I SA/Kr 323/07
WyrokWSA w Krakowie2008-02-05
Skład orzekający: Bogusław Wolas, Anna Znamiec, Agnieszka Jakimowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy jednorazowa wypłata zaległego świadczenia rentowego, które przysługiwało za kilka lat, stanowi przychód podlegający opodatkowaniu w roku jego otrzymania, czy też powinno być rozliczone odrębnie za każdy rok, za który świadczenie przysługiwało?Ratio decidendi
Jednorazowa wypłata zaległego świadczenia rentowego, które przysługiwało za kilka lat, stanowi przychód podlegający opodatkowaniu w roku kalendarzowym, w którym zostało faktycznie otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika. Moment powstania przychodu nie jest związany z okresem, za który świadczenie przysługuje, lecz z datą jego otrzymania, zgodnie z art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.Stan faktyczny
Podatnik J.K. otrzymał w 2006 roku jednorazową wypłatę świadczenia rentowego, które przysługiwało mu za okres od stycznia 2003 roku do czerwca 2006 roku. Podatnik uważał, że powinien móc rozliczyć ten dochód odrębnie za każdy rok, za który świadczenie przysługiwało. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji, zgodnie z którą cała wypłacona kwota stanowi przychód roku 2006.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I SA/Kr 323/07 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 5 lutego 2008r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Bogusław Wolas, Sędziowie: WSA Anna Znamiec, Asesor: WSA Agnieszka Jakimowicz (spr), Protokolant: Anna Boczkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 lutego 2008r., sprawy ze skargi J. K., na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia [...] nr [...], w przedmiocie interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych, - skargę oddala -
I SA/Kr 323/07
UZASADNIENIE
Wnioskiem z dnia [...] października 2006 r., uzupełnionym pismem z dnia [...]listopada 2006 r. podatnik J.K. zwrócił się do Naczelnika Urzędu Skarbowego o wydanie pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego.
Z wniosku podatnika oraz akt sprawy wynika, iż w styczniu 2003 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych nie przyznał J.K. renty inwalidzkiej, w związku z czym skarżący przekazał sprawę na drogę postępowania sądowego. Po rozpatrzeniu sprawy sąd przyznał podatnikowi prawo do świadczenia rentowego za okres od [...] stycznia 2003 roku do [...] czerwca 2006 roku. W związku z tym ZUS, zgodnie z wyrokiem, dokonał jednorazowej wypłaty tego świadczenia w roku 2006. Od przyznanej skarżącemu renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy ZUS wyliczył i potrącił zaliczki na podatek dochodowy oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne. Pytanie skarżącego dotyczyło rozliczenia dochodu otrzymanego w roku 2006 z tytułu świadczeń rentowych należnych za okres od [...] stycznia 2003 roku do [...] czerwca 2006 roku. Zdaniem skarżącego zaległa należność za trzy lata winna być rozliczona odrębnie za każdy rok w poszczególnych rocznych zeznaniach podatkowych.
W dniu [...]Naczelnik Urzędu Skarbowego wydał postanowienie nr [...], stwierdzając iż stanowisko skarżącego przedstawione w złożonym wniosku jest nieprawidłowe. Zdaniem organu I instancji wypłacona skarżącemu w 2006 roku należność stanowi w całości przychód podlegający opodatkowaniu w zeznaniu rocznym złożonym za rok 2006.
Na powyższe postanowienie J.K. złożył zażalenie, w którym podtrzymał swoje stanowisko w przedmiotowej sprawie, zarzucając organowi I instancji błędną wykładnię przepisów. Rozpatrując sprawę w postępowaniu zażaleniowym Dyrektor Izby Skarbowej nie znalazł podstaw do zmiany stanowiska wyrażonego w postanowieniu Naczelnika Urzędu Skarbowego i w związku z powyższym decyzją nr [...]z dnia [...]odmówił zmiany rozstrzygnięcia organu I instancji.
W uzasadnieniu decyzji organ II instancji zaznaczył, że z art. 10 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r., nr 14, poz. 176 z późn. zm.) wynika, iż jednym ze źródeł przychodów jest świadczenie z tytułu renty, a jednocześnie ustawodawca w art. 11 ust. 1 cytowanej ustawy definiuje, iż przychodami (...) są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń. Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej z powyższych przepisów wynika jasno, iż przyznane skarżącemu świadczenie rentowe stanowi źródło przychodu roku 2006, ponieważ zgodnie z w/w przepisami nie jest istotne za jaki okres świadczenie przysługuje, ale moment kiedy zostało ono wypłacone bądź postawione do dyspozycji. Biorąc pod uwagę powyższe, zdaniem organu odwoławczego, wypłacona podatnikowi jednorazowo za okres od [...] stycznia 2003 roku do [...]czerwca 2006 roku renta z tytułu częściowej niezdolności do pracy nie może zostać uwzględniona w zeznaniach rocznych za lata: 2003, 2004, 2005 i 2006, ale stanowi w całości przychód roku 2006. W konsekwencji otrzymane z ZUS świadczenie rentowe skarżący winien wykazać wraz z innymi przychodami uzyskanymi w roku 2006 w rocznym zeznaniu podatkowym za ten rok. W opinii Dyrektora Izby Skarbowej, ZUS słusznie od całej kwoty świadczenia rentowego pobrał zaliczkę na podatek dochodowy oraz składkę na ubezpieczenie zdrowotne, zgodnie z obowiązującymi w 2006 roku przepisami. Obowiązek taki wynikał z art. 34 ust. 1 oraz ust. 4a cytowanej ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Zgodnie z art. 34 ust. 1 tejże ustawy, organy rentowe są obowiązane jako płatnicy pobierać zaliczki miesięczne od wypłacanych bezpośrednio przez te organy emerytur i rent, świadczeń przedemerytalnych i zasiłków przedemerytalnych, zasiłków pieniężnych z ubezpieczenia społecznego, rent strukturalnych oraz rent socjalnych. Natomiast w myśl art. 34 ust. 4a, zaliczkę zmniejsza się (...) o kwotę składki na ubezpieczenie zdrowotne, pobranej w tym miesiącu przez organ rentowy zgodnie z przepisami o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych.
Nie zgadzając się z takim załatwieniem sprawy podatnik wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę uzupełnioną następnie pismami z dnia [...]kwietnia 2007 r., [...]grudnia 2007 r. i [...] stycznia 2008 r. podtrzymując swoje stanowisko, zgodnie z którym powinien mieć prawo do rozliczenia uzyskanego w 2006 roku dochodu z tytułu renty za lata 2003 - 2006 w tych poszczególnych latach podatkowych. Podatnik zaznaczył, że gdyby ZUS od razu przyznał mu prawo do renty inwalidzkiej, to wówczas miałby możliwość rozliczania się za każdy rok podatkowy osobno, natomiast przedłużające się sprawy sądowe przed sądami powszechnymi spowodowały, że wypłata nastąpiła dopiero w 2006 r. Skarżący wniósł w związku z tym o zobowiązanie ZUS do tego, by wydał podatnikowi rozliczenia za każdy rok osobno, przez co mógłby rozliczyć się z fiskusem odrębnie za poszczególne lata i skorzystać z odliczeń od podatku przewidzianych za te lata.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie całości podtrzymując swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie należy zauważyć, iż zgodnie z art. 184 Konstytucji RP w związku z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) oraz w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z póź. zm.), kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 cytowanej ustawy, sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
W kontekście powyższego trzeba zaznaczyć, że przedmiotem sporu w niniejszej sprawie był problem czy wypłacona podatnikowi jednorazowo w 2006 r. zaległa renta z tytułu częściowej niezdolności do pracy, ale przysługująca mu za okres od [...]stycznia 2003 roku do [...] czerwca 2006 roku stanowi w całości przychód roku 2006, czy też odrębnie przychód za rok 2003 (kwota z tytułu renty przysługującej za okres od 1 stycznia 2003 r. do 31 grudnia 2003 r.), 2004 (renta za okres 1 stycznia 2004 r. do 31 grudnia 2004 r.), 2005 (renta za okres od 1 stycznia 2005 r. do 31 grudnia 2005 r.) i 2006 (renta za okres os 1 stycznia 2006 r. do 30 czerwca 2006 r.).
Niewątpliwie świadczenie rentowe z tytułu częściowej niezdolności do pracy stanowi jedno ze źródeł przychodów określone w art. 10 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r., nr 14, poz. 176 z późn. zm.).
Jednakże wbrew twierdzeniom skarżącego, momentem powstania przychodu nie jest chwila powstania roszczenia o wypłatę określonej kwoty. Przychód, a w konsekwencji dochód pojawia się bowiem dopiero wtedy, gdy podatnik faktycznie otrzymuje pieniądze, albo gdy pieniądze są postawione do jego dyspozycji. O powyższym przesądza wprost dyspozycja art. 11 ust. 1 cytowanej ustawy, zgodnie z którą przychodem są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.
Jeśli więc zaległe świadczenie rentowe zostało podatnikowi wypłacone całościowo dopiero w 2006 r., a wcześniej nie były od niego pobierane zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych kolejno za lata 2003, 2004, 2005, to organy podatkowe zasadnie przyjęły, mając na uwadze art. 11 ust. 1 cytowanej ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, że otrzymana przez skarżącego kwota zwiększa przychód roku 2006 i winna podlegać opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych za ten rok.
Stwierdzić należy ponadto, że powyższa kontrowersja była niejednokrotnie przedmiotem zainteresowania Naczelnego Sądu Administracyjnego, który w szeregu orzeczeń potwierdził wyżej przedstawione stanowisko (por. wyrok NSA z dnia 24 lutego 1994 r., SA/Wr 1804/93, POP 1996/5/160; wyrok NSA z dnia 12 grudnia 1997 r., I SA/Wr 1757/96, LEX nr 31245; wyrok NSA z dnia 3 lipca 1998 r., I SA/Gd 2096/96, LEX nr 37570; wyrok NSA z dnia 13 grudnia 2006r., II FSK 1556/05, LEX nr 291833).
W tym stanie rzeczy Sąd nie dopatrzył się naruszenia prawa przez organy podatkowe w zakresie wskazanym na wstępie. Z uwagi na powyższe orzeczono jak w sentencji w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270 z późn. zm.)
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło