I SA/Kr 1653/11
WyrokWSA w Krakowie2012-02-15
Skład orzekający: Piotr Głowacki, Inga Gołowska, Agnieszka Jakimowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odwołania wniesione przed doręczeniem decyzji podatkowej są dopuszczalne?Ratio decidendi
Odwołania wniesione przed skutecznym doręczeniem decyzji podatkowej są niedopuszczalne, ponieważ decyzja w obrocie prawnym wiąże organ i stronę dopiero od momentu jej doręczenia. Brak doręczenia oznacza brak przedmiotu zaskarżenia i uniemożliwia rozpoczęcie biegu terminu na wniesienie odwołania.Stan faktyczny
Naczelnik Urzędu Skarbowego wydał 38 decyzji dotyczących podatku od towarów i usług za okres od czerwca 2007 do lipca 2010 roku, które zostały doręczone spółce 6 czerwca 2011 roku. Spółka złożyła odwołania od tych decyzji 30 maja 2011 roku, czyli przed ich doręczeniem. Organ odwoławczy stwierdził niedopuszczalność tych odwołań z uwagi na brak doręczenia decyzji w dniu ich wniesienia. Spółka zaskarżyła postanowienie organu odwoławczego, podnosząc m.in. naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i prawa do odliczenia podatku naliczonego.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I SA/Kr 1653/11 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 15 lutego 2012r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Piotr Głowacki (spr.), Sędziowie: WSA Inga Gołowska, WSA Agnieszka Jakimowicz, Protokolant: Iwona Sadowska - Białka, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 lutego 2012r., sprawy ze skargi "A" S.A. Oddział w P., na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 28 lipca 2011r. Nr [...] do [...], w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołań, - s k a r g i o d d a l a -
Postanowieniem z dnia 28 lipca 2011r. znak: [...] do [...]Dyrektor Izby Skarbowej, działając na podstawie art. 228 § 1 Ordynacji podatkowej stwierdził niedopuszczalność odwołań A. S.A. Spółki Akcyjnej Oddział w P. z dnia 30 maja 2011r. uzupełnionych pismami z dnia 31 maja 2011r. od decyzji wydanych przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w dniu 16 maja 2011 r. o nr:
[...],[...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...],
[...],[...], [...], [....], [...], [...] , [...], [...], [...], [...]
[...],[...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...],
[...], [...], [...], [...], [...], [...], [...]
W uzasadnieniu organ podał, że w dniu 16 maja 2011 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego wydał względem spółki 38 decyzji dotyczących podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące okresu czerwiec 2007r. - lipiec 2010r. Decyzje te zostały wysłane pocztą na adres spółki i doręczone w dniu 6 czerwca 2011r.
W dniu 30 maja 2011r. złożone zostały odwołania od w/w decyzji. Odwołania te zostały wniesione przez B. M., pełnomocnika A. S.A. umocowanego pełnomocnictwem z dnia 17 maja 2011 r. złożonym do akt sprawy w dniu 23 maja 2011 r.
W ocenie organu złożone w dniu 30 maja 2011r. odwołania są niedopuszczalne, bowiem w dniu ich złożenia decyzje te nie zostały jeszcze doręczone stronie skarżącej. Zgodnie z art. 212 Ordynacji podatkowej organ podatkowy, który wydał decyzję, jest nią związany od chwili jej doręczenia (za wyjątkiem decyzji, o których mowa w art. 67d, a które wiążą organ podatkowy od chwili wydania), to zaś oznacza, że decyzja podatkowa zaczyna obowiązywać w obrocie prawnym z chwilą jej doręczenia. Z tym momentem powstają skutki prawne dotyczące zarówno organu podatkowego, jak i strony postępowania. Doręczenie decyzji wyznacza moment, od którego organ jest związany własną decyzją. Jeśli nie nastąpiło skuteczne doręczenie decyzji, wówczas w obrocie prawnym nie ma aktu, którym związany byłby organ podatkowy i od którego strona mogłaby wnieść odwołanie.
Brak doręczenia decyzji sprawia, iż nie może w ogóle rozpocząć biegu termin przewidziany na wniesienie odwołania. Tym samym odwołanie wniesione w takich okolicznościach jest niedopuszczalne. Brak jest bowiem przedmiotu zaskarżenia (wydana decyzja nie weszła skutecznie do obrotu prawnego). Nie można też uruchomić środka zaskarżenia od decyzji wydanej, a nie doręczonej.
Powyższe obligowało organ odwoławczy, stosownie do art. 228 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, do stwierdzenia niedopuszczalności odwołania.
W niniejszej sprawie decyzje organu pierwszej instancji z dnia 16 maja 2011r. weszły do obrotu prawnego w dniu 6 czerwca 2011r., zatem od tego dnia biegnie termin przewidziany na wniesienia odwołania.
W skardze na powyższe postanowienie A. S.A. Spółka Akcyjna Oddział w P. zarzuciła naruszenie art. 120, 121, 122, 123, 124, 125 i 127 oraz art. 227 § 2, a także art. 5, 15, 27, 86 i 87 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług.
Uzasadniając powyższe wskazano, że w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia brak jest informacji o przekazaniu przedmiotowych odwołań przez Naczelnika Urzędu Skarbowego do Dyrektora Izby Skarbowej, ponadto wedle wiedzy strony skarżącej w posiadaniu skarżonego organu są "nowo opracowane" odwołania z dnia 10 czerwca 2011r. Powyższe oznacza, że postępowanie było prowadzone z naruszeniem podstawowych zasad określonych w w/w przepisach Ordynacji podatkowej. W ocenie strony skarżącej organ winien "całościowo" potraktować pisma z dnia 30 maja 2011r. oraz odwołania z dnia 10 czerwca 2011r. Strona skarżąca zarzuciła także wprowadzenie w błąd poprzez umieszczenie nieprawidłowej adnotacji na kopercie przy doręczeniu zaskarżonego postanowienia z dnia 28 lipca 2011r. Uzasadniając zaś naruszenie przepisów ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług, strona skarżąca podała, iż w wyniku wydania zaskarżonego postanowienia odmówiono de facto spółce prawa do odliczenia podatku naliczonego.
W oparciu o powyższe wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia i zasądzenie kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując prezentowane dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sąd administracyjny w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U Nr 153, poz. 1270 ze zm. - oznaczanej dalej jako p.p.s.a.), uprawniony jest do badania czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.).
Wady, skutkujące koniecznością uchylenia decyzji lub postanowienia, wskazane są w przepisie art. 145 § 1 p.p.s.a. W wypadku zaś nieuwzględnienia skargi, Sąd, w myśl art. 151 p.p.s.a., skargę oddala.
Skarga jest bezzasadna, albowiem artykułowane w niej zarzuty nie mają wpływu na ocenę zasadności zaskarżonego postanowienia. Z treści art. 210 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej wynika, że decyzja zawiera datę jej wydania , co należy rozumieć jako dzień jej sporządzenia i podpisania. Określenie konkretnej daty wydania decyzji ma istotne znaczenie, gdyż wskazuje stan prawny i faktyczny, w którym rozstrzygano sprawę. W myśl art. 211 Ordynacji podatkowej decyzję doręcza się stronie na piśmie. Organ podatkowy, który wydał decyzję, jest nią związany od chwili jej doręczenia (art. 212 Ordynacji podatkowej). Wydanie decyzji w postępowaniu podatkowym jest przewidzianą prawem czynnością organu podatkowego, kończącą etap orzekania, o oznaczonej treści (art. 207 i 208 Ordynacji podatkowej), formie (art. 211 Ordynacji podatkowej) i strukturze (art. 210 Ordynacji podatkowej). Decyzja stanowi przejaw woli tego organu podatkowego i jego wiedzy w określonym czasie. Wydanie decyzji jest czynnością "wewnętrzną" organu podatkowego, która nie jest uzależniona od zdarzeń przyszłych w tym jej doręczenia. Oznacza to, że uprawnienie organu podatkowego do wydania decyzji pozostaje bez związku z jej doręczeniem. ( wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 22 grudnia 2008 r. sygn. akt I SA/Gl 213/08 ) Stanowisko organu podatkowego należy oceniać przede wszystkim poprzez pryzmat dyspozycji art. 212 Ordynacji podatkowej , co oznacza , że dopiero w dacie doręczenia stronie decyzji, wchodzi ona do obrotu prawnego. Brak prawidłowego doręczenia decyzji stronie skutkuje tym, iż decyzja ta nie funkcjonuje w obrocie prawnym. Nie rozpoczynają, więc biegu terminy do wniesienia odwołania, skargi do sądu administracyjnego, nie jest również możliwe złożenie wniosku o wznowienie postępowania, czy też stwierdzenie jej nieważności. Do momentu doręczenia stronie decyzja, w sensie prawnym po prostu nie istnieje a zatem nie ma aktu od którego strona mogłaby wnieść odwołanie. Słuszne jest zatem stanowisko organu, iż odwołanie wniesione w takich okolicznościach jest niedopuszczalne. Brak jest bowiem przedmiotu zaskarżenia (wydana decyzja nie weszła skutecznie do obrotu prawnego). Nie można też uruchomić środka zaskarżenia od decyzji wydanej, a nie doręczonej. Wbrew twierdzeniom skarżącej okoliczność , że przedmiotowe decyzje merytoryczne wydane przez organ pierwszej instancji nie zostały jej skutecznie doręczone w dniu 6 czerwca 2011 r. nie stanowi o wadliwości zaskarżonego postanowienia w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołań ; istotnie bowiem w sytuacji kiedy data złożenia odwołań bezspornie poprzedziła datę odbioru decyzji wskazaną na potwierdzeniu odbioru sprawia , że organ odwoławczy nie był zobligowany do badania na tym etapie postępowania skuteczności doręczenia decyzji. Tak czy inaczej odwołanie wniesione przed datą odbioru decyzji, czy też po dacie nieskutecznego doręczenia decyzji jest niedopuszczalne. W skardze spółka podnosi, iż nie otrzymała żadnej informacji dotyczącej przekazania odwołań do Dyrektora Izby Skarbowej. W tej sytuacji miała podstawy by sądzić , że odwołania te nie zostały przekazane. W rezultacie postanowienie o "odrzuceniu" tych odwołań należy uznać za co najmniej zaskakujące i pomijające udział strony w postępowaniu.
I w tej kwestii podzielić należy stanowisko organu , że do jego obowiązków nie należy informowanie strony o przesłaniu odwołań organowi odwoławczemu. Zgodnie z brzmieniem art. 227 § 1 Ordynacji podatkowej organ podatkowy, do którego wpłynęło odwołanie, przekazuje je wraz z aktami sprawy organowi odwoławczemu bez zbędnej zwłoki, jednak nie później niż w terminie 14 dni od dnia otrzymania odwołania, chyba że w tym terminie wyda decyzję na podstawie art. 226.
W myśl § 2 tego przepisu organ podatkowy, przekazując sprawę, jest obowiązany ustosunkować się do przedstawionych zarzutów i poinformować stronę o sposobie ustosunkowania się do nich. Obowiązkowi temu Naczelnik Urzędu Skarbowego uczynił zadość w piśmie z 30 z dnia 14 czerwca 2011 r. przesłanym na adres pełnomocnika , gdzie też ustosunkował się do zarzutów zawartych w odwołaniach. Podobnie ocenić należy poczynania organu podatkowego w przedmiocie "nowo opracowanych" odwołań, które przed ujawnieniem wątpliwości w zakresie prawidłowego doręczenia odpisów decyzji merytorycznych potraktowane zostały jako złożone w terminie przewidzianym do ich wniesienia i stanowiły przedmiot postępowania odwoławczego toczącego się przed Dyrektorem Izby Skarbowej. W ocenie strony skarżącej organ odwoławczy nie powinien w ogóle wydawać zaskarżonego postanowienia odrębnie , a potraktować pisma strony złożone w dniu 30 maja 2011 r. i uzupełnione w dniu 31 maja 2011 r. jako dodatkowe pisma w sprawie , wyrażające jej stanowisko . W związku z tym powinny one być traktowane i oceniane całościowo z pozostałym materiałem i pismami zgromadzonymi w postępowaniu. Tak też się w istocie stało , czego emanacją jest treść zaskarżonego postanowienia. Uzasadniony jest zarzut spółki dotyczący nieprawidłowości w zakresie adnotacji na kopercie zawierającej przesyłkę dla niej o
doręczeniu pisma w oparciu o art. 150 Ordynacji podatkowej . Z góry zakładać to miało niejako niemożność doręczenia postanowienia w sposób wskazany bezpośrednio w art. 145 § Ordynacji podatkowej. Takie działanie , zdaniem skarżącej, wprowadza w błąd podatnika , który może zastanawiać się nad zastosowanym przez organ trybem doręczenia , co ma wpływ na bieg terminu. Może ono też doprowadzić do ograniczenia czynnego udziału strony w postępowaniu . Rzeczona praktyka jest oczywiście nieprawidłowa i wymaga wyeliminowania , jednakowoż uchybienie to nie miało wpływu na wynik sprawy.
Oczywiście nieuzasadnione są natomiast zarzuty dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego , skutkującego odmową prawa do odliczenia podatku naliczonego. Kontrolowane postanowienie ma bowiem walor ściśle formalny , determinowany przesłankami wyrażonymi w art. 228 Ordynacji podatkowej i tym samym wyklucza jakąkolwiek polemikę materialnoprawną. .
Kierując się przedstawionymi motywami orzeczono zatem jak w sentencji wyroku, na podstawie art. 151 ustawy o p. p. s. a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło