I SA/Kr 1474/07

PostanowienieWSA w Krakowie2009-05-22

Skład orzekający: Michał Śmiałowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie wykazała w sposób wyczerpujący swojej trudnej sytuacji materialnej i przedstawiła sprzeczne informacje we wnioskach?
Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych został oddalony, ponieważ strona skarżąca nie wykazała w sposób wystarczający swojej niemożności poniesienia kosztów postępowania. Przedstawione przez nią dane były niewystarczające, zawierały rozbieżności, a strona nie wywiązała się w pełni z obowiązku przedłożenia wymaganych dokumentów.
Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych. Wnioskodawca prowadzi działalność gospodarczą, posiada znaczący majątek (nieruchomość, liczne pojazdy) i zadeklarował miesięczne wydatki w kwocie 2500-3500 zł. W trakcie postępowania strona nie przedłożyła wymaganych dokumentów, takich jak zeznania podatkowe za lata 2007-2008 oraz dowodu renty matki, a także przedstawiła sprzeczne informacje dotyczące dochodów i składu gospodarstwa domowego w porównaniu do wcześniejszych wniosków.
Rozstrzygnięcie
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych został oddalony.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie: Michał Śmiałowski po rozpoznaniu w dniu 22 maja 2009r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. I. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 18.10.2007r. , nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2001r. w kwocie 132 478,60 zł. postanawia: wniosek oddalić Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek W. I. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 18.10.2007r. , nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2001r. w kwocie 132 478,60 zł. Jak wynika z uzasadnienia wniosku, zawartego w nim "oświadczenia o stanie rodzinnym , majątku i dochodach" oraz przedłożonych dokumentów W. I. prowadzi gospodarstwo domowe wraz z T. I. ur. w 1992r. oraz matką J. I. ur. w 1921r. J. I. otrzymuje rentę w wysokości 1049 zł. miesięcznie. W. I. prowadzi natomiast działalność gospodarczą. W roku 2008r. przychód z tego tytułu wyniósł 797 991,16 zł. a za pierwszy kwartał 2009r. odnotowano stratę na poziomie 18 969,66 zł. W. I. posiada konto w BS w L., na którym odnotowanych jest szereg transakcji - przelewów zarówno "wychodzących" jak i "przychodzących". Bilans "M" sporządzony na dzień 31.03.2009r. wskazuje, iż środki pieniężne w kasie i na rachunku bankowym wynoszą 3 500 zł. W. I. jest właścicielem mieszkania o pow. 80 m2 i następujących pojazdów: - V. 1,8, rok prod. 1982, - F. 1,3, rok prod. 1985, - M. 608D, rok prod. 1997, - V. 1,6 TD, rok prod. 1989, - L., rok prod. 1994, - M.207D, rok prod. 1990, - F. 1,2 , rok prod. 1981, - W.1000, rok prod. 1961 (współwłasność) , - F., rok prod. 1981, - L. 2,5 TD, rok prod. 1978, - F., rok prod. 1978, - Warszawa 203, rok prod 1966, - I. , rok prod. 1990, - A. D-08, Na miesięczne wydatki związane z bieżącymi potrzebami wydaje on ok. 2500 – 3500 zł. Zdaniem orzekającego wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 20 września 2002r. Nr 153, poz. 1270) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( § 2). Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej na podstawie art. 246§1 w/w ustawy przysługuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym). Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest więc formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Należy podkreślić, iż zwolnienie od kosztów sądowych w ramach prawa pomocy stanowi w istocie pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie i rodziny. Ubiegający się o taką pomoc winien więc w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające - może zwrócić się o pomoc państwa.(por. postan. SN. z dnia 24.09.1984r. sygn. II CZ 104/84) Warto zauważyć ponadto, iż zwolnienie od kosztów sądowych jest odstępstwem od ogólnej zasady przewidzianej w art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi , zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie (...) W przedmiotowej sprawie zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia ma jednak analiza przesłanek przyznania prawa pomocy stronie skarżącej wymienionych w art. 246§1 w/w ustawy. Wskazuje ona, iż to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, że strona nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania lub że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zdaniem orzekającego dane przedstawione we wniosku były niewystarczające do oceny stanu majątkowego i możliwości płatniczych W.I.. Stąd też jego pełnomocnik został wezwany do przedłożenia szeregu dokumentów. Z nałożonego obowiązku strona skarżąca nie wywiązała się jednak w pełni. Nie nadesłała bowiem : - zeznania podatkowego W. I. i J. I. za 2007r. - zeznania podatkowego W. I. i J. I. za 2008r. - odcinka renty J. I. lub dowodu przelewy tego świadczenia, Trzeba też, zwrócić uwagę , iż nadesłane przez W. I. oświadczenie dotyczące miesięcznych wydatków określa tylko łączną ich kwotę , zatem trudno je potraktować jako wymagany "spis wydatków(...)". W ramach złożonych przez W. I. oświadczeń zachodzą natomiast poważne rozbieżności ! We wniosku o przyznanie prawa pomocy zaznacza on mianowicie , iż z tytułu działalności gospodarczej jego dochód wynosi 0 zł. a gospodarstwo domowe prowadzi wraz z synem T. I. i matką J. I. , która otrzymuje rentę w wysokości 1000 zł. Tymczasem we wnioskach o przyznanie prawa pomocy złożonych nieco wcześniej do spraw o sygn. akt I SA/Kr 117-128/09 oświadczył , iż prowadzi gospodarstwo domowe tylko z synem T. I. a z działalności gospodarczej osiąga dochód w wysokości 1220 zł. brutto, miesięcznie. W. I. podaje też, iż jego miesięczne wydatki związane z bieżącymi potrzebami wynoszą ok. 2500 – 3500 zł. Kwota ta jednak przewyższa znacznie dochód rodziny ! Z przedmiotów wartościowych W.I. wymienił natomiast we wniosku tylko jeden samochód a jak wynika z nadesłanej później kopii zaświadczenia Prezydenta Miasta K. , z dnia [...].04.2009r. posiada ich znacznie więcej. Wartość poszczególnych modeli nie w każdym przypadku przekracza 3000 euro ale łączna cena stanowi kwotę wyższą. Poza tym informacje dotyczące posiadanych pojazdów ważne są dla analizy możliwości finansowych strony skarżącej. Każdy samochód wymaga bowiem pewnych nakładów (naprawy , ubezpieczenie). Stąd też informacje te powinny były znaleźć się w formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy. Wyżej wymienione fakty poddają pod wątpliwość wiarygodność składanych przez W. I. oświadczeń i to jakichkolwiek. Biorąc pod uwagę powyższe nie można więc uznać , iż spełnił on przesłankę wykazania niemożności uiszczenia kosztów sądowych. Zauważyć też trzeba, iż na dzień [...].03.2009r. zgodnie z bilansem w kasie firmy i na rachunku miał zgromadzone 3500 zł. Mając na względzie powyższe okoliczności, na podstawie art. 244§1 , art.245§ 3 , art. 246§1pkt 2 w zw. z art. 258 § 2, pkt 7) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 20 września 2002r. Nr 153, poz .1270) orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło