I SA/Kr 1579/13

|Sygn. akt I SA/Kr 1579/13 | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 5 grudnia 2013 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Grażyna Firek, Sędzia: WSA Ewa Michna (spr.), Sędzia: WSA Nina Półtorak, Protokolant: st. referent Aleksandra Osipowicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 grudnia 2013 r., sprawy ze skargi P.R., na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, z dnia 15 lutego 2013r. Nr [...], w przedmiocie uznania wniesionego zarzutu za nieuzasadniony - skargę oddala - Pismem z dnia 11 listopada 2012 r. skarżący P.R. wniósł do organu egzekucyjnego zarzut nieistnienia obowiązku w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym przeciwko niemu w oparciu o tytuł wykonawczy z dnia 3 października 2012 r. nr [...] Postanowieniem z dnia 30 listopada 2012 r. nr [...] wierzyciel –Prezydent Miasta uznał wniesiony przez skarżącego zarzut za nieuzasadniony, wskazując, że tytuł wykonawczy dotyczył opłaty dodatkowej za nieopłacone parkowania pojazdu samochodowego o nr rej. [...] w strefie płatnego parkowania w K. w dniu 16 marca 2007 r. Dalej organ wywodził, że zgodnie z ustawą o drogach publicznych z dnia 21 marca 1985r. (Dz. U. z 2007 r., Nr 19, poz.115 ze zm.), korzystający z dróg publicznych są obowiązani do ponoszenia opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych w strefie płatnego parkowania (art. 13 ust. 1 pkt 1). O wjeździe na teren strefy kierowca informowany jest ustawionymi przy każdej wlotowej do strefy ulicy znakami D-44. Obowiązującą w dacie wystąpienia zdarzenia uchwałą nr XXXII/268/03 Rady Miasta Krakowa z dnia 26 listopada 2003 r. (Dz. Urz. Woj. Małop. Nr 400 z dnia 27 listopada 2003 r.,poz.4229 ze zm.) określono wysokości i rodzaje opłat za postój w strefie dla poszczególnych grup użytkowników pojazdów. Organ podał, że każdorazowy postój bez wniesionej opłaty lub ważnego abonamentu postojowego obliguje właściciela pojazdu do uiszczenia opłaty dodatkowej (art. 13 f ust. 1 ustawy o drogach publicznych), która zgodnie z powołaną wyżej uchwałą Rady Miasta Krakowa wynosiła 50 zł. Zgodnie z art. 40d ust. 3 ustawy o drogach publicznych obowiązek uiszczenia opłaty dodatkowej przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym opłata powinna zostać uiszczona. Obowiązek zapłaty opłaty dodatkowej wynika wprost z przepisów prawa, nie jest ona nakładana czy wymierzana. Organ podkreślał przy tym, że każdy postój w strefie płatnego parkowania bez względu na jego przyczynę podlega opłacie. Odnosząc się do podniesionego przez skarżącego zarzutu nieistnienia obowiązku wskazanego w tytule wykonawczym organ podnosił, że obowiązek uiszczenia opłaty dodatkowej po stronie skarżącego - jako właściciela (użytkownika) pojazdu - powstał. Pojazd samochodowy o nr rej.[...] , w dacie wpisanej w tytule wykonawczym, tj. w dniu 16 marca 2007 r. zajmował w obszarze strefy płatnego parkowania w K. miejsce objęte obowiązkiem wniesienia opłaty za postój, bez uprzedniego uiszczenia przez korzystającego z drogi publicznej wymaganej opłaty. W czasie kontroli za szybą pojazdu nie znajdował się żaden ważny dowód wniesienia opłaty za parkowanie (zwłaszcza brak było kart postojowych nr [...] oraz [...] których kserokopie zobowiązany załączył do swojego pisma z dnia 11 listopada 2012 r.). Tym samym należało uznać, że w świetle obowiązujących przepisów skarżący parkował pojazd samochodowy bez uiszczenia wymaganej opłaty za postój w strefie płatnego parkowania. Potwierdzeniem zaistniałego zdarzenia była wykonana przez kontrolerów dokumentacja - kopia zawiadomienia oraz fotografie, stanowiąca jednocześnie dla wierzyciela podstawę wystawienia względem właściciela (użytkownika) pojazdu upomnienia i późniejszego prowadzenia egzekucji w celu przymusowego ściągnięcia wymaganej należności. Organ zaznaczył, że jedynie prawidłowo wypełniona i wyłożona karta postojowa jest potwierdzeniem uiszczenia opłaty za parkowanie pojazdu samochodowego w strefie płatnego parkowania w K. w czasie odpowiednim do stawki opłaty. Ewentualne przedstawienie przez skarżącego na obecnym etapie postępowania dowodu wniesienia opłaty za postój w postaci karty postojowej nie spowodowało zwolnienia go z obowiązku uiszczenia powstałej z mocy prawa opłaty dodatkowej. Niemożliwe było bowiem honorowanie - jak to jest w przypadku wydruków z parkomatu - okazanych w postępowaniu reklamacyjnym kart postojowych, jeśli nie znajdowały się one w czasie kontroli za szybą pojazdu samochodowego. W przypadku bowiem karty postojowej możliwe było wypełnienie jej w dowolnym momencie ze wskazaniem czasu, w którym kontrolerzy wystawili zawiadomienie o opłacie dodatkowej. Brak było tym samym obiektywnych dowodów potwierdzających, że faktycznie doszło do zakupu i wypełnienia karty w chwili zgodnej z oświadczeniem strony. Dowód taki pozostaje przy tym w sprzeczności z wykonaną przez kontrolerów dokumentacją zdarzenia. Postanowieniem z dnia 15 lutego 2013 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie organu I instancji. W uzasadnieniu organ podał m.in., że egzekwowany obowiązek powstał z mocy prawa, stąd organ pierwszej instancji prawidłowo uznał, że podniesiony w tym zakresie zarzut skarżącego jest nieuzasadniony. Na powyższe postanowienie skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, zarzucając naruszenie przepisów: 1/ prawa materialnego poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 13 f ust. 1 ustawy o drogach publicznych i § 3 uchwały Nr XXXII/268/03 Rady Miasta Krakowa z dnia 26 listopada 2003 r., w efekcie czego wszczęta została egzekucja, § 2 ust. 8 ww. uchwały poprzez niezastosowanie tego przepisu; 2/ procedury administracyjnej, tj. art. 1, art. 8, art. 75 i art.77 § 1 ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy skutkujących brakiem podstaw do nałożenia opłaty dodatkowej. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego go postanowienia organu I instancji oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi podał, że nie pochodzi z K., przy czym w dniu 16 marca 2007 r. faktycznie przebywał w K. i parkował swój samochód przy ul. S., gdyż w Szpitalu przebywała wówczas jego matka. Dowiedział się, że miejsce to objęte jest obowiązkiem uiszczenia opłaty za postój w związku z czym po zaparkowaniu udał się niezwłocznie do kiosku celem zakupu karty postojowej (na ulicy S.j nie było wówczas parkomatu). Następnie kartę postojową umieścił za szybą samochodu. Jego zdaniem zdjęcie samochodu będące dowodem nieuiszczenia opłaty zostało zrobione wówczas, gdy poszedł zakupić kartę. Skarżący wskazywał również, że dowód w postaci zdjęcia oraz blankietu zawiadomienia o nałożeniu opłaty dodatkowej zawierał liczne poprawki i skreślenia, co zdaniem skarżącego wskazywało, że wypełniający nie był pewien wpisywanej treści. Załączone zdjęcie nie posiadało przy tym daty i godziny wykonania, zatem można twierdzić, że zdjęcie i blankiet niekoniecznie zostały wykonane w dacie wystawienia blankietu, stąd też nie powinny stanowić dowodu w sprawie. Skarżący podniósł również, że za wycieraczką swojego samochodu nie znalazł oryginału blankietu do opłaty dodatkowej nałożonej w dniu 16 marca 2007 r. Po raz pierwszy o tym fakcie dowiedział się po otrzymaniu tytułu wykonawczego z dnia 3 października 2012 r., czyli po upływie 5 lat. Podniósł, że uchwała Rady Miasta Krakowa XXXII/268/03 z dnia 26 listopada 2003 r. w § 2 ust. 8 stanowi, że osoba zobowiązana do zapłacenia opłaty dodatkowej może skutecznie zwolnić się od tego obowiązku wykazując w trakcie postępowania reklamacyjnego lub odwoławczego fakt uiszczenia opłaty w czasie parkowania. W dodatkowym piśmie z dnia 29 listopada 2013 r. skarżący dołączył kserokopie artykułów prasowych opisujących działania pracowników obsługujących miejskie strefy parkowania polegające na żądaniu opłaty od osób, które tylko na chwilę zaparkowały swój samochód w celu odwiezienia lub przywiezienia bliskich ze szpitala znajdującego się w płatnej strefie parkowania (ul. S, ul. P.) W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując zajęte wcześniej stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje: Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Przedmiotem sporu była prawidłowość przeprowadzonego postępowania w zakresie ustalenia czy skarżący parkujący dnia 16 marca 2007 r. w płatnej strefie opłacił postój. Znajdujące się w aktach zdjęcia samochodu marki Skoda nr rej. [...] nie są oznaczone datownikiem. Niemniej jednak skarżący nie kwestionował, że w tym dniu parkował na ul. S., gdzie zostały wykonane zdjęcia przez pracowników przedsiębiorstwa obsługującego płatną strefę parkowania. Skarżący właściwie nie kwestionował obowiązku poniesienia opłaty za parkowanie w tym dniu o godzinie 15:58. Wskazywał jedynie – przedstawiając ww. wypełnione karty postojowe, że opłata została uiszczona we właściwym czasie, a za wycieraczką samochodu nie zostało umieszczone stosowne zawiadomienie o nałożeniu opłaty dodatkowej. Dodatkowo zarzucał przedawnienie prawa do egzekwowania należności, bowiem pierwsze pismo w sprawie otrzymał po upływie 5 lat od daty zdarzenia. Odnosząc się do powyższych zarzutów Sąd podkreśla, że skoro skarżący sam przyznał (pismo z dnia 11 listopada 2012 r. – k.24 akt administracyjnych), że dnia 16 marca 2007 r. w godzinach 15:20 – 17:20 parkował w płatnej strefie – odwiedzał wtedy matkę w szpitalu i jak sam twierdził wykupił na czas odwiedzin karty postojowe – nie miało znaczenia, że znajdujące się w aktach sprawy zdjęcia nie są oznaczone podaniem daty i czasu ich wykonania. Wykonanie zdjęć dnia 16 marca 2007 r. w czasie, gdy nie została umieszczona za przednią szybą karta postojowa zostało bowiem wykazane przez organy. Nie ma również znaczenia, że znajdujące się w aktach zawiadomienie nr [...] Seria C z 16 marca 2007 r. zawiera skreślenia (k.1 akt administracyjnych). Skreślenia te wykonano bowiem w sposób pozwalający odtworzyć poprzednią treść (skreślono mało czytelnie wpisaną ulicę "S" wpisując ponownie ten sam adres dużymi drukowanymi literami), parafując poprawki. Sąd uznał więc, że dokumenty dotyczące obowiązku poniesienia opłaty są prawidłowe i nie budzą wątpliwości. Z znajdujących się w aktach sprawy zdjęć samochodu skarżącego (k1-3 i 19 akt administracyjnych) wynika ponad wszelką wątpliwość, że za przednią szybą (za tylnią również) nie umieszczono jakiegokolwiek dokumentu, w tym dowodu uiszczenia opłaty w postaci obowiązujących w dniu 16 marca 2007 r. kart postojowych. Słusznie organy zauważały, ze system samodzielnego wypełniania kart postojowych (kupowanych w kioskach) pozwalał na ich uzupełnienie w każdym czasie poprzez zakreślenie dowolnych rubryk – odmiennie niż przy pobieraniu wydruków z parkomatu zawierających automatycznie wydrukowaną dokładną datę i godzinę wydruku wraz ze wskazaniem czasu na jaki został opłacony postój. Sąd zauważa, że zgodnie z poglądami sądów administracyjnych generalnie obowiązek uiszczenia opłaty dodatkowej jest obowiązkiem, który wynika z mocy samego prawa, co oznacza, że nie jest nakładany w drodze decyzji administracyjnej. Nie ma więc znaczenia, czy zawiadomienie o obowiązku zapłaty dodatkowej faktycznie zostało doręczone zobowiązanemu. Nie jest ono decyzją (postanowieniem) administracyjną, z której doręczeniem ustawa wiązałaby jakiekolwiek skutki prawne. Sposób umieszczenia zawiadomienia tj. za wycieraczką samochodu, może zresztą powodować uszkodzenie lub zniszczenie się dokumentu zanim dotrze do rąk adresata. W tej sytuacji możliwość dochodzenia swych racji oraz obrony swoich interesów przez zobowiązanego powstaje dopiero na etapie postępowania egzekucyjnego, co następuje poprzez zgłoszenie zarzutu. Pomimo więc ogólnej zasady wyrażonej w art. 29 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (stanowiącej, że organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym) należy przyjąć, że wniesienie zarzutu wszczyna postępowanie w sprawie rozpoznania i wydania rozstrzygnięcia w zakresie jego zasadności (co do zasadności tego obowiązku). Organ egzekucyjny jest zobowiązany po wniesieniu zarzutu do przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, przy zastosowaniu ustawy z dnia z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeksu postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2013 r. poz. 267). W sytuacji kiedy obowiązek powstaje z mocy prawa, jest bowiem to jedyna możliwość obrony swoich praw przez dłużnika ( wyrok WSA w Krakowie z dnia 20 listopada 2013 r., I SA/Kr 1582/13 oraz z dnia 22 sierpnia 2012 r., III SA/Kr 686/11, a także wyrok WSA w Gdańsku z dnia 26 kwietnia 2012 r., III SA/Gd 107/12). Przedstawione przez skarżącego wypełnione karty parkingowe nie są dowodem potwierdzającym wypełnienie ich o godzinie 15:20 (karta nr 2555735 – k.34 akt administracyjnych) i umieszczenia karty za przednią szybą samochodu ponieważ z jednej strony kartę można było kupić i wypełnić w każdym czasie, a ponadto o godzinie 15,58 zostało zrobione zdjęcie samochodu potwierdzające brak pozostawienia wypełnionych kart za czas od 15:20 do 17:20. Dlatego też niemożliwa była procedura reklamacji, na którą powołał się skarżący. Słusznie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę stwierdzało, że §2 ust. 8 ww. uchwały wszedł w życie dopiero z dniem 11 sierpnia 2010 r. (dodany uchwałą nr CIV/1409/10 z dnia 23 czerwca 2010 r. – Dz. Urz. Woj. Małop. Nr 379, poz. 2620). W tym czasie system parkowania obowiązujący od 1 października 2009 r. (zmiana §2 ust.1 ww. uchwały przez § 1 pkt 1 uchwały nr LXXIX/1032/09 z dnia 26 sierpnia 2009 r. Dz. Urz. Woj. Małop. Nr 568 poz.4218) polegał na pobieraniu opłat "za pomocą kart postojowych (wydruk z parkomatu) i abonamentów postojowych oraz innych elektronicznych form płatności", co pozwalało ustalić później, czy w rzeczywistości opłata została uiszczona we właściwym czasie. Budzą przy tym wątpliwości Sądu zapewnienia skarżącego o jego uczciwości w wypełnianiu obowiązków publicznych, skoro z jednej strony opłata miała zostać uiszczona w związku z odwiedzinami u chorej matki, a więc w prywatnym celu; z drugiej skarżący tłumaczył, że zachował karty parkingowe w księgowości swojej firmy (a więc rozliczył je podatkowo). Przedstawione wycinki z artykułów prasowych nie są też dowodem na prawidłowe uiszczenie we właściwym czasie należnej opłaty. Na marginesie Sąd przy tym zauważa, że cel parkowania w płatnej strefie nie ma znaczenia w świetle ww. uchwały nr XXXII/268/03 Rady Miasta Krakowa z dnia 26 listopada 2003 r. Uchwała bowiem nie zawiera żadnych wyłączeń i zwolnień w tym zakresie. Na koniec Sąd podkreśla, że nie są zasadne również zarzuty dotyczące przedawnienia. Termin przedawnienia upływał bowiem 31 grudnia 2012 r. tj. w terminie 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym opłaty powinny zostać uiszczone, o czym stanowi art.40d ust.3 ustawy o drogach publicznych. W momencie doręczenia tytułu wykonawczego (jak wynika z akt administracyjnych, co nastąpiło w 2012 r.) opłaty te nie uległy przedawnieniu. W związku z powyższym Sąd skargę oddalił na zasadzie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.). Przepis ten stanowi, że w razie nieuwzględnienia skargi sąd skargę oddala.