I SA/Kr 155/10

WyrokWSA w Krakowie2010-06-02

Skład orzekający: WSA Grażyna Firek, WSA Piotr Głowacki, WSA Bogusław Wolas

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy oszacowanie dokonane w postępowaniu dotyczącym podatku dochodowego od osób fizycznych może być wykorzystane jako podstawa do określenia podstawy opodatkowania w podatku od towarów i usług?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że oszacowanie przychodów dokonane na potrzeby postępowania w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych nie może być automatycznie przenoszone do postępowania w sprawie podatku od towarów i usług. Podstawą opodatkowania w VAT jest obrót, a nie dochód, a okresy rozliczeniowe są różne. Organ odwoławczy nie dokonał merytorycznego rozpoznania sprawy, opierając się jedynie na wcześniejszych ustaleniach i orzeczeniach dotyczących podatku dochodowego, zamiast samodzielnie oszacować obrót zgodnie z przepisami.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła zaskarżenia decyzji Dyrektora Izby Skarbowej utrzymujących w mocy decyzje Naczelnika Urzędu Skarbowego, które określały zobowiązania w podatku od towarów i usług za sierpień, październik i listopad 2002 r. oraz nadwyżkę podatku naliczonego do przeniesienia za wrzesień 2002 r. Organy podatkowe uznały księgi podatkowe skarżącej za nierzetelne z powodu zastosowania niskiej marży (1,19%) przy sprzedaży towarów importowanych, co odbiegało od rynkowych stawek (13-15%). W konsekwencji dokonano oszacowania podstawy opodatkowania metodą porównawczą zewnętrzną. Skarżąca zarzucała naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym brak doręczenia protokołów, nierzetelne oszacowanie i brak możliwości wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone decyzje Dyrektora Izby Skarbowej oraz poprzedzające je decyzje Naczelnika Urzędu Skarbowego. Określono, że zaskarżone decyzje nie mogą być wykonane do chwili uprawomocnienia się wyroku. Zasądzono od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącej koszty postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I SA/Kr 155/10 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 2 czerwca 2010 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Grażyna Firek, Sędziowie: WSA Piotr Głowacki, WSA Bogusław Wolas (spr.), Protokolant: Iwona Sadowska - Białka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 maja 2010 r., sprawy ze skarg K. Ś., na decyzje Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 18 czerwca 2007 r. Nr [...], w przedmiocie podatku od towarów i usług za sierpień ,październik i listopad 2002 r. oraz w przedmiocie nadwyżki podatku naliczonego, nad należnym do przeniesienia na następny miesiąc za wrzesień 2002 r., I. uchyla zaskarżone decyzje oraz poprzedzające je decyzję organu I instancji, II. określa, że zaskarżone decyzje nie mogą być wykonane do chwili uprawomocnienia się wyroku, III. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącej koszty postępowania w kwocie 7.817zł ( siedem tysięcy osiemset siedemnaście złotych). Zaskarżonymi decyzjami z dnia 18.06.2007 r., nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], Dyrektor Izby Skarbowej – po rozpatrzeniu odwołań – utrzymał w mocy decyzje Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 8.03.2007 r.: -nr [...] określającą wysokość zobowiązania w podatku od towarów i usług za miesiąc sierpień 2002 r. w kwocie 3.980 zł; -nr [...] określającą wysokość zobowiązania w podatku od towarów i usług za miesiąc październik 2002 r., w kwocie 12.156 zł; -nr [...] określającą wysokość zobowiązania w podatku od towarów i usług za miesiąc listopad 2002r. w kwocie 7.549zł ; -nr [...] określającą nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny miesiąc w wysokości 83.430zł. Decyzje te zostały wydane na tle następującego stanu faktycznego: W wyniku postępowania kontrolnego przeprowadzonego u K. Ś. (prowadzącej działalność gospodarczą pod nazwą FHU "A" K. Ś.) ustalono, że prowadziła ona działalność w zakresie handlu hurtowo-detalicznego odzieżą, obuwiem, artykułami przemysłowymi, w tym handlu na targowiskach. Opodatkowana była na zasadach ogólnych, prowadziła podatkową księgę przychodów i rozchodów oraz była zarejestrowanym i czynnym płatnikiem podatku od towarów i usług (dalej "podatek VAT"). W kontrolowanym okresie podatniczka prowadziła handel detaliczny i hurtowy odzieżą sprowadzaną za strefy wolnocłowej S. Jedynym dostawcą odzieży była firma "R", reprezentowana przez obywatela tureckiego "H", zajmująca się również transportem zakupionych towarów do Polski. W badanym okresie miały miejsce cztery takie dostawy - w miesiącach sierpniu i wrześniu 2002 r., udokumentowane fakturami oraz dokumentami celnymi SAD, prawidłowo wprowadzone do rejestru zakupów VAT. Na podstawie rejestrów sprzedaży ustalono, że sprzedaż na terenie kraju dokumentowana była fakturami oraz w przeważającej mierze paragonami fiskalnymi. W miesiącach październiku i listopadzie sprzedaży dokonywano wyłącznie w ten sposób. Podczas przesłuchania strony (protokół przesłuchania z dnia 9.12.2002 r.) podatniczka sama zeznała, że towar nabywały od niej osoby prowadzące działalność gospodarczą, zajmujące się handlem odzieżą. K. Ś. zeznała ponadto, iż nie wystawiała dla tych firm faktur "gdyż sobie tego nie życzyły". W protokołach: kontroli oraz badania ksiąg i dokumentów z dnia 14.07.2003 r., oraz protokole badania ksiąg podatkowych z dnia 20.10.2003 r., stwierdzono wiele nieprawidłowości takich jak: nieuprawnioną amortyzację kasy fiskalnej, pożyczki od pana "H" dla podatniczki, od których nie odprowadzono podatku od czynności cywilnoprawnych, a także brak zapłaty przelewem wielu transakcji o wartości powyżej 3.000 euro - głównie dotyczyło to sprzedaży tzw. paragonowej w październiku 2002 r. oraz wszystkich przypadków importu towarów w ramach zakupów od firmy "R". Wszystkie te uchybienia jakkolwiek poważne nie miały wpływu na określenie podstawy opodatkowania w podatku VAT. Zdaniem kontrolujących podatniczka dokonała zaniżenia wartości towarów importowych. Marża stosowana przez podatniczkę w średniej wysokości 1,19% odbiega znacznie od marż stosowanych powszechnie na rynku odzieżowym. Ponadto zdaniem kontrolujących kierujących się posiadanym przez US materiałem porównawczym na temat wysokości marż stosowanych w handlu hurtowym odzieżą na terenach objętych właściwością Urzędu, podatniczka powinna zastosować marżę w wysokości 13-15 %. W ocenie organu podatkowego tak niska marża zastosowana przez podatniczkę była nieracjonalna z ekonomicznego punktu widzenia, ponieważ "kupno towarów za określoną cenę i następnie jego sprzedaż bez zysku niewątpliwie nie jest ogólnie stosowaną normą działalności handlowej w każdym miejscu i w każdym czasie i stanowi odstępstwo od takiej normy". Dlatego też w w/w protokołach oraz w decyzjach organu I instancji za poszczególne sporne miesiące (tj. sierpień, wrzesień, październik, listopad 2002 r.) stwierdzono, iż ewidencja sprzedaży VAT nie odzwierciedla stanu rzeczywistego w zakresie przychodów za sprzedaży towarów importowanych i uznano ją w oparciu o art. 193 § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn.: Dz.U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.- dalej "o.p.") za nierzetelną. W konsekwencji Naczelnik Urzędu Skarbowego dokonał oszacowania podstawy opodatkowania metodą porównawczą zewnętrzną – art. 23 § 3 pkt 2 o.p., gdyż w ocenie organu I instancji brak było danych niezbędnych do jej określenia. Za podstawę wyliczenia kwot sprzedaży przyjęto marże w wysokości 13% oraz kwoty netto zakupów wynikające z dokumentów celnych SAD. W ten sposób wyliczono obrót netto za kontrolowane miesiące oraz obrót niewskazany. Podstawą opodatkowania podatkiem VAT jest obrót, czyli kwota należna z tytułu sprzedaży towarów, pomniejszona o kwotę należnego podatku (art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 8.01.1993 o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, Dz.U. Nr 11, poz. 50 ze zm. - zwana dalej "ustawą o podatku VAT"). Zatem obrót niewskazany do opodatkowania podatkiem VAT w poszczególnych miesiącach przyjętego proporcjonalnie do obrotu wykazywanego wg poszczególnych stawek przez podatniczkę w deklaracjach VAT-7. Od powyższych decyzji K. Ś., działając przez pełnomocnika, wniosła odwołania, domagając się ich uchylenia oraz umorzenia postępowań. Podatniczka zarzucała decyzjom naruszenie art. 193 §2 - §8 o.p., oraz naruszenie zasad ogólnych postępowania wyrażonych w art 121 § 1, 122, 123 o.p. W odwołaniu podniesiono brak doręczenia podatniczce odpisu protokołu badania ksiąg podatkowych – naruszenie art. 193 § 7 o.p. – czym pozbawiono ja prawa do złożenia zastrzeżeń. Podatniczka podnosiła ponadto, iż księgi podatkowe uznano za nierzetelne na skutek oszacowania, do którego organ nie był uprawniony. Podniesiono także, iż podatniczce nie doręczono pisma z dnia 12.02.2007 r. wyznaczającego jej 7 - dniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego przed wydaniem decyzji. Zdaniem pełnomocnika strony doszło do naruszenia zasady czynnego udziału strony w postępowaniu, zasady prawdy obiektywnej oraz zasady przeprowadzania postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych. Pełnomocnik zauważył również, że zgodnie z przytoczonym orzecznictwem nie można opierać się wyłącznie na ocenie, iż wypełniając druk SAD podatnik bierze pełną odpowiedzialność za wszystkie zawarte w nim informacje, a po zatwierdzeniu przez urząd celny dane te nie mogą podlegać dalszej weryfikacji. Stąd w jego opinii brak oceny co do prawidłowości przyjętych danych, a organy opierając się tylko na dokumentach SAD naruszyły zasadę prawdy materialnej, co "mogło prowadzić do niedających się zaakceptować wyników końcowych". W pismach uzupełniających z dnia 31.03.2007 r. podniesiono ponownie, iż punktem wyjścia do oceny nierzetelności księgi podatkowej nie może być szacunkowe wyliczenie jakiegokolwiek elementu działalności gospodarczej, a uzasadnienie decyzji organu podatkowego powinno zawierać klarowne przedstawienie przyczyn, z powodu, których księga uznana została za nierzetelną. Powodem zastosowania przez podatniczkę tak niskiej marży był brak doświadczenia handlowego, a czterokrotny import w 2002r. był jedynie próbą handlu na większą skalę, który zakończył się niepowodzeniem, pogrążeniem się w długach i zamieszkaniem u rodziców w związku z brakiem możliwości samodzielnego utrzymania się. Ponadto pełnomocnik zwrócił uwagę na nieprawidłowości przy wyborze i stosowaniu metody szacunkowej. Nie uzasadniono w ogóle metody szacunku. Organ powołał się jedynie na dane/materiał porównawczy będący w jego posiadaniu. Podatniczka nie mogła się dowiedzieć, czy porównywane podmioty miały zbliżone obroty, asortyment towarów, jakie posiadały doświadczenie na rynku. Nie miała możliwości sprawdzenia czy rzetelnie dobrano przedsiębiorców do porównania. Uzasadnienie decyzji jest w tym przedmiocie niewystarczające, "jałowe", podczas gdy przy szacowaniu należy dochować wszystkich zasad postępowania podatkowego i wymaga się od organu podatkowego zachowania szczególnej staranności w zbieraniu materiału dowodowego oraz wnikliwej analizy i oceny całokształtu zebranego w sprawie materiału. Dyrektor Izby Skarbowej decyzjami z dnia 18.06.2007 r., po rozpatrzeniu odwołań utrzymał w mocy decyzje I instancji. Oddalone zostały zarzuty dotyczące pozbawienia strony czynnego udziału w postępowaniu, a to ze względu na pozostawanie w aktach sprawy dowodów potwierdzających doręczenie wszystkich protokołów i powiadomień przed wydaniem decyzji. Co do pozostałych zarzutów organ odwoławczy stwierdził, iż były one przedmiotem postępowania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2002 r. Wyrokiem z dnia 20.07.2006 r. (sygn. akt. I SA/Kr 768/04) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę K. Ś. Organ II instancji uważa, że jest to równoznaczne z uznaniem przez Sąd, iż organ podatkowy zasadnie uznał ewidencje przychodów podatniczki za nierzetelną i w sposób prawidłowy oszacował jej przychody za 2002 r. Według organu obrót, który był podstawą opodatkowania podatkiem VAT w rozpatrywanych sprawach jest równy przychodom oszacowanym w identyczny sposób na gruncie podatku dochodowego. Organ odwoławczy stanął na stanowisku, iż wobec powyższego nie może już określić podatniczce innych przychodów ze sprzedaży od tych określonych w sprawie rozstrzygniętej prawomocnym orzeczeniem Sądu. W skargach na powyższe decyzje pełnomocnik wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji, umorzenie postępowania podatkowego oraz zwrot kosztów procesu według norm przepisanych. Pełnomocnik oparł skargę na zarzutach naruszenia przepisów proceduralnych, w szczególności przepisów art. 121§1, 122, 123, 124, 180, 187 § 1, 191, 193 §2, §6-8 oraz art. 210 § 4 o.p., a także na zarzutach naruszenia przepisów prawa materialnego przez ich błędną interpretację i zastosowanie, w szczególności zaś art. 106 ustawy z dnia 11 marca 2004 o podatku od towarów i usług (Dz.U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), art. 22 ust.1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz art. 23 o.p. W skargach pełnomocnik podniósł te same zarzuty i argumenty, co w odwołaniach z dnia 26.03.2007 r. oraz w pismach uzupełniających z dnia 31.05.2007 r. Ponadto zdaniem skarżącej w powołanym przez organ odwoławczy wyroku WSA w Krakowie nie doszło do merytorycznych rozstrzygnięć, ponieważ "wyrok ten składa się tylko z sentencji - Sąd oddala skargę". Dlatego też nie ma żadnych podstaw do tego, aby nie móc wykazać nieprawidłowości ustaleń poczynionych podczas szacowania, które mają bezsprzeczny wpływ na rozstrzygnięcia w podatku od towarów i usług. W ocenie skarżącej, "jeżeli podstawą wymiaru podatku od towarów i usług były szacowania przeprowadzone w sprawie podatku dochodowego, to możliwe jest wykazanie nieprawidłowości z tego pierwszego postępowania w postępowaniu dotyczącym VAT". W odpowiedziach na skargi Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o ich oddalenie i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawach. Podkreślił raz jeszcze prawidłowość doręczeń pism, czego dowody znajdują się w aktach sprawy. Organ odwoławczy podniósł także, iż wyrok WSA w Krakowie w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2002 r. którym oddalono skargę K. Ś. oznacza, iż w ocenie Sądu ewidencja podatniczki była prowadzona nierzetelnie, a wybór metody i samo oszacowanie przebiegło prawidłowo. Organ przywołał pogląd ukształtowany w orzecznictwie NSA, że nie można innych przychodów ze sprzedaży przyjmować za podstawę określenia podatku dochodowego a innych przy określaniu podatku od towarów i usług. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skargi są zasadne. W rozpatrywanych sprawach spór dotyczy przede wszystkim relacji pomiędzy postępowaniem w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych, a postępowaniem w sprawie podatku od towarów i usług. Oś sporu zasadza się na możliwości powołania się na oszacowanie dokonane w postępowaniu dotyczącym podatku od osób fizycznych i decyzje wydane w tym postępowaniu - w decyzji wydanej w sprawie podatku od towarów i usług. W analizowanej sprawie organ odwoławczy rozpoznając odwołania od decyzji wydanych w sprawie podatku VAT nie dokonał merytorycznego rozpoznania sprawy. Organ powołał się na ustalenia dokonane w postępowaniu przed organem I instancji, nie analizując przedmiotowej sprawy, skupiając się jedynie na polemice z zarzutami podniesionymi w odwołaniu i ich omówieniu. Organ nie wytłumaczył podatniczce, dlaczego uznał ustalenia organu I instancji za prawidłowe. Nie pokazał przebiegu wnioskowania na podstawie, którego on sam dokonał oszacowania podatku. Organ zakłada, że księgi podatkowe podatniczki były nierzetelne powołując się na ustalenia organu I instancji oraz na wyrok WSA w Krakowie w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych (wyrok z dnia 20.07.2006r., sygn. akt. I SA/Kr 768/04). Nie tłumaczy jednak, czym ta nierzetelność była spowodowana. Organ powinien wskazać przesłanki na podstawie, których uznał księgi za nierzetelne, powołać się na odpowiednie przepisy prawa – a nie jak to uczynił w tym przypadku, na decyzję wydaną w innej sprawie. Decyzja nie jest, bowiem źródłem powszechnie obowiązującego prawa i wiąże w konkretnej sprawie, a organy podatkowe, tak jak i inne organy administracji publicznej, mają działać na podstawie i w granicach prawa. Organ odwoławczy powołuje się także na oszacowanie dokonane przez organ I instancji. Nie dokonał oszacowania samodzielnie, choć powinien. Nie wytłumaczył także podatniczce, dlaczego zastosowana przez organ I instancji metoda jest prawidłowa i dlaczego sam nie dokonał oszacowania. Możliwość oszacowania dopuszcza art. 23 o.p. Jednakże oszacowanie traktowane jest, jako ostateczność i dopuszczalne jest wyłącznie, gdy zaistnieją ustawowe przesłanki jej dopuszczalności. "Szacowanie umożliwia jedynie ustalanie wysokości zobowiązania metodami innymi niż stosowane normalnie, nie jest więc sposobem powstawania zobowiązania. Szacowanie nie ma więc charakteru samoistnego, a kompetencje do szacowania określone w art. 23 o.p. (w przypadku, gdy nie istnieją dane niezbędne do określenia podstawy opodatkowania), są warunkowym i zastępczym uprawnieniem do pominięcia przy ustalaniu podstawy przepisów ustawy z 2004 r. o podatku od towarów i usług, które zawierają ścisły wzorzec materialnoprawny podstawy opodatkowania, obligując jednocześnie organy by rezultat przyjętej metody szacowania był maksymalnie zbliżony do wyniku, jaki uzyskano by ustalając podstawę, gdyby istniały dane niezbędne do jej określenia" (Wyrok z dnia 27 października 2009 r. Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, sygn. akt I SA/Bk 362/09). W badanych przez tut. Sąd sprawach mamy do czynienia z sytuacją opisaną w art. 23 § 1 ust. 1 o.p. w zw. 193 § 2 o.p., to jest uznaniem fikcji braku ksiąg podatkowych w przypadku, gdy zostanie stwierdzona ich nierzetelność, czyli niezgodność ze stanem rzeczywistym. W zakresie badania czy księgi podatniczki były nierzetelne organ zwraca jedynie uwagę na fakt, iż było to już przedmiotem rozważań WSA w Krakowie (wyrok oddalający skargę z dnia 20.07.2006 r., sygn. akt. I SA/Kr 768/04). Należy zauważyć, że przedmiotowy zakres sprawy rozpatrywanej obecnie jak i sprawy już rozpatrzonej pokrywają się w zakresie dotyczącym ksiąg. Księgi podatkowe i odpowiednie ewidencje nie są bowiem prowadzone przez przedsiębiorców osobno dla każdego podatku, a stanowią jedną całość, dlatego skoro WSA w Krakowie w przywoływanym orzeczeniu oddalił skargę to należy uznać, że w zakresie uznania ksiąg za nierzetelne wyrok tego sądu wiąże i w sprawie z zakresu podatku od towarów i usług (na mocy art. 170 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. z dnia 20 września 2002 r., zwaną dalej p.p.s.a). Jednakże nie zwalnia to organu odwoławczego od dokładnego poinformowania podatniczki o przyczynie uznania ksiąg za nierzetelne. Inaczej jednak należy ocenić powołanie się organu odwoławczego na orzeczenie WSA w Krakowie w sprawie oszacowania przychodów w podatku dochodowym od osób fizycznych. Oszacowanie bowiem dokonane na użytek postępowania w sprawie z zakresu podatku dochodowego od osób fizycznych nie może być wykorzystane w sprawie z zakresu podatku od towarów i usług. Podstawą wymiaru podatku dochodowego, co do zasady jest dochód uzyskiwany przez podatników w danym roku podatkowym. Natomiast, jeżeli chodzi o podstawę wymiaru podatku od towarów i usług to mamy do czynienia z obrotem. Zachodzi także dodatkowa różnica, gdyż w podatku od towarów i usług występuje miesięczny okres rozliczeniowy. "Obrót będący podstawą opodatkowania podatkiem VAT nie jest tożsamy z dochodem, w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym, ponadto ustalenia w postępowaniu dot. podatku dochodowego nie mogą być przenoszone wprost do postępowania w zakresie podatku VAT (wyrok NSA z dnia 06.04.2010 r. sygn. II FSK 1901/08)". Dlatego też organ odwoławczy nie był uprawniony do powołania się na orzeczenie w sprawie podatku dochodowego, nie był związany oceną prawną przyjętą przez sąd (a contrario 153 p.p.s.a..), gdyż zakres przedmiotowy tych dwóch spraw był w zasadniczej części odmienny. Taką samą zasadę należy odnieść do decyzji administracyjnych. "Decyzja w przedmiocie podatku od towarów i usług nie wiąże organu podatkowego w zakresie ustaleń w przedmiocie podatku dochodowego. Rozstrzygnięcie w sprawie określenia wysokości podatku od towarów i usług nie stanowi zagadnienia wstępnego, od którego zależy wydanie decyzji dotyczącej określenia wysokości podatku dochodowego i na odwrót. Chociaż pożądane jest, aby ustalenie wielkości obrotu w postępowaniu dotyczącym podatku od towarów i usług było skorelowane z ustaleniem wielkości przychodu w równolegle toczącym się postępowaniu w sprawie podatku dochodowego, to jednak postępowania te są odrębnymi postępowaniami i w każdym z nich organy podatkowe powinny dokonać odpowiednich odrębnych ustaleń, w jednym dotyczących obrotu, w drugim – przychodu" (wyrok NSA z dnia 06.04.2010 r., sygn. akt II FSK 1901/08). Organ odwoławczy nie był uprawniony do powołania się na orzeczenie WSA w Krakowie w zakresie oszacowania obrotu. Powinien on sam dokonać nowego oszacowania, postępując zgodnie z art. 23 o.p. Niewątpliwie prawdziwe jest twierdzenie organu odwoławczego, "że organa podatkowe nie mogą już określić podatniczce innych przychodów ze sprzedaży od przychodów określonych decyzją dotyczącą podatku dochodowego za 2002 r.". Nie jest to jednak przedmiotem prowadzonego przez niego postępowania. Organ nie zauważa różnicy pomiędzy postępowaniami – jednym już zakończonym dotyczącym podatku dochodowego od osób fizycznych gdzie oszacowaniu podlegał przychód, a drugim dotyczącym podatku od towarów i usług – gdzie oszacować należało obrót. Działając na podstawie art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm. - dalej "p.p.s.a.") tut. Sąd dokonał również kontroli legalności decyzji organu I instancji. Decyzje te także sąd uznał za obarczone wadami, gdyż i one zostały wydane w oparciu o decyzje kończące postępowanie w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych. "Rozstrzygnięcie w podatku od towarów i usług za w/w okres rozliczeniowy uzależnione było od wysokości niezaewidencjonowanego przychodu ze sprzedaży towarów, co było podstawą wydania decyzji w zakresie podatku dochodowego"- czytamy w uzasadnieniu decyzji organu I instancji. Pokazuje to błąd w rozumowaniu tego organu. Tak jak i organ odwoławczy, organ ten przyjął, iż decyzja wydana w postępowaniu w sprawie podatku VAT jest niejako decyzją pochodną w stosunku do decyzji w sprawie podatku dochodowego. Do oszacowania obrotu, posłużono się ustaleniami dokonanymi przez organy w stosunku do przychodu. W orzecznictwie (cytowany wyrok NSA) podnosi się, iż takie proste przeniesienie ustaleń z postępowania w sprawie podatku dochodowego do postępowanie w sprawie podatku VAT jest niemożliwe i niedopuszczalne. Są to dwa odrębne postępowania, które co prawda mogą mieć i najczęściej mają ten sam zakres podmiotowy, ale ich zakres przedmiotowy różni się diametralnie. Działania organów zarówno odwoławczego jak i I instancji należy ocenić jako nieprawidłowe także z punktu widzenia zasad postępowania podatkowego. Organy naruszyły art. 120 o.p. Wydając decyzje oparte na ustaleniach innej decyzji podatkowej organy nie oparły swojego rozstrzygnięcia na przepisach obowiązującego prawa a na akcie indywidualnym, dotyczącym innej sprawy podatkowej. Organy obu instancji naruszyły także zasadę prawdy obiektywnej wyrażoną w art. 122 o.p. Oszacowanie dokonane przez organ I instancji nie było przeprowadzone w sposób rzetelny i wyczerpujący. Dane użyte przez organ do oszacowania budziły wątpliwości ze względu na ich ograniczony charakter. Organ II instancji nie przeprowadzając merytorycznego rozpoznania sprawy w pełnym zakresie także naruszył wspomnianą zasadę. Powinien on zapoznać się z materiałami zgromadzonymi w toku postępowania przed organem pierwszoinstancyjnym i zbadać całokształt sprawy, a nie ograniczać się jedynie do kilku kwestii. Ponadto organ odwoławczy naruszył zasadę wyrażoną w art. 121§1 o.p. – poprzez nienależyte uzasadnienie swojej decyzji, a także jej szczątkowy charakter w zakresie dokonanego merytorycznego rozpoznania, nie przyczynił się do "przekonania" strony co do słuszności swego rozstrzygnięcia oraz nie przekonał strony co do tego, iż wykorzystał wszelkie przewidziane prawem środki do prawidłowego rozpoznania odwołania. Z tych względów orzeczono jak w sentencji wyroku, biorąc za podstawę swego rozstrzygnięcia art. 145§1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. oraz art. 152 p.p.s.a. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a., zgodnie z którym w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Na tej podstawie zasądzono zwrot kosztów obejmujący wynagrodzenie pełnomocnika ustalone zgodnie z § 2 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 2 grudnia 2003 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu (Dz.U. Nr 212, poz. 2075), oraz opłatę od pełnomocnictwa.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło