I SA/Kr 1373/09

Kraków, dnia 19 kwietnia 2010r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Piotr Głowacki po rozpoznaniu w dniu 19 kwietnia 2010r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M.S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 17 lipca 2009r., znak [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiąc styczeń 2005r. postanawia: oddalić wniosek skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych. W niniejszej sprawie skarżąca M. S. domagała się przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. We wniosku wskazała na trudności materialne, podając, że kwota zobowiązań podatkowych i wszelkich opłat przewyższyła możliwości finansowe rodziny, wobec czego niezbędne było zaciągnięcie kredytu w wysokości 200.000,00 zł na spłatę zaległości w podatkach. Nadto rodzina spłaca kredyt na dom jednorodzinny oraz na samochód ciężarowy. Ze złożonego przez skarżącą oświadczenia wynika, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem, pełnoletnim synem i małoletnią córką. Wskazując na składniki majątkowe M. S. podała dom jednorodzinny o powierzchni 250 m2, oświadczając jednocześnie, że rodzina nie posiada żadnych oszczędności, papierów wartościowych itd. Zgodnie z oświadczeniem w skład jej majątku wchodzą dwa samochody ciężarowe – I. (z 2005r. wartość początkowa 75.666,00 zł) i S. (z 2009r. wartość początkowa 75.666,00 zł, na kredyt), samochód N. (wartość zakupu 10.000,00 zł) oraz czterokołowy pojazd K. (z 2006r. wartość początkowa 33.889,00 zł). M. S. podała, że jej mąż z tytułu działalności gospodarczej osiąga dochód w wysokości 1.300,00 zł brutto, ona zaś 6.100,00 zł brutto miesięcznie. Pełnoletni syn nie pracuje. Wskazała, że miesięczna rata kredytu na dom jednorodzinny wynosi 2.894,70 zł, natomiast na samochód ciężarowy - 2329,70 zł. Trzeci kredyt, zaciągnięty na spłatę zobowiązań podatkowych, nie ma stałych rat. Miesięczne wydatki rodziny na opłaty za prąd, wodę, telefon, cyfrowy Polsat, Cyfrę Plus, koszty wyżywienia i ubrania określiła na poziomie 2500 zł. Z przedłożonych kopii rachunków wynika nadto między innymi, że koszt miesięcznego abonamentu telefonicznego wynosi 179,90 zł, energii elektrycznej – 529,86 zł, natomiast abonamentu Cyfry Plus - 137,20 zł. Postanowieniem z dnia 19 lutego 2009r. referendarz sądowy oddalił wniosek skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżąca złożyła w terminie sprzeciw, wskazując iż obecna sytuacja majątkowa nie pozwala na opłacenie wpisu w sprawie. Zaznaczyła też, że w obecnych czasach mieszkanie może być nabyte wyłącznie na kredyt, zatem jego zaciągnięcie było niezbędne dla zabezpieczenia potrzeb rodziny. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wnioskodawczyni wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), określanej dalej jako p.p.s.a., przyznanie takiego prawa może nastąpić, tylko gdy osoba ubiegająca się o zwolnienie wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wniosek podlega oddaleniu, gdyż skarżąca nie wykazała tej przesłanki. W ocenie Sądu budzą poważne wątpliwości i w związku z tym nie mogą zasługiwać na uwzględnienie oświadczenia i twierdzenia wnioskodawczyni, zawarte we wniosku, w zakresie porównania dochodów i wydatków jej rodziny. W ocenie Sądu nie można uznać za wiarygodne oświadczenia M. S., ponieważ wynika z nich, iż koszty, ponoszone miesięcznie przez jej rodzinę, znacząco przekraczają jej łączne dochody. Suma stałych rat dwóch kredytów oraz wskazywane koszty opłacenia wyżywienia, zakupu ubrań i opłacenia rachunków przewyższa kwotę 7700 zł, a przecież skarżąca opłaca jeszcze trzeci kredyt, który stosownie do jej twierdzeń nie ma stałych rat. Tymczasem, zgodnie z oświadczeniem, łączne dochody rodziny wynoszą 7400 zł brutto, nadto nie dysponuje ona żadnymi oszczędnościami. Wskazuje to, iż skarżąca zataiła bądź część dochodów rodziny, bądź też poczynione wcześniej oszczędności, które obecnie są wykorzystywane na spłatę zaciągniętych kredytów. Powyższe oznacza, że pomiędzy dochodami rodziny skarżącej, a wskazywanymi wydatkami występuje rozbieżność, prowadząca do wniosku, iż miesięczne wydatki przekraczają wskazywane miesięczne dochody, przy jednoczesnym twierdzeniu o braku jakichkolwiek oszczędności. Sąd orzekający w niniejszej sprawie uznaje przy tym, że skoro instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i z założenia może być stosowana tylko do osób pozostających w szczególnie trudnej sytuacji materialnej, to na osobie ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek wykazania takich okoliczności, a wszelkie rozbieżności i wątpliwości w tym zakresie prowadzą do odmowy udzielenia pomocy. Sąd ponadto w pełni podziela zaprezentowany w orzecznictwie pogląd, iż opłaty sądowe stanowią rodzaj daniny publicznoprawnej i w związku z tym inne wydatki skarżącej, w tym wynikające ze stosunków cywilnoprawnych, takich jak umowy kredytu, nie mogą być w stosunku do tych opłat traktowane w sposób uprzywilejowany (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 27 listopada 2008 roku, sygn. akt II FZ 512/08, Lex nr 530038). Sam zatem fakt, iż skarżąca spłaca liczne kredyty nie może oznaczać, że publicznoprawna należność, jaką jest wpis od skargi, zostanie uregulowana w ostatniej kolejności. Ponadto część wykazanych przez wnioskodawczynię wydatków – opłaty za korzystanie z kanałów telewizyjnych w ramach dwóch abonamentów oraz stosunkowo wysokie wydatki na telefon sugerują, że M. S. bądź mogłaby wygospodarować środki na opłacenie spraw sądowych, bądź też nie znajduje się w tak złej sytuacji materialnej, jak wynika z jej oświadczenia. W konsekwencji zatem nie zasługujących na wiarę oświadczeń i twierdzeń wnioskodawczyni nie jest możliwa rzetelna ocena jej sytuacji materialnej, co prowadzi do wniosku, że nie wykazała ona przesłanek warunkujących przyznanie jej prawa pomocy. Mając na uwadze powyższe orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.