić. Przepis ten zwalnia od podatku odszkodowania za poniesioną stratę (damnum emergens) a nie utracone korzyści (lucrum cessans). Specyfika prawa podatkowego nakazuje bowiem inaczej traktować odszkodowanie z tytułu poniesionych strat (damnum emergens) i odszkodowanie z tytułu utraconego zysku (lucrum cessans). W pierwszym przypadku odszkodowanie ma służyć przywróceniu stanu majątku, który istniał przed wystąpieniem szkody. Funkcją tego odszkodowania jest więc wyrównanie uszczerbku w majątku, poniesionego przez podatnika z winy innej osoby lub na skutek zdarzeń, za które inna osoba ponosi odpowiedzialność. Aby cel ten został osiągnięty do rąk poszkodowanego trafić powinna równowartość uszczerbku w majątku. Opodatkowanie odszkodowania uniemożliwiłoby pełne naprawienie szkody, a poza tym oznaczałoby też kolejne opodatkowanie tego samego dochodu. Z tych właśnie przyczyn ustawodawca wprowadził zwolnienie, o którym mowa w wyżej powołanym przepisie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Inaczej przedstawia się natomiast sytuacja w przypadku odszkodowania za utratę korzyści, które podatnik mógłby osiągnąć, gdyby mu szkody nie wyrządzono (lucrum cessans). Osiągnięcie spodziewanego zysku zwiększałoby dochód do opodatkowania. Od uzyskanej korzyści podatnik zapłaciłby podatek na zasadach ogólnych. Zwolnienie od podatku odszkodowania za utracone korzyści doprowadziłoby do sytuacji, że podatnik, który korzyść utracił, znalazłby się w sytuacji lepszej, niż podatnik, który korzyść osiągnął. Zasądzone na rzecz skarżącej odszkodowanie nie miało na celu wyrównania poniesionego przez skarżącą uszczerbku w majątku, lecz miało zrekompensować utracone przez skarżącą zyski, które otrzymywałaby gdyby została dopuszczona do pełnienia funkcji zarządcy przymusowego. Zyski zaś te podlegałyby opodatkowaniu na zasadach ogólnych. W związku z tym stanowisko zajęte w odrębnym postanowieniu przez Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...].2005 r., nr [...], a polegające na uznaniu tych zysków za zwolnione od podatku na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, jest nieprawidłowe. Odnośnie odsetek zauważyć ponadto należy, że art. 481 Kodeksu cywilnego stanowi, że jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociaż nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik nie ponosi odpowiedzialności. Jeżeli stopa odsetek za opóźnienie nie była z góry oznaczona, należą się odsetki ustawowe. W razie zwłoki dłużnika wierzyciel może nadto żądać naprawienia szkody na zasadach ogólnych. Odsetki nie mają więc charakteru odszkodowawczego. Są one wynagrodzeniem za korzystanie z cudzych pieniędzy (zob. W. Czachórski, Zobowiązania, Zarys wykładu, PWN W-wa 1974 s.72). Brak jest więc jakiegokolwiek uzasadnienia do zwolnienia od podatku dochodowego odsetek. Wyjątek od tej reguły, który ustawodawca wprowadził w art. 21 ust. 1 pkt 95 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a dotyczący odsetek od nieterminowej wypłaty wynagrodzeń ze stosunku pracy i stosunków pokrewnych, tylko potwierdza tę regułę. Jest on związany za szczególną ochroną tych wynagrodzeń. W tym stanie niniejszej sprawy skarga jest nieuzasadniona. Z tego względu na podstawie art. 151 u.p.p.s.a. Sąd orzekł, jak w sentencji.