I SA/Kr 2785/02

WyrokWSA w Krakowie2005-02-11

Skład orzekający: WSA Urszula Zięba, WSA Stanisław Grzeszek, NSA Józef Michaldo

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pobyt pełnomocnika za granicą lub jego choroba stanowi wystarczającą podstawę do przywrócenia terminu do złożenia wniosku o ulgę podatkową, jeśli pełnomocnictwo dopuszczało substytucję?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że pobyt pełnomocnika za granicą lub jego choroba nie stanowi wystarczającej podstawy do uprawdopodobnienia braku winy w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o ulgę podatkową, zwłaszcza gdy pełnomocnictwo dopuszczało możliwość substytucji. W związku z tym, postanowienie odmawiające przywrócenia terminu było prawidłowe, a skarga jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu.
Stan faktyczny
Skarżąca B. S. złożyła wniosek o przyznanie ulgi podatkowej z tytułu wyszkolenia ucznia, jednak uczyniła to po upływie ustawowego terminu. Organ podatkowy odmówił przyznania ulgi, a następnie odmówił przywrócenia terminu do złożenia wniosku, wskazując na uchybienie terminu. Izba Skarbowa utrzymała w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Skarżąca wniosła skargę do sądu administracyjnego, kwestionując postanowienie Izby Skarbowej.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę B. S. jako nieuzasadnioną.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Urszula Zięba Sędziowie WSA Stanisław Grzeszek NSA Józef Michaldo (spr.) Protokolant: Krystyna Mech po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 lutego 2005r. sprawy ze skargi B. S. na postanowienie Izby Skarbowej z dnia 23 października 2002 r. Nr [...] w przedmiocie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o ulgę z tytułu wyszkolenia ucznia. - skargę oddala - Dnia [...] lipca 2002r. B. S. zwróciła się do II Urzędu Skarbowego o przyznanie ulgi w podatku dochodowym od osób fizycznych z tytułu wyszkolenia ucznia: W. B., zgodnie z przepisem art. 27 c ustawy z dn. 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych ( Dz. U. z 2002 nr 14 poz. 176 ze zm.). Decyzją z dnia [...] sierpnia 2002r.nr [...] II Urząd Skarbowy odmówił przyznania ulgi z tytułu szkolenia uczennicy B. W., działając na podstawie art. 207 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa ( Dz. U. Nr 137 poz. 926 ze zm.), oraz art. 27 c ust. 1-2 i ust. 14 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W uzasadnieniu tej decyzji podniesiono, iż nie zostały spełnione warunki określone w art. 27 c ust. 1,4 wyżej wymienionej ustawy. Zgodnie z powołanym przepisem wniosek o przyznanie ulgi, podatnik jest zobowiązany złożyć w urzędzie skarbowym właściwym według miejsca zamieszkania podatnika, w terminie miesiąca od daty złożenia przez pracownika egzaminu kończącego naukę zawodu. W analizowanej sprawie B. S.zawarła z uczennicą B. W. umowę o naukę zawodu ( od [...]09.1999r do [...].06.2002r.). W tym przypadku dla skutecznego ubiegania się o ulgę podatkową wniosek o jej przyznanie winien zostać wniesiony w terminie 1 miesiąca od daty założenia przez pracownika egzaminu kończącego naukę zawodu. W przedmiotowej sprawie termin złożenia w/w wniosku minął z dniem[...]lipca 2002r. ( data egzaminu [...].06.2002r.). Skarżąca wniosła wniosek w dniu [...] lipca 2002r., czyli z naruszeniem przewidzianego przepisami terminu, a zatem nie nabyła prawa do tzw. ulgi uczniowskiej. Dnia [...] sierpnia 2002r. B. S. złożyła w II Urzędzie Skarbowym wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie ulgi z tytułu wyszkolenia uczennicy B. W.. Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2002r. nr [...] Urząd Skarbowy odmówił przywrócenia terminu do złożenia w/w wniosku. W uzasadnieniu wskazano, iż w myśl art. 27c ust. 16 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w razie uchybienia terminu, o którym mowa w ust. 14, stosuje się przepisy art. 162-164 ustawy Ordynacja podatkowa. Zgodnie z art. 162 § 2 Ordynacji podatkowej podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Z uwagi na fakt , iż pełnomocnik strony- doradca podatkowy J. N. przebywał za granicą od [...].06.2002r. do [...].07.2002r. następny dzień tj. [...] lipca 2002r. przyjęto jako dzień w którym ustała przyczyna uchybienia terminowi. W świetle powyższych ustaleń wniosek o przywrócenie terminu jak uznał organ należało złożyć najpóźniej w dniu [...] lipca 2002r. Na w/w postanowienie B. S. złożyła w dniu [...] sierpnia 2002r. zażalenie do Izby Skarbowej Postanowieniem z dnia [...]października 2002r. nr [...] Izba Skarbowa utrzymała w mocy postanowienie organu l instancji działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1, a także art. 229 ustawy Ordynacja podatkowa. Dnia [...] listopada 2002r. B. S. złożyła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie na postanowienie Izby Skarbowej nr [...] z dnia [...] października 2002r. domagając się uchylenia zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego go postanowienia organu l instancji. W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa wniosła o oddalenie skargi. Rozpoznając wyżej opisaną skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę na dwa zagadnienia o charakterze ogólnym. Po pierwsze, stosownie do treści art. 1 i art. 2 Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2002r. Nr 153 poz. 1271 ze zm.), z dniem 1 stycznia 2004r. weszły w życie przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Po drugie, z treści art. 97 § 1 Ustawy przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynika jednoznacznie, że sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i w których postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe Wojewódzkie Sądy Administracyjne na podstawie przepisów Ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Ponadto podkreślić należy, że ocena działalności organów administracji publicznej dokonywana przez właściwy Wojewódzki Sąd Administracyjny sprowadza się do kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia będącego przedmiotem tej oceny pod względem zgodności z przepisami prawa materialnego oraz pod względem zgodności z przepisami postępowania administracyjnego. Skarga B. S. jest nieuzasadniona, gdyż przeprowadzona kontrola zaskarżonego rozstrzygnięcia nie wykazała niezgodności kwestionowanego postanowienia Izby Skarbowej z prawem, a konieczność jego uchylenia zachodziłaby jedynie w takim przypadku (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. nr 153 poz. 1270) Przepis art. 27 c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych reguluje kwestię przyznawania ulg w podatku dochodowym od osób fizycznych podatnikom prowadzącym działalność gospodarczą, w zależności od zawartej umowy, z tytułu: 1) zatrudnienia pracowników w celu nauki zawodu ( art. 27 c ust. 1 i 2 ustawy). 2) prowadzenia praktycznej nauki zawodu ( art. 27 c ust. 13 ustawy). W pierwszej sytuacji podatnik szkoli pracownika na podstawie zawartej z nim umowy o pracę w celu nauki zawodu. Ulga , o której mowa wyżej przysługuje, jeżeli szkolenie zostało zakończone pozytywnym wynikiem egzaminu (art. 27 c ust. 3 ustawy). Wniosek o przyznanie ulgi z tytułu wyszkolenia pracownika należy złożyć w terminie miesiąca od daty złożenia przez pracownika egzaminu kończącego naukę zawodu ( art. 27 c ust. 14 ustawy). Natomiast w sytuacji drugiej podstawą organizowania praktycznej nauki zawodu jest umowa zawarta między podatnikiem a szkołą (art. 27 c ust. 13 ustawy). Uczeń odbywający praktykę zawodową w ramach umowy o praktyczną naukę zawodu zawartej przez podatnika ze szkołą nie pozostaje z tymże podatnikiem w stosunku pracy. Wniosek o jej przyznanie powinien być przyznany w terminie miesiąca od daty zakończenia przez ucznia odbywania u podatnika praktycznej nauki zawodu (art. 27 c ust. 14 ustawy). W konsekwencji zatem, w powyższych przepisach określone zostały dwa rodzaje ulg z tytułu szkolenia uczniów, dla których odmiennie uregulowany został początek biegu terminu do złożenia wniosku o przyznanie ulgi podatkowej. Z materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie wynika, iż szkolenie uczennicy .B.W. B..S. umowy o pracę w celu przygotowania zawodowego - odbycia nauki zawodu w okresie od [...].09.1999r. do [...]06.2002r. Uczennica B. W. zdała egzamin czeladniczy w dniu[...].06.2002r. Ponieważ przedmiotowa umowa została zawarta pomiędzy podatnikiem a pracownikiem, wniosek o przyznanie ulgi uczniowskiej winien być złożony w terminie miesiąca od daty złożenia egzaminu przez pracownika tj. do dnia[...]lipca 2002r. Pełnomocnik B. S. wniosek o przyznanie ulgi za wyszkolenie ucznia złożył w dniu [...] lipca 2002r. W myśl art. 27 c ust. 16 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w razie uchybienia terminu, o którym mowa w ustępie 14, stosuje się przepisy art. 162 -164 ustawy Ordynacji podatkowej. Zgodnie z art. 162 § 1 Ordynacji podatkowej w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Podanie o przywrócenie terminu - w myśl art. 162 § 2 Ordynacji podatkowej należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Jednocześnie z wniesieniem podania należy dopełnić czynności dla której był określony termin. Z akt sprawy wynika , iż pełnomocnik B. S.w dniach od[...].06.2002r. do [...]07.2002r. był za granicą, a w dniach od [...]07.2002r. do [...].08.2002r. na zwolnieniu lekarskim. II Urząd Skarbowy uznał, iż pobyt pełnomocnika za granicą stanowił uzasadnioną przyczynę uchybienia terminowi do złożenia wniosku o przyznanie ulgi z tytułu wyszkolenia pracownicy. Organ podatkowy l instancji w tej sytuacji przyjął , iż dniem ustalenia przyczyny uchybienia terminowi jest [...] lipca 2002r. tj. następny dzień po przyjeździe pełnomocnika z zagranicy. W tym stanie rzeczy - wg Urzędu - podanie o przywrócenie terminu zgodnie z art. 162 § 2 Ordynacji podatkowej winno być złożone do dnia [...] lipca 2002r. W ocenie Sądu sam fakt pobytu pełnomocnika za granicą a także jego choroby nie świadczy o braku winy w uchybieniu terminowi. Nie wykluczał bowiem możliwości dokonania czynności przez inną osobę. Osoby, które z racji wykonywanego zawodu występują jako pełnomocnicy stron, będąc profesjonalistami, zobowiązane są do szczególnej staranności przy wykonywaniu powierzonego zlecenia. W pełnomocnictwie udzielonym doradcy podatkowemu J.i N.( w dniu [...].02.2001 r.) przez B. S. postanowiono, iż doradca może przenieść pełnomocnictwo na swoich pracowników lub innego doradcę podatkowego. Według Sądu okoliczność wyjazdu za granicę czy też późniejszej choroby nie była przeszkodą uniemożliwiającą wykorzystanie instytucji substytucji, o której mowa w pełnomocnictwie. Z tych też przyczyn należy uznać, że pełnomocnik nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminowi. Dlatego zawarte w postanowieniu Urzędu rozstrzygnięcie odmawiające przywrócenia terminu do złożenia wniosku o przyznanie ulgi z tytułu wyszkolenia uczennicy jest prawidłowe. Wobec naruszenia terminu, o którym mowa w art. 162 § 2 Ordynacji podatkowej złożony wniosek o przywrócenie terminu do złożenia podania o ulgę uczniowską nie mógł zostać uwzględniony. W myśl art. 162 § 3 Ordynacji podatkowej przywrócenie terminu do złożenia podania przewidzianego w § 2 jest niedopuszczalne. Gdyby nawet iść tokiem rozumowania organu orzekającego to należałoby przyjąć, iż w niniejszej sprawie wniosek o przywrócenie terminu winien być złożony najpóźniej do dnia [...] lipca 2002r. , a taki wniosek został złożony dopiero w dniu [...]sierpnia 2002r. Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżone postanowienie prawa nie narusza i dlatego rozpoznawaną skargę B. S. jako nieuzasadnioną oddalił, orzekając na podstawie art. 151 powołanej wyżej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. , Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jak w części dyspozytywnej wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło