I SA/Kr 622/03

WyrokWSA w Krakowie2005-02-09

Skład orzekający: Józef Michaldo, Stanisław Grzeszek, Anna Znamiec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy podatkowe prawidłowo określiły wysokość zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych za 1999 r., w szczególności w zakresie zaliczenia do przychodów należnych kwot z tytułu nieodpłatnych świadczeń, niezaksięgowanych przychodów z realizacji kontraktów oraz przekazania materiałów budowlanych w ilościach przekraczających ustalenia kontraktowe?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organy podatkowe naruszyły przepisy Ordynacji podatkowej, w szczególności w zakresie procedury dowodowej (naruszenie art. 190 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez zbyt późne zawiadomienie strony o przesłuchaniu świadka) oraz obowiązku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego (naruszenie art. 122 i 187 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez nieprzeprowadzenie istotnego dowodu z przesłuchania E. P.). Sąd uznał również, że organy nie wykazały w sposób niebudzący wątpliwości, że podatnik osiągnął przychód odpowiadający wyliczonej różnicy w wartości kontraktu, przedwcześnie dyskwalifikując wyjaśnienia strony dotyczące faktur pro forma i wykazując rozbieżności w ustaleniach kwotowych.
Stan faktyczny
Spółka "A." Sp. z o.o. zaskarżyła decyzję Izby Skarbowej dotyczącą podatku dochodowego od osób prawnych za 1999 r. Organ I instancji określił zobowiązanie podatkowe w wyższej kwocie niż zadeklarowana przez Spółkę, zwiększając przychód m.in. o wartość niezrealizowanych umów i nieodpłatnych świadczeń. Izba Skarbowa uchyliła częściowo decyzję organu I instancji, obniżając zobowiązanie, ale nadal utrzymując zwiększenie przychodów w niektórych pozycjach. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów prawa procesowego i materialnego.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Izby Skarbowej oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji i zasądził od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz strony skarżącej koszty postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: NSA Józef Michaldo Sędziowie: WSA Stanisław Grzeszek (spr) Asesor WSA Anna Znamiec Protokolant: Dominika Janik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 stycznia 2005r. sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa Produkcyjno - Handlowego "A."Sp. z o.o. w Krakowie na decyzję Izby Skarbowej z dnia 28 lutego 2003r Nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych za 1999r. I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, II. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz strony skarżącej koszty postępowania w kwocie 7.200,00 zł (siedem tysięcy dwieście złotych). W wyniku przeprowadzonego postępowania kontrolnego w zakresie prawidłowości rozliczenia się przez Spółkę z tytułu zobowiązań podatkowych za 1999, Inspektor Kontroli Skarbowej w Urzędzie Kontroli Skarbowej decyzją z dnia [...] września 2001 r. Nr [...] określił za 1999 r. : zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób prawnych w wysokości 1.191.194,00 zł, zaległość podatkową w podatku dochodowym od osób prawnych w wysokości 1.051.110,00 zł, odsetki za zwłokę od zaległości podatkowej w wysokości 676.108,50 zł. Określenie zobowiązania w podatku dochodowym od osób prawnych w innej wysokości niż wynikającej z zeznania podatkowego za 1999 r. było efektem zweryfikowania podstawy opodatkowania poprzez: I. Zwiększenie przychodu o kwotę 3.094.852,26 zł na którą składają się : - kwota 1.255.239,40 zł wynikająca z nie uwzględnienia w kwocie przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych wartości przychodu wynikającego z realizacji umowy Nr [...] z dnia [...]kwietnia 1997 r., - kwota 744.820,41 zł wynikająca z nie uwzględnienia w wielkości przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych pełnej wartości przychodu z realizacji kontraktu Nr [...] z dnia [...] lutego 1995 r., - kwota 725.434,50 wynikająca z nie uwzględnienia w przychodzie podlegającym opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych,wartości należnych przychodów wynikających z przekazania kontrahentowi zagranicznemu materiałów w ilościach przekraczających wielkość ich zużycia według kontraktu podstawowego, - kwota 357.799,05 zł wynikająca z nie uwzględnienia w kwocie przychodu podlegającego opodatkowaniu wartości należnego przychodu z realizacji robót wykończeniowych pomieszczeń Vestibulum dla Firmy "U.J.S.A., - kwota 11.558,90 zł stanowiąca równowartość uzyskanych przez Spółkę świadczeń nieodpłatnych. II. Korektę kosztów uzyskania przychodów poprzez zmniejszenie kwoty ogólnej kosztów o kwotę 3.353,52 zł. Od decyzji organu I instancji Spółka złożyła odwołanie z dnia 28 września 2001 r., w którym zarzuca naruszenie przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy Ordynacja podatkowa, kodeksu cywilnego, prawa bankowego. Izba Skarbowa w po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia 28 lutego 2003 r. Nr IS I -2/7320-171/01 wydaną na podstawie art. 207, art. 220 § 2, art. 233 § l pkt 2 lit.a w związku z art. 21 § 3, art. 53 § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa / Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm. / oraz art. 27 ust. l ustawy z dnia 15 lutego. 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych / Dz. U. z 1993 r. Nr 106, poz. 482 ze zm. / uchyliła w całości zaskarżoną decyzję Inspektora Kontroli Skarbowej i orzekła, że: - wysokość zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych za 1999 r. wynosi 779.743,00 zł, - wysokość zaległości podatkowej w podatku dochodowym od osób prawnych za 1999 r. wynosi 639.659,00 zł, - wysokość odsetek za zwłokę wynosi 411.449,70 zł. W uzasadnieniu decyzji, Izba Skarbowa stwierdziła zasadność zarzutów Spółki, co do zwiększenia przychodu osiągniętego w 1999 r. podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych o kwotę 1.255.239,40 zł wynikającą z realizacji umowy Nr A O-97 z dnia 9 kwietnia 19997 r. Organ podatkowy II instancji nie znalazł natomiast podstaw do uznania zarzutów odwołania w przedmiocie: 1. zwiększenia przychodów o kwotę 357.799,05 zł stanowiącą wartość wykonanych robót wykończeniowych w "Vestibulum". W toku postępowania kontrolnego ustalono, iż Spółka wykonała roboty wykończeniowe pomieszczeń Vestibulum dla Banku i dla Firmy "U."J.S.A. na łączną wartość 87.300,00 USD. W księgach Spółki w latach 1995 - 1999 nie wykazano przychodów uzyskanych z tytułu wykonania powyższych robót. W odwołaniu Spółka podnosi, iż kwestionowany przychód nie został przez nią osiągnięty i dlatego nie został zaewidencjonowany w księgach . Nadto nie był nawet przychodem należnym bowiem obowiązek wybudowania Vestibulum i jego wykończenia wynikał wprost z kontraktu głównego, a umowa z dnia [...]kwietnia 1997 r. określała jedynie sposób realizacji i uszczegółowienie robót wynikających w całości z kontraktu z dnia 17 lutego 1995 r. Izba Skarbowa nie zgodziła się z tym twierdzeniem, uważając, że umowa z dnia [...] kwietnia 1997 r. jest dodatkową dwustronną umową na budowę szkieletu holu nieprzewidzianą w kontrakcie trójstronnym z dnia [...] lutego 1995 r., na uzasadnienie przywołując art. 3.1 kontraktu głównego i art. 2.1 i 2.2 umowy z dnia [...] kwietnia 1997. Dla poparcia swojego stanowiska powołuje treść pisma Spółki z dnia [...]kwietnia 1998 r. skierowanego do współinwestorów, w którym stwierdza, że podpisany trójstronnie [...] września 1.996 r. aneks do kontraktu nie obejmujezakresem rzeczowym budynku Vestibulum. 2. zwiększenia przychodów o kwotę 744.820,41 zł wynikającą z realizacji kontraktu Nr [...] z dnia [...] lutego 1995 r. Wartość przedmiotu kontraktu ustalona została przez strony na poziomie 5.321.760,00 USD. Łączne przychody z realizacji kontraktu zaewidencjonowane w księgach Spółki w latach 1995 - 1999 i uwzględnione w podstawie opodatkowania podatkiem dochodowym od osób prawnych wyniosły kwotę stanowiącą równowartość 5.129.030,00 USD. Jak z powyższego wynika Spółka nie zaewidencjonowała w księgach i nie opodatkowała kwoty stanowiącej równowartość 192.730,00 USD. W odwołaniu Strona podnosiła, że określenie w kontrakcie ceny sztywnej na poziomie 5.321.760,00 USD, nie oznacza, że końcowa wartość robót nie mogła wynosić niższą kwotę. Izba Skarbowa w Krakowie nie przyjęła powyższego argumentu, natomiast przywołuje pismo Spółki skierowane do Banku i Firmy "U. J.S.A. w którym wzywa do zapłaty w terminie do [...]sierpnia 1999 r. następujących faktur: - faktura Nr [...] z dnia [...] listopada 1998 r. za roboty podstawowe na kwotę 56.000,00 USD, - faktura Nr [...]z dnia [...]lutego 1999 r. za roboty podstawowe na kwotę 146.000,00 USD, - faktura Nr [...]z dnia[...] lutego 1999 r. za skarbiec na kwotę 11.760,00 USD. Z treści pisma wynika, że "wymienione wyżej faktury nie zostały zakwestionowane ani merytorycznie, ani też rachunkowo i znajdują się w bilansach polskich firm wykonawczych". Organ odwoławczy nie uwzględnił również argumentacji Spółki wskazującej, że przedmiotowe faktury były fakturami pro forma. 3. zwiększenia przychodu o kwotę 725.434,50 zł stanowiącą wycenę materiałów budowlanych przekazanych kontrahentowi zagranicznemu w ilościach przekraczających wielkość ich zużycia według postanowień kontraktu podstawowego. Ustaleń w tym zakresie dokonano na podstawie pisma z dnia [...] grudnia 1998 r. skierowanego do Firmy "U.J.S.A. dotyczącego sprawozdania z budowy Banku w K.. Pismo to wraz z załącznikami stanowi rozliczenie różnic pomiędzy opłaconym w ramach kontraktu zużyciem materiałów dla potrzeb realizacji budowy, a wynikającym z dowodów, przekazaniem tych materiałów na plac budowy. Ogólna wartość materiałów przekazanych i robót budowlanych wykonanych przez Spółkę a nie uwzględnionych w przychodach stanowi kwotę 177.000,00 USD. W piśmie wyjaśniającym z dnia[...] lipca 2001 r. Spółka potwierdza występowanie różnic pomiędzy wartością materiałów i usług faktycznie przekazanych na budowę / zaliczonych do kosztów uzyskania przychodów/, wskazuje na sposób wyliczenia tych różnic jednak nie określa sposobu ich rozliczenia z kontrahentem zagranicznym. Odwołująca się podnosi, że wszystkie materiały wywiezione na budowę w K. zostały do tej budowy wykorzystane i jako takie miały ścisły związek z osiągniętym przychodem. Organ II instancji nie dał wiary tym wyjaśnieniom, ponieważ nie zostały one poparte żadnym materiałem dowodowym. 4. zwiększenia przychodów o kwotę 11.558.90 zł stanowiącą równowartość uzyskanych świadczeń nieodpłatnych. Jak ustalił Inspektor, E. P.i nie będąc pracownikiem Spółki, nieodpłatnie reprezentował interesy Spółki podpisując dokumenty w jej imieniu na okoliczność ich weryfikacji i akceptacji, a zatem prawidłowości realizacji określonych zdarzeńgospodarczych. Posługiwał się przy tym pieczątką "Pełnomocnik Dyrektora ds. Rynku Ukraińskiego mgr inż. E.P." Izba Skarbowa uznała, iż Inspektor prawidłowo zaliczył równowartość tych świadczeń do kategorii nieodpłatnych świadczeń podlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych. Wartość tych świadczeń została ustalona przez porównanie do wynagrodzenia zatrudnionego w tym samym czasie na tym samym kontrakcie mistrza budowy kierownika robót. Izba odpiera zarzut, co do dowolności sposobu ustalenia wartości nieodpłatnego świadczenia i twierdzi, że przedmiotowa wartość została ustalona na prawidłowym poziomie. Nie przyjmuje także argumentacji Spółki, że w/w był pracownikiem firmy B.l, dla której pracował po 10-12 godzin dziennie, a Spółka nie występowała do pracodawcy E. P. o zgodę na dodatkowe zatrudnienie. Jej zdaniem czas pracy w firmie B. uniemożliwiał Panu P. wykonywanie dodatkowych zajęć na rzecz Spółki. Organ odwoławczy odrzucił wniosek Spółki o uzupełnienie postępowania dowodowego o przesłuchanie w charakterze świadka E. P. oraz wiceprezesa zarządu Spółki M. W. z uwagi na fakt, iż przesłuchanie w/w w żaden sposób nie może zmienić treści istniejących dowodów w tej kwestii. Na decyzję ostateczną Izby Skarbowej Spółka złożyła skargę z dnia [...]kwietnia 2003 r. do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie, w której wnosi o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz poprzedzającą j ą decyzję Inspektora Kontroli Skarbowej. Zaskarżonej decyzji zarzuca rażące naruszenie przepisów prawa, a w szczególności naruszenie : - art. 12 ust. l pkt 2 w związku z ust. 6 pkt 4 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych ,- art. 121 § l, 122, 124 i 190 § l Ordynacji podatkowej. W uzasadnieniu skargi Spółka podtrzymuje zarzuty podniesione wcześniej w odwołaniu, uznając za bezpodstawne zwiększenie przychodu osiągniętego w 1999 r. o kwotę 11.558,90 zł z tytułu uzyskanych przez Spółkę nieodpłatnych świadczeń. Skarżąca uznaje ustalenia organów w tym zakresie za bezpodstawne, co do zasady jak również, co do przyjętej wartości tych świadczeń. Dalej podnosi, iż w przedmiotowej sprawie o żadnym konkretnym wymiarze finansowym nie może być mowy i co przesądza rozstrzygnięcie tej kwestii na korzyść Spółki. Złożenie podpisu na dokumencie przez E. P. nie przysporzyło firmie żadnych dodatkowych pieniędzy, ponad te, które otrzymałaby bez tego podpisu. Ponadto Skarżąca zwraca uwagę, iż ustalenia Inspektora KS w tej kwestii opierają się na przeprowadzonym dowodzie z przesłuchania świadka T. F.. Powyższa czynność dowodowa została dokonana z naruszeniem przepisów art. 190 § l Ordynacji podatkowej, albowiem Spółka została zawiadomiona o mającym się odbyć przesłuchaniu na dzień przed terminem przesłuchania, nie mając pojęcia o tym kogo i na jaki temat inspektorzy będą przesłuchiwać. Skarżąca zarzuca również, że organy nie przesłuchały w charakterze świadka E. P. na okoliczność świadczenie przez niego bezpłatnych usług na rzecz Spółki. W odniesieniu do zwiększenia przez organ I instancji przychodu podlegającego opodatkowaniu w 1999 r. o kwotę 744.820,41 zł, Spółka stawia zarzut błędnego wyliczenia sumy faktur wystawionych w oparciu o kontrakt podstawowy. Inspektor podaje wartość 5.129.030 USD, podczas gdy zdaniem Skarżącej, zsumowanie wszystkich faktur wystawionych w oparciu o kontrakt daje kwotę 5.304.030 USD. Zdaniem Skarżącej, Inspektor bezzasadnie przyjął do swoich wyliczeń kwoty z faktur, które były fakturami pro forma. Spółka zwraca uwagę na fakt, iż zgodnie z procedurą kontraktu faktury były wystawiane na Udziałowca tj. na O. Bank U.Wystawiając fakturę trzeba było przygotować protokoły odbioru robót i uzyskać akceptację Zamawiającego tj. Firmy "U. J.S.A. dla obydwu dokumentów. Do momentu podpisania ich przez Zamawiającego faktura traktowana była jako faktura pro forma. Dopiero faktura podpisana przez Zamawiającego była pełną fakturą i mogła być przekazana Bankowi do realizacji. Skarżąca w tym względzie powołuje się na wyjaśnienia złożone przez Prezesa Zarządu Firmy "U..S.A. przed konsulem polskim w K. w dniu [...] marca 2003 r. W kwestii zwiększenia przychodu osiągniętego w 1999 r. o kwotę 725.434,50 zł z tytułu nie uwzględnienia wartości należnych przychodów wynikających z faktu przekazania kontrahentowi zagranicznego materiałów w ilościach przekraczających wielkość ich zużycia na budowie według postanowień kontraktu głównego, Spółka kategorycznie stwierdza, że na budowę przekazano kontrahentowi zagranicznemu materiały w takiej ilości jak wynikała z postanowień kontraktu, dodatkowych ustaleń między stronami, w szczególności zaś z rzeczywistych potrzeb prowadzonej budowy. Podkreśla, że zestawienie ilości materiałów z kontraktu głównego ma charakter wyłącznie orientacyjny / art. 7 pkt 7.3 aneksu do kontraktu z dnia[...] września 1996 r./, a Spółka zobowiązana była do dostarczenia materiałów i wykonania całości prac określonych kontraktem głównym za cenę sztywną w tym kontrakcie określoną. W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa wnosi o oddalenie skargi, a w uzasadnieniu, odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 190 § l Ordynacji podatkowej, podkreśla, że Strona skarżąca uczestniczyła w przeprowadzeniu dowodu z przesłuchania świadka. Zatem niedopełnieniewymogu wynikającego z w/w przepisu nie skutkowało faktycznym pozbawieniem Strony możliwości udziału w tej czynności procesowej. Izba Skarbowa podkreśla, że Strona na każdym etapie postępowania miała możliwość zapoznania się z materiałem zgromadzonym w sprawie oraz biorąc pod uwagę, że to pełnomocnik Spółki przedkładał w toku postępowania dodatkowe dowody zarzut naruszenia procedury jest bezzasadny. Izba Skarbowa podnosi także, że w świetle uregulowań wynikających z art. 191 Ordynacji podatkowej, miała prawo do odmiennej oceny materiału dowodowego, lecz w uzasadnieniu decyzji odniosła się do wszystkich spornych kwestii wyjaśniając przesłanki na podstawie, których dokonano korekt odnoszących się do zwiększenia przychodów Spółki. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Skarga jest uzasadniona, chociaż nie wszystkie podniesione w niej zarzuty zasługują na uwzględnienie. Na podstawie art. 97 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm./ sprawa niniejsza podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie przy zastosowaniu przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./. W ocenie Sądu, organ I instancji na etapie prowadzonego postępowania kontrolnego dopuścił się naruszenia art. 190 § l Ordynacji podatkowej. Przepis ten wymaga, aby strona, o miejscu i terminie przeprowadzenia dowodu z zeznań świadków, opinii biegłych lub oględzin, była zawiadomiona przynajmniej na 7 dni przed terminem.Artykuł 190 jest przepisem o charakterze gwarancyjnym, mającym na celu realizację zasady czynnego udziału strony w postępowaniu. Organ jest obowiązany zawiadomić stronę o przeprowadzeniu dowodu niezależnie od wagi i treści przeprowadzonego dowodu. Naruszenie tego obowiązku jest kwalifikowanym naruszeniem przepisów prawa procesowego. Ważnym elementem dla gwarancji realizacji prawa do czynnego udziału strony w postępowaniu jest określenie terminu zawiadomienia strony o czynnościach postępowania dowodowego. Naruszenie tego terminu ograniczać może przygotowanie strony do obrony swojego interesu. Jak wynika z akt sprawy i co jest bezsporne, Inspektor o zamiarze przesłuchania w charakterze świadka Pana T. F. zatrudnionego w Spółce "A." na stanowisku mistrza budowy /protokół przesłuchania świadka z dnia [...] lipca 2001 r./ zawiadomił stronę na dzień przed terminem, nie podając kto będzie przesłuchiwany. Uchybiając minimalnemu siedmiodniowemu terminowi zakreślonemu w art. 190 § l Ordynacji podatkowej, organ pozbawił Spółkę możliwości rzetelnego przygotowania się do aktywnego udziału w tej czynności procesowej poprzez zadanie przemyślanych pytań świadkowi oraz złożenia stosownych wyjaśnień. Z tychże powodów Sąd nie podziela stanowiska organu odwoławczego, że uczestniczenie Strony w przesłuchaniu świadka, zniwelowało skutek w postaci naruszenia zasady czynnego udziału strony w postępowaniu. Zeznania świadka T. F. miały istotne znaczenie dla przyjętych przez organ I instancji ustaleń w części dotyczącej nie zaewidencjonowania i nie wykazania do opodatkowania podatkiem dochodowym od osób prawnych przychodów z nieodpłatnych świadczeń w kwocie 11.558,90 zł. Ponieważ ustalenia faktyczne Inspektora w w/w kwestii w znaczącej części opierają się na materiale dowodowym pozyskanym z naruszeniem przepisów Ordynacji podatkowej o postępowaniu dowodowym, to nie mogą one być uznane za udowodnione. Sąd podziela także zarzut Skarżącej, iż dla pełnego wyjaśnienia charakteru i zakresu czynności wykonywanych przez Pana E. P. na budowie w imieniu i na rzecz Spółki, organ powinien przesłuchać w charakterze świadka w/w. Zeznania E. P. w ocenie Sądu powinny być zasadniczym dowodem w sprawie zakwalifikowania tych czynności do nieodpłatnych świadczeń skutkującego osiągnięciem przychodu określonego w art. 12 ust. l pkt 2 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych. Nie przeprowadzając tego dowodu organ I instancji dopuścił się naruszenia przepisów art. 122 i 187 § l Ordynacji podatkowej, bowiem w toku postępowania podatkowego organ podatkowy podejmuje wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. W ocenie Sadu, organ l instancji dokonując zwiększenia przychodu o kwotę 744.820,41 zł stanowiącą różnicę pomiędzy kwotą ustaloną w kontrakcie -5.321.760 USD, a kwotą 5.129.030 zł, wynikającą z sumowania kwot z wystawionych faktur przez Spółkę, nie wykazał w sposób nie budzący wątpliwości, że Spółka osiągnęła przychód odpowiadający wyliczonej różnicy. Skarżąca zarzuca, że Inspektor dokonał błędnego wyliczenia kwoty łącznej przychodu wynikającego z wystawionych faktur. Jej zdaniem prawidłowa kwota to 5.304.030 USD, podczas gdy Inspektor przyjął kwotę 5.129.030 USD. Wskazuje przy tym na możliwe powody istniejących rozbieżności. Organy I i II instancji nie odniosły się merytorycznie do argumentów Spółki, kwitując je jedynie stwierdzeniem, że Spółka "nie uzasadniła tego faktu". Tymczasem, skoro organ podatkowy twierdzi, iż podatnik nie zaewidencjonował pełnego przychodu i tym samym nie poddał go opodatkowaniu, to na organie podatkowym ciąży obowiązek wykazania w sposób nie pozostawiający wątpliwości, że taka sytuacja miała miejsce. Organ podatkowy w rozstrzygnięciu obowiązany jest ustosunkować się do składanych w toku postępowania wyjaśnień Strony, a jeżeli je odrzuca powinien szczegółowo uzasadnić z jakich powodów. W ocenie Sądu organy podatkowe przedwcześnie zdyskwalifikowały wyjaśnienia Spółki, co do charakteru wystawionych faktur / [...] z dnia [...].11.1998 r., [...]z dnia [...].02.1999 r.[...]z dnia [...].02.1999 r./ jako faktur pro forma. W dokumentacji Spółki figurują dwie faktury o tym samym numerze [...] różniące się kwotą i datą wystawienia, organ I instancji szczegółowych ustaleń w tym zakresie nie przeprowadził, odrzucając jednocześnie wyjaśnienia Spółki, oraz przyjmując do wyliczenia nie wykazanego przychodu kwotę stanowiącą różnicę kwot z tych faktur. Sąd zwraca również uwagę na fakt, iż same organy podatkowe nie mogły się zdecydować jaka kwota przychodu nie została wykazana do opodatkowania przez Spółkę. Organ I instancji w swojej decyzji na str. 9 najpierw podaje, że "Wartość nie wykazanych w księgach Spółki przychodów wynikająca z powołanych powyżej dowodów wynosi zatem 197.260.00 USD" by w zadaniu następnym stwierdzić: " Dla celów rozliczenia podatku dochodowego od osób prawnych przyjęto, że wartość nie zaewidencjonowanych przychodów Spółki z realizacji kontraktu podstawowego wyniosła co najmniej równowartość kwoty 181.730,00 USD stanowiącej różnicę pomiędzy przychodami wykazanymi w księgach w latach 1995 - 1999 a wartością robót ustaloną postanowieniami kontraktu." Natomiast organ II instancji w swoim rozstrzygnięciu wskazuje na kwotę 192.730,00 USD jako nie zaewidencjonowaną różnicę podlegającą opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Wobec powyższego Sąd stwierdza, że postępowanie w/w omówionych kwestiach prowadzone było z naruszeniem art. 122, art. 187 § l, art. 190 oraz art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej. Sąd nie podziela natomiast zarzutów skargi, co do naruszenia zasad postępowania dowodowego w zakresie ustalenia stanu faktycznego w sprawie dotyczącej zwiększenia przychodu Spółki za 1999 r. o kwotę 725.434,50zł z tytułu przekazania kontrahentowi zagranicznemu materiałów w ilościach przekraczających wielkość ich zużycia według postanowień kontraktu podstawowego oraz w kwestii dotyczącej zwiększenia przychodu podlegającego opodatkowaniu w 1999 r. o kwotę 357.799,05 zł, wynikającą z wykonania przez Spółkę robót wykończeniowych pomieszczeń "Vestibulum". W pierwszym przypadku ustalenia organu opierają się na rozliczeniu materiałów dokonanym przez Spółkę / pismo z dnia [...] grudnia 1998 r. Nr [...] skierowane do Firmy "U."J.S.A. wraz z załącznikami /. W wyjaśnieniach z dnia [...] lipca 2001 r. i [...]lipca 2001 r. Spółka potwierdza fakt wystąpienia różnic materiałów i usług faktycznie przekazanych na budowę i zaliczonych do kosztów uzyskania przychodów. Wykazana przez Spółkę w rozliczeniu ilość materiałów została przez organ l instancji zweryfikowana w oparciu o dowody zakupu i dokumenty odprawy celnej. Zatem skoro Spółka obciążyła koszty budowy wartością materiałów w ilościach, które przekraczały ilości tych materiałów faktycznie wykorzystanych na budowie i tym samym opłacone przez kontrahenta i jak wynika z wyjaśnień Spółki, materiały te zostały wycenione i przekazane kontrahentowi ukraińskiemu, to zasadnym było zaliczenie wartości tych materiałów / 177.000,00 USD / do przychodu podlegającego opodatkowaniu. Okoliczność, że kontrahent ukraiński nie dokonał zapłaty za przekazane materiały, na co wskazuje Skarżąca, powołując się na oświadczenie Prezesa Zarządu Firmy "U. J.S.A z dnia [...] marca 2003r. nie może zostać uwzględniona z uwagi na treść art. 12 ust. 3 ustawy z dnia Wobec powyższego Sąd stwierdza, że postępowanie w/w omówionych kwestiach prowadzone było z naruszeniem art. 122, art. 187 § l, art. 190 oraz art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej. Sąd nie podziela natomiast zarzutów skargi, co do naruszenia zasad postępowania dowodowego w zakresie ustalenia stanu faktycznego w sprawie dotyczącej zwiększenia przychodu Spółki za 1999 r. o kwotę 725.434,50zł z tytułu przekazania kontrahentowi zagranicznemu materiałów w ilościach przekraczających wielkość ich zużycia według postanowień kontraktu podstawowego oraz w kwestii dotyczącej zwiększenia przychodu podlegającego opodatkowaniu w 1999 r. o kwotę 357.799,05 zł, wynikającą z wykonania przez Spółkę robót wykończeniowych pomieszczeń "Vestibulum". W pierwszym przypadku ustalenia organu opierają się na rozliczeniu materiałów dokonanym przez Spółkę / pismo z dnia [...] grudnia 1998 r. Nr [...] skierowane do Firmy "U. J.S.A. wraz z załącznikami /. W wyjaśnieniach z dnia [...] lipca 2001 r. i [...]lipca 2001 r. Spółka potwierdza fakt wystąpienia różnic materiałów i usług faktycznie przekazanych na budowę i zaliczonych do kosztów uzyskania przychodów. Wykazana przez Spółkę w rozliczeniu ilość materiałów została przez organ I instancji zweryfikowana w oparciu o dowody zakupu i dokumenty odprawy celnej. Zatem skoro Spółka obciążyła koszty budowy wartością materiałów w ilościach, które przekraczały7 ilości tych materiałów faktycznie wykorzystanych na budowie i tym samym opłacone przez kontrahenta i jak wynika z wyjaśnień Spółki, materiały te zostały wycenione i przekazane kontrahentowi ukraińskiemu, to zasadnym było zaliczenie wartości tych materiałów / 177.000,00 USD / do przychodu podlegającego opodatkowaniu. Okoliczność, że kontrahent ukraiński nie dokonał zapłaty za przekazane materiały, na co wskazuje Skarżąca, powołując się na oświadczenie Prezesa Zarządu Firmy "U. J.S.A z dnia [...] marca 2003r. nie może zostać uwzględniona z uwagi na treść art. 12 ust. 3 ustawy z dnia[...] lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych, który stanowi, że za przychody związane z działalnością gospodarczą osiągnięte w roku podatkowym, uważa się także należne przychody, choćby nie zostały jeszcze faktycznie otrzymane. Odnośnie nie zaewidencjonowania w przychodach kwoty 357.799,05 zł za roboty wykończeniowe pomieszczeń "Vestibulum", Sąd nie podziela stanowiska Spółki, że umowa z dnia 23 kwietnia 1997 r. zawarta pomiędzy Spółką "A." jako Wykonawcą a Firmą "U.. J.S.A. jako Zleceniodawcą o wykonanie robót budowlano-montażowych szkieletu / ościeżnicy w stanie surowym / holu budynku biurowego w K., nie była odrębną umową, lecz jedynie aneksem do kontraktu głównego doprecyzowującym warunki jego realizacji. Organy podatkowe w tym zakresie zebrały bardzo obszerny materiał dowodowy w postaci materiałów źródłowych takich jak : 1. Trójstronny kontrakt podstawowy na realizację budowy budynku biurowego w K. z dnia [...] lutego 1995 r. oraz aneksy i porozumienia dodatkowe do kontraktu głównego, 2. Dwustronna umowa z dnia [...] kwietnia 1997 r. zawarta pomiędzy Firmą "U. J.S.A jako Zleceniodawcą, a Spółką "A." jako Wykonawcą, dotyczącą wykonania robót budowlano montażowych szkieletu / ościeżnicy w stanie surowym / holu budynku biurowego w K., 3. Dwustronna umowa z dnia 24 września 1997 r. zawarta pomiędzy Spółką "A." jako Wykonawcą, a Firmą "U." J.S.A. jako Zleceniodawcą, której przedmiotem było wykonanie dodatkowych robót sanitarnych w budynku biurowym w K., 4. Akt podziału powierzchni budynku biurowego w K., z którego wynika, że Firma "U." J.S.A. jest właścicielem 1.621,56m2powierzchni budynku, a Bank jest właścicielem 6.304,96 m2 powierzchni budynku, 5. Pisemna korespondencja pomiędzy Spółka, a Firmą "U." J.S.A. i O. Bankiem U. / pismo z dnia [...] kwietnia 1998 r., pismo z dnia [...] lipca 2001 r./, a także składanych przez Spółkę w toku postępowania pism wyjaśniających np. z dnia [...] lipca 200lr., z dnia[...] lipca 2001 r., z dnia [...] lipca 2001 r., z dnia [...] lipca 2002 r. W ocenie Sądu organy podatkowe dokonały wnikliwej analizy przedstawionych dokumentów i na jej podstawie zasadnie przyjęły, że: - umowa z dnia [...] kwietnia 1997 r. jest odrębną od kontaktu głównego z dnia [...] lutego 1995 r. Nr [...], dwustronną umową. Stosownie do art. 12 ust. 3 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych, za przychody związane z działalnością gospodarczą, osiągnięte w roku podatkowym, uważa się także należne przychody, choćby nie zostały jeszcze faktycznie otrzymane. Zarzuty skargi w tym zakresie opierają się na odmiennej ocenie tego samego materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, niejednokrotnie dostarczonego organom podatkowym przez samego Podatnika. Organy podatkowe w świetle regulacji wynikających z art. 191 Ordynacji podatkowej, mają prawo do swobodnej oceny materiału dowodowego, oceny, która może pozostawać w opozycji do oceny tego materiału dokonanej przez Stronę. Organy podatkowe odniosły się szczegółowo do każdej rozpatrywanej spornej kwestii wyjaśniając przesłanki na podstawie, których dokonały takich, a nie innych ustaleń. Ustosunkowały się także do zarzutów i argumentów przedstawianych przez Spółkę. W opinii Sądu organy podatkowe dokonując oceny materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie w w/w kwestiach, nie przekroczyły reguł swobodnej oceny dowodów. Biorąc pod uwagę przytoczone wyżej okoliczności, Sąd na podstawie art.145 § l pkt l lit. c ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 w/w ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło