I SA/Kr 2002/15

Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 30 stycznia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. Sp. z o.o. w K. o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie opłaty od skargi w sprawie ze skargi A. Sp. z o.o. w K. na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 8 października 2015 r. Nr: [...] [...] [...] [...] [...] [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za lata 2010 -2015 p o s t a n a w i a wniosek oddalić W skargach do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 8 października 2015 r. w przedmiocie podatku od nieruchomości za lata 2010 -2015 skarżąca A. Sp. z o.o. w K., działająca przez adwokata P. A. K. , zawarła wniosek o przyznanie jej prawa pomocy poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od wniesionych skarg. Wezwana do uzupełnienia wniosków poprzez złożenie ich na urzędowych formularzach "PPPr" w zakreślonym terminie uzupełniła braki. W oświadczeniu o majątku i dochodach zawartego we wnioskach skarżąca podała jedynie dane dotyczące wysokości kapitału zakładowego wynoszącego 250.000 zł, a pozostałe rubryki dotyczące majątku pozostały niewypełnione. Uzasadniając wniosek strona podniosła, że nie posiada środków na opłacenie skargi. Zarządzeniami z dnia 29 lutego 2016 r. w sprawach o sygn. I SA/Kr 2002 do [...] starszy referendarz sądowy wezwał pełnomocnika strony skarżącej do uzupełnienia wniosku w terminie 7 dni poprzez przedłożenie odpowiednich dokumentów na okoliczność wykazania stanu majątkowego oraz możliwości płatniczych spółki. Zarządzenie to pozostało jednak bez odpowiedzi. Postanowieniami z dnia 13 maja 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zawiesił postępowanie w sprawach o sygn. I SA/Kr 2002 do 2007/15. Następnie zarządzeniem z dnia 29 czerwca 2017 r. połączono sprawy zarejestrowane pod sygn. I SA/Kr 2002/15 do I SA/Kr 2007/15 do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia pod sygn. I SA/Kr 2002/15. Postanowieniem Sądu z dnia 20 października 2017 r. zawieszone postępowanie zostało podjęte. Zarządzeniem z dnia 4 grudnia 2017 r. starszy referendarz sądowy ponownie wezwał pełnomocnika strony skarżącej do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy w terminie 7 dni, pod rygorem jego oddalenia, poprzez przedłożenie: - wyciągów z kont bankowych spółki obejmujących operacje z ostatnich trzech miesięcy oraz obrazujących ich obecny stan, - zeznania podatkowego za 2016 rok, - zaświadczenia o wysokości funduszy posiadanych w kasie spółki, - zeznania podatkowego z tytułu podatku VAT za ostatni miesiąc, - sprawozdania finansowego za 2016 rok, - spisu środków trwałych z podaniem ich wartości, - odpisów z ksiąg wieczystych (lub ich kserokopii) obejmujących nieruchomości będące własnością lub współwłasnością spółki oraz - oświadczenia określającego ilu obecnie pracowników zatrudnia spółka. Jak wynika z nadesłanego przez właściwy urząd pocztowy potwierdzenia odbioru wezwanie skierowane na adres pełnomocnika strony skarżącej, zostało odebrane przez pracownika kancelarii, M. S., w dniu 13 grudnia 2017 r. Tym samym termin do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy upływał z dniem 20 grudnia 2017 r. Do dnia wydania niniejszego postanowienia strona skarżąca nie odniosła się do wezwania. Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje: Zgodnie z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2017 r., poz. 1369, dalej p.p.s.a.), prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Wniosek ten jest wolny od opłat sądowych. W myśl art. 246 § 2 p.p.s.a. osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, prawo pomocy może być przyznane w określonych przypadkach. W zakresie całkowitym, gdy podmiot ten wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. W zakresie częściowym natomiast, gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. W niniejszej sprawie strona skarżąca domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Użyty w powołanym przepisie zwrot "może być przyznane" wskazuje na fakultatywny charakter orzeczenia o przyznaniu prawa pomocy osobom prawnym. Przy spełnieniu przesłanek przewidzianych w wymienionym przepisie Sąd bowiem może, a nie musi, przyznać taką pomoc, gdy w oparciu o powyższy przepis uzna, że zachodzi taka potrzeba w świetle zapewnienia stronie realizacji zasady prawa do sądu (vide: postanowienie NSA z dnia 13 lipca 2010 r. sygn. akt I FZ 195/10). Należy podkreślić, iż udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Dlatego też musi być stosowane w sytuacjach wyjątkowych, gdy istnieją uzasadnione powody do przerzucenia ciężaru dotyczącego danej osoby, czy osób, na współobywateli. Wnioskodawca musi zatem wykazać, iż jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, iż uzasadnia poczynienie odstępstwa od generalnej reguły ponoszenia przez stronę kosztów postepowania związanych z udziałem w sprawie wyrażonej w art. 199 p.p.s.a. Brzmienie powołanego przepisu art. 246 § 2 p.p.s.a. nie pozostawia wątpliwości co do tego, że to na ubiegającym się o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, iż znajduje się w sytuacji uprawniającej go do przyznania mu prawa pomocy (por. postanowienia NSA z dnia 25 kwietnia 2008 r. sygn. akt II OZ 322/08 oraz z dnia 28 grudnia 2012 r. sygn. akt II FZ 1020/12). To sprawą zainteresowanego jest przecież wykazanie zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy, jako że użycie w art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. określenia "gdy wykaże" wskazuje wyraźnie, iż to wnioskodawca ma przekonać rozpoznającego wniosek, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z przewidzianego w tym przepisie dobrodziejstwa procesowego jakim jest instytucja prawa pomocy. W ocenie orzekającego skarżąca Spółka nie wykazała, że spełnia przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy. W złożonym wniosku strona nie przekazała informacji niezbędnych do prawidłowej oceny jej stanu majątkowego, a skierowane do niej wezwanie o uzupełnienie wniosku o dokumenty źródłowe pozostało bez odpowiedzi. Orzekający nie dysponuje zatem - poza wysokością kapitału zakładowego Spółki - żadnymi danymi dotyczącymi jej stanu majątkowego oraz możliwości płatniczych. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest pogląd, że uchylenie się strony od obowiązków nałożonych w toku postępowania o przyznanie prawa pomocy, jak również nierzetelne ich wykonanie, jest przeszkodą wykluczającą uprawdopodobnienie wskazanych we wniosku okoliczności, a w konsekwencji wyłącza możliwość przyznania jej prawa pomocy w żądanym zakresie (por. postanowienia NSA: z dnia 30 sierpnia 2013 r. sygn. akt I FZ 242/13, z dnia 5 września 2005 r., sygn. akt II FZ 414/05 oraz z dnia 14 września 2005 r., sygn. akt II FZ 575/05). Skoro w niniejszej sprawie Spółka, mimo wystosowanego do niej wezwania, nie uzupełniła złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez przedłożenie dokumentów źródłowych dotyczących jej sytuacji materialnej, nie dopełniła zatem obowiązku, o którym mowa w art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. Naraziła się tym samym na negatywne skutki w postaci odmowy przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Z tych względów orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § 2 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a.