I SA/Kr 548/20

WyrokWSA w Krakowie2020-12-09

Skład orzekający: Piotr Głowacki, Inga Gołowska, Jarosław Wiśniewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny jest zobowiązany do zawieszenia postępowania egzekucyjnego na wniosek zobowiązanego, gdy powołuje się on na inne postępowanie egzekucyjne, w którym zapadł korzystny dla niego wyrok NSA?
Ratio decidendi
Organ egzekucyjny nie jest zobowiązany do zawieszenia postępowania egzekucyjnego na wniosek zobowiązanego, jeśli powołane przez niego okoliczności nie mieszczą się w zamkniętym katalogu przesłanek zawieszenia określonych w art. 56 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Wyrok NSA dotyczący innego postępowania egzekucyjnego nie stanowi podstawy do zawieszenia obecnego postępowania.
Stan faktyczny
Dyrektor O/ZUS wszczął postępowanie egzekucyjne wobec A. R. na podstawie własnych tytułów wykonawczych. A. R. złożył skargę na czynność egzekucyjną i wniosek o zawieszenie postępowania egzekucyjnego, powołując się na naruszenie zasad praworządności i legalizmu, w tym niewykonanie wyroku NSA z 2017 r. Organ egzekucyjny odmówił zawieszenia postępowania, a Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał tę decyzję w mocy, uznając, że zarzuty skarżącego nie mieszczą się w przesłankach z art. 56 u.p.e.a. A. R. zaskarżył postanowienie organu II instancji do WSA w Krakowie.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Piotr Głowacki Sędziowie: WSA Inga Gołowska WSA Jarosław Wiśniewski (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 9 grudnia 2020 r. sprawy ze skargi A. R. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia [...] kwietnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania egzekucyjnego skargę oddala Dyrektor Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w K. (dalej: Dyrektor O/ZUS) wszczął przeciwko zobowiązanemu A. R. postępowanie egzekucyjne na podstawie własnych tytułów wykonawczych z dnia 01.10.2019 r. znak: [...] do [...] obejmujących zaległości z tytułu niezapłaconych składek na ubezpieczenie społeczne. Wskazane powyżej tytuły wykonawcze wraz z zawiadomieniami o zajęciu świadczeń z zaopatrzenia emerytalnego i ubezpieczenia społecznego oraz renty socjalnej z dnia 07.10.2019 r. znak: [...] oraz [...] zostały doręczone zobowiązanemu w dniu 24.10.2019 r., pod adres: [...], os. B. W. [...]. W dniu 05.11.2019 r. zobowiązany nadał w urzędzie pocztowym pismo stanowiące zgodnie z tytułem skargę "(...) na zawiadomienie o zajęciu świadczeń emerytalnych z dnia 7.10.2019 n, znak: [...] (...)". Skarżąc ww. czynność egzekucyjną zobowiązany wniósł jednocześnie o uchylenie dokonanych zajęć, zawieszenie postępowania egzekucyjnego do czasu "(...) prawomocnego rozstrzygnięcia niniejszej skargi(...)" oraz o zwrot kwot potrąconych w wyniku dokonanych zajęć. Uzasadniając podniesione okoliczności zobowiązany wskazał, iż w jego ocenie zaskarżone zajęcia dokonano z drastycznym naruszeniem zasady praworządności i legalizmu. O naruszeniu wymienionych zasad w ocenie skarżącego ma świadczyć to , że ZUS nie wykonał wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19.12.2017 r, sygn. akt II FSK 3327/15 oraz postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia 23.04.2018 r, sygn. [...] . Wniosek o zawieszenie postępowania egzekucyjnego oraz skargę na czynność egzekucyjną organ I instancji rozpatrzył oddzielnie. Przedmiotem niniejszego postępowania jest wniosek o zawieszenie postępowania egzekucyjnego. Pismem z dnia 29.11.2019 r. organ egzekucyjny, w związku z wnioskiem o zawieszenie postępowania egzekucyjnego, wezwał stronę do złożenia oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym, zeznania podatkowego za rok 2018 lub oświadczenia o nieuzyskaniu we wskazanym powyżej okresie dochodów i związanym z tym brakiem rozliczenia z właściwym urzędem skarbowym. Odpowiadając na wezwanie, zobowiązany w dniu 13.01.2020 r. przedłożył wskazane powyżej dokumenty i złożył ww. oświadczenie. W dniu 20.01.2020 r. organ egzekucyjny postanowieniem znak: [...] odmówił zawieszenia postępowania egzekucyjnego. W dniu 17.02.2020 r. skarżący w placówce pocztowej nadał pismo stanowiące zażalenie na wskazane powyżej postanowienie Dyrektora O/ZUS, które w dniu 28.02.2020 r. organ I instancji przekazał do Dyrektora Izby Administracji w K. celem rozpatrzeniem zgodnie z właściwością. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K. postanowieniem z 14 kwietnia 2020r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie . W uzasadnieniu rozstrzygnięcia podniósł, że argumenty przytoczone przez zobowiązanego w uzasadnieniu zażalenia na postanowienie Dyrektora O/ZUS z dnia 20.01.2020 r. znak: [...] są nieadekwatne zgłoszonego żądania. Okoliczności powołane przez skarżącego mające świadczyć o wadliwości ww. postanowienia i o zasadności zawieszenia postępowania egzekucyjnego dotyczą zarzutu nieistnienia obowiązku oraz naruszenia zasad postępowania egzekucyjnego wyrażonych w .. (...) art.6, 7, 8, 9, 10 K.RA.(...) ", a zatem nie mogą być rozpatrzone w trybie art. 56 upea. Mając powyższe na uwadze, organ zauważył, że zasady dotyczące zawieszenia postępowania egzekucyjnego zostały unormowane w art. 56 upea . Ustawodawca we wskazanym powyżej przepisie w sposób enumeratywny wymienia okoliczności w jakich organ egzekucyjny winien toczące się postępowanie zawiesić. Przy czym podkreślono, iż w razie wystąpienia którejkolwiek z przesłanek wymienionych a w art. 56 upea organ egzekucyjny jest zobligowany do zawieszenia postępowania. Po dokonaniu analizy przedłożonych akt sprawy oraz po zapoznaniu się ze stanowiskiem skarżącego organ odwoławczy podzielił stanowisko organu egzekucyjnego i stwierdził, iż w ramach niniejszego postępowania egzekucyjnego nie zaszła żadna z okoliczności obligujących organ I instancji do zawieszenia prowadzonego postępowania. Wobec powyższego uznano, że organ egzekucyjny postąpił prawidłowo wydając postanowienie o odmowie zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Jednocześnie na marginesie niniejszego postępowania Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K. zauważył, iż zobowiązany inicjuje postępowania zażaleniowe w ramach prowadzonego wobec niego postępowania egzekucyjnego wnosząc różne środki zaskarżenia. Uzasadniając zgłaszane żądania zobowiązany przywołuje na ich uzasadnienie te same argumenty. Szczególnie szeroko jest omawiany przez skarżącego we wspomnianych powyżej uzasadnieniach (również w uzasadnieniu do przedmiotowego wniosku o zawieszenie postępowania egzekucyjnego) fakt nie zastosowania się w jego ocenie przez organ egzekucyjny do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19.12.2017 r. oraz postanowienia Dyrektora Administracji Izby Skarbowej z 23.04.2018 r. Organ II instancji podniósł, iż przywoływane orzeczenie nie znajduje zastosowania w niniejszym postępowaniu. Naczelny Sąd Administracyjny wydał je w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym na podstawie innych tytułów wykonawczych. Postępowanie to zostało umorzone w dniu 06.04.2018 r. z uwagi, że było prowadzone na podstawie niedoręczonej decyzji. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zobowiązany zarzucił skarżonemu postanowieniu błędną, nielogiczna interpretację Wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19.12.2017 r., sygn. akt IIFSK 3327/15, a przez to błędne zastosowanie art. 56 upea(...)". Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia, zawieszenie prowadzonego wobec niego postępowania egzekucyjnego do czasu rozpoznania zarzutu nieistnienia obowiązku oraz naruszenia zasad postępowania administracyjnego, art. 6,7,8,9,10 Kpa W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K. podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu . Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje: Stosownie do art. 3§1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U z 2019r. poz. 2325 ze zm. dalej-p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Przepis art. 3§2 pkt 3 p.p.s.a. stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania. Zgodnie z art. 134§1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest natomiast do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa, w tym także tych nie podnoszonych w skardze, które są związane z materią zaskarżonych aktów administracyjnych. Orzekanie odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Na podstawie art. 135 p.p.s.a. Sąd, podejmuje środki w celu usunięcia naruszenia prawa, w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy. Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145§1 pkt. 1 lit. a p.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145§1 pkt. 1 lit. b p.p.s.a.), oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145§1 pkt. 1 lit. c p.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145§1 pkt. 2 p.p.s.a.). Sąd wydał wyrok na podstawie akt sprawy na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym (art. 133 § 1 w zw. z art. 119 pkt 3 i art. 120 p.p.s.a). Zgodnie z art. 119 pkt 3 oraz art. 120 p.p.s.a., jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. Przedmiotem kontroli Sądu jest postanowienie oddalające wniosek zobowiązanego o zawieszenie postępowania egzekucyjnego. Organ egzekucyjny jest zobowiązany do zawieszenia postępowania w przypadku wystąpienia którejkolwiek z podstaw wskazanych w art. 56 § 1 (wyrok NSA OZ w Lublinie z 6.12.1996 r., I SA/Lu 339/96, LEX nr 29731; wyrok NSA z 14.07.1998 r., IV SA 1502/96, LEX nr 43828). Ocena istnienia tych podstaw jest dokonywana z uwzględnieniem stanu rzeczy z chwili rozpatrywania wniosku przez organ egzekucyjny (wyrok NSA OZ w Gdańsku z 6.06.1997 r., I SA/Gd 1526/96, LEX nr 31564). Z wnioskiem o zawieszenie postępowania może wystąpić wyłącznie wierzyciel. Zgłaszając taki wniosek, nie jest on obowiązany do podania okoliczności uzasadniających zgłoszenie takiego wniosku, a organ egzekucyjny nie jest uprawniony do ich kontroli. Wniosek wierzyciela o zawieszenie postępowania egzekucyjnego stanowi wystarczającą podstawę do jego zawieszenia, ponieważ takie uprawnienie wierzyciela wynika wprost z art. 56 § 1 pkt 4 u.p.e.a. Ustawa nie przyznaje zobowiązanemu analogicznego uprawnienia, dlatego w orzecznictwie stwierdzono, że komentowana ustawa nie normuje instytucji "wstrzymania" postępowania egzekucyjnego na wniosek dłużnika (wyrok NSA z 8.10.1999 r., III SA 7798/98). Należy przyjąć, że zobowiązany, wnosząc o zawieszenie postępowania, jest zobligowany do wskazania istnienia jednej z okoliczności, o których mowa w art. 56 § 1 pkt 1–3 i 5 u.p.e.a. Wniosek dłużnika o zawieszenie postępowania egzekucyjnego nie może sam w sobie uzasadniać zawieszenia tego postępowania, a może jedynie być dla organu egzekucyjnego źródłem informacji o wystąpieniu okoliczności dającej podstawę do zawieszenia postępowania, o której mowa w art. 56 § 1 pkt 1, 3 lub 5 u.p.e.a. Organ egzekucyjny przeprowadza postępowanie wyjaśniające i w przypadku stwierdzenia jednej z podstaw do zawieszenia postępowania wydaje postanowienie o zawieszeniu postępowania. Przypomnieć należy, że zgodnie z art. 56 § 1 u.p.e.a. postępowanie egzekucyjne ulega zawieszeniu w całości lub w części: 1) w razie wstrzymania wykonania, odroczenia terminu wykonania obowiązku albo rozłożenia na raty spłat należności pieniężnej; 2) w razie śmierci zobowiązanego, jeżeli obowiązek nie jest ściśle związany ze zobowiązanym, a jest prowadzona egzekucja z rzeczy lub prawa majątkowego, które nie wygasło wskutek śmierci zobowiązanego; 3) w razie utraty przez zobowiązanego zdolności do czynności prawnych i braku jego przedstawiciela ustawowego; 4) na żądanie wierzyciela; 5) w innych przypadkach przewidzianych w ustawach. Okoliczność wskazana przez skarżącego nie stanowi również "innego przypadku" przewidzianego w ustawach, o którym mowa jest w art. 56 § 1 pkt 5 u.p.e.a. Przesłanka ta odwołuje się bowiem do "innych przypadków przewidzianych w ustawach". Dotyczy to jednak takich sytuacji, gdy przepis innej ustawy zobowiązuje bądź upoważnia organ egzekucyjny do zawieszenia postępowania. Zatem tylko ustawa może określać inne niż zawarte w art. 56 § 1 pkt 1-4 u.p.e.a. podstawy zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Wskazane podstawy mają charakter listy zamkniętej, a podniesiony przez skarżącego fakt toczącego się postępowania egzekucyjnego i podniesionych w jego trakcie zarzutów nie mieści się w zamkniętym katalogu przesłanek, przewidzianych w art. 56 § 1 pkt 1 – 5 u.p.e.a. Nie stanowi przesłanki do zawieszenia prowadzonego postępowania egzekucyjnego sam wniosek zobowiązanego. Tym samym nie może być podstawą zawieszenia postepowania egzekucyjnego okoliczność , że w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym innych tytułów wykonawczych Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 19 grudnia 2017 r, sygn. akt II FSK 3327/15 uchylił wyrok Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w K. z dnia 26 lutego 2015 r. sygn.. akt I SA.Kr 1450/14 oddalający skargę oraz jednocześnie uchylił postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 7 lipca 2014 r. nr [...] dotyczące zarzutów na prowadzone postepowanie egzekucyjne. Podkreślić jeszcze raz należy , że wyrok ten dotyczył innego postępowania egzekucyjnego, dotyczącego tytułów wykonawczych o numerach od [...] do [...] i od [...] do [...], co zresztą w skardze skarżący przyznaje. Niemniej jednak podstawowa przesłanką nieuwzględnienia skargi jest fakt , że powoływana przez skarżącego okoliczność nie jest mieści się w przesłankach zawieszenia postępowania egzekucyjnego wymienionych w art. 56 u.p.e.a. Biorąc pod uwagę wszystkie przedstawione powyżej okoliczności, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, na podstawie art. 151 w zw. z art. 120 p.p.s.a., oddalił skargę, uznając ją za bezzasadną.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło