I SA/Kr 1491/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Paweł Dąbek po rozpoznaniu w dniu 13 stycznia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M.B., na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 15 lipca 2013 r., nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji, p o s t a n a w i a : przywrócić skarżącemu termin do wniesienia skargi kasacyjnej. Postanowieniem z dnia 11 października 2013 r., sygn. akt I SA/Kr 1491/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił skargę M.B. (dalej: skarżącego) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 15 lipca 2013 r., nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji. Odpis tego postanowienia został skarżącemu doręczony w dniu 4 listopada 2013 r. (k. 36). W dniu 7 listopada 2013 r. skarżący zwrócił się do Sądu o przyznanie prawa pomocy, a postanowieniem z dnia 19 listopada 2013 r. Referendarz sądowy zwolnił skarżącego od kosztów sądowych i ustanowił dla niego adwokata, którego Okręgowa Rada Adwokacka w K. wyznaczyła w osobie adw. M.T., zarządzeniem z dnia 2 grudnia 2013 r. (k. 46). W dniu 18 grudnia 2013 r. skarżący reprezentowany przez ww. pełnomocnika, złożył skargę kasacyjną od powyższego postanowienia, wnosząc jednocześnie o przywrócenie terminu do jej wniesienia. Na uzasadnienie tego wniosku podano, że pełnomocnik został powiadomiony o swoim ustanowieniu w niniejszej sprawie w dniu 6 grudnia 2013 r. (piątek) w godzinach popołudniowych, a z aktami sprawy zapoznał się w najbliższym możliwym terminie, tj. w dniu 11 grudnia 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 87 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 p.p.s.a.). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 p.p.s.a.). Sąd uznał, że skarżąca złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej z zachowaniem terminu do jego złożenia wynikającego z art. 87 § 1 p.p.s.a. Adwokat M.T. została wyznaczona pełnomocnikiem skarżącego z urzędu zarządzeniem Dziekana Okręgowej Rady Adwokackiej w K., które – jak twierdzi – otrzymała w dniu 6 grudnia 2013 r. (Sąd stwierdza z urzędu, że odpis ww. zarządzenia został doręczony Sądowi tego samego dnia). Natomiast wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej wraz ze skargą złożyła do Sądu w dniu 18 grudnia 2013 r. Nie zmienia to faktu, że wniosek o przywrócenie terminu wniesiono w terminie. Stanowisko takie wynika zwłaszcza z tego, że dniem, w którym ustała przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej (art. 87 § 1 p.p.s.a.), jest dzień, w którym adwokat miał rzeczywistą możliwość wniesienia skargi kasacyjnej po zapoznaniu się z aktami sprawy (zob. postanowienie NSA z dnia 8 czerwca 2006 r., sygn. akt I FZ 198/06, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W ocenie Sądu, powzięcie wiadomości o wyznaczeniu adwokata pełnomocnikiem z urzędu nie może być utożsamiane z rzeczywistą możliwością zapoznania się z aktami sprawy oraz przygotowaniem i wniesieniem skargi kasacyjnej. Z kolei w niniejszej sprawie pełnomocnik został powiadomiony o swoim umocowaniu w piątek w godzinach popołudniowych, stąd zapoznanie się z aktami sprawy w środę następnego tygodnia nie wydaje się zbyt odległym terminem. Nie można bowiem wymagać, aby pełnomocnik "porzucił" dokonanie innych czynności, które z racji wykonywanego zawodu również wymagają zachowania określonych terminów. Przechodząc do merytorycznego rozpoznania przedmiotowego wniosku wskazać należy, że w myśl art. 86 p.p.s.a. Sąd może przywrócić termin do dokonania czynności w postępowaniu sądowym, jeśli strona nie dokonała w terminie czynności bez swojej winy. Zgodnie z ugruntowanymi poglądami doktryny i orzecznictwa, brak winy w dokonaniu czynności procesowej ma miejsce wtedy, gdy istnieje przeszkoda uniemożliwiająca zachowanie terminu i gdy strona nie może usunąć tej przeszkody przy użyciu największego w danych okolicznościach wysiłku. Kryterium braku winy, jako przesłanka przywrócenia terminu, wiąże się zatem z obowiązkiem strony do zachowania szczególnej staranności przy prowadzeniu własnych spraw, w tym przy dokonywaniu czynności procesowych. Przywrócenie terminu nie jest więc dopuszczalne, gdy strona dopuściła się chociażby lekkiego niedbalstwa, przy przyjęciu obiektywnego miernika staranności, jakiej można wymagać od osoby należycie dbającej o swoje interesy. W przedmiotowej sprawie zachodzą przesłanki do przywrócenia skarżącemu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od kwestionowanego postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, gdyż uchybienie terminu do dokonania tej czynności nastąpiło bez winy skarżącego oraz działającego w jego imieniu pełnomocnika z urzędu. Wynika to z faktu, że wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu celem sporządzenia skargi kasacyjnej skarżący złożył w terminie otwartym do wniesienia skargi kasacyjnej od postanowienia z dnia 11 października 2013 r. Termin do wniesienia skargi kasacyjnej upłynął zatem w czasie, gdy skarżący oczekiwał na wyznaczenie pełnomocnika. Skoro ustawodawca przyznał stronom możliwość ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika z urzędu, przy jednoczesnym przymusie adwokacko-radcowskim w zakresie wnoszenia skargi kasacyjnej, to uchybienie terminowi do dokonania czynności procesowej w sytuacji, gdy strona w ustawowym terminie zgłosiła wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu, nie może być uznane za zawinione. Stronie korzystającej z przysługujących jej uprawnień nie można przypisać choćby lekkiego niedbalstwa i uznać należy, że dochowała ona należytej staranności przy prowadzeniu własnych spraw. Również pełnomocnik skarżącego ustanowiony z urzędu, podjął wszelkie niezbędne czynności zmierzające do zachowania terminu do wniesienia skargi kasacyjnej i złożenia wniosku o przywrócenie terminu do jej wniesienia. Nie przekroczył w szczególności terminu 30 dni, który to termin ustawodawca wskazał, jako wystarczający do sporządzenia skargi kasacyjnej. Nie można w związku z powyższym różnicować stron, które mogą samodzielnie ustanowić pełnomocnika bez korzystania z pomocy państwa od osób, które takiej możliwości nie mają. W pierwszym bowiem przypadku strona miałaby dłuższy termin do sporządzenia skargi kasacyjnej. W realiach niniejszej sprawy ustanowiony z urzędu pełnomocnik skarżącego dokonał niezwłocznych działań, mających na celu sporządzenie skargi kasacyjnej i złożenie wniosku o przywrócenie terminu do jej wniesienia. Czynności pełnomocnika, jako dokonane terminowo, uzasadniają jego wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Wobec powyższego, na zasadzie art. 86 § 1 p.p.s.a. postanowiono, jak w sentencji.