I SA/Kr 1381/18

WyrokWSA w Krakowie2019-02-12

Skład orzekający: Piotr Głowacki, Grażyna Firek, Urszula Zięba

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na czynności egzekucyjne, wniesiona na podstawie art. 54 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, może obejmować kwestionowanie zasadności wszczęcia postępowania egzekucyjnego, prawidłowości jego prowadzenia lub działań wierzyciela poprzedzających wystawienie tytułu wykonawczego?
Ratio decidendi
Skarga na czynności egzekucyjne, o której mowa w art. 54 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, ma charakter subsydiarny i może być skutecznie wywiedziona wyłącznie z takich okoliczności, które nie dają zobowiązanemu prawa do wystąpienia z innym środkiem prawnym. Nie może ona obejmować kwestionowania zasadności wszczęcia postępowania egzekucyjnego, prawidłowości jego prowadzenia, czy działań wierzyciela poprzedzających wystawienie tytułu wykonawczego, gdyż są to zagadnienia podlegające rozpatrzeniu w innych trybach, jak zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji lub wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego.
Stan faktyczny
D. C. złożył skargę na czynność zajęcia rachunku bankowego w toku postępowania egzekucyjnego prowadzonego przez Naczelnika Urzędu Skarbowego. Organ I instancji oddalił skargę, a Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy to postanowienie. Skarżący zarzucał m.in. przedwczesne zastosowanie środka egzekucyjnego, brak jednoczesnego zawiadomienia go o zajęciu rachunku bankowego oraz brak odniesienia się do wniosku o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za bezzasadną.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Piotr Głowacki Sędziowie: WSA Grażyna Firek WSA Urszula Zięba (spr.) Protokolant: Specjalista Małgorzata Kruszec po rozpoznaniu w postępowaniu uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 12 lutego 2019 r. sprawy ze skargi D. C. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia [...] października 2018 r. nr [...] w przedmiocie skargi na czynności egzekucyjne skargę oddala Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K. postanowieniem z dnia 24 października 2018r., nr [...] utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] z dnia 6 września 2018r., nr [...], oddalające skargę D. C. na czynności egzekucyjne. Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym. Naczelnik Urzędu Skarbowego [...], jako organ egzekucyjny prowadzi postępowanie egzekucyjne do majątku zobowiązanego D. C. na podstawie własnego tytułu wykonawczego, obejmującego wpływy z kosztów egzekucyjnych, opłaty komorniczej i kosztów upomnień. W toku postępowania egzekucyjnego, organ egzekucyjny podjął próbę zajęcia rachunku bankowego w [...] S.A. Powyższe zawiadomienie o zajęciu wraz z odpisem tytułu wykonawczego doręczono zobowiązanemu w dniu 23 lipca 2018r. Pismem z dnia 6 sierpnia 2018r. zobowiązany złożył skargę na czynność zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego. Organ I instancji, po rozpatrzeniu skargi wydał w dniu 6 września 2018r. postanowienie oddalające skargę. Na powyższe postanowienie zobowiązany złożył zażalenie, zarzucając mu naruszenie art. 6 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz.U. z 2018r. poz. 1314, dalej: "u.p.e.a."), poprzez zaakceptowanie przedwczesnego zastosowania środka egzekucyjnego. Zdaniem zobowiązanego organ powinien w pierwszej kolejności wezwać zobowiązanego do zapłaty zobowiązania, a dopiero w przypadku uchylenia się zobowiązanego od wykonania obowiązku, zastosować środek egzekucyjny. W zażaleniu zarzucono również, że zawiadomienie o zajęciu rachunku bankowego nie zostało skierowane do zobowiązanego w tym samym dniu, co do banku. Zobowiązany wskazał również, że organ egzekucyjny nie odniósł się do złożonego przez zobowiązanego wniosku o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego. Po przeprowadzeniu postępowania zażaleniowego, organ II instancji wydał postanowienie z dnia 24 października 2018r, o którym mowa na wstępie. W uzasadnieniu przytoczył treść art. 54 § 1 u.p.e.a. Wskazano też, że skarga przysługuje jedynie na czynności typu wykonawczego, nie przysługuje natomiast na czynności procesowe, polegające na wydawaniu aktów administracyjnych, w ramach których, organ rozstrzyga o prawach i obowiązkach uczestników postępowania. Zajęcia rachunku bankowego w [...] dokonano w myśl art. 80 u.p.e.a., przez przesłanie do banku zawiadomienia o zajęciu wierzytelności pieniężnej zobowiązanego z rachunku bankowego do wysokości egzekwowanej należności pieniężnej. Jednocześnie wezwano bank, aby bez zgody organu egzekucyjnego nie dokonywał wypłat z rachunku bankowego do wysokości zajętej wierzytelności, lecz bezzwłocznie przekazał ją organowi egzekucyjnemu na pokrycie egzekwowanej należności, albo zawiadomił organ egzekucyjny w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania o przeszkodzie w dokonywaniu wpłaty, w tym również o nieprowadzeniu rachunku bankowego zobowiązanego. Z akt sprawy wynika, że zgodnie z art. 7 u.p.e.a. został zastosowany jeden ze środków egzekucyjnych przewidzianych w art. 1a pkt. 12 lit. a u.p.e.a., tj. egzekucja z rachunku bankowego. Materiał dowodowy potwierdza, że czynność egzekucyjna polegająca na zajęciu rachunku bankowego została dokonana zgodnie z obowiązującą procedurą. Stosownie do art. 80 § 3 u.p.e.a. zawiadomienia o zajęciu rachunku bankowego doręczone zostało zobowiązanemu w dniu 23 lipca 2018r. Zobowiązany podnosi, że zawiadomienie o zajęciu zostało skutecznie skierowane do banku w dniu 20 lipca 2018r., natomiast zobowiązany otrzymał je dopiero w związku z osobistą wizytą w urzędzie w dniu 23 lipca 2018r. Odnosząc się do powyższego zarzutu organ zażaleniowy wyjaśnił, że zawiadomienie zobowiązanego o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego nie musi nastąpić w tym samym dniu, co zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego. Zajęcie rachunku bankowego nastąpiło w dniu 20 lipca 2018r. (piątek). W tym samym dniu skierowano do wysyłki egzemplarz zawiadomienia przeznaczony dla zobowiązanego wraz z odpisem tytułu wykonawczego, z tym, że wysyłka miała nastąpić w następnym dniu roboczym tj. 23 lipca 2018r. (poniedziałek) W dniu 23 lipca 2018r. w związku z osobistym stawiennictwem zobowiązanego w urzędzie, przesyłkę wycofano z wysyłki i doręczono osobiście zobowiązanemu. W takiej sytuacji należy uznać, że zawiadomienie zobowiązanego o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego, nastąpiło w sposób prawidłowy. W przedmiotowej sprawie organ II instancji nie stwierdził także uchybień formalnych w zaskarżonej czynności organu egzekucyjnego. Zawiadomienie o zajęciu rachunku bankowego odpowiada wzorowi ustalonemu w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 22 sierpnia 2016r. w sprawie wzorów dokumentów stosowanych w egzekucji należności pieniężnych (Dz. U. z 2016r. poz. 1339). Zauważono, że w skardze, jak i w zażaleniu na postanowienie oddalające skargę na czynność egzekucyjną, zobowiązany zarzucił naruszenie art. 6 § 1 u.p.e.a. Organ zażaleniowy podkreślił, że w postępowaniu wszczętym skargą na czynności egzekucyjne, stanowiącym fragment postępowania egzekucyjnego, ocenie podlegają tylko zastrzeżenia odnoszące się do konkretnej czynności egzekucyjnej. W postępowaniu tym nie orzeka się ani o zasadności wszczęcia postępowania egzekucyjnego, ani tym bardziej o prawidłowości postępowania wierzyciela. Rozstrzygnięcie w przedmiocie skargi na czynności egzekucyjne, co do zasady nie ma wpływu na możliwość prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Uwzględnienie skargi wywiera skutki jedynie w zakresie czynności, na którą ją wniesiono. Niemniej jednak, należność objęta tytułem wykonawczym, wynikała z ostatecznej decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia 30 maja 2018r., nr [...] utrzymującej w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] z dnia 21 grudnia 2017r., nr [...] orzekającej o odpowiedzialności zobowiązanego za zaległości spółki B. [...] sp z o.o. w podatku od towarów i usług za okres X-XII 2012r. wraz z odsetkami za zwłokę i kosztami postępowania egzekucyjnego. Zobowiązany nie uregulował należności wynikającej z decyzji, wierzyciel mógł zatem wystawić tytuł wykonawczy i skierować go do egzekucji. W zażaleniu zobowiązany wskazał również, że organ egzekucyjny nie odniósł się do złożonego przez niego, wniosku o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego. Odpowiadając na powyższy zarzut, organ II instancji zauważył, że nie odniesienie się przez organ egzekucyjny do powyższego wniosku nie miało wpływu na zaskarżone postanowienie. Skarga na czynności egzekucyjne z dnia 6 sierpnia 2018r., zwierająca wniosek o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego wpłynęła do Urzędu Skarbowego [...] w dniu 9 sierpnia 2018r. Organ I instancji postanowieniem wydanym w dniu 7 sierpnia 2018r. zawiesił prowadzone postępowanie egzekucyjne w związku z zarzutami na prowadzone postępowanie egzekucyjne. W tym samym dniu zostało skierowane do Banku zawiadomienie o wstrzymaniu realizacji zajęcia. Oznacza to, że w chwili obecnej, jak i na dzień wydania zaskarżonego postanowienia, postępowanie egzekucyjne było zawieszone (nie toczyło się), bezprzedmiotowe byłoby zatem jego wstrzymanie. W ocenie organu zażaleniowego, wobec braku zasadności podniesionych przez zobowiązanego zarzutów brak jest podstaw faktycznych i prawnych do uchylenia zaskarżonej czynności egzekucyjnej, a także zaskarżonego postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego [...]. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżący ww. postanowieniu zarzucił naruszenie: - art. 6 § 1 u.p.e.a., poprzez zaakceptowanie przedwczesnego zastosowania środka egzekucyjnego wobec skarżącego przez organ, ponieważ organ powinien najpierw wezwać skarżącego do zapłaty zobowiązania, a dopiero w przypadku uchylenia się od wykonania obowiązku zastosować środek egzekucyjny, - art. 80 § 3 u.p.e.a., poprzez zaakceptowanie braku zawiadomienia skarżącego o zajęciu wierzytelności jednocześnie z przesłaniem do banku zawiadomienia o zajęciu, zawiadomienie o zajęciu powinno zostać skierowane w tym samym dniu do klienta i banku, - art. 54 § 5a u.p.e.a., poprzez nieuwzględnienie skargi na czynności egzekucyjne i nieuchylenie zakwestionowanej czynności egzekucyjnej, pomimo wskazanych wyżej podstaw, - art. 54 § 6 oraz art. 17 § 1 u.p.e.a., poprzez brak odniesienia się przez organ do złożonego przez skarżącego wniosku o wstrzymanie prowadzenia egzekucji. W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że decyzja o odpowiedzialności zobowiązanego za zaległości spółki B. [...] została wydana z uchybieniem terminu wynikającego z art. 118 § 1 o.p. Zawarty w tym przepisie zwrot "wydać" oznacza, zdaniem zobowiązanego, sporządzenie, podpisanie i doręczenie decyzji, a nie tylko sporządzenie i podpisanie. Podniesiono również zarzut nieistnienia obowiązku i powołano się na nieprawidłowość decyzji, stanowiącej podstawę wystawienia tytułu wykonawczego. W świetle powyższych zarzutów, wniesiono o uchylenie decyzji organu II instancji w całości, uchylenie decyzji organu l instancji, gdyż jest to niezbędne do końcowego załatwienia sprawy, wstrzymanie prowadzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 54 § 6 u.p.e.a. i zwrot kosztów postępowania, według norm prawem przepisanych. W odpowiedzi na skargę organ II instancji, podtrzymał w całości dotychczasowe stanowisko w sprawie. W zakresie zarzutów skargi, uznał je za bezpodstawne i powołał się na treść zaskarżonego postanowienia. W konsekwencji wniesiono o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018r. poz. 1302 ze zm.; dalej jako: "p.p.s.a.") sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania. Z kolei zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest natomiast do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, w tym także te niepodniesione w skardze, które są związane z materią zaskarżonych aktów administracyjnych. Na podstawie art. 135 p.p.s.a. Sąd podejmuje także środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy. Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.), naruszenia prawa, dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. b p.p.s.a.), oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach, sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt. 2 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.). Należy również wskazać, że w myśl art. 119 pkt 3 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę, co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Dokonując kontroli legalności zaskarżonego postanowienia w granicach kompetencji, przysługujących sądowi administracyjnemu, na podstawie wyżej wymienionych przepisów, Sąd uznał, że nie zawiera ono wad, powodujących konieczność jego wyeliminowania z obrotu prawnego. Sąd podziela argumentację organu zawartą w zaskarżonym postanowieniu. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia 24 października 2018r., nr [...], którym utrzymano w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] z dnia 6 września 2018r., nr [...], oddalające skargę D. C. na czynności egzekucyjne. Przedmiotem sporu w sprawie jest, to czy organy prawidłowo rozstrzygnęły o niezasadności wniesionej przez skarżącego skargi na czynności egzekucyjne związane z zajęciem rachunku bankowego w [...], dokonane zawiadomieniem z dnia 20 sierpnia 2018r., nr [...] Sąd zbada zatem prawidłowość rozstrzygnięcia przez organy administracji w przedmiocie skargi na czynności egzekucyjne, tj. instytucji przewidzianej w art. 54 u.p.e.a. W tak zakreślonym przedmiocie sporu, na wstępie należy zaznaczyć, że postępowanie egzekucyjne jest szczególnym typem postępowania administracyjnego, mającego własne instytucje procesowe i środki zaskarżenia. Procedura ustanowiona w u.p.e.a., nie służy ustaleniu bądź określeniu obowiązków zobowiązanego, a przymusowemu wykonaniu tych obowiązków w drodze egzekucji. Podkreślić też należy, że w postępowaniu tym, przy pewnej ochronie praw zobowiązanego, dominuje jednak interes wierzyciela. Zgodnie z art. 54 § 1 u.p.e.a. zobowiązanemu przysługuje skarga na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego lub egzekutora oraz skarga na przewlekłość postępowania egzekucyjnego. Skargę na czynności egzekucyjne o której mowa w § 1, wnosi się w terminie 14 dni od dnia zawiadomienia zobowiązanego o czynności egzekucyjnej, o ile przepisy niniejszej ustawy nie stanowią inaczej (§ 4). W realiach rozpoznawanej sprawy szczególnego podkreślenia wymaga, że skarga na czynności egzekucyjne, o której mowa w art. 54 § 1 u.p.e.a., stanowi samoistną instytucję postępowania egzekucyjnego. Ma bowiem charakter subsydiarny, komplementarny wobec innych środków prawnych i nie może mieć zastosowania do tych przypadków, w których przewidziano inne środki zaskarżenia, jak zarzuty, zażalenie, żądanie wyłączenia rzeczy lub prawa spod egzekucji, czy skargę do sądu powszechnego. Skarga w tym trybie przysługuje na dokonanie przez organ egzekucyjny czynności natury wykonawczej, czy czynności faktyczne, podejmowane już w toku prowadzonej egzekucji przez organ egzekucyjny lub przez egzekutora, a także na wydawane w toku egzekucji akty, na które nie przysługuje inny środek zaskarżenia, jak np. zażalenie, czy zarzuty (por. wyrok NSA z dnia 8 grudnia 2017r., II FSK 3048/15, wyrok NSA z dnia 2 kwietnia 2015r., II FSK 778/13). Z poczynionych powyżej rozważań wynika zatem jednoznacznie, że skarga na czynności egzekucyjne może być skutecznie wywiedziona wyłącznie z takich okoliczności, które nie dają zobowiązanemu prawa do wystąpienia z innym środkiem prawnym, wynikającym z u.p.e.a. Omawiana skarga może dotyczyć wyłącznie konkretnej czynności organu egzekucyjnego, natomiast nie może obejmować zasadności wszczęcia postępowania egzekucyjnego, prawidłowości jego prowadzenia, czy działań wierzyciela poprzedzających wystawienie tytułu wykonawczego (por. wyrok NSA z dnia 10 lipca 2012r., o sygn. akt II FSK 2555/10). Oznacza to, że skarga, o której stanowi art. 54 § 1 u.p.e.a., nie może być traktowana przez zobowiązanego, jako jeden z wielu środków prawnych (środków zaskarżenia, wniosków), w których będzie przedstawiał te same argumenty i te same żądania, a organ każdorazowo będzie je rozpatrywał, co do istoty. Innymi słowy, w sprawie zainicjowanej skargą na czynności egzekucyjne, zobowiązany nie może skutecznie kwestionować zastosowania środka egzekucyjnego z powodu - w jego przekonaniu - niezgodnego z prawem prowadzenia egzekucji, nieistnienia obowiązku podlegającego egzekucji. Są to bowiem zagadnienia podlegające rozpatrzeniu i rozstrzygnięciu w innych trybach przewidzianych w u.p.e.a., jak zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji, czy wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego. W konsekwencji, przedmiotem skargi wnoszonej na podstawie art. 54 § 1 u.p.e.a. mogą być jedynie czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego lub egzekutora, ewentualnie przewlekłość postępowania egzekucyjnego. Według treści przepisu art. 1a pkt 2 u.p.e.a. pod pojęciem czynności egzekucyjnej należy rozumieć wszelkie podejmowane przez organ egzekucyjny działania zmierzające do zastosowania środka egzekucyjnego. Działania, o których stanowi ten przepis, obejmują działania faktyczne oraz oświadczenia woli lub wiedzy organu egzekucyjnego, od których nie przysługuje żaden środek zaskarżenia. Z kolei środek egzekucyjny w postępowaniu egzekucyjnym to konkretne narzędzie, przy użyciu którego, dokonuje się egzekucji. Stosownie do art. 1a pkt 12 u.p.e.a. środki egzekucyjne dzieli się na te, które znajdują zastosowanie przy egzekucji należności pieniężnych i na te dla obowiązków o charakterze niepieniężnym. Odnosząc się do zarzutu skargi dotyczącego naruszenia art. 6 § 1 u.p.e.a., zgodnie z którym w razie uchylania się zobowiązanego od wykonania obowiązku wierzyciel powinien podjąć czynności zmierzające do zastosowania środków egzekucyjnych, Sąd w pełni aprobuje stanowisko organu, że w postępowaniu wszczętym skargą na czynności egzekucyjne - stanowiącym fragment postępowania egzekucyjnego - ocenie podlegają tylko zastrzeżenia odnoszące się do konkretnej czynności egzekucyjnej. Jak już wcześniej podkreślano, w postępowaniu tym nie orzeka się o zasadności wszczęcia postępowania egzekucyjnego ani też nie ocenia się prawidłowości jego prowadzenia (por. wyrok NSA z dnia 5 marca 2015r., II FSK 290/13). Rozstrzygnięcie w przedmiocie skargi na czynności egzekucyjne, co do zasady nie ma wpływu na możliwość prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Uwzględnienie skargi wywiera skutki jedynie w zakresie czynności, na którą ją wniesiono. Słusznie wskazał organ, że należność objęta tytułem wykonawczym wynikała z ostatecznej decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia 30 maja 2018r., nr [...] utrzymującej w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] z dnia 21 grudnia 2017r., nr [...], orzekającej o odpowiedzialności zobowiązanego za zaległości spółki B. [...] sp. z o.o. w podatku od towarów i usług za okres X-XII 2012r. wraz z odsetkami za zwłokę i kosztami postępowania egzekucyjnego. Zobowiązany nie uregulował należności wynikającej z decyzji – wierzyciel mógł zatem wystawić tytuł wykonawczy i skierować go do egzekucji. W uzasadnieniu skargi, skarżący podniósł też zarzut przedawnienia prawa do wydania decyzji o odpowiedzialności podatkowej zobowiązanego za zaległości spółki [...] [...] oraz zarzut nieistnienia obowiązku z uwagi na nieprawidłowość decyzji, stanowiącej podstawę wystawienia tytułu wykonawczego. Odnosząc się do tych zarzutów ponownie podkreślić trzeba, że w postępowaniu w sprawie skargi na czynności egzekucyjne nie orzeka się ani o zasadności wszczęcia postępowania egzekucyjnego, ani też nie ocenia się prawidłowości jego prowadzenia, poza zaskarżoną czynnością. Zarzuty dotyczące wymagalności i istnienia obowiązku mogą być badane w ewentualnym postępowaniu w sprawie zarzutów na postępowanie egzekucyjne. Przy tej okazji, zauważyć należy, że z prawa do złożenia zarzutów na postępowanie egzekucyjne, zobowiązany skorzystał. W kontekście powyższego, trafny jest zatem pogląd organów administracji, zgodnie z którym, skarga na czynności egzekucyjne w trybie art. 54 u.p.e.a., przysługuje jedynie na czynności typu wykonawczego, nie przysługuje natomiast na czynności procesowe, polegające na wydawaniu aktów administracyjnych, w ramach których organ rozstrzyga o prawach i obowiązkach uczestników postępowania. Organ egzekucyjny, rozpatrując skargę dokonuje zatem oceny czynności egzekucyjnej, badając, czy w ramach zastosowanego środka egzekucyjnego, wypełnione zostały dyspozycje, wynikające z przepisów regulujących procedurę zastosowania tego środka. W kontrolowanej sprawie zajęcia rachunku bankowego w [...] dokonano w myśl art. 80 u.p.e.a., przez przesłanie do banku zawiadomienia o zajęciu wierzytelności pieniężnej zobowiązanego z rachunku bankowego do wysokości egzekwowanej należności pieniężnej. Jednocześnie wezwano bank, aby bez zgody organu egzekucyjnego, nie dokonywał wypłat z rachunku bankowego do wysokości zajętej wierzytelności, lecz bezzwłocznie przekazał ją organowi egzekucyjnemu na pokrycie egzekwowanej należności, albo zawiadomił organ egzekucyjny w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania o przeszkodzie w dokonywaniu wpłaty, w tym również o nie prowadzeniu rachunku bankowego zobowiązanego. Co więcej, w sprawie organ egzekucyjny zastosował niewadliwie środek egzekucyjny wymieniony w art. 1a pkt 12 lit. a u.p.e.a., tj. egzekucję z rachunku bankowego. Materiał dowodowy potwierdza, że czynność egzekucyjna, polegająca na zajęciu rachunku bankowego została dokonana zgodnie z obowiązującą procedurą. Oceniając prawidłowość dokonanej czynności, stwierdzić należy brak uchybień formalnych w zaskarżonej czynności organu egzekucyjnego. Zawiadomienie o zajęciu rachunku bankowego odpowiada wzorowi ustalonemu w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 22 sierpnia 2016r. w sprawie wzorów dokumentów stosowanych w egzekucji należności pieniężnych (Dz. U. z 2016r. poz. 1339). Dlatego, zdaniem Sądu, czynność egzekucyjna, polegająca na zajęciu rachunku bankowego została przeprowadzona zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Stosownie do art. 80 § 3 u.p.e.a., zawiadomienia o zajęciu rachunku bankowego doręczone zostało skarżącemu w dniu 23 lipca 2018r. W odniesieniu do zarzutu, że skarżący nie został powiadomiony o zajęciu rachunku bankowego, jednocześnie z przesłaniem takiego zawiadomienia do banku, zaaprobować w tej kwestii należy stanowisko Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, zgodnie z którym, zawiadomienie o zajęciu zostało skutecznie skierowane do banku w dniu 20 lipca 2018r., natomiast skarżący otrzymał je w związku z osobistą wizytą w urzędzie w dniu 23 lipca 2018r. Zasadnie zauważył organ, że zawiadomienie zobowiązanego o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego nie musi nastąpić w tym samym dniu, co zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego. Zajęcie rachunku bankowego nastąpiło w dniu 20 lipca 2018r. (piątek). W tym samym dniu skierowano do wysyłki egzemplarz zawiadomienia, przeznaczony dla skarżącego wraz z odpisem tytułu wykonawczego, z tym, że wysyłka miała nastąpić w następnym dniu roboczym tj. 23 lipca 2018r. (poniedziałek) W dniu 23 lipca 2018r. w związku z osobistym stawiennictwem skarżącego w urzędzie, przesyłkę wycofano z wysyłki i doręczono osobiście zobowiązanemu. W takiej sytuacji należy uznać, że zawiadomienie zobowiązanego o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego nastąpiło w sposób prawidłowy. W kontekście powyższego, wskazać należy na stanowisko wyrażone w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 14 listopada 2014r., sygn. akt I SA/Po 528/14, zgodnie z którym, użycie w art. 80 § 3 pojęcia "zawiadomienie skierowane do banku" wskazuje na kolejność działań podejmowanych przez organ egzekucyjny - najpierw kieruje się zawiadomienie do banku, a następnie do zobowiązanego, co uzasadnione jest zastosowaniem tego konkretnego środka egzekucyjnego, ponieważ zobowiązany ma możliwość szybkiego podjęcia gotówki, a tym samym udaremnienia egzekucji. Brak, zarówno w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, jak i w odpowiednio stosowanym w tym postępowaniu (na podstawie art. 18) kodeksie postępowania administracyjnego, przepisów, które nakazywałyby bądź gwarantowałyby zobowiązanemu jednoczesne z bankiem, czy natychmiastowe otrzymanie zawiadomienia o zajęciu wierzytelności. (por. także wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 15 grudnia 2011r., sygn. akt I SA/Go 1014/11, czy też Karpiuk Mirosław, Egzekucja administracyjna z rachunków bankowych, Opublikowano: Glosa 2014/4/95-105, Teza nr 7, źródło: Lex). Natomiast w kontekście zarzutu, że organ nie odniósł się do złożonego przez skarżącego wniosku o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego, wyjaśnić należy, że w zaskarżonym postanowieniu, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej odniósł się do wniosku o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego, co wynika z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia. Skarga na czynności egzekucyjne z dnia 6 sierpnia 2018r., zwierająca wniosek o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego, wpłynęła do Urzędu Skarbowego [...] w dniu 9 sierpnia 2018r. Organ I instancji postanowieniem z dnia 7 sierpnia 2018r. zawiesił prowadzone postępowanie egzekucyjne w związku z zarzutami na prowadzone postępowanie egzekucyjne. W tym samym dniu zostało skierowane do banku zawiadomienie o wstrzymaniu realizacji zajęcia. Oznacza to, że na dzień wydania zaskarżonego postanowienia, postępowanie egzekucyjne było zawieszone (nie toczyło się). Zasadnie zatem uznał organ, że bezprzedmiotowe byłoby jego wstrzymanie. W ramach dopełnienia wskazać należy, że w skardze do tut. Sądu, skarżący wniósł również o wstrzymanie prowadzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 54 § 6 u.p.e.a. Odnosząc się do powyższego wniosku, wyjaśnienia wymaga, że powołany przez skarżącego przepis dotyczy wstrzymania postępowania egzekucyjnego w sytuacji wniesienia skargi na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego lub egzekutora, nie zaś w sytuacji złożenia skargi do sądu administracyjnego na postanowienie dotyczące skargi na czynności egzekucyjne. Z powodów, na które Sąd wskazał w treści przedmiotowego uzasadnienia, w kontrolowanej sprawie nie miało miejsca naruszenie wskazanych w skardze przepisów. W konsekwencji, zaskarżone postanowienie organu I i II instancji jest zgodne z prawem, gdyż ani argumentacja skargi, ani też analiza akt sprawy nie ujawniła wad tego rodzaju, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy, dlatego Sąd działając na podstawie art. 151 w zw. z art. 120 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło