I SA/Kr 1284/02
WyrokWSA w Krakowie2004-08-05
Skład orzekający: NSA Jan Zając, WSA Ewa Długosz - Ślusarczyk, NSA Józef Gach
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy podatnik ma prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o podatek naliczony wynikający z decyzji wydanych przez urząd celny, w sytuacji gdy nie poniósł wydatków na nabycie towarów i usług, a jedynie dzierżył surowce od kontrahenta zagranicznego w celu dokonania przerobu uszlachetniającego?Ratio decidendi
Podatnik nie ma prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o podatek naliczony wynikający z decyzji wydanych przez urząd celny, jeśli nie poniósł wydatków na nabycie towarów i usług, a jedynie dzierżył surowce od kontrahenta zagranicznego w celu dokonania przerobu uszlachetniającego. Powierzenie surowców nie stanowi przeniesienia własności ani posiadania towaru, a jedynie dzierżenie. Ponadto, przepisy ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym nie przewidują możliwości obniżenia kwot podatku należnego o podatek naliczony wynikający z decyzji wydanych przez urząd celny w takiej sytuacji.Stan faktyczny
Spółka z o.o. bezpodstawnie odliczyła podatek naliczony decyzjami Urzędu Celnego oraz podatek naliczony pobrany przez Urząd Celny przy przywozie z zagranicy materiałów otrzymanych nieodpłatnie od kontrahentów do wykonania usług w procesie uszlachetniania czynnego. Po wydaniu decyzji przez Inspektora Kontroli Skarbowej i utrzymaniu ich w mocy przez Izbę Skarbową, spółka zaskarżyła je do NSA. NSA uchylił decyzje Izby Skarbowej, wyrażając pogląd, że art. 25 ust. 1 pkt 3 ustawy o VAT nie ma zastosowania do sytuacji, gdy nie poniesiono wydatków na nabycie towarów i usług. Następnie Izba Skarbowa uchyliła częściowo swoje decyzje, ale podtrzymała stanowisko dotyczące braku możliwości odliczenia podatku naliczonego w decyzjach Urzędu Celnego. Spółka wniosła skargę do WSA, kwestionując to stanowisko.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargi.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 5 sierpnia 2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: NSA Jan Zając Sędziowie: WSA Ewa Długosz - Ślusarczyk NSA Józef Gach (spr) Protokolant: Dominika Janik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu [...] 2004r. sprawy ze skarg "[...]" sp. z o.o. w [...] na decyzje Izby Skarbowej w [...] z dnia [...] 2002r. Nr [...] Nr [...] Nr [...] Nr [...] Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące [...],[...][...], [...],[...] 1998r. -skargi oddala-
W wyniku przeprowadzenia kontroli skarbowej ustalono, że "[...] z o.o. w [...], zwana w dalszym ciągu "Spółką" , bezpodstawnie odliczyła:
1) podatek naliczony decyzjami Urzędu Celnego w [...] , oraz
2) podatek naliczony pobrany przez ten Urząd jako płatnika przy przywozie z zagranicy materiałów otrzymanych nieodpłatnie od kontrahentów do wykonania usług w procesie uszlachetniania czynnego.
Na podstawie powyższych ustaleń Inspektor Kontroli Skarbowej z [...] w [...] wydał decyzje Nr [...] w których:
1 ) określił kwoty zwrotu różnicy podatku od towarów i usług za miesiące od [...] do [...] 1998r. , zaległości podatkowe w tym podatku i odsetki za zwłokę od tych zaległości wyliczone na dzień wydania decyzji oraz
2) ustalił dodatkowe zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług.
Spółka nie godząc się z tymi rozstrzygnięciami wniosła od w/w decyzji odwołania. Decyzjami Nr [...],[...] z dnia [...]2000r. Izba Skarbowa w [...] utrzymała w mocy decyzje Inspektora Kontroli Skarbowej. Następnie decyzje te Spółka zaskarżyła do Naczelnego Sądu Administracyjnego, który wyrokami z dnia [...] 2002r. sygn. akt l S.A./Kr [...],[...],[...],[...],[...] uchylił decyzje Izby Skarbowej.
W wyrokach tych Sąd wyraził pogląd, że art. 25 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 8 stycznia 1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym ( Dz. U. Nr 11, poz. 50 ze zm.) nie może mieć zastosowania do sytuacji gdy nie poniesiono wydatków na nabycie towarów i usług a taka sytuacja zachodzi gdy kontrahent zagraniczny powierza surowce firmie krajowej w celu dokonania przerobu uszlachetniającego. Powierzenie to nie przybiera postaci przeniesienia własności i posiadania towaru, lecz tylko dzierżenia.
W tym stanie sprawy Izba Skarbowa uznała, że istnieją przesłanki do uchylenia decyzji Inspektora Kontroli Skarbowej w tym zakresie i dokonała tego decyzjami Nr [...] , [...],[...],[...] z dnia [...].2002r.
Nie uległo natomiast zmianie jej stanowisko dotyczące braku możliwości odliczenia podatku naliczonego w decyzjach Urzędu Celnego w [...]. Stąd też Izba Skarbowa w tych decyzjach również
1) określiła kwoty zwrotu różnicy podatku od towarów i usług za miesiące od [...] do [...] 1998r. niższe niż deklarowane przez Spółkę kwoty ( zaległości podatkowych wraz z odsetkami za zwłokę, oraz
2) ustaliła dodatkowe zobowiązania podatkowe w podatku od towarów i usług .
Od tych decyzji Spółka wniosła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego i wniosła o ich uchylenie z powodu naruszenia przepisów art. 19 ust. 1 i 2 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, art. 13 ustawy Ordynacja podatkowa i art. 224 Kodeksu Celnego przez nie uwzględnienie pomniejszenia podatku należnego o podatek naliczony wynikający z dokumentów celnych tj. decyzji urzędu celnego określającej wysokość podatku od towarów i usług.
W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa wniosła o jej oddalenie i podtrzymując dotychczas zajmowane stanowisko wyjaśniła, że zgodnie z art. 19 ust. 1 i 2 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym podatnik ma prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług, wynikającego - w przypadku importu - z dokumentu celnego, z uwzględnieniem kwot wynikających z decyzji, o których mowa w art. 11b w/w ustawy, tj. wydawanych przez organy podatkowe w sprawie sprostowania obliczenia podatku lub uznania nieistnienia obowiązku podatkowego oraz zwrotu niesłusznie pobranej kwoty. Natomiast przepisy tej ustawy nie przewidują możliwości obniżenia kwot podatku należnego o podatek naliczony wynikający z decyzji wydanych przez urząd celny.
Powyższa kwestia była już zresztą przedmiotem rozstrzygnięcia przez Naczelny Sąd Administracyjny, który w wyroku z dnia 18 stycznia 2002r. sygn. akt l S.A./Kr 1259-61/00 i 942-950/00 podzielił stanowisko Izby Skarbowej w tym zakresie, a zgodnie z art. 30 ustawy z dnia 11 maja 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym ( Dz. U. Nr 7, poz. 368 z późniejszymi zmianami) ocena prawna wyrażona w orzeczeniu Sądu wiąże w sprawie ten Sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skargi nie są zasadne.
W powołanych wyżej wyrokach Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy
w Krakowie zajął następujące stanowisko: "nie można się zgodzić ze Spółka, że mogłaby ona obniżyć kwotę podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w decyzji Urzędu celnego w [...], gdyż nie wynika to z żadnego z przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym i dokonanej prawidłowo interpretacji tych przepisów tj. z ewentualnym dokonaniem analogi intra legem nie powodującej rozszerzenia prawa podatnika w tym zakresie.
Nie można się również zgodzić, z tym, że skarżąca spółka nie mogła spowodować własnym działaniem wzruszenia tych decyzji. Mianowicie gdy decyzja Urzędu Celnego w [...] wymierzająca podatek od towarów i usług nie była jeszcze ostateczną, to można było odwołać się od niej, po uzyskaniu tego statusu - mogła ona skorzystać z nadzwyczajnych środków prawnych. Zwrócić należy uwagę na to, że ilość nadzwyczajnych środków prawnych jest tu większa niż w przypadku ostatecznych decyzji organów podatkowych. Bierze się to stąd , iż art. 265 Kodeksu Celnego przewiduje: "Decyzja ostateczna na mocy której strona nabyła prawo może być na jej wniosek zmieniona lub uchylona przez organ celny, który wydał , jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie decyzji i przemawia za tym interes publiczny lub ważny interes strony". Natomiast odpowiednika takiego przepisu brak jest w ustawie Ordynacja podatkowa.".
Stosowanie do art. 97 § 1 przep. wpr. p.s.a. i u.s.a w sprawach , w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1.01.2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów p.s.a.
Z kolei zgodnie z art. 153 p.s.a. ocena prawna i wskazanie dalszego toku postępowania wyrażone w orzeczeniu Sądu wiążą w sprawie ten Sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Oznacza to, że zarówno tutejszy Sąd , jak i Izba Skarbowa w [...] byli związani poglądem Sądu, iż Spółce tej nie przysługiwało prawo do odliczenia od podatku należnego podatku naliczonego w decyzjach Urzędu Celnego w [...].
W tym stanie niniejszej sprawy skarga jest nieuzasadniona.
Z tego względu Sąd działając na podstawie art. 151 p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło