I SA/Kr 578/13

Kraków, dnia 8 października 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Nina Półtorak po rozpoznaniu w dniu 8 października 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D.W. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 14 lutego 2012 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości zobowiązania w zryczatłowanym podatku dochodowym od osób fizycznych od przychodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzących ze źródeł nieujawnionych za 2007 r. postanawia zwolnić stronę skarżącą od kosztów sądowych w całości. D.W. złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 14 lutego 2012 r. nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 14 września 2012 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości zobowiązania w zryczatłowanym podatku dochodowym od osób fizycznych od przychodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzących ze źródeł nieujawnionych za 2007 r. w kwocie 61.053,00 zł. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 26 kwietnia 2013 r. skarżąca została wezwana do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 1.500 zł, stosownie do § 1 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193). W dniu 20 maja 2013 r. (data stempla pocztowego) skarżąca złożyła na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Z uzasadnienia wniosku, załączonych dokumentów oraz akt sprawy o sygn. I SA/Kr 579/13 wynika, że prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z mężem S.W. Otrzymuje ona emeryturę w wysokości 585,73 zł netto miesięcznie. W 2012 r. z tego tytułu uzyskała 7.591,58 zł dochodu. S.W. uzyskuje wynagrodzenie w wysokości 2.741,73 zł netto miesięcznie, a w 2012 r. osiągnął on dochód w wysokości 49.068,60 zł. Małżonkowie posiadają wspólne konto w banku, którego saldo na dzień 22 czerwca 2013 r. wynosiło 310,63 zł. Według przedłożonych faktur i rachunków, miesięczne koszty utrzymania rodziny obejmują: opłatę za gaz 262,85 zł, opłatę za energię elektryczną 68,52 zł, wydatki na lekarstwa 128,32 zł. Wnioskodawczyni jest wraz z mężem współwłaścicielem nieruchomości o pow. 0,37 ha, położonej we wsi C., powiat dębicki, zabudowanej domem o pow. 132 m2, wymagającym remontu oraz nieruchomości o pow. 0,0497 ha, położonej w T., zabudowanej domem o pow. 78 m2. Strona skarżąca nie posiada oszczędności ani przedmiotów o wartości powyżej 3000 euro, jest natomiast właścicielem samochodu osobowego marki Skoda Fabia (1.2), rok prod. 2005. Zaznaczyła również, że reprezentujący ją doradca podatkowy czyni to pro bono. Postanowieniem z dnia 13 sierpnia 2013 r. referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Krakowie zwolnił D.W. od kosztów sądowych w ½ części, w pozostałym zakresie wniosek oddalił. Od powyższego postanowienia D.W. wniosła w terminie sprzeciw. W uzasadnieniu wskazała, że pozostała do zapłaty kwota jest dla niej w dalszym ciągu zbyt dużym obciążeniem finansowym, ponieważ miesięczne wydatki jej gospodarstwa domowego uległy zwiększeniu o kwotę 800,00 zł wskutek konieczności regulowania podatku ustalonego zaskarżoną decyzją. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej jako P.p.s.a.), w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. W związku z powyższym, na skutek prawidłowo wniesionego przez D. W. sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego z dnia 13 sierpnia 2013 r., postanowienie to utraciło moc, a wniosek podlega ponownemu rozpoznaniu przez Sąd w całości. Stosownie do treści przepisu art. 245 § 3 P.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z analizy wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że miesięczny dochód gospodarstwa domowego skarżącej wynosi ok. 3.330 zł, zaś obciążające go wydatki, udokumentowane przez skarżącą we wniosku i jego uzupełnieniu, to łącznie ok. 460 zł. Przy założeniu, że skarżąca zostałaby zwolniona od kosztów sądowych w połowie, pozostające jej do rozdysponowania na wydatki związane z bieżącym utrzymaniem (żywność, środki czystości, transport) środki finansowe wyniosłyby ok. 2.090 zł. Jednakże, ze względu na złożenie przez pozostającego ze skarżącą we wspólnym gospodarstwie domowym męża S.W. skargi zarejestrowanej w tut. Sądzie pod sygn. akt I SA/Kr 579/13, obciążenie domowego budżetu wskutek uiszczenia dwóch wpisów, po zwolnieniu od kosztów sądowych w połowie, spowodowałoby, że na utrzymanie swoje i męża pozostałaby skarżącej kwota ok. 1.340 zł. W świetle dodatkowego faktu, że środki te należałoby pomniejszyć o kwotę 800 zł, związaną ze spłatą zobowiązania podatkowego, wynikającego z zaskarżonych przez małżonków W. w obu sprawach decyzji, oczywistym jest, że mimo częściowego zwolnienia od kosztów postanowieniem referendarza sądowego z dnia 13 sierpnia 2013 r., uiszczenie przez skarżącą wpisu sądowego w wysokości 750 zł nadal stanowiłoby dla niej uszczerbek w koniecznym utrzymaniu siebie i rodziny. Z zestawienia kwot 540 zł (1.340 zł - 800 zł) i 750 zł wynika, że miesięczny dochód gospodarstwa domowego skarżącej nie pozwala jej na uiszczenie wpisu nawet w połowie, zatem zasadne jest przyznanie jej prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w całości. Sąd uznał, że posiadanie stałego dochodu w postaci emerytury w wysokości ok. 590 zł miesięcznie nie zapewnia skarżącej możliwości swobodnego wydatkowania kwoty 750 zł tytułem wpisu od skargi, skoro i bez tego wydatku aktualne obciążenia finansowe przewyższają dochód w jej gospodarstwie domowym. Trudno także wymagać od skarżącej wyzbywania się składników majątkowych w postaci samochodu bądź nieruchomości. Przez uszczerbek, o którym mowa w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. należy rozumieć takie zachwianie sytuacji materialnej i bytowej, które skutkowałoby brakiem możliwości zapewnienia sobie i najbliższym minimum warunków socjalnych (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 marca 2005 r., sygn. akt: II FZ 137/05). W okolicznościach niniejszej sprawy trudno nie zgodzić się ze skarżącą, że uiszczenie wpisu od skargi w niniejszej sprawie niosłoby podobny skutek, a zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest dla niej rzeczywiście i obiektywnie niemożliwe (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 października 2004 r., sygn. akt GZ 71/04). Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) postanowił jak w sentencji.