I SA/Kr 1275/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: NSA Grażyna Jarmasz Sędziowie: NSA Józef Gach (spr) Asesor WSA Anna Znamiec Protokolant: Dominika Janik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 października 2004r. sprawy ze skargi R. M. na uchwałę Rady Miasta Skarżysko - Kamienna z dnia 15 grudnia 2003r. Nr X/73/2003 w przedmiocie określenia wysokości stawek podatku od środków transportowych na 2004r. I. stwierdza nieważność § 1 ust. 6 lit. "c" tiret 2 zaskarżonej uchwały w zakresie określenia stawki wysokości 1.447 zł dla przyczep i naczep, które łącznie z pojazdem silnikowym posiadają: - dopuszczalną masę całkowitą bez względu na rodzaj zawieszenia równą lub wyższą niż 38 ton , - dwie osie i inny system ich zawieszenia niż pneumatyczny lub uznany za równoważny, II. w pozostałym zakresie skargę oddala. Pismem z dnia [...].05.2004 r. R. M. wezwał Radę Miasta Skarżysko - Kamienna do zmiany uchwały nr X/73/2003 z dnia 15 grudnia 2003 r., którą określono wysokość stawek podatku od środków transportowych na 2004 rok, co uzasadnił nie zróżnicowaniem tych stawek ze względu na rodzaj zawieszenia pojazdu samochodowego i zbyt małym zróżnicowaniem tych stawek ze względu na dopuszczalną masę całkowitą tego pojazdu, przez co nie został uwzględniony wpływ środka transportowego na środowisko naturalne. Jednakże Rada ta pismem z dnia [...].06.2004 r. odmówiła tej zmiany, co uzasadniła tym, że art. 18 ust. 2 pkt 8 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym tekst jednolity (Dz. U. 2001 r. Nr 142, poz. 1591 z późn. zm.) nakłada na rady gmin obowiązek podejmowania uchwał w sprawach podatków i opłat lokalnych w granicach określonych w odrębnych ustawach, w tym w art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jednolity Dz. U. z 2002 r. Nr 9, poz. 84 z późn. zm.) W granicach tych mieści się wysokość stawek podatku od środków transportowych na 2004 r. uwzględniająca rodzaj pojazdu samochodowego i dopuszczalną jego masę całkowitą, a pomijająca między innymi rodzaj jego zawieszenia. Dlatego też postawiony zarzut, że przedmiotowa uchwała "obligatoryjnie powinna różnicować stawki podatku ze względu na kryterium zawieszenia" nie jest zasadny, gdyż art. 10 ust. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych tylko dopuszcza możliwość różnicowania przez radę gminy wysokości stawek dla poszczególnych przedmiotów opodatkowania, uwzględniając w szczególności wpływ środka transportowego na środowisko naturalne, rok produkcji albo liczbę miejsc do siedzenia. Zatem przepis ten ma charakter fakultatywny, albowiem rada gminy może, ale nie musi różnicować wysokości stawek według kryteriów wymienionych w tym przepisie. W skardze na § 1 ust. 4 i 6 przedmiotowej uchwały R. M. zarzucił niezgodność tych jej postanowień z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP stanowiącego, że "Wszyscy są wobec prawa równi. Wszyscy mają prawo do równego traktowania przez władze publiczne". Z motywów skargi wynika, że zaskarżona uchwała nie różnicuje pojazdów ze względu na kryterium posiadanego zawieszenia. Jednakże zagadnienie to zostało uregulowane inaczej przez rady miejskie innych miast, np. Zabrza. Zatem występuje nieuzasadnione różnicowanie podatków. W odpowiedzi na skargę Rada Miasta Skarżysko Kamienna podtrzymując dotychczas zajmowane stanowisko wniosła o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę stronie przeciwnej, że powołany przez nią art. 10 ust. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych dotyczy środków transportowych, o których mowa w ust. 1 pkt 1, 3, 5 i 7 tego samego artykułu. Na rozprawie R. M. wyjaśnił, że posiada ciągnik siodłowy o całkowitej masie 36 ton i naczepę, od których płaci podatek odpowiednio wg stawek z § 1 ust. 4 lit. b) i ust. 6 lit. a) zaskarżonej uchwały. Zatem są to środki transportowe, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 4 i 6. Art. 10 ust. 1 pkt 4 i 6 przy uwzględnieniu waloryzacji z art. 20 dokonanej w załącznikach nr 2 i 3 do obwieszczenia Ministra Finansów z dnia 31 października 2003 r. w sprawie wysokości górnych granic stawek kwotowych w podatkach i opłatach lokalnych (Mon. Poi. Nr 51, poz. 202) stanowią, że rada gminy określa w drodze uchwały, wysokość stawek podatku od środków transportowych, z tym, że roczna stawka podatku od jednego środka transportowego nie może przekroczyć: - od ciągnika siodłowego lub balastowego, o których mowa w art. 8, pkt. 4, w zależności od dopuszczalnej masy całkowitej zespołu pojazdów: a) do 36 ton włącznie - 1.830,48 zł, b) powyżej 36 ton - 2.638,25 zł. - z tym, że w zależności od liczby osi, dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu i rodzaju stawki podatku nie mogą być niższe od kwot określonych w załączniku nr 2 do ustawy. - od przyczepy lub naczepy, o których mowa w art. 8 pkt 6, w zależności od dopuszczalnej masy całkowitej zespołu pojazdów: a) do 36 ton włącznie -1.447,84 zł, b) powyżej 36 ton - 1.830,48 zł. - z tym, że w zależności od liczby osi, dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu i rodzaju stawki podatku nie mogą być niższe od kwot określonych w załączniku nr 3 do ustawy. Według załączników nr 2 i 3 przy uwzględnieniu waloryzacji z art. 12 b dokonanej w załącznikach nr 2 i 3 do obwieszczenia Ministra Finansów z dnia 20 października 2003 r. w sprawie stawek podatku od środków transportowych obowiązujących w 2004 r. (Dz. Urz. Min. Fin. Nr 15, poz. 83) minimalne stawki dla pojazdów określonych w art. 8 pkt 4 i pkt 6 tej ustawy wynoszą odpowiednio: |Liczba osi i dopuszczalna masa całkowita zespołu pojazdów: |Minimalna stawka podatku (w złotych) | |ciągnik siodłowy + naczepa, ciągnik balastowy + przyczepa (w tonach)| | |nie mniej niż |mniej niż |oś jezdna (osie jezdne) z zawieszeniem |inne systemy zawieszenia | | | |pneumatycznym lub z zawieszeniem uznanym za |osi jezdnych | | | |równoważne | | |1 |2 |3 |4 | |Dwie osie | |12 |18 |0 |38,11 | |18 |25 |265,61 |480,40 | |25 |31 |560,08 |919,23 | |31 | |1.412,33 |1.937,76 | |Trzy osie | |12 |40 |1.246,03 |1.722,97 | |40 | |1.722,97 |2.548,65 | |Liczba osi i dopuszczalna masa całkowita zespołu pojazdów: |Minimalna stawka podatku (w złotych) | |naczepa/przyczepa + pojazd silnikowy " (w tonach) | | |nie mniej niż |mniej niż |oś jezdna (osie jezdne) z zawieszeniem |inne systemy zawieszenia | | | |pneumatycznym lub z zawieszeniem uznanym za |osi jezdnych | | | |równoważne | | |1 |2 |3 |4 | |Jedna oś | |12 |18 |0 |25,41 | |18 |25 |177,84 |319,88 | |25 | |319,88 |561,24 | |Dwie osie | |12 |28 |210,18 |309,49 | |28 |33 |613,20 |849,94 | |33 |38 |849,94 |1.291,07 | |38 | |1.149,03 |1.699,87 | |Trzy osie | |12 |38 |676,72 |942,32 | |38 | |942,32 |1.280,68 | Natomiast w § 1 ust. 4 i 6 zaskarżonej uchwały przyjęła, że wysokość stawek podatku od środków transportowych na rok 2004 wynosi odpowiednio: - od ciągników siodłowych i balastowych przystosowanych do używania łącznie z naczepą lub przyczepą o dopuszczalnej masie całkowitej zespołu pojazdów bez względu na rodzaj zawieszenia: a) równej lub wyższej niż 12 ton a mniejszej niż 18 ton: - o liczbie osi - dwie 1.260,00 zł - o liczbie osi - trzy 1.723,00 zł b) równej lub wyższej niż 18 ton a mniejszej niż 36 ton: - o liczbie osi – dwie 1.937,76 zł - o liczbie osi – trzy 2.548,65zł c) równej lub wyższej niż 36 ton: - o liczbie osi – dwie 1.937,76zł - o liczbie osi – trzy 2.548,65zł - od przyczep i naczep z wyjątkiem związanych wyłącznie z działalnością rolniczą prowadzoną przez podatnika podatku rolnego, które łącznie z pojazdem silnikowym posiadają dopuszczalną masę całkowitą bez względu na rodzaj zawieszenia: a) równej lub wyższej niż 12 ton a mniejszej niż 18 ton: - o liczbie osi - jedna 562,00 zł - o liczbie osi - dwie 1.292,00 zł - o liczbie osi - trzy 1.281,00 zł b) równej lub wyższej niż 18 ton a mniejszej niż 36 ton: - o liczbie osi jedna 729,00 zł - o liczbie osi - dwie 1.292,00 zł - o liczbie osi - trzy 943,00 zł c) równej lub wyższej niż 36 ton: - o liczbie osi - jedna 729,00 zł - o liczbie osi - dwie 1.447,00 zł - o liczbie osi - trzy 1.281,00 zł Z porównania załączników nr 2 i 3 do obwieszczenia Ministra Finansów z dnia 20 października 2003 r. w sprawie podatku od środków transportowych w 2004 r. i § 1 ust. 4 i 6 zaskarżonej uchwały wynika, że Rada Miasta Skarżysko - Kamienna w zasadzie respektowała minimalne stawki podatków od środków transportowych. Wyjątek dotyczy minimalnej stawki dla przyczep i naczep, które łącznie z pojazdem silnikowym posiadają dopuszczalną masę całkowitą nie mniejszą niż 38 ton przy dwóch osiach jezdnych z zawieszeniem innym niż pneumatycznym lub uznanym za równoważne. Stawka ta bowiem powinna wynosić co najmniej 1.669,87 zł. Zatem w tym zakresie zaskarżona uchwała jest nieważna, co Sąd wziął pod uwagę z urzędu. Natomiast zarzuty skargi są niezasadne. Żaden przepis ustawy o podatkach i opłatach lokalnych nie zobowiązuje rad gmin do różnicowania stawek podatku od środków transportowych w zależności od rodzaju zawieszenia pojazdu samochodowego. Czymś innym jest natomiast zróżnicowanie minimalnej wysokości tych stawek, w zależności od tego, czy pojazd posiada zawieszenie pneumatyczne lub równoważne, czy też inne. Rady gmin czynią bowiem zadość takiej regulacji, gdy uchwalają stawki podatku od środków transportowych w wysokości nie niższej od minimalnych. Sytuacja taka ma miejsce także wówczas, jak w niniejszej sprawie, tj. gdy stawka tego podatku nie niższa niż minimalna dla pojazdu z zawieszeniem pneumatycznym lub równoważnym jest :równa nie niższej niż minimalnej stawce tego podatku dla pojazdów z innym systemem zawieszenia. Art. 32 ust. 1 Konstytucji w odniesieniu do podatków i opłat lokalnych należy rozumieć w ten sposób, że każdy podmiot opodatkowania znajdujący się w tej samej sytuacji (z punktu widzenia istotnych cech dla opodatkowania) na gruncie przepisów o podatkach i opłatach lokalnych obowiązujących na terenie danej gminy jest traktowany równo. W niniejszej sprawie Rada Miasta Skarżysko - Kamienna nie wzięła pod uwagę przy ustalaniu wysokości stawek podatku od środków transportowych rodzaju zawieszenia pojazdu samochodowego. Tym samym rodzaj ten nie stał się istotną cechą opodatkowania. Zresztą gdyby zająć odmienne stanowisko, to należałoby uprawnienie rad gmin do uchwalenia wysokości stawek podatków i opłat lokalnych zlikwidować, co z pewnością nie było intencją ustawodawcy konstytucyjnego. W art. 168 Konstytucji RP postanowił on bowiem, że jednostki samorządu terytorialnego mają prawo ustalenia wysokości podatków i opłat lokalnych w zakresie określonym w ustawie. Z tych powodów Sąd działając na podstawie art. 147 § 1 pkt 1 i art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.