I SA/Kr 1897/12
WyrokWSA w Krakowie2013-06-28
Skład orzekający: Jarosław Wiśniewski, Inga Gołowska, Bogusław Wolas
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy obowiązek podatkowy w podatku od środków transportowych wygasa w przypadku zbycia pojazdu lub jego zezłomowania, jeśli pojazd nie został formalnie wyrejestrowany?Ratio decidendi
Obowiązek podatkowy w podatku od środków transportowych wygasa z końcem miesiąca, w którym nastąpiło przeniesienie prawa własności pojazdu lub jego wyrejestrowanie. Samo zezłomowanie pojazdu lub jego faktyczne zbycie bez formalnego wyrejestrowania nie zwalnia podatnika z obowiązku podatkowego. Ciężar udowodnienia zbycia pojazdu spoczywa na podatniku, który musi przedstawić wiarygodne dokumenty, a wygaśnięcie obowiązku następuje dopiero z chwilą wydania decyzji o wyrejestrowaniu pojazdu.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła podatku od środków transportowych za lata 2007-2010. Podatnik poinformował organ o sprzedaży i zezłomowaniu niektórych pojazdów, przedstawiając dowody zbycia jednego pojazdu i zezłomowania innego. Organ I instancji, po wznowieniu postępowania, uznał, że podatnik nadal jest właścicielem samochodu ciężarowego marki Jelcz oraz przyczep, ponieważ nie przedstawił dowodów zbycia lub wyrejestrowania tych pojazdów, i określił wysokość zobowiązania podatkowego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzje organu I instancji, podnosząc, że podatnik nie przedstawił dowodów zbycia ani nie dokonał wyrejestrowania pojazdów, a także powołując się na przepisy Prawa o ruchu drogowym dotyczące obowiązku zgłaszania zbycia pojazdu.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargi.Pełny tekst orzeczenia
|Sygn. akt I SA/Kr 1897/12 | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 28 czerwca 2013 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Jarosław Wiśniewski, Sędzia: WSA Inga Gołowska, Sędzia: WSA Bogusław Wolas (spr.), Protokolant: Aleksandra Osipowicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 czerwca 2013 r., sprawy ze skarg W.K., na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego, z dnia 16 października 2012 r. Nr [...],[...],[...],[...], w przedmiocie podatku od środków transportowych za 2007, 2008, 2009 i 2010 rok - skargi oddala -
Zaskarżonymi decyzjami z dnia 16 października 2012 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzje Prezydenta Miasta:
- z dnia 26 lipca 2012 r. uchylającą w części decyzję z dnia 29 sierpnia 2007 r. określającą W.K. wysokość zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od środków transportowych za 2007 r. na kwotę 8 392 zł i w tym zakresie określającą wysokość zobowiązania podatkowego od wskazanych w decyzji pojazdów w kwocie 4 840 zł,
- z dnia 27 lipca 2012 r. uchylającą w części decyzję z dnia 10 września 2008 r. określającą W.K. wysokość zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od środków transportowych za 2008 r. na kwotę 8 394 zł i w tym zakresie określającą wysokość zobowiązania podatkowego od wskazanych w decyzji pojazdów w kwocie 4 840 zł,
- z dnia 27 lipca 2012 r. uchylającą w części decyzję z dnia 27 sierpnia 2009 r. określającą W.K. wysokość zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od środków transportowych za 2009 r. na kwotę 8 394 zł i w tym zakresie określającą wysokość zobowiązania podatkowego od wskazanych w decyzji pojazdów w kwocie 4 840 zł,
- z dnia 27 lipca 2012 r. uchylającą w części decyzję z dnia 27 maja 2010 r. określającą W.K. wysokość zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od środków transportowych za 2010 r. na kwotę 8 408 zł i w tym zakresie określającą wysokość zobowiązania podatkowego od wskazanych w decyzji pojazdów w kwocie 4 840 zł
Decyzje te zostały wydane w następującym – przyjętym przez Sąd – stanie faktycznym spraw:
Decyzjami z dnia 29 sierpnia 2007 r., 10 września 2008 r., 27 sierpnia 2009 r. i 27 maja 2010 r., Prezydent Miasta określił W.K. wysokość zobowiązania podatkowego w tytułu podatku od środków transportowych od pojazdów o nr rej.: [...], [...], [...], [...], [...]. Pismem z dna 12 sierpnia 2011 r. podatnik, reprezentowany przez pełnomocnika, poinformował organ o sprzedaży i zezłomowaniu pojazdów, których był właścicielem. Do pisma dołączono kopie dowodów potwierdzających zbycie dnia 28 lutego 2003 r. pojazdu marki STAR o nr rej. [...] oraz dnia 11 sierpnia 2004 r. – w ramach prowadzonego postępowania egzekucyjnego - pojazdu marki KAMAZ o nr rej. [..]. Organ stwierdził, że pomimo wezwania strona nie dostarczyła dowodów potwierdzających zbycie lub wyrejestrowanie pozostałych pojazdów, tj. samochodu ciężarowego marki Jelcz o nr rej. [...] oraz przyczep: o nr rej. [...] i [...]. W związku z tym, po wznowieniu postępowania, organ I instancji stwierdził, że w latach 2007 – 2010 na podatniku ciążył obowiązek podatkowy od pojazdów marki Jelcz oraz ww. przyczep i uchylił w części decyzje określające wysokość zobowiązania podatkowego za powyższe lata, określając w tym zakresie wysokość zobowiązania podatkowego od przedmiotowych pojazdów w kwocie 4 840 zł. Organ I instancji wskazał w szczególności, że na dzień wydania decyzji pojazdy te, zgodnie z danymi z Wydziału Ewidencji Pojazdów i Kierowców, pozostają własnością podatnika.
W odwołaniach od decyzji z dnia 26 i 27 lipca 2012 r., pełnomocnik podatnika wniósł o ich zmianę i uchylenie w całości decyzji Prezydenta Miasta z dnia 29 sierpnia 2007 r., 10 września 2008 r., 27 sierpnia 2009 r. i 27 maja 2010 r., względnie uchylenie zaskarżonych decyzji i przekazanie spraw do ponownego rozpoznania organowi I instancji, zarzucając naruszenie:
- art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2010 r., nr 95, poz. 613 ze zm.), dalej "u.p.o.l.", poprzez uznanie, że W.K. jest nadal właścicielem pojazdów o nr rej. [...], [...], [...];
- art. 7, art. 8 i art. 77 k.p.a. poprzez wydanie decyzji bez wyczerpującej analizy stanu faktycznego oraz załatwienie sprawy w sposób dowolny i nieuwzględnienie interesu społecznego, a także słusznego interesu obywateli.
W uzasadnieniu pełnomocnik podał w szczególności, że samochód marki Jelcz został sprzedany, a przyczepy zezłomowane, o czym organ prowadzący został poinformowany i odwołujący przedstawił dowody zbycia wskazanych pojazdów. Z tego względu nie można uznać, że W.K. jest nadal właścicielem przedmiotowych pojazdów, a co za tym idzie, że dotyczy go obowiązek określony w art. 9 ust. 6 u.p.o.l. W ocenie pełnomocnika, organ w sposób oczywisty naruszył podstawowe zasady postępowania, w tym zwłaszcza zasadę prawdy obiektywnej i zasadę pogłębiania zaufania uczestników do władzy publicznej.
Po rozpatrzeniu odwołań, SKO utrzymało w mocy decyzje organu I instancji.
W uzasadnieniach wydanych rozstrzygnięć organ odwoławczy zacytował szereg mających w sprawach zastosowanie przepisów u.p.o.l. i podał, że podatnik nie przedstawił w toku prowadzonego przez organ I instancji wznowionego postępowania żadnych dowodów potwierdzających zbycie, wyrejestrowanie pojazdów: samochodu ciężarowego marki Jelcz oraz przyczep o nr rej. [...] i [...]. Organ odwoławczy przywołał także treść art. 78 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym, zgodnie z którym w razie przeniesienia na inną osobę własności pojazdu zarejestrowanego, dotychczasowy właściciel przekazuje nowemu właścicielowi dowód rejestracyjny i kartę pojazdu, jeżeli była wydana (ust. 1). Stosownie natomiast do treści art. 78 ust. 2 wskazanej ustawy właściciel pojazdu zarejestrowanego jest obowiązany zawiadomić w terminie nieprzekraczającym 30 dni starostę o:
1) nabyciu lub zbyciu pojazdu;
2) zmianie stanu faktycznego wymagającej zmiany danych zamieszczonych w dowodzie rejestracyjnym.
W związku z tym SKO stwierdziło, że organ I instancji na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego zasadnie przyjął za podstawę opodatkowania podatkiem od środków transportowych obecny zapis w danych z Wydziału Ewidencji Pojazdów i Kierowców oraz wymierzył stronie wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od środków transportowych od ww. pojazdów. Kolegium podniosło, że w toku postępowania odwołujący nie wskazywał w sposób niebudzący wątpliwości, że nie jest właścicielem przedmiotowych pojazdów; nie przedstawił żadnego dokumentu udowadniającego zbycie pojazdów. Ponadto podatnik nie dokonał wyrejestrowania powyższych pojazdów. Organ stwierdził, że nie ma żadnych podstaw do uznania, że przedmiotowe zbycie pojazdów nastąpiło. Za błędny został także uznany argument strony, że obowiązek rejestracji ciąży na nabywcy. Z zacytowanych przez organ przepisów wynika bowiem, że posiadacz pojazdu zbywający pojazd zobowiązany jest poinformować o tym fakcie odpowiedni organ i przedstawić na tą okoliczność dowody.
W skargach skierowanych do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie W.K. wniósł o uchylenie zaskarżonych decyzji SKO, zarzucając naruszenie:
- art. 9 ust. 1 u.p.o.l., poprzez uznanie, że skarżący nadal jest właścicielem pojazdów o nr rej. [...], [...] i [...] przy jednoczesnym błędnym twierdzeniu, że obowiązek rejestracji nie ciąży na nabywcy pojazdu;
- art. 233§1 pkt 2 a w związku z art. 240§1 pkt 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2012 r., poz. 749 ze zm., dalej określanej skrótem "O.p.") poprzez nieuchylenie decyzji organu I instancji i odmowę wznowienia postępowania;
- art. 121 i art. 122 O.p. poprzez wydanie decyzji w sposób sprzeczny z zasadami prawidłowego postępowania.
W uzasadnieniach skarżący podniósł, że przedstawił organowi podatkowemu dowody zbycia wskazanych ww. pojazdów. W szczególności wskazał osoby świadków, mogących potwierdzić fakt zbycia pojazdów oraz dowód zezłomowania przyczep. Kolegium w ogóle nie odniosło się do przedstawionych dowodów w postaci zeznań świadków oraz umowy zbycia złomu, a zaskarżone decyzje stanowią całkowite powtórzenie w tym zakresie decyzji organu I instancji. Uzasadnienie wydanych decyzji stanowi ponadto wskazanie zastosowanych w sprawach przepisów prawa, bez konkretnego odniesienia się do istoty spraw, a istotą jest fakt, że skarżący wykazał zbycie pojazdów.
Odpowiadając na skargi SKO wniosło o ich oddalenie i podtrzymało dotychczasowe stanowisko w sprawach.
Pismami z dnia 28 lutego 2013 r. skarżący cofnął skargi na decyzje SKO z dnia 16 października 2012 r. W pismach procesowych z dnia 20 marca 2013 r. pełnomocnik z urzędu W.K., powołując się w szczególności na konieczność działania w interesie reprezentowanej strony, wycofał oświadczenie skarżącego o cofnięciu skarg.
