I SA/Kr 2087/13

Sygnatura akt l SA/Kr 2087/13 POSTANOWIENIE Dnia 17 października 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Michna po rozpoznaniu w dniu 17 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku doradcy podatkowego K.M. o przyznanie wynagrodzenia z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu i zwrot wydatków, w sprawie ze skarg R.P. na postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 17 października 2013 r, nr [..], postanawia: przyznać doradcy podatkowemu K.M. o numerze wpisu [...] , wykonującemu zawód w ramach kancelarii "M ", znajdującej się we W przy ul. K: * wynagrodzenie z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w kwocie 221,40 zł (dwieście dwadzieścia jeden złotych czterdzieści groszy), zawierające podatek od towarów i usług w wysokości 41,40 zł (czterdzieści jeden złotych czterdzieści groszy), * kwotę 53,69 zł (pięćdziesiąt trzy złote sześćdziesiąt dziewięć groszy) - tytułem niezbędnych, poniesionych wydatków, na środki transportu, Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie w sprawach o sygnaturach akt l SO/Kr 126/13 do l SO/Kr 129/13 postanowieniami z dnia 29 listopada 2013 r. przyznał skarżącemu prawo pomocy m.in. w zakresie ustanowienia doradcy podatkowego. Na tej podstawie Krajowa Rada Doradców Podatkowych dnia 20 grudnia 2013 r. wyznaczyła pełnomocnika z urzędu w osobie doradcy podatkowego K.M.. Akta spraw o sygnaturach od ISO/Kr 126/13 do l SO/Kr 129/13 zostały włączone do akt postępowań prowadzonych pod sygnaturą od l SA/Kr 2087/13 do l SA/Kr 2090/13 . W dniu 20 lutego 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie połączył sprawy o sygnaturze akt od l SA/Kr 2087/13 do l SA/Kr 2090/13 do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia pod sygnaturą l SA/Kr 2087/13 i oddalił skargi. Dnia 25 kwietnia 2014 r. pełnomocnik wniósł skargę kasacyjną od ww. wyroku. W dniu 16 maja 2014 r. Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie przyznał doradcy podatkowemu wynagrodzenie z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (1 180,80 zł brutto) oraz koszty niezbędnych poniesionych wydatków (163,16 zł). Na rozprawie dnia 3 czerwca 2016 r. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Pełnomocnik dołączył przy tym do akt sprawy "załącznik do protokołu rozprawy w sprawie o sygn. II FSK 2158/14", w którym domagał się: -przyznania wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy ustalone według norm przepisanych wraz z należnym podatkiem VAT, -zwrotu niezbędnych wydatków w wysokości 53,69 zł, sprecyzowanych m "zestawieniu niezbędnych wydatków pełnomocnika" z dnia 3 czerwca 2016r. Jako te niezbędne, wydatki podane zostały natomiast koszty przelotu z W. do W. oraz z W. do W. w dniu 3 czerwca 2016 r. w kwocie 483,17 zł. Żądaną kwotę pełnomocnik wyliczył dzieląc 483,17 zł na 9 (ilość spraw rozpatrywanych przed NSA w dniu 3 czerwca 2016 r.), co dało mu właśnie stawkę 53,59 zł. Załącznik zawierał ponadto oświadczenie pełnomocnika, że koszty nieopłaconej pomocy prawnej nie zostały zapłacone w całości lub w części. Postanowieniem z dnia 16 września 2016 r. Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego przyznał doradcy podatkowemu wynagrodzenie z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w kwocie 221.40 zł brutto oraz zwrot poniesionych wydatków na koszty transportu w wysokości 53,69 zł. W wniesionym sprzeciwie skarżący zarzucił: * naruszenie art. 250 § 2 w związku z art. 209 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r. póz. 718), w skrócie p.p.s.a. przez błędne jego zastosowanie, pomimo że Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu referendarzowi sądowemu tego sądu) brak jest przydanej kompetencji do miarkowania wynagrodzenia pełnomocnika z urzędu w postępowaniu przed sądem administracyjnym w drugiej instancji w przypadku złożenia skargi kasacyjnej; * naruszenie art. 141 § 4 zdanie 1 w zw. z art. 166 p.p.s.a. poprzez sporządzenie przez referendarza sądowego wewnętrznie sprzecznego uzasadnienia prawnego. Skarżący wniósł o przyznanie pełnomocnikowi wynagrodzenia tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, udzielonej przed sądem drugiej instancji według stawki, o której mowa w § 3 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia przy niestosowaniu art. 250 § 2 p.p.s.a. tj. w wysokości 75% przyznanego wynagrodzenia. W uzasadnieniu skarżący podkreślił, że w dniu nawiązania stosunku zlecenia pomiędzy Skarbem Państwa, a pełnomocnikiem (tj. w dniu wyznaczenia go przez Krajową Radę Doradców Podatkowych) obowiązywała taryfa (tj. rozporządzenie), która nie mogła być modyfikowana instytucją miarkowania, która to instytucja weszła w życie dopiero 15 sierpnia 2015 r. Ta sama taryfa obowiązywała również w dniu złożenia przez doradcę podatkowego środka zaskarżenia do Naczelnego Sądu Administracyjnego, będącego sądem II instancji. Skarga kasacyjna w niniejszej sprawie została wniesiona na długo przed dniem 15 sierpnia 2015 r. Tym samym, zgodnie z obowiązującą taryfą (tj. rozporządzeniem), co najmniej za tę cześć pomocy prawnej wyświadczonej z urzędu wynagrodzenie powinno zostać określone na poziome 50% wynagrodzenia należnego przed sądem pierwszej instancji. Ewentualne miarkowanie wynagrodzenia drugoinstancyjnego mogłoby dotyczyć jedynie części zlecenia Skarbu Państwa, wykonanego po dniu 15 sierpnia 2015 r., tj. stawiennictwa na rozprawie przed NSA w czerwcu 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje. Zgodnie z art. 2 ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. poz. 658) do rozpoznania sprzeciwu w sprawie, wszczętej przed dniem wejścia w życie tej ustawy, tj. dniem 15 sierpnia 2015 r, zastosowanie znajdują przepisy ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w brzmieniu dotychczasowym. Zgodnie z kolei z brzmieniem art. 260 p.p.s.a. sprzed tej nowelizacji, w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Rozpoznając sprawę Sąd rozważył przy tym zarzuty podniesione w sprzeciwie, traktując je jako element wniosku o przyznanie kosztów wynagrodzenia i zwrot wydatków. Zgodnie z art. 250 § 1 p.p.s.a. wyznaczony doradca podatkowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności doradców podatkowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. \N niniejszej sprawie wyznaczony pełnomocnik strony skarżącej sporządził skargę kasacyjną i brał udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Wywiązał się tym samym z powierzonych mu obowiązków. Stąd też zasądzenie wynagrodzenia w tym zakresie jest zasadne. Jednakże, wbrew zarzutowi podniesionemu w sprzeciwie, art. 250 § 2 p.p.s.a. dopuszcza możliwość obniżenia wynagrodzenia pełnomocnika w uzasadnionych przypadkach, co stanowi legitymację swoistego jego miarkowania w tym zakresie. Z. regulacją ustawową współbrzmią przepisy wykonawcze. Zgodnie bowiem z § 2 ust. 2 ww. rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 stycznia 2011 r.w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu (Dz.U Nr 31, póz. 153 ) sąd zasądzając wynagrodzenie doradcy podatkowego, bierze pod uwagę niezbędny nakład pracy doradcy podatkowego, a także charakter sprawy i wkład pracy doradcy podatkowego w przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia. Powyższe oznacza, że na stopień miarkowania wynagrodzenia mają wpływ przede wszystkim przesłanki, o których mowa w powołanym wyżej przepisie. Dodać trzeba również, że art. 250 § 2 został wprowadzony został przez art. 1 pkt 67 ww. ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Stosownie do art. 2 tej ustawy przepisy ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w brzmieniu nadanym przez art. 1 pkt 2-8, pkt 10-14, pkt 19-32, pkt 34-39, pkt 41 pkt 51, pkt 52, pkt 55, pkt 57, pkt 58, pkt 60-69, pkt 71, pkt 72 i pkt 74-81 niniejszej ustawy stosuje się również do postępowań wszczętych przed dniem jej wejścia w życie. W pozostałym zakresie do tych postępowań stosuje się przepisy ustawy o której mowa w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym. Stąd też, o ile w sprawie wszczętej przed 15 sierpnia 2015 r. zastosowanie znajduje art. 260 p.psa w brzmieniu dotychczasowym, o tyle po tej dacie stosuje się już nowe brzmi-art. 250 § 2 p.p.s.a. Odwoływanie się więc przez skarżącego w wniesionym sprzeciwie do konstrukcji cywilistycznej (stosunku zobowiązaniowego) pozbawione podstaw prawnych i w istocie zmierza do ominięcia wyraźnej dyspozycji; przepisów intertemporalnych. Jak wspomniano powyżej zasądzając wynagrodzenie doradcy podatkowego sąd bierze pod uwagę niezbędny nakład pracy doradcy podatkowego, a także charakter sprawy i wkład pracy doradcy podatkowego w przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia. W tym kontekście podkreślić należy, że niniejsza sprawa jest jedną z wielu rozpoznawanych przez sądy obu instancji. Sprawy skarżącego dotyczą w tego samego problemu tj. zarzutów egzekucyjnych związanych z naliczaniem odsetek od zaległości w podatku akcyzowym m.in. za okres akceptowania przez organy sposobu rozliczania się podatnika z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodów, przy czym niezależnie od spraw w przedmiocie egzekucji, ten sam pełnomocnik z urzędu reprezentował skarżącego w wielu sprawach związanych z (będącymi podstawą egzekucji) decyzjami w przedmiocie podatku akcyzowego z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodów - w sprawach tych podnoszone były tożsame argumenty dotyczące powszechnej praktyki organów w interpretowaniu przepisów podatkowych i wpływu tej praktyki na wymiar podatku. W konsekwencji powoduje to, że sprawy te są rodzajowo takie same a analiza faktyczno - prawna podejmowanej w nich materii jest oparta o te same mechanizmy interpretacyjne, o czym świadczy fakt, że praktycznie zarzuty; sformułowane w poszczególnych skargach i skargach kasacyjnych są identyczne. Sąd orzekający w niniejszej sprawie dostrzega przy tym, że w sprawach dotyczących postępowania egzekucyjnego zapadały rozbieżne orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie (uchylające zaskarżone postanowienia lub oddalające skargę), niemniej jednak fakt ten nie wpłynął szczególnie na stopień skomplikowania argumentacji w niniejszej sprawie. Dodatkowo wynagrodzenie pełnomocnika przyznane za postępowanie przed sądem pierwszej instancji (1180, 80zł) uwzględniało już nakład pracy doradcy podatkowego i jego wkład w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy. Kolejne wywody pełnomocnika stanowiły zatem jedynie uzupełnienie wcześniejszych argumentów odnośnie zagadnień z zakresu prawa materialnego. Sprawa dotyczyła bowiem wyroku oddalającego skargi, a więc udział w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym nie powodował konieczności analizy nowych problemów prawnomaterialnych, skoro sąd 1 instancji w swojej argumentacji podzielał argumentację organu. Przy określaniu wysokości wynagrodzenia pełnomocnika Sąd uwzględnił też aspekt fiskalny, tj. finansowy interes Państwa przy ustalaniu wynagrodzenia pełnomocnika. Pamiętać należy, że państwo występuje w niniejszej sprawie jako gwarant praworządności, zasad poszanowania prawa wszystkich swoich obywateli -także tych ubogich. Musi więc dysponować posiadanymi środkami, z jednej strony w ramach obrony wspomnianych wartości, ale z drugiej powinno czuwać, aby wydatki na te cele były współmierne i adekwatne do cen tego rodzaju usług w ujęciu obiektywnym. Zapewnienie stronie prawa do sądu wiąże się również z koniecznością działania dla dobra obywateli w ramach realizacji zasady sprawiedliwości, która jako ogólna zasada ustrojowa i zasada orzekania sądowego, wyrażona została w art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. Powyższe oznaczać musi przyjęcie ścisłej zasady, że wysokość wydatków finansowanych z funduszy publicznych powinna odzwierciedlać zarówno wkład pracy, jak i wartość rzeczywiście wykonanej pracy, ocenianej wieloaspektowo, ale przy pomocy obiektywnego miernika staranności. Stąd też trudno za reprezentację z urzędu, w takich samych rodzajowo sprawach, przyznawać pełnomocnikowi każdorazowo pełną stawkę wynagrodzenia - w sytuacji, co należy podkreślić, że sumy przyznawanego wynagrodzenia w niniejszej sprawie, nawet po miarkowaniu, przekraczają średnie miesięczne wynagrodzenie w Polsce. Z powyższych powodów uzasadnione było więc przyznanie pełnomocnikowi wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną stronie z urzędu w wysokości 25% l SA/Kr 2087/13 należnej stawki ustalonej w oparciu o ww. Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 stycznia 2011 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego .... przy zastosowaniu art. 250 § 2 p.p.s.a., podwyższonego o stawkę podatku od towarów i usług, ustaloną w oparciu o art. 41 ust. 1 i art. 146 a pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług z dnia 11 marca 2004 r. (tekst jednolity: Dz.U. z 2016 r., póz. 710) w zw. z § 2 ust. 3 ww. rozporządzenia. Obliczając przedmiotowe wynagrodzenie wziąć trzeba na początku pod uwagę, że niniejsza sprawa de facto składa się z czterech spraw o sygnaturach akt od l SA/Kr 2087/13 do l SA/Kr 2090/13. W związku z tym orzekający przyznał pełnomocnikowi wynagrodzenie za l instancję w kwocie 960 zł. (4 x 240 zł. = 960 zł.) na podstawie § 3 ust. 1 pkt. 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 stycznia 2011 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego...., podwyższone o stawkę podatku od towarów i usług, ustaloną w oparciu o art. 41 ust. 1 i art. 146 a pkt 1 ww. ustawy o podatku od towarów i usług w zw. z § 2 ust. 3 powołanego wyżej rozporządzenia i wynoszącą w tym wypadku 220,80 zł. Sąd uznał również jako "niezbędne, udokumentowane wydatki", koszty przejazdu z kancelarii do sądu i z powrotem (269 km x 0,8358 zł. = 224 zł. - w jedną stronę, czyli 448 zł. w obie strony ), koszty opłat autostradowych (4 x 9 zł. + 2 x 16,20 zł. = 68,4 zł. ) oraz koszty przesłania ww. pism (6,95 zł.+ 6,95 zł. = 13,90 zł.). Łączna suma wyliczona z tego tytułu, przy użyciu "stawki za 1 kilometr przebiegu pojazdu11, określonej w § 2 pkt 1 lit. b Rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 25 marca 2002 r. w sprawie warunków ustalania oraz sposobu dokonywania zwrotu kosztów używania do celów służbowych samochodów osobowych, motocykli i motorowerów niebędących własnością pracodawcy (Dz.U. z 2002 r., Nr 27, póz. 271 ze zm.) dla wszystkich spraw o sygnaturach akt od l SA/Kr 2083/13 do 2095/13 wyniosła więc 530,30 zł., co prawidłowo wyliczył pełnomocnik. Stąd też, biorąc pod uwagę, że do sygnatury akt l SA/Kr 2087/13 połączono cztery sprawy (l SA/Kr 2087 - 2090/13), obliczając "niezbędne, udokumentowane wydatki" dla tego postępowania, sumę 530,30 zł. należało podzielić na 13 spraw (l SA/Kr 2083 -2095/13) co dało kwotę 40,79 zł. - za jedną sprawę i pomnożyć ją przez 4 - czyli liczbę spraw połączonych do tej sygnatury. W rezultacie tych działań kwota należnego zwrotu wydatków wyniosła 163,16 zł. Biorąc pod uwagę powyższe, orzeczono jak w sentencji, na podstawie powoływanych wyżej przepisów.