I SA/Kr 627/17

PostanowienieWSA w Krakowie2018-01-05

Skład orzekający: Michał Śmiałowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółka w likwidacji, znajdująca się w trudnej sytuacji finansowej i podlegająca licznym egzekucjom, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?
Ratio decidendi
Spółka w likwidacji, która wykaże brak środków finansowych, niezajętego majątku nadającego się do upłynnienia oraz złą sytuację finansową bez perspektyw na kontynuowanie działalności, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym. Celem jest zapewnienie stronie dostępu do wymiaru sprawiedliwości.
Stan faktyczny
Do WSA w Krakowie wpłynął wniosek M. Sp. z o.o. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na czynność Naczelnika Urzędu Skarbowego K. dotyczącą wykreślenia spółki z rejestru jako podatnika VAT. Spółka wykazała wysoki kapitał zakładowy, ale poniosła straty, nie zatrudnia pracowników, nie posiada środków finansowych, a jej rachunki bankowe i majątek są zajęte w związku z zobowiązaniami sięgającymi kilkudziesięciu milionów złotych. Spółka została postawiona w stan likwidacji.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono stronę skarżącą od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie: Michał Śmiałowski, po rozpoznaniu w dniu 5 stycznia 2018r. na posiedzeniu niejawnym, wniosku M. Sp. z o.o. w K. o zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na czynność Naczelnika Urzędu Skarbowego K. , w przedmiocie wykreślenia spółki z rejestru jako podatnika VAT, postanawia: zwolnić stronę skarżącą od kosztów sądowych, Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek M. Sp. z o.o. w K., o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na czynność Naczelnika Urzędu Skarbowego K. , w przedmiocie wykreślenia spółki z rejestru jako podatnika VAT. Jak wynika z uzasadnienia wniosku, zawartego w nim "oświadczenia o majątku i dochodach" oraz nadesłanych dokumentów kapitał zakładowy spółki wynosi 1 185 600 zł. W 2016r. poniosła ona stratę podatkową w wysokości 581 467,84 zł. a strata bilansowa wyniosła 145 047,40 zł. Podstawa opodatkowania dostawy towarów i świadczenia usług przez podmiot za lipiec 2017r. opiewała na kwotę 5 529 zł. Spółka od sierpnia 2013r. nie zatrudnia żadnych pracowników, nie ma też środków finansowych w kasie. Prezes zarządu nigdy nie był i nie jest zatrudniony w spółce, nie pobierał ani nie pobiera z tego tytułu żadnego wynagrodzenia. Członkowie rady nadzorczej również nie pobierają żadnego wynagrodzenia. Względem spółki prowadzone są egzekucje na rzecz kilkuset wierzycieli. Zobowiązania spółki sięgają kilkudziesięciu milionów złotych. Zajęte zostały wszystkie rachunki bankowe, ruchomości spółki oraz udziały M. sp. z o. o. w innych spółkach. Obecnie strona nie posiada rachunków bankowych. Egzekucje względem części ruchomości oraz egzekucja z nieruchomości będących własnością spółki zostały umorzone z uwagi na brak zainteresowanych ich zakupem podmiotów. Zdecydowana większość ruchomości przedstawia praktycznie zerową wartość, ponieważ jest przestarzała. Wartościowe ruchomości stanowią zaś własność Skarbu Państwa. Położenie jedynej nieruchomości spółki jest zaś nieatrakcyjne dla potencjalnych kupców. Z uwagi na bezskuteczność egzekucji umarzane są postępowania egzekucyjne prowadzone na rzecz szeregu wierzycieli spółki. Pogarszająca się sytuacja finansowa spowodowała, że w 2007r. spółka złożyła wniosek o ogłoszenie upadłości, który został oddalony z uwagi na brak majątku na pokrycie kosztów postępowania upadłościowego. Ostatecznie przesądzono, iż M. sp. z o. o. jest zobowiązana do zwrotu majątku oddanego mu przez Skarb Państwa - Ministra Skarbu Państwa do odpłatnego korzystania, na mocy umowy z dnia 22 grudnia 2000 r. W związku z tym w dniu 22.09.2017r. spółka została postawiona w stan likwidacji. Ustalono też, że likwidator nie pobiera wynagrodzenia. Zdaniem orzekającego wniosek strony skarżącej zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2017r., poz. 1369 z p. zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( § 2). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje natomiast zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3). Przyznanie prawa pomocy osobie prawnej lub innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej może nastąpić, gdy wykaże ona, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) lub gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie częściowym) - por. art. 246§2 w/w ustawy . Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe (por. postanowienie NSA z dnia 06.10.2004r. , sygn. akt GZ 71/04, postanowienie NSA z dnia 23.07.2013r. , postanowienie NSA z dnia 28.11.2012r. , sygn. akt I GZ 384/12). Biorąc pod uwagę przedstawione okoliczności oraz przedłożoną dokumentację, stwierdzić należy, iż sytuacja strony skarżącej daje podstawę do przyznania jej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Spółka nie zatrudnia żadnych pracowników, nie posiada środków finansowych ani też niezajętego w ramach egzekucji majątku, mogącego ulec upłynnieniu. Zła sytuacja finansowa i brak perspektyw na kontynuowanie działalności spowodowały konieczność likwidacji podmiotu. Stąd też aby nie zamykać stronie możliwości skorzystania z przysługującego jej "prawa do sądu" należało przychylić się do wniosku. W związku z powyższym, orzeczono jak w sentencji, na podstawie art.244§1, art.245§3, art. 246§2 pkt.2, w zw. z art. 258 § 1 i 2, pkt 7) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2017r. , poz .1369 z p. zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło