I SA/Kr 268/09

Sygn. akt I SA/Kr 268/09 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 3 lipca 2009r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Ewa Długosz - Ślusarczyk (spr), Sędziowie: WSA Grażyna Firek, WSA Jarosław Wiśniewski, Protokolant: Iwona Sadowska - Białka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 lipca 2009r., sprawy ze skarg Przedsiębiorstwa Wielobranżowego " G" Spółka z o.o. w K., na decyzje Dyrektora Izby Celnej, z dnia [...] Nr [...], z dnia [...] Nr [....], z dnia [...] Nr [...], z dnia [...] Nr [...], z dnia [...] Nr [...], w przedmiocie określenia podatku od towarów i usług z tytułu importu towarów, - s k a r g i o d d a l a - Naczelnik Urzędu Celnego określił stronie skarżącej "G" sp. z o. o. zobowiązanie w podatku od towarów i usług, decyzjami z dnia 20 lutego 2006 r. nr: [...], i decyzjami z dnia 14 lutego 2006 r., nr: [...], Powyższe decyzje zapadły w następującym stanie faktycznym. Spółka skarżąca na podstawie zgłoszeń celnych, zgłosiła do procedury dopuszczenia do obrotu na polskim obszarze celnym importowany z Turcji towar, objęty stawką celną 0%. Organy celne zakwestionowały wartość celną towaru, jak również zwróciły się do władz tureckich w celu sprawdzenia autentyczności świadectwa przewozowego. Władze tureckie wskazały, że świadectwa przewozowe nie zostały wystawione i potwierdzone przez tureckie władze celne. W związku z powyższym Naczelnik Urzędu Celnego ustalił decyzjami wysokość stawki celnej oraz kwoty wynikającej z niej długu celnego strony skarżącej. Jednocześnie Naczelnik Urzędu Celnego wszczął z urzędu postępowanie w sprawie określenia wysokości podatku od towarów i usług za importowany towar, co uczynił w/w decyzjami. Od powyższych decyzji strona wniosła odwołania. W uzasadnieniach wskazano, że decyzje w przedmiocie określenia długu celnego, które były podstawą wydania decyzji w przedmiocie podatku VAT, zostały wydane z naruszeniem przepisów art. 121 § 1, art. 122, art. 123, art. 180 § 1 i art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej. W związku z powyższym strona skarżąca wskazała, że naruszenia wadliwość decyzji w przedmiocie długu celnego skutkuje bezpośrednio wadliwością decyzji w przedmiocie podatku VAT. W wyniku odwołań Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy powyższe decyzje, zmieniając jednak podstawę prawną, decyzjami z dnia 10 kwietnia 2006r. nr: [...] decyzją z dnia 15 maja 2006 r., nr: [...] , decyzjami z dnia 16 maja 2006 r. nr: [...] decyzjami z dnia 17 maja 2006 r. nr: [...] i decyzjami z dnia 18 maja 2006 r. nr: [...] Na powyższe decyzje strona skarżąca wniosła skargi do sądu administracyjnego. W uzasadnieniu wskazano, że w postępowaniu nie wyjaśniono istotnych okoliczności faktycznych, poprzez przyjęcie założenia, że dla potrzeb wyliczeń podatku od towarów i usług ustalenia poczynione w postępowaniu dotyczącym określenia kwoty długu celnego są wystarczające i nie wymagają przeprowadzenia odrębnego postępowania dowodowego. W związku w powyższym zaskarżone decyzje podważają zaufanie do organów podatkowych, naruszając rażąco postanowienia art. 121 § 1, art. 122 i art. 123 Ordynacji podatkowej. W odpowiedziach na skargi strona przeciwna wniosła o ich oddalenie, podtrzymując w całości swoje dotychczasowe stanowisko. Skargi na powyższe decyzje zarejestrowano pod sygn. akt I SA/Kr 268/09 do I SA/Kr 284/09. Postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 3 lipca postanowiono połączyć je do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia pod sygnaturą I SA/KR 268/09. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje. Skargi nie zasługują na uwzględnienie. Na wstępie należy zaznaczyć, że w skargach Spółka, co do zasady, kwestionuje prawidłowość postępowania dotyczącego wymiaru cła - czyli decyzji dotyczących długu celnego, nie kwestionuje natomiast ani sposobu obliczenia podatku od towarów i usług, ani stawki VAT. W stosunku do zaskarżonych decyzji strona skarżąca podnosi jedynie brak dodatkowego postępowania dowodowego w postępowaniu w przedmiocie określenia wysokości podatku od towarów i usług z tytułu importu. Oceniając prawidłowość postępowania przeprowadzonego przez Naczelnika Urzędu Celnego, oraz Dyrektora Izby Celnej należy w pierwszej kolejności zwrócić uwagę na art. 15 ust 4 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym (Dz. U. z 1993r. nr 11, poz. 50 ze zm.). Przepis ten stanowił, że podstawą opodatkowania w imporcie towarów jest wartość celna powiększona o należne cło. Trzeba również wskazać na art. 11 ust 2 powołanej ustawy, zgodnie z którym jeżeli w wyniku weryfikacji zgłoszenia celnego organ celny stwierdzi, iż kwoty podatków zostały wykazane nieprawidłowo, naczelnik urzędu celnego wydaje decyzję określającą podatki w prawidłowej wysokości. Naczelnik urzędu celnego może określić kwotę podatków w decyzji dotyczącej należności celnych. Przepisy te nie dawały zatem możliwości ustalenia podstawy opodatkowania w imporcie towarów w innej wysokości niż wartość celna. W związku z tym w przypadku gdy dług celny został określony ostateczną decyzją organu celnego, to dopóki ta decyzja nie zostanie wyeliminowana z obrotu prawnego, wynikające z niej ustalenia dotyczące wartości niezbędnych do ustalenia podstawy opodatkowania takie jak wartość celna towaru, pozycja PCN, czy cło nie mogą być weryfikowane w postępowaniu podatkowym dla potrzeb prawidłowego określenia należnych podatków z tytułu importu towarów. Należy ponadto wskazać, że wykładnia wyżej wskazanych przepisów nie daje możliwości dokonywania w dwóch odrębnych postępowaniach administracyjnych - celnym i podatkowym, z których jedno zostało ostatecznie zakończone, różnej oceny tych samych faktów i wiążących się z nimi konsekwencji prawnych (odmienna wartość celna towaru i należnego cła na użytek postępowania celnego i postępowania podatkowego od importu tego samego towaru, który w każdym z tych postępowań mógłby być inaczej określony) godzi w zasady demokratycznego państwa prawnego. Ochrona porządku prawnego wymaga aby ocena zasadności zmiany stawki celnej, dokonanej na mocy decyzji Naczelnika Urzędu Celnego została przeprowadzona w oparciu o właściwą procedurę, pozwalającą na weryfikację takiego ostatecznego orzeczenia. Takiej procedury nie może zastąpić postępowanie dowodowe prowadzone w ramach postępowania podatkowego, dotyczącego określenia podatku od towarów i usług, którego przedmiotem miałaby być w istocie kwestia oceny zasadności ustaleń dokonanych w ostatecznej decyzji celnej, przy jednoczesnym pozostawieniu tej decyzji w mocy, nawet gdyby wynik tej oceny był negatywny. Podsumowując, jedyną przyczyną wydania decyzji w przedmiocie podatku od towarów i usług było uznanie zgłoszeń celnych strony skarżącej za nieprawidłowe i dokonanie zmiany wymiaru cła. W konsekwencji zmianie uległ również wymiar podatku od towarów i usług, gdyż zgodnie z art. 15 ust. 4 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 11 poz. 54 ze zm.) podstawą opodatkowania w imporcie towarów jest wartość celna powiększona o należne cło. W związku z powyższym nadzy uznać, że postępowanie dowodowe w niniejszej sprawie zostało przeprowadzone prawidłowo. Organy nie czyniły co prawda własnych ustaleń, co do okoliczności wskazujących na właściwą stawkę cła, jednakże zarówno wartość celna towaru, jak i prawidłowa kwota cła zostały określone decyzjami Naczelnika Urzędu Celnego, które zostały utrzymane w mocy Decyzją Dyrektora Izby Celnej. Z akt sprawy wynika, że decyzje w przedmiocie uznania zgłoszeń celnych za nieprawidłowe stały się prawomocne z uwagi na oddalenie przez Naczelny Sąd Administracyjny (wyrokami z dnia 10, 16 i 24 października 2008 r. sygn. akt I GSK 1019/07, 1104/07 i 1122/07) skarg kasacyjnych Spółki na wyroki tut. Sądu z dnia 5 kwietnia (III SA/Kr 454/06), 31 maja (III SA/Kr 435/06) i 21 czerwca 2007 r. (III SA/Kr 411/06) oddalające skargi na decyzje Dyrektora Izby Celnej. Sądy obu instancji uznały, że weryfikacja świadectw pochodzenia EUR 1 została przeprowadzona prawidłowo, a jej wyniki zostały właściwie zinterpretowane. Organy celne przekazały sporne świadectwa przewozowe tureckim władzom celnym zgodnie z Protokołem nr 3 do Umowy o Wolnym Handlu między Rzeczypospolitą Polską, a Republiką Turecką sporządzonej w Ankarze dnia 4 października 1999 r. (Dz. U z 2000 r. Nr 57 poz. 680 ze zm.). W odpowiedzi władze celne eksportera, działając na podstawie art. 32 pkt 5 powyższego Protokołu udzieliły jednoznacznej odpowiedzi, że przedmiotowe świadectwa EUR 1 "nie zostały wystawione ani podpisane przez nasz urząd celny" i wobec tego "nie podlegają wymianie preferencyjnej". Wynik weryfikacji dowodów pochodzenia przeprowadzony przez organy celne kraju eksportu jest wiążący dla organów celnych kraju importu. Szczególny tryb weryfikacji dowodów pochodzenia określony w powołanym Protokole nr 3 wyłącza stosowanie przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących postępowania dowodowego w celu badania prawdziwości świadectw EUR 1. Dlatego też zbędne było przeprowadzenie dowodów wnioskowanych przez stronę skarżącą. Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił również, że zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy ma przepis art. 32 Protokołu nr 3 , który stanowi, że wynik weryfikacji powinien być taki, aby umożliwiał wyraźne ustalenie, czy dokumenty są autentyczne i czy sprawdzane dokumenty można uznać za pochodzące z Polski, Turcji lub innego kraju wymienionego w art. 3 i art. 4 oraz czy spełniają inne wymogi Protokołu Nr 3. Wynik weryfikacji został przy tym przez Sąd oceniony jako jednoznacznie negatywny, pozwalający na ustalenie, że świadectwo przewozowe EUR 1 jako niewystawione "przez władze celne kraju eksportera" jak stanowi art. 17 protokołu Nr 3 uniemożliwia korzystanie z preferencji celnych. Podkreślono przy tym, że jedynym dowodem pochodzenia towaru jest prawidłowo sporządzone świadectwo przewozowe EUR 1 lub deklaracja na fakturze. Organy celne kraju importera nie są uprawnione do przeprowadzania postępowania wyjaśniającego na okoliczność sposobu weryfikacji tych dokumentów, czy też zwracania się do organów celnych kraju eksportu o wyjaśnienie trybu weryfikacji. Pogląd ten został co prawda wyrażony w innej sprawie, ale dotyczy tego samego podatnika i praktycznie tego samego stanu faktycznego, gdyż przedstawiono go w sprawie dotyczącej kontroli prawidłowości wydania decyzji, którą określono wartość cła, które zgodnie z art. 15 ust 4 powołanej wyżej ustawy o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym wraz z wartością celną towaru stanowi podstawę opodatkowania w imporcie. Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić , iż w omawianej sprawie, z uwagi na przedstawione wyżej regulacje szczególne, nie zachodziła potrzeba przeprowadzenia dodatkowego postępowania dowodowego w stosunku do tego jakie prowadzono w sprawie celnej, w tym także prowadzenia wnioskowanych przez stronę dowodów. Nieuzasadnione są zatem zarzuty naruszenia art. 121 § 1, art. 122 i art. 123 Ordynacji podatkowej. W ocenie Sądu nie budzi także wątpliwości, że prawidłowo zastosowano normy prawa materialnego. W ocenie Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Krakowie skoro decyzje organów celnych skutkujące zmianą wysokości cła stały się prawomocne, a zaskarżone decyzje w przedmiocie podatku od towarów i usług zostały wydane w sposób prawidłowy, z uwzględnieniem ww. art. 15 ust. 4 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, w oparciu o zebrany w sprawie materiał dowodowy - zasadnym było oddalenie skarg na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).