I SA/Kr 1319/09
PostanowienieWSA w Krakowie2009-10-30
Skład orzekający: Michał Śmiałowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych powinien zostać oddalony, jeśli strona skarżąca nie przedstawiła wszystkich wymaganych dokumentów potwierdzających jej trudną sytuację materialną, a jej oświadczenia budzą wątpliwości co do wiarygodności?Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych został oddalony, ponieważ strona skarżąca nie wykazała w sposób wyczerpujący swojej trudnej sytuacji materialnej, nie przedstawiła wszystkich wymaganych dokumentów, a jej oświadczenia dotyczące posiadanego majątku budziły wątpliwości co do ich wiarygodności. Brak pełnego udokumentowania uniemożliwił sądowi dokonanie rzetelnej oceny stanu majątkowego wnioskodawcy.Stan faktyczny
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek A. A. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego odmawiające umorzenia zaległości podatkowej z tytułu podatku od nieruchomości. Wnioskodawca podał, że nie pracuje, korzysta ze stołówki, nie ma oszczędności i jest współwłaścicielem domu z odciętą wodą i energią. Sąd wezwał stronę do przedłożenia dodatkowych dokumentów, jednak strona nie wywiązała się z tego obowiązku w pełni, a jej oświadczenia dotyczące majątku okazały się częściowo niezgodne ze stanem faktycznym.Rozstrzygnięcie
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych został oddalony.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie: Michał Śmiałowski po rozpoznaniu w dniu 30 października 2009r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. A. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 27.07.2009r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia ulgi w postaci umorzenia A. A. zaległości podatkowej z tytułu podatku od nieruchomości za rok 2006 i 2007 postanawia: wniosek oddalić
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek A. A. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w sprawie skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 27.07.2009r. Nr[...], w przedmiocie odmowy udzielenia ulgi w postaci umorzenia A. A. zaległości podatkowej z tytułu podatku od nieruchomości za rok 2006 i 2007.
Jak wynika z uzasadnienia wniosku, zawartego w nim "oświadczenia
o stanie rodzinnym , majątku i dochodach" oraz nadesłanych dokumentów
A. A. samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe. Nie pracuje, korzysta
ze stołówki Zgromadzenia Sióstr Albertynek, gdzie spożywa obiady.
Podaje , iż nie ma oszczędności i jest właścicielem 1/4 części domu po rodzicach położonego w K. przy ul. Ż., który ma odciętą wodę i energię elektryczną.
Zdaniem orzekającego wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 20 września 2002r.
Nr 153, poz. 1270) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( § 2). Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3).
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej na podstawie art. 246§1 w/w ustawy przysługuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym).
Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest więc formą jej dofinansowania z budżetu państwa
i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe.
Należy podkreślić, iż zwolnienie od kosztów sądowych w ramach prawa pomocy stanowi w istocie pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie i rodziny. Ubiegający się o taką pomoc winien więc w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające - może zwrócić się o pomoc państwa.(por. postan. SN. z dnia 24.09.1984r. sygn. II CZ 104/84)
Warto zauważyć ponadto, iż zwolnienie od kosztów sądowych jest odstępstwem od ogólnej zasady przewidzianej w art. 199 ustawy
z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi , zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem
w sprawie (...)
W przedmiotowej sprawie zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia ma
jednak analiza przesłanek przyznania prawa pomocy stronie skarżącej wymienionych w art. 246§1 w/w ustawy. Wskazuje ona, iż to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, że strona nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania lub że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Zdaniem orzekającego dane przedstawione we wniosku były niewystarczające do oceny stanu majątkowego i możliwości płatniczych A. A.. Stąd też został on wezwany do przedłożenia szeregu dokumentów. Z nałożonego obowiązku strona skarżąca nie wywiązała się jednak w pełni.
Nie nadesłała bowiem:
- spisu jego miesięcznych wydatków związanych
z bieżącymi potrzebami, popartego odpowiednimi rachunkami,
- wyciągów z kont bankowych A.A. obejmujących operację
z ostatnich trzech miesięcy,
- wyciągów z jego lokat bankowych ,
- zeznania podatkowego A. A. za 2008r.
- oświadczenia określającego posiadane przez niego nieruchomości (lub ich
części) wraz z podaniem ich wielkości , kubatury i położenia,
- odpowiednich dokumentów na okoliczność własności w/w nieruchomości lub ich części (umów , orzeczeń, odpisów z ksiąg wieczystych – lub ich kserokopii)
Nieprzysłanie wyciągów z lokat czy kont bankowych, może być po części zrozumiałe, w przypadku kiedy nie ma się oszczędności. Zasadnym było by jednak odniesienie się do tej kwestii, skoro była ona przedmiotem wezwania.
Nieprzysłanie reszty żądanych dokumentów należy traktować natomiast jako brak chęci w wykazaniu przesłanek warunkujących przyznanie prawa pomocy. Uniemożliwia to bowiem rzeczywistą ocenę sytuacji majątkowej A. A..
Trzeba też zauważyć, iż w formularzu wniosku PPF strona skarżąca podała, iż poza 1/4 części domu po rodzicach nie posiada nieruchomości. Tymczasem z akt sprawy wynika, iż jest ona ponadto właścicielem : mieszkania, nieruchomości składającej się z działki nr 233 o pow. 3 a 67 m2 zabudowanej budynkiem mieszkalnym przy
ul. Ż. [...] oraz działki nr [...]o pow. 0,1018 ha położonej w B..
Fakt ten poddaje pod wątpliwość wiarygodność oświadczeń A. A.
co w połączeniu z niewywiązaniem się przez niego z nałożonego obowiązku wyklucza przyznanie mu prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
W związku z powyższym, żądanie strony skarżącej nie zasługuje na uwzględnienie a rozpatrywany wniosek należało oddalić na podstawie art.244§1, art.245§3, art. 246§1 pkt. 2, w zw. z art. 258 § 2, pkt 7) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 20 września 2002r. Nr 153, poz .1270).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło