I SA/Kr 459/09
PostanowienieWSA w Krakowie2009-05-22
Skład orzekający: Michał Śmiałowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym powinien zostać oddalony, jeśli strona skarżąca nie uzupełniła wezwania organu o przedłożenie dokumentów niezbędnych do oceny jej sytuacji majątkowej?Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych nie zasługuje na uwzględnienie, jeśli strona skarżąca nie wykazała przesłanek warunkujących przyznanie prawa pomocy, w szczególności nie uzupełniła wezwania organu o przedłożenie dokumentów niezbędnych do oceny jej sytuacji majątkowej. Brak wykazania tych przesłanek skutkuje oddaleniem wniosku.Stan faktyczny
Strona skarżąca, J. C., złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2002 r. Wnioskodawca przedstawił informacje o swojej rodzinie, chorobach, dochodach i majątku, w tym obciążonej hipoteką nieruchomości. Sąd wezwał stronę do uzupełnienia wniosku o szereg dokumentów, jednak strona nie przedłożyła ich w wyznaczonym terminie.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek strony skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie: Michał Śmiałowski po rozpoznaniu w dniu 22 maja 2009r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. C.. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 14.01.2009r. nr [...][ w przedmiocie utrzymania w mocy decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] , nr [...], odmawiającej uchylenia decyzji ostatecznej , z dnia [...]. nr [...], którą określono J. C. zobowiązanie w podatku dochodowych od osób fizycznych za 2002r. w kwocie 3 551,60 zł. postanawia: oddalić wniosek strony skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek J. C. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych , w sprawie skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 14.01.2009r. nr [...], w przedmiocie utrzymania w mocy decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] , nr [...], odmawiającej uchylenia decyzji ostatecznej , z dnia [...] nr [...], którą określono J. C. zobowiązanie w podatku dochodowych od osób fizycznych za 2002r. w kwocie 3 551,60 zł.
Jak wynika z uzasadnienia wniosku oraz zawartego w nim "oświadczenia
o stanie rodzinnym , majątku i dochodach" J. C. prowadzi gospodarstwo domowe wraz z żoną M. C. ur. w 1963r. , synami : A. C. ur. w 1982r., S. C. ur. w 1983r. , B. C. ur. w 1988r. P.C. ur. w 1989r. oraz córkami : K. C. ur. w 1991r., M. C. ur. w 1994r. A. C. choruje na padaczkę i niedorozwój umysłowy. B. C. jako dziecko podczas prac na gospodarstwie stracił oko. K. C. i M. C. uczą się .
J. C. choruje na zanik mięśnia a M. C. leczy się w poradni zdrowia psychicznego.
Na dochód rodziny składają się : wynagrodzenie J. C. z tytułu umowy
o pracę w wysokości 1 126 zł. , renta socjalna A. C. z tytułu upośledzenia umysłowego w wysokości 534,38 zł. ,zyski z działalności gospodarczej prowadzonej przez S. C. w wysokości ok. 1800 zł.
Strona skarżąca jest właścicielem nieruchomości rolnej o pow. 3,24 ha, domu o pow. 216 m2, syn natomiast ma dom o pow. 110 m2 . J. C. podnosi ponadto, iż gospodarstwo rolne i dom obciążone są hipoteką przymusową w kwocie 400 000 zł.
Zdaniem orzekającego wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 20 września 2002r.
Nr 153, poz. 1270) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( § 2). Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3).
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej na podstawie art. 246§1 w/w ustawy przysługuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym).
Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest więc formą jej dofinansowania z budżetu państwa
i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe.
Należy podkreślić, iż zwolnienie od kosztów sądowych w ramach prawa pomocy stanowi w istocie pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie i rodziny. Ubiegający się o taką pomoc winien więc w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające - może zwrócić się o pomoc państwa.(por. postan. SN. z dnia 24.09.1984r. sygn. II CZ 104/84)
W przedmiotowej sprawie zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia ma jednak analiza przesłanek przyznania prawa pomocy stronie skarżącej wymienionych w art. 246§1 w/w ustawy. Norma ta wskazuje , iż to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania lub że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Zdaniem orzekającego dane przedstawione we wniosku były niewystarczające do oceny stanu majątkowego i możliwości płatniczych J. C. Stąd też jego został on wezwany do przedłożenia następujących dokumentów:
- spisu miesięcznych wydatków rodziny związanych
z bieżącymi potrzebami, popartego odpowiednimi rachunkami,
- wyciągów z kont bankowych M. C., J. C. oraz S. C. obejmujących operację z ostatnich trzech miesięcy,
- wyciągu z konta bankowego S. C. dotyczącego prowadzonej działalności gospodarczej, obejmującego operację z ostatnich trzech miesięcy,
- zeznania podatkowego M. C., J. C. oraz S. C.a za 2007r.
- oświadczenia określającego osiągnięty przez nich przychód i dochód w 2008r.
- umowy o pracę J. C., odcinka renty A. C. (lub ich kserokopie),
- oświadczenia określającego; czym zajmuje się M. C., czy dalej prowadzone jest wynajmowanie pokoi i jakiej wysokości są dochody z tego tytułu,
- oświadczenia określającego jak wykorzystywana jest nieruchomość rolna
i jakie przynosi efektywne dochody,
- oświadczenia , określającego w jakiej wysokości są dochody z dzierżawy gruntów,
- dowodu obciążenia nieruchomości hipoteką przymusową na rzecz Skarbu Państwa,
Braki wniosku miały być uzupełnione w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania.
Wezwanie odebrane zostało dnia [...].04.2009r. Do dnia dzisiejszego wymagane dokumenty nie zostały jednak nadesłane, uniemożliwiając tym samym dokładną analizę sytuacji majątkowej strony skarżącej.
W kontekście w/w okoliczności należy stwierdzić iż, strona skarżąca nie wykazała przesłanek warunkujących przyznanie jej prawa pomocy.
W związku z tym żądanie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie zasługuje na uwzględnienie a rozpatrywany wniosek należało oddalić na podstawie art.244§1, art.245§3, art. 246§1 pkt. 2, w zw. z art. 258 § 2, pkt 7) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 20 września 2002r. Nr 153, poz .1270).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło