I SA/Kr 1639/09

Dnia 26 maja 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Michna po rozpoznaniu w dniu 26 maja 2011 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia opłaty sądowej od skargi Ł. C. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 21 września 2009 roku Nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2002 rok od dochodów z nieujawnionych źródeł lub nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach p o s t a n a w i a : oddalić wniosek. Dnia 29 kwietnia 2011 roku (data stempla pocztowego) Ł. C. (zwany dalej "skarżącym") złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu w kwocie 2000 zł od skargi z dnia 21 października 2009 roku w przedmiocie ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2002 rok od dochodów z nieujawnionych źródeł lub nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach. Skargę tę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił postanowieniem z dnia 15 listopada 2010 roku po oddaleniu przez Naczelny Sąd Administracyjny zażalenia Skarżącego na postanowienie oddalające wniosek o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych. W złożonym wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu Skarżący twierdzi, że po otrzymaniu ww. postanowienia NSA oczekiwał na wezwanie od WSA w Krakowie do uzupełnienia braków fiskalnych skargi pod rygorem jej odrzucenia, a ostatecznie w ogóle takiego wezwania nie otrzymał. Podnosi także, że o odrzuceniu skargi dowiedział się dopiero z decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 8 kwietnia 2011 roku doręczonej mu dnia 27 kwietnia 2011 roku, w uzasadnieniu której to decyzji organ wspomniał o postanowieniu WSA w Krakowie z dnia 15 listopada 2010 roku, w sprawie o sygn. akt I SA/Kr 1639/09 w przedmiocie odrzucenia skargi. Z uzasadnienia tegoż postanowienia (dostępnego na stronach internetowych bazy orzecznictwa sądów administracyjnych) wynika że pismo ( wezwanie o uiszczenie wpisu) było dwukrotnie awizowane w dniach: 28 września 2010 roku oraz 6 października 2010 roku i nie zostało odebrane. Zwrócono je nadawcy tj. WSA w Krakowie ze skutkiem doręczenia. Skarżący zaznaczył, że również nie otrzymał (do dnia sporządzenia wniosku o przywrócenie terminu) samego postanowienia w przedmiocie odrzucenia skargi, a z informacji uzyskanej w sekretariacie sądu dowiedział się, że i to postanowienie było dwukrotnie awizowane i jako nieodebrane zostało zwrócone WSA w Krakowie. Uzasadniając brak swojej winy, Skarżący wyjaśniał, że: "... problem z doręczeniem pisma przez urząd pocztowy musi być potraktowany jako niezawiniona przyczyna uchybienia terminu". Wskazał też, że wszystkie dotychczas kierowane do niego pisma (na adres [...] D., ul. M.) były odbierane i, że nie posiada interesu prawnego w ich nieodbieraniu. Na marginesie Skarżący zauważył, że pod wskazanym przez niego adresem znajduje się jego zakład pracy, a także mają siedzibę inne podmioty gospodarcze, co jednak nie powinno wpływać na prawidłowość doręczenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Zgodnie z przepisem art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze. zm.) zwanej dalej "ppsa" - sąd na wniosek strony przywróci termin do dokonania czynności, jeżeli niedokonanie tej czynności w terminie nastąpiło bez winy strony. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu i należy w nim uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w tym uchybieniu, o czym postanawia art. 87 § 1 i § 2 ww. ustawy. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art.87 §4ppsa). Opierając się na twierdzeniach Skarżącego o dacie powzięcia wiadomości (z uzasadnienia decyzji Dyrektora Izby Skarbowej doręczonej dnia 27 kwietnia 2011r.) Sąd przyjął, że wniosek został złożony w terminie o którym mowa w ww. art.87§1ppsa, a i czynność której uchybiono (opłacony wpis w kwocie 2 000zł) również została (do wniosku dołączono kserokopie przelewu) dokonana w terminie. Natomiast, w ocenie Sądu, Skarżący nie uprawdopodobnił jednak, że wystąpiły okoliczności uzasadniające przywrócenie terminu. Według Skarżącego wina niedokonania wpłaty w terminie leży po stronie urzędu pocztowego. Ponadto Skarżący twierdzi, że pod wskazanym przez siebie adresem (jako adres do doręczeń) znajduje się jego zakład pracy, a także posiadają swoją siedzibę inne podmioty gospodarcze. Sąd uznał, że wezwanie o uiszczenie wpisu zostało prawidłowo doręczone. Zgodnie bowiem z art. 73 §1 ppsa w razie niemożności doręczenia pisma adresatowi przez pocztę pismo składa się na okres czternastu dni w placówce pocztowej dokonując jednocześnie zawiadomienia określonego w § 2. Zgodnie natomiast z powołanym § 2 zawiadomienie (awizo) o złożeniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej w terminie siedmiu dni od dnia pozostawienia zawiadomienia, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej, a gdy to nie jest możliwe, na drzwiach mieszkania adresata lub w miejscu wskazanym jako adres do doręczeń, na drzwiach biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe. Kolejny § 3 stanowi, że w przypadku niepodjęcia pisma w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru pisma w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy. Zgodnie więc z § 4 doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1. Pismo (wezwanie o uiszczenie wpisu) było prawidłowo dwukrotnie awizowane dnia 28 września 2010r. i dnia 6 października 2010r., a następnie zostało zwrócone dnia 14 października 2010r. Postanowienie z dnia 15 listopada 2010r. WSA w Krakowie odrzucające skargę w związku nieuiszczeniem wpisu było również dwukrotnie awizowane w dniach 30 listopada 2010r. oraz 8 grudnia 2010r., a następnie zostało zwrócone jako nieodebrane 16 grudnia 2010r. do nadawcy czyli WSA w Krakowie. Powyższe fakty potwierdzają pieczęcie urzędu pocztowego w D. oraz adnotacje listonosza i pracowników poczty znajdujące się na druku zwrotnego potwierdzenia odbioru oraz na kopercie. Wobec uznania, że postanowienie to zostało doręczone dnia 14 grudnia 2010r. tj. zgodnie z art. 73 §4 ppsa w ostatnim dniu 14 -dniowego terminu od daty pierwszego awiza dnia 30 listopada 2010r. Sąd przyjął, że postanowienie to stało się prawomocne dnia 14 stycznia 2011r. Stosowne postanowienie stwierdzające prawomocność zostało wydane dnia 14 lutego 2011r. (pieczęć urzędowa znajdująca się na oryginale postanowienia odrzucającego skargę). Zdaniem Sądu zapewnienie Skarżącego o nieotrzymaniu awiz pocztowych, a także sugestia ewentualnej pomyłki z uwagi na istniejące pod adresem do doręczeń inne podmioty nie uprawdopodabnia winy urzędu pocztowego, który w ocenie Sądu dostarczył pismo prawidłowo. Podkreślić należy, że jeżeli skarżący wniósł skargę do sądu, a także otrzymał postanowienie NSA z dnia 3 września 2010r. II FZ 335/10 w przedmiocie oddalenia zażalenia na postanowienie odmawiające przyznania prawa pomocy to powinien liczyć się z ewentualnością nadejścia ( w krótkim odstępie czasu) korespondencji związanej z wszczętą sprawą. Nadto, jeżeli pod tym samym adresem (wskazanym jako adres korespondencyjny) zarejestrowano inne podmioty, zawsze istnieje ryzyko, że pozostawione awizo pocztowe przez listonosza zostanie faktycznie przejęte przez osoby działające w imieniu tych podmiotów i nie zostanie przekazane właściwemu adresatowi. Należy podkreślić, że poczta nie doręczyła innemu podmiotowi kierowanej do Skarżącego korespondencji, brak jest więc możliwości powoływania się na ten fakt, jako uprawdopodobnienie braku winy w uchybieniu terminu. Wskazując sądowi jako adres do doręczeń wspólny z innymi podmiotami adres – skarżący nie może uchylić się od odpowiedzialności jedynie zapewniając o braku otrzymania awiza i sugerując błędne doręczenie innemu podmiotowi. Jak podkreśla się zarówno w doktrynie (por. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 1996r., str. 295), jak i w orzecznictwie (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 14 stycznia 2000r., I SA/Gd 794/99); z dnia 2 lutego 2000r., SA/Sz 2125/98; z dnia 19 września 2000r., I SA 1072/00) samo wniesienie prośby przez zainteresowanego nie jest wystarczającą przesłanką do przywrócenia uchybionego terminu do dokonania czynności procesowej, koniecznym jest bowiem także uprawdopodobnienie przez zainteresowanego, że nie ponosi on winy w niedochowaniu terminu. Do okoliczności faktycznych uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu zalicza się przykładowo przerwę w komunikacji, nagłą chorobę, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą, powódź, pożar itp. Podkreśla się, że przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Zatem przywrócenie terminu może mieć miejsce wtedy, gdy jego uchybienie nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Jak wskazał Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 14 stycznia 1972 r. II CRN 448/71 (OSPiKA 1972/7-8/144), jako kryterium przy ocenie winy w uchybieniu terminu należy przyjąć obiektywny miernik staranności jakiej można wymagać od strony dbającej o swoje interesy. Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił z kolei w wyroku z dnia 13 czerwca 2002 r. V SA 2320/01, że to strona powinna uwiarygodnić stosowną argumentacją swoją staranność oraz fakt, że przeszkoda była wyjątkowa i od niej niezależna. Tymczasem Skarżący występując o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi stwierdzając jedynie o rzekomej winie urzędu pocztowego i braku wiedzy o wysłaniu przez WSA w Krakowie wezwania do uiszczenia ww. wpisu w żaden sposób nie wykazał dochowania ze swojej strony najwyższej staranności i nie uprawdopodobnił winy urzędu pocztowego. Z tego względu Sąd postanowił odmówić przywrócenia terminu