I SA/Kr 316/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Stanisław Grzeszek po rozpoznaniu w dniu 25 stycznia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A.I.D. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 18 grudnia 2014 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2013 r. postanawia: odmówić przywrócenia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 26 maja 2015 r. oddalił skargę A. I. D. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 18 grudnia 2014 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2013r. W wyniku, złożonego przez Skarżącą, wniosku o przyznanie prawa pomocy, postanowieniem referendarza sądowego z dnia 27 sierpnia 2015 r., przyznano Skarżącej radcę prawnego z urzędu. Na mocy w/w postanowienia Okręgowa Izba Radców Prawnych wyznaczyła dla A.I.D. pełnomocnika w osobie radcy prawnego B.F., który to pismem z dnia 12 października 2015 r. (również data wpływu do tut. Sądu) wniósł skargę kasacyjną od w/w wyroku. Postanowieniem z dnia 20 listopada 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił skargę kasacyjną, ponieważ została wniesiona po terminie, a pełnomocnik nie złożył wniosku o przywrócenie terminu. Następnie Skarżąca pismem z dnia 1 grudnia 2015 r. (data wpływu do tut. Sądu 8 grudnia 2015 r.) złożyła osobiście wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. W uzasadnieniu wniosku Skarżąca podniosła, że uchybienie terminu do wniesienia środka odwoławczego nastąpiło bez jej winy, a ustanowiony w sprawie pełnomocnik nie dopełnił podstawach obowiązków, z uwagi na fakt, że wraz ze skargą kasacyjną wniesioną po terminie nie złożył jednocześnie wniosku o przywrócenie terminu do jej wniesienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Stosownie do art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "ppsa", jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. W myśl natomiast art. 87 § 1 i 2 ppsa wniosek o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Zgodnie natomiast z art. 84 § 4 ppsa równocześnie z wnioskiem strona jest zobowiązana dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. A zatem wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej powinien powoływać się na okoliczności wskazujące na brak winy skarżącego w uchybieniu terminu, które zapewniają uprawdopodobnienie zasadności tego wniosku. W przedmiotowej sprawie dla Skarżącej został ustanowiony pełnomocnik z urzędu. W wypadku ustanowienia pełnomocnika w trybie art. 244 ppsa dniem, w którym ustała przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej jest dzień, w którym pełnomocnik z urzędu miał rzeczywistą możliwość wniesienia skargi kasacyjnej po zapoznaniu się z aktami sprawy, jednak nie później niż dzień upływu trzydziestu dni od dnia zawiadomienia go o wyznaczeniu do występowania w sprawie (tak Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 14 maja 2009r. sygn. akt II FZ 125/09, Lex Omega nr 564223). W rozpatrywanej sprawie ustanowiony z urzędu pełnomocnik sporządził i wniósł skargę kasacyjną, jednakże nie złożył wniosku o przywrócenie terminu do jej wniesienia. Wniosek taki złożyła skarżąca, ale z uwagi na fakt, że dla złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej ppsa nie ustanawia przymusu adwokacko – radcowskiego, przedmiotowy wniosek jest dopuszczalny i podlega merytorycznemu rozpoznaniu. Zdaniem Sądu w przedmiotowej sprawie nie zachodzą podstawy do przywrócenia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Podkreślić trzeba, że "wniosek strony o przywrócenie terminu, któremu uchybił pełnomocnik lub kurator procesowy, musi wskazywać na brak winy w uchybieniu terminu ze strony pełnomocnika lub kuratora procesowego" (tak: B. Dauter "Komentarz do art. 86 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi"). W tym miejscu przytoczyć należy również stanowisko wyrażone w postanowieniu z dnia 17 września 2012r. sygn. akt II FZ 823/12, w którym NSA orzekł, że "W sprawach, w których stronę reprezentuje profesjonalny pełnomocnik, kryterium braku winy w uchybieniu terminu powinno być oceniane z uwzględnieniem miernika staranności wymaganego przy dokonywaniu czynności przez profesjonalnego pełnomocnika" (Lex Omega nr 1221341). Biorąc powyższe rozważania pod uwagę i odnosząc je do okoliczności zaistniałych w niniejszej sprawie, stwierdzić należy, że dla przywrócenia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej rozstrzygające jest nie to, czy Skarżąca osobiście ponosi winę w uchybieniu terminu, lecz to, czy termin do wniesienia skargi kasacyjnej został uchybiony z winy pełnomocnika Skarżącej. Pełnomocnik Skarżącej w ocenie Sądu ponosi winę w uchybieniu terminu, ponieważ w dniu, w którym pełnomocnik złożył skargę kasacyjną, termin do jej wniesienia już upłynął. Ta okoliczność była łatwa do stwierdzenia przez profesjonalnego pełnomocnika, ponieważ wynika z przepisów ppsa oraz z ugruntowanego orzecznictwa sądów administracyjnych. Zatem po wyznaczeniu przez Okręgową Izbę Radców Prawnych pełnomocnik w urzędu powinien wraz ze skargą kasacyjną złożyć wniosek o przywrócenie terminu do jej wniesienia. Reasumując zaniedbania pełnomocnika obciążają jego mocodawcę. Dlatego bowiem skutkiem zawinionego przez pełnomocnika Skarżącej, niezłożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej jest odmowa przywrócenia terminu do dokonania tej czynności. Staranność pełnomocnika działającego w sprawie stała się miarą staranności Skarżącej. Zaniedbania, jakich dopuścił się pełnomocnik traktowane być muszą tak samo, jak gdyby dopuściła się ich Skarżąca. Strona ponosi konsekwencje czynności podejmowanych przez pełnomocnika w jej imieniu, jak i konsekwencje braku podjęcia tych czynności. Z kolei odpowiedzialność samego pełnomocnika, za skutki braku należytej staranności w reprezentacji strony może być przedmiotem oceny, ale w toku już innych postępowań. W związku z powyższym orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 86 § 1 oraz art. 87 § 2 ppsa.