Na rozprawie w dniu 28 czerwca 2013 r., działając na podstawie art. 111 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012, poz. 270 ze zm.), połączono w celu łącznego rozpoznania oraz rozstrzygnięcia sprawy ze skarg W.K. na decyzje SKO z dnia 16 października 2012 r. w przedmiocie podatku od środków transportowych za 2007, 2008, 2009 i 2010 rok. Sprawy te pozostawały bowiem w związku, który poza aspektem podmiotowym (ten sam skarżący), przejawiał się także w związku faktycznym oraz prawnym. Względy ekonomii procesowej przemawiały zatem zdecydowanie za ich połączeniem.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Skargi nie zasługują na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 8 u.p.o.l., opodatkowaniu podatkiem od środków transportowych podlegają:
1) samochody ciężarowe o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony i poniżej 12 ton;
2) samochody ciężarowe o dopuszczalnej masie całkowitej równej lub wyższej niż 12 ton;
3) ciągniki siodłowe i balastowe przystosowane do używania łącznie z naczepą lub przyczepą o dopuszczalnej masie całkowitej zespołu pojazdów od 3,5 tony i poniżej 12 ton;
4) ciągniki siodłowe i balastowe przystosowane do używania łącznie z naczepą lub przyczepą o dopuszczalnej masie całkowitej zespołu pojazdów równej lub wyższej niż 12 ton;
5) przyczepy i naczepy, które łącznie z pojazdem silnikowym posiadają dopuszczalną masę całkowitą od 7 ton i poniżej 12 ton, z wyjątkiem związanych wyłącznie z działalnością rolniczą prowadzoną przez podatnika podatku rolnego;
6) przyczepy i naczepy, które łącznie z pojazdem silnikowym posiadają dopuszczalną masę całkowitą równą lub wyższą niż 12 ton, z wyjątkiem związanych wyłącznie z działalnością rolniczą prowadzoną przez podatnika podatku rolnego;
7) autobusy.
Stosownie natomiast do art. 9 ust. 1 u.p.o.l. – w zakresie mającym zastosowanie w niniejszych sprawach – obowiązek podatkowy w zakresie podatku od środków transportowych, z zastrzeżeniem ust. 2, ciąży na osobach fizycznych i osobach prawnych będących właścicielami środków transportowych. Obowiązek ten wygasa na skutek zaistnienia następujących okoliczności:
a) zbycia pojazdu (stosownie do art. 9 ust. 3 p.o.l., w przypadku zmiany właściciela zarejestrowanego środka transportowego obowiązek podatkowy ciąży na poprzednim właścicielu jedynie do końca miesiąca, w którym nastąpiło przeniesienie prawa własności),
b) wyrejestrowania pojazdu (z końcem miesiąca, w którym środek transportowy został wyrejestrowany lub wydana została decyzja organu rejestrującego o czasowym wycofaniu tego pojazdu z ruchu, a od 1 stycznia 2008 r. także z końcem miesiąca, w którym upłynął czas, na który pojazd powierzono - art. 9 ust. 5 p.o.l.).
W zakresie pierwszej z wymienionych przesłanek skarżący mógłby uwolnić się od obowiązku opłacania podatku od środków transportowanych na tej podstawie, gdyby wykazał, że w ogóle, jak i kiedy wyzbył się własności przedmiotu opodatkowania. To na podatniku spoczywa bowiem ciężar udowodnienia faktu zbycia pojazdu. Sąd nie neguje, że podatku od środków transportowych nie może płacić ten, kto nie jest właścicielem pojazdu. Jednak jeśli podatnik nie ma wiarygodnego dokumentu poświadczającego sprzedaż pojazdu, w szczególności umowy sprzedaży, będzie uznany przez organy podatkowe za jego właściciela i tym samym będzie zobowiązany do zapłaty tego podatku. W rozpoznanych sprawach skarżący nie przedłożył żadnego dokumentu potwierdzającego sprzedaż samochodu marki Jelcz, dlatego organy słusznie przyjęły, na podstawie danych zawartych w ewidencji pojazdów i kierowców, że jest on nadal właścicielem przedmiotowego pojazdu i ciąży na nim obowiązek podatkowy.
Odnosząc się natomiast do podnoszonej przez skarżącego okoliczności, że przyczepy o nr rej. [...] i [...] zostały zezłomowane, Sąd stwierdza, że okoliczność ta pozostaje bez znaczenia skoro przedmiotowe pojazdy nie zostały wyrejestrowane. Jak to już zostało wcześniej wskazane, obowiązek podatkowy wygasa z końcem miesiąca, w którym środek transportowy został wyrejestrowany. Przesłanki wyrejestrowania pojazdu określone są w art. 79 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r., poz. 1137 ze zm.). Przepis ten stanowi, że pojazd podlega wyrejestrowaniu na wniosek jego właściciela w przypadku:
1) przekazania pojazdu do przedsiębiorcy prowadzącego stację demontażu lub przedsiębiorcy prowadzącego punkt zbierania pojazdów, na podstawie zaświadczenia o demontażu pojazdu, o którym mowa w ust. 2 bądź w art. 24 ust. 1 pkt 2 lub art. 33 ust. 3 ustawy z dnia 20 stycznia 2005 r. o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji, albo równoważnego dokumentu wydanego w innym państwie;
2) kradzieży pojazdu, jeżeli jego właściciel złożył stosowne oświadczenie pod odpowiedzialnością karną za fałszywe zeznania;
3) wywozu pojazdu z kraju, jeżeli pojazd został zarejestrowany za granicą lub zbyty za granicę;
4) zniszczenia (kasacji) pojazdu za granicą;
5) udokumentowanej trwałej i zupełnej utraty posiadania pojazdu bez zmiany w zakresie prawa własności;
6) przekazania niekompletnego pojazdu do przedsiębiorcy prowadzącego stację demontażu lub przedsiębiorcy prowadzącego punkt zbierania pojazdów, na podstawie zaświadczenia o przyjęciu niekompletnego pojazdu, o którym mowa w art. 25 ust. 1 lub art. 33 ust. 3 ustawy z dnia 20 stycznia 2005 r. o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji, albo równoważnego dokumentu wydanego w innym państwie;
7) wycofania pojazdu z obrotu, o którym mowa w art. 70g ust. 5.
Dopiero zatem wydanie przez właściwego starostę decyzji o wyrejestrowaniu pojazdu spowoduje, że z końcem miesiąca, w którym dokonano wyrejestrowania pojazdu, nastąpi wygaśnięcie obowiązku podatkowego. Decydujące znaczenie dla wygaśnięcia obowiązku podatkowego ma więc wydanie decyzji, a nie np. faktyczne czynności dotyczące tego pojazdu, np. jego zezłomowanie. Dopóki właściciel nie złoży wniosku o wyrejestrowanie pojazdu i - w konsekwencji - nie zostanie wydana decyzja o jego wyrejestrowaniu, dopóty ciążyć będzie na nim obowiązek podatkowy w podatku od środków transportowych (por. wyrok NSA z 21 czerwca 2006 r., sygn. akt II FSK 330/05, www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Należy także podkreślić, że wyzbycia się posiadania pojazdów z przeznaczeniem ich na zezłomowanie nie można utożsamiać ze zbyciem pojazdu, tj. przeniesieniem prawa własności środka transportowego ze skutkiem wygaśnięcia swojego obowiązku podatkowego i obciążenia tym obowiązkiem nabywcy, którą to sytuację reguluje art. 9 ust. 3 u.p.o.l. Podsumowując Sąd stwierdza, że skoro przedmiotowe przyczepy nie zostały wyrejestrowane, to skarżącego nadal obciąża obowiązek podatkowy w podatku od środków transportowych. W świetle powyższych uwag Sąd stwierdza, że uchybienie organów podatkowych, polegające na pominięciu zgłaszanych przez stronę wniosków dowodowych nie miało wpływu na wynik spraw. Art. 180 § 1 O.p. stanowi, że jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Z kolei przepis art. 188 O.p. nakazuje uwzględnić żądanie przeprowadzenia dowodu, gdy jego przedmiotem są okoliczności mające znaczenie dla sprawy, chyba że okoliczności te stwierdzone są wystarczająco innym dowodem. Zasada wynikająca z tego ostatnio powołanego przepisu jest emanacją procesowego prawa strony do czynnego udziału w postępowaniu. Niemniej skuteczność prawna żądania strony przeprowadzenia dowodu uzależniona jest od spełnienia przesłanki - tej mianowicie, że przedmiotem dowodu musi być okoliczność mająca znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. O tym, czy żądany przez stronę dowód ma znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, decyduje treść normy prawa materialnego determinująca zakres koniecznych dla jej zastosowania ustaleń faktycznych. Postępowanie dowodowe powinno obejmować te fakty i dowody, które mają prawne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy podatkowej. Brzmienie mających w sprawie zastosowanie przepisów u.p.o.l. oraz ustawy Prawo o ruchu drogowym wskazuje, że zaniechanie przeprowadzenia wnioskowanych przez skarżącego dowodów nie miało znaczenia dla ustalenia czy na skarżącym ciążył obowiązek podatkowy z tytułu podatku od środków transportowych od pojazdów marki Jelcz oraz przyczep.
Mając na uwadze ww. okoliczności Sąd na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) orzekł o oddaleniu skarg.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło