I SA/Kr 1326/08
PostanowienieWSA w Krakowie2009-01-30
Skład orzekający: Michał Śmiałowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym powinien zostać oddalony, jeśli strona skarżąca nie uzupełniła wezwania organu o przedłożenie dokumentów niezbędnych do oceny jej sytuacji majątkowej?Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym powinien zostać oddalony, jeśli strona skarżąca nie wykazała przesłanek warunkujących przyznanie prawa pomocy, w szczególności nie uzupełniła wezwania organu o przedłożenie dokumentów niezbędnych do oceny jej sytuacji majątkowej. Brak wykazania tych przesłanek uniemożliwia przyznanie prawa pomocy.Stan faktyczny
Strona skarżąca, Z. L., złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego od dochodów z nieujawnionych źródeł. Wnioskodawca mieszka z synem, pozostaje w rozdzielności majątkowej z żoną, prowadzi stratną działalność gospodarczą i spłaca wysoki kredyt. Jest właścicielem mieszkania, nieruchomości rolnej i samochodu. Sąd wezwał stronę do uzupełnienia wniosku o szereg dokumentów potwierdzających jej sytuację materialną, jednakże strona nie przedłożyła ich w wyznaczonym terminie.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek strony skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie: Michał Śmiałowski po rozpoznaniu w dniu 30 stycznia 2009r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. L. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 04.09.2008r. nr [...] w przedmiocie utrzymania w mocy decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej , z dnia 19.02.2008r. nr[...], w sprawie ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego od dochodów z nieujawnionych źródeł przychodów lub nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2002r. w kwocie 977 409 zł. postanawia: oddalić wniosek strony skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek Z. L. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w sprawie skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 04.09.2008r. nr [...], w przedmiocie utrzymania w mocy decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej, z dnia 19.02.2008r. nr[...], w sprawie ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego od dochodów z nieujawnionych źródeł przychodów lub nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2002r. w kwocie 977 409 zł.
Jak wynika z uzasadnienia wniosku oraz zawartego w nim "oświadczenia o stanie rodzinnym , majątku i dochodach" Z. L. ur. w 1965r. mieszka z synem O. L. ur. w 1990 r. Z żoną pozostaje w rozdzielności majątkowej.
Prowadzi działalność gospodarczą , która przynosi stratę . Spłaca kredyt w wysokości 1 miliona złotych, w ratach wynoszących 6000 - 7000 zł. miesięcznie.
Jest właścicielem mieszkania "o pow. 115 m2 + 34 m2" , nieruchomości rolnej o pow. 200 ha oraz samochodu , rok prod. 2001.
Zdaniem orzekającego wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 30 września 2002r. Nr 153, poz. 1270) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( § 2). Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3).
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej na podstawie art. 246§1 w/w ustawy przysługuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym).
Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest więc formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe.
Należy podkreślić, iż zwolnienie od kosztów sądowych w ramach prawa pomocy stanowi w istocie pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie i rodziny. Ubiegający się o taką pomoc winien więc w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające - może zwrócić się o pomoc państwa.(por. postan. SN. z dnia 24.09.1984r. sygn. II CZ 104/84)
W przedmiotowej sprawie zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia ma jednak analiza przesłanek przyznania prawa pomocy stronie skarżącej wymienionych w art. 246§1 w/w ustawy. Norma ta wskazuje , iż to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania lub że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Zdaniem orzekającego dane przedstawione we wniosku były niewystarczające do oceny stanu majątkowego i możliwości płatniczych Z. L.. Stąd też jego pełnomocnik został wezwany do przedłożenia następujących dokumentów:
- odpisu zeznania podatkowego o wysokości osiągniętego przez Z. L. dochodu w 2007r. ,
- dokumentów wskazujących wysokość dochodów uzyskanych w roku bieżącym przez skarżącego z prowadzonej działalności gospodarczej (m.in. deklarację VAT za ostatni miesiąc),
- wykazów posiadanych rachunków bankowych, w tym kont i lokat dewizowych oraz wyciągów z tych kont (zarówno firmowych jak i osobistych) obejmujących operację z ostatnich trzech miesięcy,
- dowodu spłaty kredytu i wysokości miesięcznych rat (np. polecenie przelewu, kopia umowy kredytowej),
- oświadczenia w jaki sposób skarżący wykorzystuje nieruchomość rolną , jakie ponosi na nią wydatki oraz jakie ma z niej przychody,
- oświadczenia , czy uzyskuje na posiadaną nieruchomość rolną dopłaty z Unii Europejskiej wraz z ewentualnymi decyzjami potwierdzającymi wysokość otrzymywanych świadczeń,
- spisu miesięcznych wydatków związanych z utrzymaniem gospodarstwa domowego udokumentowanego za pomocą kopii faktur lub rachunków za ostatni okres rozliczeniowy,
- wykazu posiadanych nieruchomości (lokalowych, gruntowych) oraz zaświadczenia w przedmiocie wysokości odprowadzanego przez skarżącego podatku od nieruchomości,
Braki wniosku miały być uzupełnione w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania.
Wezwanie odebrane zostało dnia 09.12.2008r. Do dnia dzisiejszego wymagane dokumenty nie zostały jednak nadesłane, uniemożliwiając tym samym dokładną analizę sytuacji majątkowej strony skarżącej.
W kontekście w/w okoliczności należy stwierdzić iż, strona skarżąca nie wykazała przesłanek warunkujących przyznanie jej prawa pomocy.
W związku z tym żądanie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sadowych nie zasługuje na uwzględnienie a rozpatrywany wniosek należało oddalić na podstawie art.244§1, art.245§3, art. 246§1 pkt. 2, w zw. z art. 258 § 2, pkt 7) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 30 września 2002r. Nr 153, poz .1270).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło