I SA/Kr 1552/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie W składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Stanisław Grzeszek po rozpoznaniu w dniu 12 listopada 2010r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. J. i R. J. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 12 lipca 2010r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2006r. postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie M. J. i R. J. zakwestionowali decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 12 lipca 2010r. nr [...] mocą której uchylono decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 2 kwietnia 2010r. nr [...] i określono im zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2006 w kwocie 250.846,00 zł. W skardze tej sformułowano wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, w którym podniesiono, że kwestionowane rozstrzygniecie jest bezpodstawne, a jego wykonanie może bezpośrednio zagrozić egzystencji podatników. Nadmieniono przy tym, że kwota zobowiązania jest znaczna i stąd niemożliwa do wykonania bez konieczności zbycia majątku. Czynności takie prowadzić zaś będą do powstania nieodwracalnych skutków. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W świetle art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., powoływanej dalej jako "p.p.s.a") – po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu. Z powołanego wyżej przepisu wynika, że sąd może uwzględnić wniosek strony, gdy zachodzi, co najmniej jedna z przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Próbę zdefiniowania przesłanki wyrządzenia znacznej szkody podjął Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 20 grudnia 2004r., sygn. akt GZ 138/04 (niepublikowanym) stwierdzając, że chodzi o taką szkodę, zarówno majątkową jak i niemajątkową, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowania, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Trudne do odwrócenia skutki to z kolei takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienie WSA z dnia 8 sierpnia 2006r., sygn. akt II SA/Bk 352/06 – niepublikowane). Nadto jak wynika z analizy orzecznictwa sądów administracyjnych warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wykazanie przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadnienie wniosku winno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione (por. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka – Medek: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze 2005, s. 166 -168). Jak podnoszono wielokrotnie w orzecznictwie sąd nie bada z urzędu faktu, czy szkoda lub trudne do usunięcia skutki rzeczywiście mogą zaistnieć, wykazanie tego faktu ciąży na wnioskodawcy. Jak z powyższego wynika, uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o istnieniu powyższych zagrożeń, co dopiero uzasadniać może wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Argumentacja takiego wniosku musi być odpowiednia, tzn. w sposób przekonujący pokazująca konkretne relacje między brakiem wstrzymania zaskarżonej decyzji a wystąpieniem zagrożeń z art. 61 § 3 p.p.s.a.. Brak należytego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji w istocie uniemożliwia jego merytoryczną ocenę. Odnosząc powyższe rozważania do realiów rozpoznawanej sprawy, należy stwierdzić, że ogólne stwierdzenie o "zagrożeniu egzystencji", "doprowadzeniu do nieodwracalnych skutków", na które powołują się skarżący nie dają się zmieścić w ścisłej formule, jaką posługuje się ustawodawca w przepisie art. 61 § 3 p.p.s.a. Tego typu ogólne kategorie znaczeniowe nie stanowią wystarczającej przesłanki umożliwiającej sądowi wstrzymanie wykonania decyzji. Sąd nie kwestionuje, że określona zaskarżoną decyzją kwota zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych w znaczący sposób odbiega od tej ujawnionej w zakwestionowanej przez organ treści deklaracji podatkowej. Nie ulega wątpliwości, że zasadniczo konieczność uiszczenia takiej kwoty wiąże się ze znacznym wysiłkiem finansowym. Nie zwalnia to jednak skarżących z obowiązku przybliżenia sądowi swej sytuacji osobistej i majątkowej oraz odniesienia jej do zapisów ustawowych w celu należytego wykazania zaistnienia przesłanek ustawowych zastosowania ochrony tymczasowej. W świetle przepisów procedury sądowoadministracyjnej Sąd nie jest bowiem uprawniony do podejmowania rozstrzygnięć w oparciu o zgeneralizowane oceny dotyczące przeciętnego uczestnika obrotu prawnego. Jak już wskazano, pierwszorzędne i zasadnicze znaczenie ma jedynie konkretny stan faktyczny. Przesłanki pozytywnego rozstrzygnięcia wniosku stanowią zatem zindywidualizowane okoliczności składające się na sytuację osobistą i finansową skarżących. Okoliczności takiej nie stanowi sama w sobie konieczność zapłaty zobowiązania podatkowego określonego decyzją organu podatkowego nawet w znacznej kwocie, choćby nawet była ona realizowana w trybie egzekucji administracyjnej. Pomimo jej niewątpliwej uciążliwości oraz dotkliwego uszczuplenia majątku zobowiązanego jest ona przecież naturalną konsekwencją wydania takiej decyzji i z tego punktu widzenia nie ma na pewno charakteru nadzwyczajnego (por. postanowienie NSA z dnia 29 sierpnia 2008r., sygn. akt II FZ 365/08, LEX nr 443847). Podkreślić również należy, iż wykonanie decyzji - związane bezpośrednio ze świadczeniem pieniężnym – ma z zasady charakter odwracalny. Konsekwencją bowiem ewentualnego wzruszenia zaskarżonej decyzji przez Sąd, będzie zwrot zapłaconego lub wyegzekwowanego podatku. Sąd badając z urzędu treść skarg oraz akta sprawy nie znalazł jakikolwiek okoliczności, które uzasadniałyby wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Należy przy tym wskazać, że akta administracyjne, jako że dotyczą zobowiązania podatkowego za rok 2006, nie dawały żadnych podstaw do czynienia ustaleń w przedmiocie aktualnej sytuacji podatników. Samo zaś uzasadnienie skargi, co do naruszenia prawa przez zaskarżony akt nie stanowi o istnieniu przesłanek do wstrzymania wykonania tego aktu, gdyż w sprawie rozpoznawania wniosku zastosowanie ochrony tymczasowej Sąd nie bada merytorycznej zasadności skargi. Na koniec przypomnieć jedynie należy, że zgodnie z treścią 61 § 4 p.p.s.a. postanowienie w sprawie wstrzymania aktu lub czynności sąd może zmienić lub uchylić w każdym czasie w razie wykazania przez skarżącą nowych okoliczności. Wobec powyższego, na zasadzie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie orzekł jak w sentencji postanowienia.