I SA/Kr 57/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: NSA Grażyna Jarmasz (spr) Sędziowie: SO(del) Ewa Rojek NSA Jan Zając Protokolant: Iwona Sadowska - Białka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 maja 2004r sprawy ze skargi U. S. - Firma Handlowa "S." na decyzję Izby Skarbowej z dnia 3 stycznia 2002r Nr. [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiąc sierpień 1999r I. Uchyla zaskarżoną decyzję . II. Zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz strony skarżącej koszty postępowania w kwocie [...] zł ([...] złotych ). W dniu [...].2002r. została wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie skarga U. S. prowadzącej "S." w N. na decyzję Izby Skarbowej z 3 stycznia 2002r. numer [...]. Decyzją tą Izba Skarbowa uchyliła w całości rozstrzygnięcie Inspektora Kontroli Skarbowej Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...].2001r. numer [...] i jednocześnie określiła U. S. w zakresie podatku od towarów i usług za miesiąc sierpień 1999r. zobowiązanie podatkowe w wysokości [...] zł, zaległość podatkową w kwocie [...] zł oraz odsetki za zwłokę. Rozstrzygnięcie takie zapadło z uwagi na ustalenia kontroli przeprowadzonej w firmie U. S. w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 1999 roku. W trakcie prowadzonych czynności stwierdzono, że istnieją przypadki różnic pomiędzy wartością sprzedaży udokumentowanej fakturami VAT i rachunkami uproszczonymi wykazaną w ewidencji podatkowej, a wartością tej sprzedaży wynikającą z kopii faktur posiadanych przez podatniczkę. Różnice te wskazywały na prawdopodobieństwo wystawiania dwóch faktur o tym samym numerze i dacie, co potwierdziło w ocenie organów dalsze postępowanie. Wobec czego uznano, że wystawienie dwóch faktur rodzi obowiązek uiszczenia wynikającego z nich podatku od towarów i usług zgodnie z art. 33 ustawy z 8 stycznia 1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym /Dz.U. Nr 11, poz. 50 ze zm./, który stanowi, że w przypadku, gdy podatnik wystawi fakturę albo rachunek uproszczony, w którym wykaże kwotę podatku, jest obowiązany do jego zapłaty także wówczas, gdy dana sprzedaż nie była objęta obowiązkiem podatkowym, albo została zwolniona od podatku. Ponadto odmówiono podatniczce prawa do odliczenia podatku naliczonego za ten miesiąc. W pierwszym przypadku chodziło o podatek naliczony w kwocie [...] zł wykazany w fakturze wystawionej przez "F." z T. z dnia [...].1999r. nr [...]. Kopia tej faktury znajdująca się u wystawcy różniła się zdaniem organu od oryginału tym, że podpisy osób uprawnionych do wystawiania faktur różniły się od siebie. Natomiast ta sama osoba podpisała jako upoważniona do odbioru faktury. Dało to podstawę do twierdzenia, że zostały wystawione dwie faktury dokumentujące sprzedaż, a wobec tego zgodnie z § 54 ust.4 pkt 4 rozporządzenia Ministra Finansów z 15 grudnia 1997r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym /Dz.U. Nr 156, poz. 1024 ze zm./ faktury takie nie stanowią podstawy obniżenia podatku należnego. W drugim zaś przypadku zakwestionowano odliczenie podatku naliczonego w wysokości [...] zł wynikającego z faktury wystawionej przez P. sp. z o.o. z dnia [...].1999r. nr [...]. Powołano się w konsekwencji na § 54 ust.3 w/w rozporządzenia Ministra Finansów stanowiący, iż podstawę do obniżenia przez nabywcę kwoty podatku należnego stanowią wyłącznie oryginały faktur, albo ich duplikaty. Wobec tego skoro brak było takiego dokumentu wśród przedłożonych w trakcie kontroli, według oświadczenia kontrolowanej z 28 listopada 2000r., wszystkich dokumentów i ewidencji, podatniczka nie miała prawa dokonać przedmiotowego odliczenia. Określenie zobowiązania podatkowego, jak i zaległości w niższej wysokości, niż to uczynił organ I instancji, wynikało z tego, iż Izba w rozliczeniu za miesiąc sierpień uwzględniła podatek naliczony odliczony przedwcześnie w miesiącu lipcu. Z rozstrzygnięciem takim skarżąca nie zgodziła się wnosząc skargę wobec nie uwzględnienia przez Izbę Skarbową argumentów jej odwołania. Zarzuciła organom naruszenie prawa w postaci przepisów prawa materialnego, a to art. 33 w/w ustawy o podatku od towarów i usług poprzez jego błędną wykładnię, co uzasadniało wniosek o uchylenie zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu skarg, dotyczących pozostałych decyzji za poszczególne miesiące roku 1999, przedstawiła funkcjonujący sposób sprzedaży w prowadzonej działalności. Nabywca składał zamówienie w dziale fakturowania. Na jego podstawie była drukowana faktura, czy rachunek uproszczony. Pierwsza kopia pozostawała w dziale fakturowania, klient otrzymywał oryginał i drugą kopię, która służyła jako dokument WZ- magazyn wyda. Na podstawie tego trzeciego egzemplarza magazynier wydawał towar. Często w trakcie odbioru towaru stwierdzano, że towar nie spełnia oczekiwań klienta, jest innego producenta, w innym opakowaniu, o zbyt krótkim terminie ważności, zapomniano o jakimś towarze. Wobec tego klient wracał do działu fakturowania, sprzedawca poprawiał fakturę, na oryginale "starej" fakturzystka nabijała pieczątkę "UWAGA! POPRAWA". Nabywca z obydwiema fakturami udawał się do magazynu, gdzie magazynier zabierał oryginał faktury pierwotnej z adnotacją "UWAGA! POPRAWA". Nabywca dostawał wyłącznie oryginał faktury poprawionej i stwierdzającej faktyczna sprzedaż. Podano, że nie zawsze przybijano pieczątkę "U WAGA! POPRAWA". Taki sposób faktycznego dokonywania anulowania faktur potwierdzili świadkowie przesłuchani w dniu [...].2001 r. Podkreślono, że nigdzie w postępowaniu dowodowym nie stwierdzono podwójnych faktur u odbiorców oryginałów. Wobec tego skoro sprzedaż dokonywana była jednorazowo, a faktury w ten sposób anulowane nie wyrażały dokonania czynności sprzedaży, stwierdzono, że naruszony został przepis art. 33 ustawy o podatku od towarów i usług, gdyż wobec nie wystąpienia rzeczywistej sprzedaży nie powstawał obowiązek podatkowy w podatku od towarów i usług. Ponadto nie zgodzono się z faktem pozbawienia nabytego prawa do pomniejszenia podatku należnego o naliczony w wyniku wystawienia faktury przez "F." jako że faktura ta została ujęta tylko raz w rejestrach skarżącej, a także została zaewidencjonowana u wystawcy. Co do faktury P. to w skardze podano, iż nie kwestionowano braku oryginału w czasie kontroli. Stwierdzono natomiast, że odliczenie nastąpiło na pewno z oryginału. Zdaniem skarżącej kontrolujący winien sprawdzić i wystąpić do wystawcy o potwierdzenie, czy transakcja miała miejsce i ewentualne przysłanie duplikatu z potwierdzeniem kiedy odebrano tę fakturę. Podkreślono, że do odwołania dołączony został duplikat tego dokumentu. Izba Skarbowa w udzielonej odpowiedzi na skargę wniosła o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko i argumentację je uzasadniającą. Ponadto poinformowano, iż w trakcie postępowania odwoławczego ustalono, że duplikat faktury P. wystawiony został dopiero w dniu [...].2001 r., zaś podatek odliczono z faksu faktury w sierpniu 1999 roku. Wobec braku oryginału w chwili dokonywania odliczenia stanowisko organów jest wobec tego prawidłowe. Ustanowiony w sprawie pełnomocnik, doradca podatkowy J. P., złożył w dniu [...].2004r. pismo procesowe, w którym przedstawił orzecznictwo dotyczące interpretacji i rozumienia przepisu art.33 ustawy o podatku od towarów i usług. Skarga została wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie, jednak wobec wejścia w życie z dniem l stycznia 2004r. ustawy z 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. Nr 153, poz.1269/ oraz ustawy 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U Nr 153, poz.1270,/ w związku z art. 97 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę- Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1271/ została ona rozpatrzona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zgodnie z tymi przepisami. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Skarga na uwzględnienie zasługuje z tego powodu, że zaskarżone rozstrzygnięcie wydane zostało z naruszeniem przepisów prawa procesowego, a to art. 122 ustawy z 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa /Dz.U. Nr 137, poz. 926 ze zm./. Zarówno przepis art.122 ustawy Ordynacja podatkowa, wyrażający jedną z podstawowych zasad procedury podatkowej tj. zasadę dochodzenia prawdy obiektywnej, jak i uregulowanie art.187 § l tej ustawy , nakładają na organ podatkowy obowiązek dążenia w prowadzonym postępowaniu do jak najdokładniejszego ustalenia stanu faktycznego sprawy poprzez zebranie wszystkich istotnych dowodów i wyjaśnienie ewentualnie występujących wątpliwości. Dopiero na podstawie zebranego w sprawie całego materiału dowodowego, ustalonego we wzajemnym powiązaniu, organ może wydać prawidłową decyzję podatkową. W niniejszej sprawie nie przeprowadzono postępowania w zakresie podnoszonym przez skarżącą. Nie odniesiono się do przedstawionego przez nią trybu postępowania przy sprzedaży, obiegu dokumentów i faktu dokonywania anulowania faktur i rachunków uproszczonych. Nie prowadzono także postępowań wyjaśniających jak chodzi o nabywców towarów, stąd brak ustosunkowania się przez organy do okoliczności uwypuklanej przez skarżącą tj. do wydawania nabywcy tylko jednej, ostatecznej faktury. W postępowaniu przed Sądem rozpatrywane były skargi na decyzje wydane w przedmiocie podatku od towarów i usług, a dotyczące poszczególnych miesięcy roku 1999, z wyjątkiem miesiąca lipca. Rozstrzygnięcia Inspektora Kontroli Skarbowej w zakresie podatku od towarów i usług za miesiące luty i kwiecień 1999 roku zostały, na skutek przeprowadzonego postępowania odwoławczego, uchylone przez Izbę Skarbową, a zobowiązanie podatkowe oraz zaległość podatkowa za te miesiące została określona w niższej wysokości. Były to decyzje Izby Skarbowej z dnia [...].2002r. nr [...] /za luty/ oraz [...] /za kwiecień/. Stało się tak dlatego, że jak stwierdzono w uzasadnieniach tych decyzji, Izba uznała, iż faktury i rachunki, na których znajduje się adnotacja "UWAGA! POPRAWA" są fakturami, rachunkami anulowanymi i nie dokumentują sprzedaży towarów. Podobnie uznano, że dokumenty te, na których brak było podpisu nabywcy i wystawcy, są fakturami i rachunkami, które nie dokumentuj ą sprzedaży towarów. Także i rozstrzygnięcie organów dotyczące faktury dokumentującej zakup skarżącej w "F." nie znajduje w ocenie Sądu uzasadnienia w zgromadzonym materiale dowodowym. Różnica w podpisie /parafie/ osoby upoważnionej do wystawienia faktury nie daje jeszcze podstaw do twierdzenia, że faktura została wystawiona podwójnie. Tym bardziej, że jak podnosi skarżąca, transakcja ta została ujawniona w dokumentacji jednokrotnie i to zarówno u strony kupującej jak i sprzedającej. Natomiast zarzut i argumentacja skarżącej w zakresie prawa do odliczenia podatku naliczonego z faksu faktury nie zasługuje na uwzględnienie w świetle przepisu § 54 ust. 3 w/w rozporządzenia Ministra Finansów wykonującego ustawę o podatku od towarów i usług. Stanowisko w tym zakresie jest już ugruntowane, a powyższy przepis jasno wyraża zasadę, iż obniżenia podatku należnego można dokonać tylko na podstawie posiadanego oryginału faktury, faktury korygującej albo ich duplikatów. Jak wykazało postępowanie w miesiącu dokonywania obniżenia skarżąca nie była w posiadaniu takich dokumentów. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie działając na podstawie art.145 § l pkt l lit.c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U Nr 153, poz. 1270/ orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowaniu orzeczono na podstawie art. 200, art. 205 § 2 oraz art. 206 tej ustawy.