I SA/Kr 205/15

|Sygn. akt I SA/Kr 205/15 | [pic] W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 7 maja 2015 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Inga Gołowska, Sędzia: WSA Paweł Dąbek (spr.), Sędzia: WSA Bogusław Wolas, Protokolant: sekr. sąd. Anna Boczkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 kwietnia 2015 r., sprawy ze skargi R.P., na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, z dnia 4 grudnia 2014 r. Nr [...], w przedmiocie podatku od środków transportowych za 2012 r., , - skargę oddala -, Zaskarżoną decyzją nr [...] z dnia 22 grudnia 2014 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (tekst jedn.: Dz.U. z 2012 r., poz. 749; dalej: O.p.), uchyliło decyzję nr [...] Burmistrza Miasta J. z dnia 18 sierpnia 2014 r. i określiło wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od środków transportowych za rok 2012. Powyższe rozstrzygnięcia zapadły w następujących okolicznościach. Decyzją Burmistrza Miasta J. z dnia 18 sierpnia 2014 r. określono R.P. (dalej: skarżącemu) wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od środków transportowych za rok 2012 na kwotę 56.672 zł. W uzasadnieniu decyzji podano, że skarżący – stale zamieszkały na terenie J. – nie złożył deklaracji na podatek od środków transportowych za rok 2012 r., a tymczasem z informacji Starostwa Powiatowego w S. wynika, że skarżący w 2012 r. pozostawał właścicielem 34 środków transportowych (wykaz w uzasadnieniu decyzji). Organ wyjaśnił również, że ustalenie faktu miejsca stałego pobytu skarżącego w roku 2012 na podstawie danych meldunkowych było utrudnione (pobyt stały J. 2.07.2008-28.11.2008 r.; M 29.01.2009-05.02.2009; następny meldunek u M. 27.12.2011-25.01.2012; D. 25.01.2012 – 14.01.2013), Burmistrz Miasta J. dopuścił jako dowód protokół przesłuchania skarżącego z dnia 5 grudnia 2012 r. zgromadzony w postępowaniu dotyczącym zobowiązania podatkowego w podatku od środków transportowych za rok 2006 i 2007. Z wyżej wymienionego zeznania wynika, że J. od 2005 r. jest miejscem zamieszkania i głównym centrum życiowym skarżącego, który cały czas mieszka w J. przy ul. M i jest to cały czas jego centrum życiowe, za wyjątkiem gdy pracuje za granicą na terenie Słowacji. Gdy jest w Polsce przebywa pod adresem w J ul. M. W odwołaniu od ww. decyzji, skarżący wniósł o jej uchylenie w całości i umorzenie postępowania podatkowego, zarzucając organowi naruszenie przepisów o właściwości organu, tj. art. 13 ust. 1 pkt 1 O.p. w zw. z art. 9 ust. 7 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jedn.: Dz.U. z 2014 r., poz. 849 ze zm.; dalej: u.p.o.l.) oraz w zw. z art. 25 ustawy z dnia z dnia 23 kwietnia 1964r. – Kodeks cywilny (tekst jedn.: Dz.U. z 2014 r., poz. 121 ze zm.; dalej: k.c.). Skarżący wskazał, że miejscem jego stałego zamieszkania i centrum życiowym jest miejscowość K na terytorium Republiki Słowackiej, co potwierdzają liczne dokumenty urzędowe oraz mogą potwierdzić zeznania świadków wskazanych przez skarżącego. Skarżący stwierdził, że pisma organu pierwszej instancji – poza podważaną decyzją – były doręczane osobom nieuprawnionym i odsyłane z powrotem do organu. Skarżący podkreślił, że pod adresem w J. ul. M nie ma budynków mieszkalnych, co potwierdza orzecznictwo w sprawie podatku od nieruchomości. Co do meritum sprawy, skarżący podniósł, że pojazdy stanowiące przedmiot opodatkowania w decyzji organu pierwszej instancji zostały częściowo przez niego zbyte. W toku postępowania odwoławczego skarżący wskazał, że w latach 2005-2008 mieszkał w Jordanowie, lecz pod innym adresem, gdzie znajduje się jego mieszkanie (os. Wrzosy 1/31), na dowód czego przedstawił umowę sprzedaży tego mieszkania. Zaskarżoną decyzją z dnia 4 grudnia 2014 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, uchyliło ww. decyzję Burmistrza Miasta J. z dnia 18 sierpnia 2014 r. i określiło skarżącemu wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od środków transportowych za rok 2012 w kwocie 50.140 zł. Odnosząc się do kwestii właściwości organu pierwszej instancji, Kolegium zacytowało zeznania skarżącego z 5 grudnia 2012 r., z których wynika, że od września 2005 r. do tej pory "cały czas mieszka w J. przy ul. M. i jest to cały czas jego centrum życiowe (...) za wyjątkiem okresów, gdy pracuje za granicą na terenie Słowacji". Z zeznań tych wynika, że również dzieci skarżącego w okresie, kiedy przebywa on w Polsce, mieszkają z nim w J. Kolegium wskazało również, że wbrew tezom skarżącego z decyzji organu z dnia 10 lutego 2012 r. nr [...] wynika, że nieruchomość przy ul. M w J. obejmuje budynek mieszkalny. Organ podniósł również, że w 2012 r. skarżący posiadał tu nie tylko miejsce zamieszkania, ale również tutaj koncentrowały się jego sprawy gospodarcze – prowadził w J.działalność gospodarczą. Z tego względu Kolegium nie uznało za zasadne prowadzenia postępowania dowodowego w zakresie wskazanym przez skarżącego. Odnosząc się z kolei do meritum sprawy, Samorządowe Kolegium Odwoławcze wzięło pod uwagę fakt, że pojazdy o numerach rejestracyjnych: [...] oraz [...] zostały zbyte przez skarżącego odpowiednio w 2010 i w 2005 r., organ odwoławczy uchylił kwestionowaną decyzję Burmistrza Miasta J. i określił skarżącemu wysokość zobowiązania podatkowego za rok 2012 za pozostałe środki transportowe określone w decyzji organu pierwszej instancji, z pominięciem ww. o nr rej. [...] oraz [...] Pismem z dnia 19 stycznia 2014 r. skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na powyższą decyzję, wnosząc o jej uchylenie względnie o stwierdzenie jej nieważności, jak również o zasądzenie kosztów postępowania według norm prawem przepisanych. W skardze zarzucił zaskarżonej decyzji: 1) niewłaściwe zastosowanie art. 13 ust. 1 pkt 1 i 3 O.p. w zw. z art. 9 ust. 7 u.p.o.l. oraz w zw. z art. 25 k.c. do skarżącego niemającego miejsca zamieszkania na obszarze właściwości organu pierwszej instancji i wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem przepisów o właściwości, 2) naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. naruszenie zasady prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 122 w zw. z art. 180 O.p., poprzez nieprzeprowadzenie dowodów żądanych przez skarżącego i ustalenie stanu faktycznego sprawy w oparciu o dowody pośrednie, tj. protokół zeznań skarżącego z innej sprawy, dotyczące stanu faktycznego z innego okresu niż objęty zaskarżoną decyzją. W uzasadnieniu skargi, skarżący podtrzymał stanowisko, że jego obecnym miejscem zamieszkania jest K. na terytorium Republiki Słowackiej, a jego zeznania, na które powoływały się organy obu instancji obejmują wyłącznie lata 2005-2008 r. Skarżący zauważył również, że decyzją z dnia 5 grudnia 2014 r. nr [...], Kolegium uchyliło decyzję wymiarową za rok 2013 i przekazało sprawę organowi pierwszej instancji z poleceniem przeprowadzenia takich samych dowodów, jak żądane przez skarżącego w niniejszym postępowaniu, a zignorowanych przez organ. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniach zaskarżonych decyzji. Na rozprawie w dniu 23 kwietnia 2015r. Sąd dopuścił dowód z decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 5 grudnia 2014r. w sprawie podatku od środków transportowych za 2013r. na okoliczność motywów rozstrzygnięcia zawartych w wyżej wskazanej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne powołane są do badania zgodności z prawem decyzji, postanowień, czynności i innych aktów administracyjnych. Sądy te kontrolują, czy organy administracyjne wydające zaskarżone akty nie dopuściły się naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego, mającego bądź mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy, czy też stanowiącego podstawę wznowienia postępowania, albo naruszenia prawa uzasadniającego ich nieważność. Jedynie wówczas jest możliwe uchylenie kwestionowanego rozstrzygnięcia bądź stwierdzenie jego nieważności w trybie art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz.U. z 2012 r. poz. 270; dalej: p.p.s.a.). Jednocześnie, zgodnie z art. 134 p.p.s.a., sądy te nie są związane zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Kontrola sądowoadministracyjna przeprowadzona w oparciu o powyższe kryteria nie wykazała, by zaskarżona decyzja naruszała prawo w sposób uzasadniający jej uchylenie. Istotą sporu między stronami postępowania było zagadnienie właściwości Burmistrza Miasta J. jako organu podatkowego orzekającego wobec skarżącego w pierwszej instancji w przedmiocie podatku od środków transportowych. Sąd zauważa, że w przepisach Ordynacji podatkowej ustawodawca nałożył na organy podatkowe obowiązek przestrzegania z urzędu właściwości rzeczowej i miejscowej. Właściwość rzeczową organów podatkowych ustala się według przepisów określających zakres ich działania. Jeżeli chodzi o właściwość miejscową organów podatkowych, to w Ordynacji podatkowej stwierdzono, że jeżeli ustawy podatkowe nie stanowią inaczej, właściwość miejscową ustala się według miejsca zamieszkania adresu lub siedziby podatnika (art. 17 § 1 O.p.). W celu ustalenia właściwości miejscowej organów podatkowych ustawodawca odsyła więc do przepisów ustaw podatkowych. Tylko w sytuacji gdy brak jest "przepisów odrębnych" zastosowanie znajdą regulacje Ordynacji podatkowej. W podatku od środków transportowych właściwość miejscową określa art. 9 ust. 7 u.p.o.l. Stosownie do treści tego przepisu, organem właściwym w sprawach podatku od środków transportowych jest organ podatkowy, na terenie którego znajduje się miejsce zamieszkania lub siedziba podatnika, a w przypadku przedsiębiorstwa wielozakładowego lub podmiotu, w którego skład wchodzą wydzielone jednostki organizacyjne, organ podatkowy, na terenie którego znajduje się zakład lub jednostka posiadająca środki transportowe, podlegające opodatkowaniu. Powołany wyżej przepis formułuje zasadę, w myśl której właściwym miejscowo jest organ, na którego obszarze znajduje się miejsce zamieszkania lub siedziba podatnika. Podkreślić jednocześnie należy, że status podatnika prawodawca powiązał z faktem bycia właścicielem lub posiadaczem środka transportowego. Pojęcie miejsca zamieszkania osoby fizycznej zostało zaś zdefiniowane w art. 25 k.c. Jest nim miejscowość, w której osoba taka przebywa z zamiarem stałego pobytu. Dla ustalenia miejsca zamieszkania istotne są dwie przesłanki, które muszą być spełnione jednocześnie: przebywanie w sensie fizycznym w danej miejscowości oraz zamiar stałego pobytu. Łączne spełnienie powyższych warunków skutkuje przyjęciem, że określona osoba ma miejsce zamieszkania w konkretnej miejscowości. Podkreślić przy tym należy, że pojęcie zamieszkania nie jest tożsame z pojęciem zameldowania. To ostatnie jest kategorią prawa administracyjnego i wynika z ciążącego na obywatelach obowiązku meldunkowego uregulowanego w ustawie z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tj. Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 993 ze zm.). Aby ustalić fakt miejsca zamieszkania należy stwierdzić, jaka miejscowość stanowi centrum osobistych i majątkowych interesów osoby fizycznej oraz zbadać na podstawie obiektywnych okoliczności, czy osoba fizyczna ma wolę stałego pobytu w tej miejscowości (zob. postanowienie NSA z dnia 11 maja 2011 r., sygn. akt II FW 1/11, LEX nr 795364). Należy przy tym zauważyć, że organem podatkowym właściwym miejscowo w sprawach podatku od środków transportowych dla podatników, którzy w trakcie roku podatkowego zmienili miejsce zamieszkania lub adres siedziby, wskutek czego właściwy stał się organ podatkowy inny niż dotychczasowy – jest organ podatkowy właściwy według miejsca zamieszkania lub adresu siedziby od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym nastąpiła zmiana miejsca zamieszkania lub adresu siedziby (zob. § 14 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 sierpnia 2005 r. w sprawie właściwości organów podatkowych – Dz.U. Nr 165, poz. 1371 ze zm.). Poza wyjątkiem określonym w przytoczonym przepisie § 14 rozporządzenia Ministra Finansów, istotne jest zatem miejsce zamieszkania podatnika w ciągu całego roku podatkowego, którego dotyczy dane postępowanie podatkowe. W realiach rozpatrywanej sprawy skarżący utrzymuje, że w 2012 r. który był rokiem podatkowym dla określanego zobowiązania podatkowego, jego miejscem zamieszkania była miejscowość K., położona na terytorium Republiki Słowackiej. Tymczasem w dniu 5 grudnia 2012 r. podczas przesłuchania w ramach innego postępowania podatkowego, skarżący stwierdził, że od września 2005 r. "do tej pory cały czas mieszka w J. przy ul. M i jest to cały czas jego centrum życiowe (...) za wyjątkiem okresów, gdy pracuje za granicą na terenie Słowacji". Należy podkreślić, że skarżący złożył to zeznanie w ostatnim miesiącu roku podatkowego 2012, co pozwala zasadnie przyjąć, że przez "cały" ten czas miejscem jego zamieszkania i jego centrum życiowym był J.. Wypada na marginesie zauważyć, że okresowe wyjazdy na Słowację do pracy nie pozbawiają J. statusu miejsca stałego zamieszkania skarżącego, albowiem centrum życiowe osoby, która na swoim utrzymaniu posiada rodzinę, jest w tej miejscowości, w której stale przebywa i to niezależnie od miejsca pracy tej osoby. (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 11 października 2011 r., sygn. akt I SA/Wa 478/11; LEX nr 1235940). Odnosząc się w tym zakresie do zastrzeżeń skarżącego należy zauważyć, że dokładnie zacytowawszy jego powyższą wypowiedź, organ udowodnił, że wypowiedź ta nie opisywała stanu faktycznego z przeszłości, ale z uwagi na użycie czasu teraźniejszego odnosiła się do rzeczywistości z dnia 5 grudnia 2012 r. Nie ma zatem racji skarżący, że zeznania te dotyczyły wyłącznie innego okresu niż rok podatkowy 2012. W ocenie Sądu, słusznie organ podatkowy dał wiarę ówczesnemu zeznaniu skarżącego, albowiem było ono wówczas w najwyższym stopniu aktualne. Ponadto skarżący podawał również i inne informacje w trakcie tego zeznania, które miały uprawdopodobnić jego wersję zamieszkania w J. Zeznania te zostały złożone w postępowaniu dotyczącym zobowiązania podatkowego w podatku od środków transportowych za rok 2006 i 2007. Sąd wskazuje zatem, że zeznania te cechuje wyższy stopień wiarygodności niż składanych obecnie wyjaśnień skarżącego, które – nie można tego wykluczyć – mogą stanowić jedynie taktykę procesową zmierzającą do uniknięcia zapłaty podatku. Świadczy o tym choćby fakt, że skarżący poprzez złożenie powyższych zeznań w istocie doprowadził do stwierdzenia nieważności decyzji wymiarowych za lata 2006 i 2007. Decyzje za te lata wydał bowiem Burmistrz Miasta S., zaś skarżący twierdził, że mieszkał w J. Dowodem, który miał potwierdzać jego stanowisko, było właśnie wskazane zeznanie. Przy tym wbrew jego twierdzeniom w zeznaniu tym odnosił się do teraźniejszości, czyli 2012r. Podkreślić należy, że wbrew jego twierdzeniu brak jest podstaw do przyjęcia, że miał jedynie na myśli lata 2006 i 2007. Przeczy temu wyraźna treść zeznań. Nie można również zgodzić się z twierdzeniami skarżącego, że został źle zrozumiany, bądź błędnie zapisano jego zeznanie. Skarżący podpisał złożone zeznanie, czyli musiał zapoznać się z jego treścią. Ponadto w zeznaniu uczestniczył jego pełnomocnik, będący radcą prawnym, czyli zawodowym pełnomocnikiem. W razie błędnego zaprotokołowania jego zeznań, skarżący miał więc możliwość wprowadzenia stosownych zastrzeżeń. Słusznie zatem Kolegium wskazało, że brak jest jakichkolwiek podstaw do odmowy wiarygodności temu zeznaniu. Opierając się na ww. dowodzie organy podatkowe mogły w ocenie Sądu odmówić przeprowadzenia dalszych dowodów na okoliczność miejsca zamieszkania skarżącego w 2012 r. Należy przy tym powtórzyć za skarżącym treść art. 180 O.p., w myśl którego jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem, jak również treść art. 122 O.p., zgodnie z którym organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym. Z przepisu tego wynika również, że organy podatkowe nie mają obowiązku nieograniczonego poszukiwania dowodów. Mają wprawdzie podejmować wszelkie działania zmierzające do wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, ale z drugiej strony ustawodawca zastrzegł, iż mają to być jedynie działania niezbędne (zob. wyrok NSA z dnia 5 marca 2014 r., sygn. akt II FSK 1552/12; LEX nr 1494969). W tym zaś zakresie organ dokonał logicznych i spójnych ustaleń, których źródłem były przede wszystkim zeznania skarżącego z dnia 5 grudnia 2012 r. Stosownie zaś do treści art. 188 O.p., żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu są okoliczności mające znaczenie dla sprawy, chyba że okoliczności te stwierdzone są wystarczająco innym dowodem. Prawidłowo organy wskazały, że skoro sam skarżący zeznał, że zamieszkuje w J., to trudno wymagać, aby inne osoby, w szczególności zamieszkałe w K., we Włoszech, Stanach Zjednoczonych, czy Kijowie mogły podważyć zeznania skarżącego. W ocenie Sądu, podważanie przez skarżącego swoich własnych zeznań ma jedynie na celu uprawdopodobnić wersję stworzoną na potrzeby niniejszego postępowania i w konsekwencji doprowadzić do uniknięcia opodatkowania. Prawidłowo zatem organy zastosowały wyżej wskazany przepis, należycie uzasadniając swoje stanowisko. W toku postępowania odwoławczego organ obalił również i inne twierdzenia dowodowe skarżącego. Zasadnie bowiem zauważył, że skarżący twierdził, iż pod adresem w J. przy ul. M. nie ma budynków mieszkalnych, co miało rzekomo potwierdzać orzecznictwo podatkowe. Tymczasem Samorządowe Kolegium Odwoławcze celnie zauważyło, że z decyzji organu podatkowego z dnia 10 lutego 2012 r. nr [...]wynika, że nieruchomość przy ul M. w J. obejmuje budynek mieszkalny. Organy podatkowe obu instancji ustalając miejsce zamieszkania skarżącego trafnie dostrzegły również, że skarżący w 2012 r. prowadził działalność gospodarczą właśnie w J. Wobec nieprawdziwej tezy skarżącego o nieistnieniu budynków mieszkalnych na nieruchomości przy ul. M. i spójnych źródeł dowodowych w postaci danych o działalności gospodarczej skarżącego oraz jego zeznań składanych w relewantnym roku podatkowym, Sąd w pełni podziela ocenę organu o niezasadności prowadzenia dalszego postępowania dowodowego na okoliczność miejsca zamieszkania skarżącego w 2012 r. Sąd stwierdza również, że zaskarżona decyzja nie powinna również być uchylona z tej przyczyny, że decyzją z dnia 5 grudnia 2014 r. nr [...], Kolegium uchyliło decyzję wymiarową za rok 2013 i przekazało sprawę organowi pierwszej instancji z poleceniem przeprowadzenia takich samych dowodów, jak żądane przez skarżącego w niniejszym postępowaniu, których przeprowadzenia organ odmówił. Decyzja ta została przedstawiona przez skarżącego, jako dowód w sprawie i Sąd stosownie do treści art. 106 § 3 p.p.s.a. przeprowadził z niej dowód. Skutkiem przeprowadzenia tego dowodu, jest uznanie stanowiska skarżącego za bezzasadne. Twierdził on bowiem, że w tożsamym stanie faktycznym, organ wydał odmienne orzeczenie. Jednak analiza uzasadnienia decyzji świadczy o czymś odmiennym. Kolegium uchylając decyzję za 2013r. i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia wyraźnie wskazało, że skoro zobowiązanie podatkowe dotyczy 2013r., zaś podstawowy dowód w postaci przesłuchania skarżącego, które miało miejsce w 2012r., pozwala na przyjęcie jego miejsca zamieszkania w tym roku, nie świadczy o jego miejscu zamieszkania w 2013r. Nie można wobec powyższego zarzucić sprzeczności zaskarżonej decyzji z decyzją wymiarową za 2013r. Kolegium uznało bowiem, że organ I instancji nie dysponuje jednoznacznym dowodem z którego by wynikało, że skarżący w 2012r. zamieszkiwał w J, w przeciwieństwie do zobowiązania za 2012r. Zarzuty skargi okazały się zatem nieuzasadnione. Sąd rozpoznający niniejszą sprawę nie stwierdził również, by zaskarżona decyzja była dotknięta jakimikolwiek innymi uchybieniami, które uzasadniałyby jej uchylenie. Wobec powyższego skargę należało oddalić, stosownie do art. 151 p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze, orzeczono, jak w sentencji.