I SA/Kr 1791/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Inga Gołowska po rozpoznaniu w dniu 25 stycznia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. Z. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi T. Z. reprezentowanej przez doradcę podatkowego W. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 12 października 2009 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych od dochodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów za rok 2003 postanawia oddalić wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji. Skarżąca T. Z. wniosła do tut. Sądu w dniu 12.11.2009r. (data nadania) skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 12 października 2009 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych od dochodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów za rok 2003. W skardze zawarto wniosek o wstrzymanie wykonania przedmiotowej decyzji podatkowej do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy przez tut. Sąd. Wniosku tego na tym etapie postępowania nie uzasadniono. Jednakże w dniu 7.01.2010 r. (data nadania) skarżąca, reprezentowana przez doradcę podatkowego W. S., w piśmie stanowiącym uzupełnienie skargi zawarła argumenty przemawiające w jej ocenie za wstrzymaniem wykonania decyzji: • Małżonek skarżącej, prowadzący działalność w zakresie handlu paliwami, nie jest w stanie zapłacić wymierzonej wobec małżonków kwoty podatku jednorazowo, gdyż doprowadzi to do utraty płynności finansowej na okres kilku miesięcy, co w rezultacie doprowadzi do przymusowego ograniczenia kosztów prowadzonej działalności poprzez zwolnienia pracowników. • W okresie bilansowym działalności gospodarczej małżonka mamy do czynienia ze wzrostem pasywów, w tym zobowiązań krótkoterminowych, jak zaciągnięty w roku poprzednim kredyt, oraz zobowiązań z tytułu dostaw towarów handlowych. • Małżonek skarżącej zaliczany jest do grupy małych przedsiębiorców, co w sytuacji ostrej konkurencji rynkowej w jego branży, zmusza go do inwestowania w zakup środków trwałych – zakupy finansowane są z zysku i bieżących wpływów. • Zapłata kwoty podatku spowoduje wyłączenie z obrotu działalności gospodarczej małżonka skarżącej tak dużej kwoty, iż uniemożliwi to wypłatę wynagrodzeń pracownikom, dla części których praca na stacji paliw stanowi jedyne źródło utrzymania. W konkluzji wniosku podano, iż zapłata kwoty podatku, która spowoduje utratę płynności finansowej, zaniechanie dalszych inwestycji rozwojowych oraz wstrzymanie wypłaty wynagrodzeń, może w rezultacie doprowadzić albo do zawieszenia albo do zaprzestania i likwidacji działalności gospodarczej małżonka skarżącej, co negatywnie wpłynie również na egzystencję T. Z. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270, ze zm. – zwanej dalej "p.p.s.a.") wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże art. 61 § 3 cyt. ustawy stanowi, że po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Sąd może zatem udzielić stronie skarżącej tzw. "ochrony tymczasowej", które polega na wstrzymaniu wykonania np. egzekucji należności pieniężnych wynikających z zaskarżonej decyzji podatkowej, aż do czasu merytorycznego rozpoznania sprawy i wydania w tym przedmiocie stosownego rozstrzygnięcia. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Z powyższego wynika, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest odstępstwem od zasady, a w konsekwencji przesłanki uzasadniające wstrzymanie nie powinny być interpretowane rozszerzająco. Potrzeba wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu powinna być przy tym wykazana przez stronę skarżącą, gdy weźmie się pod uwagę fakt, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu pozostawione jest uznaniu Sądu i może nastąpić wyłącznie na wniosek strony skarżącej. Pozostawienie przez ustawodawcę uznaniu Sądu zasadności wstrzymania aktu wiąże się w związku z powyższym z koniecznością szczególnie wnikliwego i przekonującego uzasadnienia wniosku w tej sprawie, zwłaszcza że na tym etapie postępowania Sąd nie bada merytorycznej zasadności skargi. W szczególności strona skarżąca powinna wykazać, że w związku z wykonaniem zaskarżonego aktu zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Chodzi zatem nie o jakiekolwiek skutki i jakąkolwiek szkodę, ale o szkodę i skutki kwalifikowane, tzn. przekraczające normalne następstwa związane z wykonywaniem aktu (zob. postanowienie NSA z dnia 22 grudnia 2004 r., OZ 889/04, niepubl.; postanowienie NSA z dnia 9 marca 2005 r., II OZ 52/05, niepubl.). Tymczasem strona skarżąca powołała się jedynie ogólnie na możliwość wystąpienia trudnych do odwrócenia skutków, w tym przede wszystkim na utratę płynności finansowej i redukcję zatrudnienia w firmie małżonka. Argumenty podniesione w piśmie uzupełniającym skargę są w ocenie tut. Sądu na tyle ogólne, iż można je odnieść praktycznie do każdego małego przedsiębiorcy stającego w obliczu zapłaty większej kwoty podatku, szczególnie w dobie kryzysu finansowego: niebezpieczeństwo utraty płynności przez przedsiębiorstwo, kumulacja pasywów w okresie bilansowym przed zakończeniem rozliczeń księgowych i podatkowych za miniony rok, potrzeba ciągłych inwestycji, możliwość cięć kadrowych w przypadku braku środków na bieżącą działalność. Podniesione okoliczności są bez wątpienia znamienne i mogą mieć potencjalnie wpływ na całe przedsiębiorstwo małżonka skarżącej. Nie jest bowiem korzystne ani dla samego podatnika, ani też z punktu widzenia fiskalnego tj. finansów publicznych, aby egzekucja decyzji podatkowej doprowadziła do ruiny finansowej przedsiębiorstwo małżonka skarżącej, oraz pociągnęła za sobą dalej idące skutki dla osób w nim zatrudnionych. Jednakże zważyć należy, iż we wniosku nie przedstawiono żadnych wymiernych, konkretnych okoliczności dotyczących np. bieżących zobowiązań finansowych skarżącego, w tym przede wszystkim tych krótkoterminowych, zaciągniętych kredytów lub pożyczek, majątku ruchomego bądź nieruchomości, przychodów tudzież obrotów gospodarczych za ostatnie kilka miesięcy poprzedzające złożenie przedmiotowego wniosku. Nie rozchodzi się tutaj o ogólne stwierdzenia, choćby i miały one odbicie w rzeczywistości, lecz o konkretne liczby, przykładowo bilans za rok 2008 podatkowy, projekt bilansu za rok 2009, prognozę zysków bądź strat, zeznania podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych współmałżonków objętych majątkową wspólnością ustawową itp. Podobnie bowiem jak w przypadku prawa pomocy Sąd waży stronę wydatków i przychodów (dochodów) strony skarżącej w kontekście kosztów sądowych, jakie ma ona ponieść, tak analogicznie w przypadku wstrzymania wykonania decyzji należy zważyć konkretną, wymiernie wyrażoną w liczbach sytuację finansową skarżącej, by móc w kontekście wysokości wymierzonego podatku ocenić, jak poważną szkodę może spowodować zapłata zobowiązania podatkowego wynikającego z zaskarżonej decyzji. Jak już wspomniano, na stronie skarżącej nie ciąży obowiązek jednoznacznego udowodnienia, iż nie posiada ona majątku na pokrycie zaległości podatkowych, ale okoliczności uzasadniające wstrzymanie wykonania decyzji przez Sąd winny zostać w stopniu przekonującym uprawdopodobnione, a nie ograniczać się li tylko do lakonicznych oświadczeń, bez poparcia ich jakimikolwiek dowodami (tak NSA w postanowieniach: z dnia 13 grudnia 2004 r. sygn. akt FZ 495-497/04, 22 listopada 2004 r. sygn. akt FZ 474/04, 31 sierpnia 2004 r. sygn. akt FZ 267/04, niepubl.). Biorąc pod uwagę w/w okoliczności, przedmiotowy wniosek strony skarżącej należało oddalić jako bezzasadny w świetle art. 61 § 3 p.p.s.a. Niemniej jednak należy mieć na uwadze, że zgodnie z art. 61 § 4 p.p.s.a. Sąd może zmienić lub uchylić w każdym czasie swoje poprzednie postanowienie w razie zmiany okoliczności, przez co można także rozumieć należyte uprawdopodobnienie przez stronę skarżącą zaistnienia przesłanek wstrzymania wykonania przez Sąd decyzji podatkowej.