I SA/Kr 229/18

PostanowienieWSA w Krakowie2018-05-18

Skład orzekający: Sędzia WSA Urszula Zięba

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji podatkowej, oparty jedynie na twierdzeniach o trudnej sytuacji materialnej skarżącego (podeszły wiek, niskie dochody, brak majątku) bez przedstawienia dokumentów potwierdzających te twierdzenia, może zostać uwzględniony na podstawie art. 61 § 3 PPSA?
Ratio decidendi
Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, ponieważ skarżąca nie wykazała w sposób przekonujący, poparty dowodami, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Twierdzenia o trudnej sytuacji materialnej, bez przedstawienia dokumentów źródłowych, nie stanowią wystarczającej podstawy do uwzględnienia wniosku, gdyż wstrzymanie wykonania decyzji jest środkiem wyjątkowym.
Stan faktyczny
Skarżąca H. O. złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. dotyczącą zryczałtowanego podatku dochodowego od przychodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach za 2012 r. Jednocześnie wniosła o wstrzymanie wykonania tej decyzji, argumentując swoją trudną sytuacją materialną (86 lat, emerytura 1400 zł, wydatki na leki) i faktem wszczęcia egzekucji administracyjnej. Sąd rozpoznał wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Urszula Zięba po rozpoznaniu w dniu 18 maja 2018r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi H. O. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia 8 stycznia 2018r. nr [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych od przychodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów za 2012r. postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. H. O. złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia 8 stycznia 2018r., nr [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych od przychodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów za 2012r. Dodatkowo, skarżąca złożyła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu przedmiotowego wniosku wskazała, że w dniu 26 marca 2018r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w N. S. wystawił tytuł wykonawczy i skierował go do Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego. W dniu 28 marca 2018r. podatniczkę zawiadomiono o zajęciu świadczenia z zaopatrzenia emerytalnego. Skarżąca jest osobą w zaawansowanym wieku, ma 86 lat. Nie posiada żadnego majątku ruchomego lub nieruchomego. Jej jdynym źródłem utrzymania jest emerytura w kwocie 1.400 zł netto. Oprócz bieżących wydatków na wyżywienie, ze względu na wiek i stan zdrowia, ponosi także wydatki na lekarstwa. Kwota otrzymywanego świadczenia emerytalnego jest niewielka. Egzekucja skarbowa znacznie ograniczy tę kwotę, brak środków finansowych spowoduje pozostawanie poniżej minimum egzystencji. Mając to na uwadze, skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji do czasu rozstrzygnięcia sprawy przez Sąd. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2017r. poz. 1369 ze zm.; dalej jako: "p.p.s.a.") po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu. Z powołanego wyżej przepisu wynika, że sąd może uwzględnić wniosek strony, gdy zachodzi, co najmniej jedna z przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Warunkiem wstrzymania wykonania aktu lub czynności jest wykazanie przez stronę skarżącą we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W orzecznictwie ugruntował się pogląd, że z tak brzmiących przepisów wynika, iż wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest odstępstwem od zasady, a w konsekwencji tego, przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu nie powinny być interpretowane rozszerzająco. Należy podkreślić, że wykazanie okoliczności, przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji, spoczywa na stronie skarżącej. Jak podnoszono wielokrotnie w orzecznictwie, sąd nie bada z urzędu faktu, czy szkoda lub trudne do usunięcia skutki rzeczywiście mogą zaistnieć, lecz wykazanie tego faktu ciąży na wnioskodawcy. Pozostaje bowiem poza sporem, że przytoczona regulacja nakłada określone obowiązki nie tylko na sąd administracyjny, ale i na wnioskodawcę. Jest on zobowiązany: "do rzeczowego uzasadnienia swego wniosku, poprzez poparcie go twierdzeniami, tezami oraz stosownymi dokumentami, na okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej" (por. postanowienie NSA z dnia 24 czerwca 2008r., sygn. akt I FSK 983/08, LEX nr 468877). Pozostawienie przez ustawodawcę uznaniu sądu, zasadności wstrzymania aktu wiąże się w związku z powyższym z koniecznością szczególnie wnikliwego i przekonującego uzasadnienia przez skarżącego wniosku, wykazującego potrzebę wstrzymania wykonania aktu, zwłaszcza, że na tym etapie postępowania Sąd nie bada merytorycznej zasadności skargi (por. postanowienie NSA z dnia 10 maja 2011r., sygn. akt II FZ 106/11, LEX nr 795365). Jak wynika z powyższego, uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności), świadczących o istnieniu powyższych zagrożeń, co dopiero uzasadniać może wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Argumentacja takiego wniosku musi być odpowiednia, tzn. w sposób przekonujący pokazująca konkretne relacje między brakiem wstrzymania zaskarżonej decyzji, a wystąpieniem zagrożeń z art. 61 § 3 p.p.s.a. Brak należytego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji w istocie uniemożliwia jego merytoryczną ocenę. W sytuacji, gdy – tak jak w niniejszej sprawie – chodzi o decyzję rodzącą obowiązek zapłaty konkretnej sumy pieniężnej, a zatem rozporządzenie majątkiem podatnika, koniecznym jest wykazanie konkretnych przesłanek, wskazujących na trudną sytuację materialną oraz wykazanie, że uszczuplenie tego majątku o kolejne sumy, grozi wyrządzeniem znacznej szkody lub spowodowaniem trudnych do odwrócenia skutków (por. postanowienie NSA z dnia 26 stycznia 2010r., I FZ 481/09). Na gruncie przedmiotowej sprawy, skarżąca powołała się na podeszły wiek, 86 lat. Wskazała też, że nie posiada żadnego majątku ruchomego lub nieruchomego, a jej jedynym źródłem utrzymania jest emerytura w kwocie 1.400 zł netto. Oprócz bieżących wydatków na wyżywienie, ze względu na wiek i stan zdrowia, ponosi także wydatki na lekarstwa. Tut. Sąd zauważa jednakże, że na poparcie powyższej argumentacji i okoliczności sprawy, skarżąca nie przedłożyła żadnych konkretnych dokumentów źródłowych, z których wynikałaby prawdziwość i zasadność powyższych danych. Sąd ma na uwadze powyższe oświadczenia strony, jednak nie można tracić z pola widzenia, iż nie wskazała ona na żadne konkretne dowody, z których wynikałoby, że zostały spełnione przesłanki określone w powyższych regulacjach dotyczących wstrzymania wykonania aktu. Sąd podkreśla, że same twierdzenia skarżącej, niepoparte stosownymi dokumentami i wiarygodnymi danymi nie mogą stanowić podstawy do uwzględnienia jej wniosku. Nie ulega wątpliwości, że przy wniosku o wstrzymanie zaskarżonej decyzji, skarżąca nie przedłożyła żadnych dokumentów źródłowych i danych, które mogłyby wskazywać na jej aktualną sytuację materialną, finansową i bytową. W konsekwencji, argumentacja, którą przedstawiła we wniosku skarżąca nie jest przekonująca, gdyż nie znajduje odzwierciedlenia w dokumentach źródłowych. Nie można przy tym pominąć faktu, że postępowanie w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, stanowi wyjątek od zasady wykonalności decyzji. Sąd zwraca jednocześnie uwagę, że skarżąca powołała się na okoliczność, że egzekucja skarbowa, znacznie ograniczy kwotę jej świadczenia emerytalnego. W kontekście powyższego nie można jednak zapominać o całokształcie okoliczności faktycznych sprawy. Wskazać trzeba, że dopóki rozstrzygnięcie organu nie jest prawomocne, dopóty jest ono tymczasowe i należy liczyć się z możliwością jego zmiany, bądź uchylenia. Należy również dodać, że faktu egzekwowania obowiązku pieniężnego, wynikającego z zaskarżonej decyzji, nawet przy uwzględnieniu sytuacji materialnej strony, nie można utożsamiać z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody, czy spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (por. postanowienie NSA z dnia 17 września 2014r., sygn. akt I OZ 737/14; LEX nr 1529107). Każda bowiem decyzja administracyjna, zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych, pociąga za sobą dolegliwość, rodzącą określony skutek w finansach zobowiązanego. Nie jest to więc sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym, gdyż w razie uwzględnienia przez sąd skargi i uchylenia decyzji można otrzymać zwrot uiszczonej kwoty (por. postanowienie NSA z dnia 29 listopada 2013r., sygn. akt II GZ 684/13; LEX nr 1432682). Podać nadto należy, że rozpatrując wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu, Sąd winien mieć na uwadze interesy wszystkich stron postępowania, także i organu, który stoi na straży przestrzegania przepisów podatkowych, dba także o to, by nie doszło do nieuzasadnionego uszczuplenia wpływu do budżetu państwa, należności podatkowych. Sąd zwraca jednocześnie uwagę, że postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności ma charakter wpadkowy, zaś jego byt prawny kończy się z chwilą wydania przez sąd orzeczenia uwzględniającego skargę lub uprawomocnienia się orzeczenia oddalającego skargę. Mając na względzie przedstawione powyżej okoliczności, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło