I SA/Kr 1381/02
WyrokWSA w Krakowie2005-01-20
Skład orzekający: Bogusław Wolas, Grażyna Jarmasz, Anna Znamiec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy podatnik może skutecznie domagać się stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób prawnych za rok podatkowy, w którym zostało wydane ostateczne orzeczenie określające wysokość zobowiązania podatkowego w innej (wyższej) kwocie niż wykazana w zeznaniu podatkowym?Ratio decidendi
Podatnik nie może skutecznie domagać się stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób prawnych za rok podatkowy, w którym istnieje ostateczna decyzja określająca wysokość zobowiązania podatkowego w innej (wyższej) kwocie niż wykazana w zeznaniu podatkowym. W takiej sytuacji zobowiązanie podatkowe wynika z decyzji organu, a nie z samoobliczenia podatnika, co uniemożliwia zastosowanie przepisów dotyczących stwierdzenia nadpłaty na wniosek podatnika.Stan faktyczny
Podatnik złożył wniosek o stwierdzenie nadpłaty w podatku dochodowym od osób prawnych za 1997 r., argumentując, że kwota odszkodowania otrzymanego od zagranicznej firmy nie powinna być zaliczona do przychodu. Wcześniej organ kontroli skarbowej wydał ostateczną decyzję określającą wyższe zobowiązanie podatkowe za 1997 r. Urząd Skarbowy odmówił stwierdzenia nadpłaty, powołując się na istnienie ostatecznej decyzji określającej zobowiązanie. Izba Skarbowa utrzymała tę decyzję w mocy, uznając, że kwestia odszkodowania była przedmiotem rozważań organu kontroli skarbowej i została rozstrzygnięta w ostatecznej decyzji. Podatnik złożył skargę do WSA, kwestionując sposób rozpatrzenia jego wniosku i zarzucając naruszenie przepisów postępowania.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Bogusław Wolas Sędziowie: NSA Grażyna Jarmasz Asesor WSA Anna Znamiec (spr.) Protokolant: Krystyna Mech po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 stycznia 2005r. sprawy ze skargi W. Spółka z o. o. w K. na decyzję Izby Skarbowej z dnia 10 maja 2002 r. Nr [...] w przedmiocie nadpłaty w podatku dochodowym od osób prawnych za 1997 r. - skargę oddala -
W dniu [...].08.2001 r. W. Spółka z o. o. z siedzibą w K. reprezentowana przez pełnomocnika złożyła w Urzędzie Skarbowym wniosek o stwierdzenie nadpłaty w podatku dochodowym od osób prawnych za 1997 r. w kwocie 28880,00 zł. W ocenie podatnika nadpłata powstała w wyniku zaliczenia do przychodu 1997 r. kwoty 160000 ATS otrzymanej od E. GMBH tytułem odszkodowania za szkodę powstałą na skutek ujawnienia się podczas eksploatacji wad pokrycia dachowego w hotelu "P.". Podatnik powołał się na przepis art. 17 ust. 1 pkt 12 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t. jedn. Dz. U. z 1993 r., Nr 106, póz. 482 z późn. zm.), na mocy którego to przepisu wolne od podatku są odszkodowania otrzymane na podstawie przepisów prawa administracyjnego, prawa cywilnego i na podstawie innych ustaw. Kwota otrzymanego odszkodowania została zdaniem podatnika nieprawidłowo zaliczona do przychodu za 1997 r., w związku z czym uległa zwiększeniu podstawa opodatkowania w podatku dochodowym od osób prawnych za 1997 r. Ponadto podatnik wskazał we wniosku o stwierdzenie nadpłaty, iż problem nadpłaty w podatku dochodowym od osób prawnych za 1997 r. był przedmiotem analizy Inspektora Kontroli Skarbowej podczas przeprowadzonej kontroli.
W wyniku przeprowadzonego przez Inspektora Kontroli Skarbowej w Urzędzie Kontroli Skarbowej postępowania kontrolnego, a dotyczącego prawidłowości rozliczania się podatnika z budżetem Państwa w zakresie zobowiązań podatkowych za 1997 r. została wydana w dniu [...].06.1999 r. decyzja nr [...] w przedmiocie określenia W. Spółce z o. o. z siedzibą w K . zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych za 1997 r. w kwocie 3553186,00 zł czyli w kwocie wyższej od wykazanej przez podatnika w zeznaniu podatkowym. Decyzja ta stała się decyzją ostateczną.
Decyzją z dnia [...].01.2002 r. nr [...] Urząd Skarbowy odmówił podatnikowi stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym
za 1997 r. W uzasadnieniu decyzji organ podatkowy podniósł, że w obrocie prawnym istnieje ostateczna decyzja z dnia [...].06.1999 r. nr [...] określająca podatnikowi zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób prawnych za 1997 r.
Od powyższej decyzji podatnik reprezentowany przez pełnomocnika wniósł odwołanie do Izby Skarbowej, zarzucając naruszenie art. 122 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 z późn. zm.) poprzez nie wyjaśnienie w toku postępowania podatkowego zakresu przedmiotowego zobowiązań podatkowych podatnika, objętych decyzją Inspektora Kontroli Skarbowej z dnia [...].06.1999 r. nr [...], naruszenie art. 120 w związku z art. 81 par. 4 pkt 2 cyt. ustawy Ordynacja podatkowa polegające na odmowie stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób prawnych na skutek uznania, iż podstawa faktyczna powstania nadpłaty była objęta powołana decyzją Inspektora Kontroli Skarbowej. Podatnik wniósł o uchylenie decyzji organu l instancji i stwierdzenie na podstawie art. 72 par. 1 pkt 1 oraz art. 74 par. 2 pkt 2 cyt. ustawy Ordynacja podatkowa nadpłaty w podatku dochodowym od osób prawnych za 1997 r. w wysokości 28880,00 zł. W uzasadnieniu odwołania podatnik podniósł, że fakty dotyczące zasadności zakwalifikowania przychodu otrzymanego tytułem odszkodowania nie były przedmiotem postępowania kontrolnego i miały stanowić przedmiot odrębnego postępowania dotyczącego podatku dochodowego od osób prawnych za 1997 r. W ocenie podatnika miał on prawo do skorygowania deklaracji, gdyż jej zakres nie był objęty postępowaniem kontrolnym oraz decyzją kończącą postępowanie.
Decyzją z dnia [...].05.2002 r. nr [...] Izba Skarbowa utrzymała w mocy decyzję organu podatkowego l instancji. Izba Skarbowa, odnosząc się do zarzutów sformułowanych w odwołaniu stwierdziła, że protokołem badania dokumentów i ewidencji podatnika objęto badanie wykazanych przez podatnika przychodów. Inspektor Kontroli Skarbowej w piśmie z dnia [...]05.1999 r. informował podatnika, że zagadnienie otrzymanego odszkodowania stanowi przedmiot toczącego się postępowania kontrolnego. W adnotacji z dnia [...].06.1999 r. Inspektor Kontroli Skarbowej, stwierdził, że przedmiotowe odszkodowanie nie spełnia wymogów odszkodowania o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 12 cyt. ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych i nie podziela stanowiska podatnika, że kwota otrzymanego odszkodowania nie podlega
opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych. Podatnik nie z odwołania od przedmiotowej decyzji Inspektora Kontroli Skarbowej. Izba Skarbowa wskazała, że przepis art. 81 par. 2 i par. 4 pkt 2 cyt. ustawy Ordynacja podatkowa nie może mieć zastosowania w niniejszej sprawie. Ponadto organ podatkowy II instancji wskazał, że stwierdzenie nadpłaty na wniosek podatnika, a dotyczące zobowiązań podatkowych powstających z mocy prawa możliwe jest w trybie art. 79 i 80 cyt. ustawy Ordynacja podatkowa, a nie na podstawie art. 72 par. 1 pkt 1 oraz art. 74 par. 2 pkt 2 cyt. ustawy Ordynacja podatkowa jak wnioskuje podatnik.
Na powyższą decyzję Izby Skarbowej skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożył podatnik reprezentowany przez pełnomocnika, zarzucając sprzeczność ustaleń faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia z materiałem dowodowym zebranym w sprawie, wskutek naruszenia art. 122 cyt. ustawy Ordynacja podatkowa, naruszenie art. 120 w zw. z art. 81 par. 4 pkt 2 cyt. ustawy Ordynacja podatkowa polegające na odmowie stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób prawnych za skutek uznania, że okoliczności stanowiące podstawę faktyczną żądania stwierdzenia nadpłaty, zostały objęte decyzją Inspektora Kontroli Skarbowej z dnia [...].06.1999 r. nr [...], naruszenie przepisów postępowania podatkowego - art. 187 cyt. ustawy Ordynacja podatkowa w stopniu mającym wpływ na wydaną w sprawie decyzję poprzez nie rozpatrzenie kwestii wyłączenia stwierdzenia nadpłaty z zakresu przedmiotowego kontroli Inspektora Kontroli Skarbowej okoliczności faktycznych stanowiących podstawę żądania stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób prawnych. Strona skarżąca powołuje się na oświadczenie Inspektora Kontroli Skarbowej zawarte w piśmie z dnia [...].06.1999 r., iż zagadnienie otrzymania pieniędzy od E. siedzibą w A. będzie stanowiło przedmiot odrębnego postępowania dotyczącego podatku od osób prawnych za 1997 r. , które to oświadczenie zostało całkowicie pominięte przez organy podatkowe w niniejszej sprawie. Strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu l instancji.
W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa podtrzymała dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniosła o oddalenie skargi. Izba Skarbowa stwierdziła, że za uchybienie można uznać stwierdzenie Inspektora Kontroli
Skarbowej zawarte w piśmie z dnia [...]06.1999 r. iż podatnik ma zamiar wystąpić z wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty, co nie zmienia faktu, że problem otrzymania przez podatnika odszkodowania stanowił przedmiot rozważań i został rozstrzygnięty przez Inspektora Kontroli Skarbowej w decyzji z dnia [...].06.1999 r. nr [...], która to decyzja stała się decyzją ostateczną. Nie było zatem możliwe wydanie decyzji w przedmiocie nadpłaty w podatku dochodowym od osób prawnych za 1997 r. skoro w sprawie została wydana już decyzja w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych za 1997 r.
Zgodnie z przepisem art.97 par. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1271 z późn. zm.) sprawy, w których skargi wniesione zostały do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Rozpoznając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżone decyzje nie zostały wydane z naruszeniem prawa materialnego i przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy.
Zgodnie z przepisem art. 79 par. 2 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 z późn. zm.), uprawnienie do złożenia żądania o stwierdzenie nadpłaty przysługuje m.in. podatnikom podatku dochodowego od osób prawnych, jeżeli w zeznaniach wykazali zobowiązanie podatkowe nienależne bądź w wysokości większej od należnej i wpłacili zadeklarowany podatek albo wykazali kwotę nadpłaty w wysokości mniejszej od
należnej. Oznacza to, że przepis ten ma zastosowanie tylko w sytuacji, gdy wysokość zobowiązania podatkowego została wyliczona wyłącznie w drodze samoobliczenia podatku przez podatnika, czyli w przypadku podatku dochodowego od osób prawnych - w zeznaniu o wysokości dochodu osiągniętego w roku podatkowym.
Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie podziela pogląd wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 stycznia 2003 r. sygn. l S.A./Łd 807/01, iż w przypadku gdy doszło do weryfikacji przez organ podatkowy samoobliczenia podatku dokonanego przez podatnika, to zobowiązanie podatkowe na mocy przepisu art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t. jedn. Dz. U. z 1993 r. Nr 106, poz. 482 z późn. zm.) w zw. z przepisem art. 21 par. 3 cyt. ustawy Ordynacja podatkowa wynika z decyzji tego organu, a nie z zeznania podatkowego sporządzonego przez podatnika. Tak więc, dopóki istnieje w obrocie prawnym decyzja określająca wysokość zobowiązania podatkowego w innej wysokości niż wykazana w zeznaniu, nie jest możliwe wydanie na żądanie podatnika decyzji stwierdzającej nadpłatę na podstawie art. 79 par.. 2 pkt 1 lit. a cyt. ustawy Ordynacja podatkowa.
"*%,,,
Sytuacja taka miała miejsce w sprawie będącej przedmiotem rozpoznania przez Sąd. W przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych strony skarżącej za 1997 r. została wydana przez Inspektora Kontroli Skarbowej w dniu [...].06.1999 r. decyzja, w której określono wysokość zobowiązania z tytułu tego podatku w innej (wyższej) wysokości niż wykazana w zeznaniu podatkowym złożonym przez stronę skarżącą. Decyzja ta stała się ostateczna i następnie w 2001 r. strona skarżąca wystąpiła o stwierdzenie nadpłaty. Nie zasługują na uwzględnienie zarzuty skargi, iż decyzja Inspektora Kontroli Skarbowej z dnia [...].06.1999 r, określająca zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób prawnych za 1997 r. nie rozstrzygała, kwestii związanych z otrzymanym przez stronę skarżącą odszkodowaniem, które w ocenie strony skarżącej zostało niesłusznie zaliczone przez nią w 1997 r. jako przychód, przedmiotowa decyzja Inspektora Kontroli Skarbowej określa bowiem zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób prawnych za 1997 r. W ocenie Sądu zasadnie zatem, Izba Skarbowa uznała, że zobowiązanie w podatku dochodowym od osób prawnych za 1997 r. wynika nie ze złożonego zeznania podatkowego, ale z ostatecznej decyzji
podatkowej, a tym samym nie jest możliwe skuteczne domaganie się przez podatnika —stwierdzenia nadpłaty w tym podatku.
Przy przyjęciu odmiennego stanowiska stwierdzenie nadpłaty prowadziłoby do uchylenia skutków prawnych ostatecznej decyzji w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych za 1997 r., co godziłoby w zasadę trwałości decyzji ostatecznych wyrażoną w przepisie art. 128 cyt. ustawy Ordynacja podatkowa.
W rozpatrywanej sprawie nie jest również możliwe odniesienie się przez sąd do zarzutów skargi dotyczących postępowania zakończonego wymienioną decyzją Inspektora Kontroli Skarbowej z [...].06.1999r, która jest ostateczna i prawomocna.
Zakres kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego określa przepis art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), stanowiąc, że Sąd sprawuje kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Przeprowadzając kontrolę zaskarżonych decyzji pod względem ich zgodności z prawem, Sąd sprawdza, czy wydanie decyzji nastąpiło zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa materialnego, procesowego, a naruszenie prawa mające lub mogące mieć wpływ na wynik sprawy skutkuje uchyleniem zaskarżonych decyzji zgodnie z przepisem art. 145 par. 1 pkt. 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).
W związku z powyższym, skoro zaskarżona decyzja nie narusza prawa materialnego lub procesowego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, uznając ją za zgodną z prawem, skargę oddalił na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło