I SA/Kr 508/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Stanisław Grzeszek po rozpoznaniu w dniu 13 maja 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego w Wieliczce na uchwałę Rady Miejskiej w Świątnikach Górnych z dnia 24 listopada 2005 r. nr XL/232/2005 w sprawie określenia wzorów formularzy informacji i deklaracji podatkowych w zakresie § 1 dotyczącego wzoru formularza informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych obejmującego postanowienie załącznika nr 1 do uchwały zawierającego oświadczenie i podpis składającego (osoby reprezentującej składającego) w zakresie uprzedzenia o złożeniu informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych pod rygorem odpowiedzialności karnej z art. 274 § 1 Kodeksu karnego. stwierdza nieważność uchwały w zaskarżonej części. Uchwałą nr XL/232/2005 z dnia 24 listopada 2005 r. - wydaną w oparciu o przepis art. 6 ust 13 ustawy z 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2010 r. Nr 95, poz.613 ze zm.) - Rada Miejska w Świątnikach Górnych określiła wzory formularzy informacji w sprawie podatków oraz deklaracji podatkowych. W § 1 uchwały dotyczącym wzoru formularza informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych obejmującym postanowienie załącznika nr 1 do uchwały zawarto oświadczenie i podpis składającego (osoby reprezentującej składającego) w zakresie uprzedzenia o złożeniu informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych pod rygorem odpowiedzialności karnej z art. 274 § 1 Kodeksu karnego. Uchwała ta w opisanej części została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie przez Prokuratora Rejonowego w Wieliczce. Zaskarżonej uchwale zarzucono naruszenie art. 6 ust 13 ustawy z 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych przez nałożenie na podatników obowiązku składania oświadczenie zawierającego pouczenie o odpowiedzialności karnej bez podstawy prawnej w związku z czym zażądano stwierdzenie nieważności tejże uchwały w odpowiedniej części. W ocenie Prokuratora wymieniony przepis - podany jako podstawa prawna podjętej uchwały - nie daje organowi uprawnienia do nałożenia na podatnika obowiązku składania oświadczenia zawierającego pouczenie o odpowiedzialności karnej, a zatem przytoczone sformułowanie załącznika wykracza poza ramy upoważnienia ustawowego, na jakim opierać mogła się Rada Miasta - a uchwała w tym zakresie została wydana bez podstawy prawnej, a zatem w kwestionowanej części jest sprzeczna z prawem. Dodatkowo jeszcze Rada Miejska umieszczając pouczenie o odpowiedzialności karnej błędnie powołała art. 274 kodeksu karnego, który dotyczy odpowiedzialności karnej za zbycie dokumentu stwierdzającego tożsamość, a nie składania nieprawdziwych oświadczeń. W odpowiedzi na skargę organ uznał, że zarówno zarzuty, wnioski, jak i wskazana w treści podstawa prawna są uzasadnione. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie należy zauważyć, iż zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie zaś do treści art. 3 § 2 pkt 5 tej ustawy kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego. Należy również zaznaczyć, że skargę w niniejszej sprawie wniósł prokurator, którego uprawnienie w tej materii wynika z art. 8 i art. 50 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przy czym w przypadku skargi na akty prawa miejscowego nie jest ograniczony terminem (art. 53 § 3 cyt. ustawy), nie musi nadto przed wniesieniem skargi wyczerpywać środków zaskarżenia, ewentualnie wzywać do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 1 i § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Uchwała w przedmiocie określenia wzorów formularzy informacji i deklaracji podatkowych, jako skierowana do wszystkich podatników, na których ciąży obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości, niewątpliwie jest aktem prawa miejscowego. Nie ma także przeszkód, aby w razie stwierdzenia naruszenia prawa, sąd mógł stwierdzić jej nieważność, mimo że od daty podjęcia aktu upłynął ponad rok (art. 147 § 1 cyt. ustawy w zw. z art. 94 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym – t. j. Dz. U. z 2013 r., poz. 594 ze zm.). Dokonując kontroli uchwały objętej skargą w zakresie wskazanym, stwierdzić trzeba, że brak było podstaw prawnych (upoważnienia ustawowego) do zawarcia w niej zakwestionowanych zapisów, co przesądza o konieczności stwierdzenia jej nieważności. Z art. 168 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej wynika prawo jednostek samorządu terytorialnego do uchwalania wysokości podatków i opłat lokalnych w zakresie ustalonym w ustawie. W myśl natomiast art. 18 ust. 2 pkt 8 tej ustawy, podejmowanie uchwał w sprawach podatków i opłat należy do wyłącznej właściwości rady gminy, lecz tylko w granicach określonych w odrębnych ustawach. Wskazany w podstawie prawnej zaskarżonej uchwały przepis art. 6 ust. 13 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych nakłada na radę gminy obowiązek ustalenia obowiązującego wzoru informacji i deklaracji na podatek od nieruchomości, w których zawarte będą dane dotyczące podmiotu i przedmiotu opodatkowania niezbędne do wymiaru i poboru podatku. W/w przepis – powołany m. in. jako podstawa prawna podjętej uchwały - nie daje jednak organowi uprawnienia do nałożenia na podatnika obowiązku składania oświadczenia zawierającego pouczenie o odpowiedzialności karnej określonej w art. 274 § 1 kodeksu karnego, a zatem sformułowanie zawarte w załącznika nr 1 do zaskarżonej uchwały "Niniejsze dane potwierdzam własnoręcznym podpisem uprzedzony o odpowiedzialności karnej z art. 274 § 1 Kodeksu Karnego". wykracza poza ramy upoważnienia ustawowego, na jakim opierać mogła się Rada Miasta w Świątnikach Górnych. Warunkiem bowiem do nakładania na podatników obowiązku składania oświadczeń pod rygorem odpowiedzialności karnej (abstrahując od błędnie powołanego art. 274 § 1 kodeksu karnego) jest, by przepis ustawy, na podstawie której oświadczenie jest składane, przewidywał możliwość odebrania oświadczenia pod rygorem odpowiedzialności karnej. Słuszne jest zatem stanowisko, że jeżeli ustawodawca zamierza nadać wymaganym oświadczeniom składanym przez zainteresowane podmioty rygor odpowiedzialności karnej, to rygor ten wprowadza wprost do ustawy i dopiero wówczas - w razie przeniesienia kompetencji do określenia przez organ samorządu wzoru informacji i deklaracji - możliwym byłoby odwoływanie się przez organ do pouczenia o odpowiedzialności karnej za składanie nieprawdziwych oświadczeń. Wskazane przepisy ustawy o podatkach i opłatach lokalnych nie przewidują takiej możliwości, zaś ustawowego upoważnienia dla organu stanowiącego gminy w tym zakresie nie można domniemywać. Mając zatem na uwadze, że brak było podstaw prawnych (upoważnienia ustawowego) do zawarcia we wzorach formularzy informacji i deklaracji podatkowych zapisów dotyczących odpowiedzialności karnej wynikającej z art. 274 § 1 kodeksu karnego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w oparciu o przepis art. 147 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) orzekł o stwierdzeniu nieważności uchwały w zakresie określonym w sentencji.