I SA/Kr 662/05

WyrokWSA w Krakowie2005-08-24

Skład orzekający: WSA Urszula Zięba, WSA Bogusław Wolas, Asesor WSA Anna Znamiec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja określająca zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług może zostać wydana wobec spółki cywilnej, która w momencie wydania decyzji już nie istniała, a jeśli tak, to w jakim trybie?
Ratio decidendi
Decyzja określająca zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług nie może być skierowana do spółki cywilnej, która w momencie wydania decyzji już nie istniała, ponieważ utraciła ona byt prawny i zdolność procesową. Określenie zobowiązania podatkowego ciążącego na rozwiązanej spółce cywilnej może nastąpić jedynie w ramach decyzji wydanej przeciwko byłym wspólnikom w trybie postępowania o odpowiedzialności osób trzecich (art. 47 w zw. z art. 40 ustawy o zobowiązaniach podatkowych).
Stan faktyczny
Spółka cywilna A. s.c. nie złożyła oświadczenia o wyborze zwolnienia od VAT i nie objęła wszystkich zakupionych części rachunkami. Urząd Skarbowy określił spółce zobowiązanie w VAT za 1993 i 1994 r. Izba Skarbowa utrzymała decyzje w mocy, uznając odpowiedzialność wspólników. Wspólnicy wnieśli odwołania, podnosząc m.in. kwestię doręczenia decyzji i istnienia spółki. Spółka została wykreślona z ewidencji działalności gospodarczej w styczniu 1995 r. WSA uchylił decyzje organów obu instancji, uznając, że nie można było wydać decyzji wobec nieistniejącej spółki i że należało wszcząć postępowanie w sprawie odpowiedzialności osób trzecich.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżone decyzje Izby Skarbowej oraz poprzedzające je decyzje Urzędu Skarbowego.

Pełny tekst orzeczenia

W IMIENIU RZECZPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 24 sierpnia 2005r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Urszula Zięba Sędziowie: WSA Bogusław Wolas Asesor WSA Anna Znamiec (spr.) Protokolant: Krystyna Mech po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 sierpnia 2005r. sprawy ze skarg T. K. przy uczestnictwie L. W. na decyzje Izby Skarbowej z dnia 26 stycznia 1999 r. [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące lipiec, sierpień, wrzesień, październik. listopad, grudzień 1994r oraz lipiec, sierpień, wrzesień, październik, listopad, grudzień 1993r. I. uchyla zaskarżone decyzje oraz poprzedzające je decyzje organu I instancji, II. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz strony skarżącej koszty postępowania w kwocie [...] zł(słownie: [...] złotych [...] groszy). W wyniku przeprowadzone] przez Urząd Skarbowy w przedsiębiorstwie A. s.c., stwierdzono, że spółka nie złożyła w obowiązującym terminie w Urzędzie Skarbowym oświadczenia o wyborze zwolnienia od podatku od towarów i usług ponadto Spółka w 1993 r. i 1994 r. dokumentując całą sprzedaż rachunkami nie objęła nimi wszystkich zakupionych części do samochodów osobowych. Spółka wystawiała faktury VAT i odliczała podatek naliczony przy zakupach towaru nie dokonując zgłoszenia rejestracyjnego, a zatem stosownie do przepisu art. 25 ust. 3 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 11, poz. 50 z późn. zm.) nie miała prawa do odliczenia podatku naliczonego. Decyzją z dnia [...].02.1996 r. nr [...] Urząd Skarbowy określił A. s.c zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące za okres od [...].07. do [...].07.1993 r., za sierpień, wrzesień, październik, listopad i grudzień 1993 r. oraz ustalił dodatkowe zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług. Decyzją z dnia [...].02.1996 r. nr [...] Urząd Skarbowy określił A. s.c zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące za okres od [...].07. do [...].07.1994 r., za sierpień, wrzesień, październik, listopad i grudzień 1994 r. oraz ustalił dodatkowe zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług. Od powyższych decyzji odwołanie wnieśli wspólnicy spółki cywilnej L. W. i T. K., L. W. podnosił, że nie prowadził działalności gospodarczej z T. K., a był tylko formalnie związany z nim umową spółki cywilnej, nie miał natomiast wpływu na podejmowane decyzje gospodarcze, finansowe i księgowe. T. K. w odwołaniu podniósł, że przed zawiązaniem spółki cywilnej z L. W. prowadził działalność gospodarczą w formie spółki cywilnej z U. P. W maju 1993 r. dokonana została zmiana osobowa w spółce cywilnej, w miejsce U. P. wstąpił L. W. Urząd Skarbowy w dniu [...].06.1993 r. potwierdził dokonanie zgłoszenia rejestracyjnego dla spółki z U. P., chociaż był powiadomiony o zmianie wspólników spółki. Decyzjami z dnia 26.01.1999 r. nr [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...], [...],[...],[...],[...] Izba Skarbowa uchyliła decyzje organu l instancji w części dotyczącej ustalenia dodatkowe zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług i umorzyła postępowanie w tym zakresie, utrzymując w mocy decyzje w pozostałym zakresie. W uzasadnieniu decyzji Izba Skarbowa stwierdziła, że za zobowiązania spółki cywilnej na podstawie art. 864 kc odpowiadają jej wspólnicy, a ich odpowiedzialność ma charakter osobisty i solidarny. Bezspornym jest, że T. K. i L. W. prowadzili działalność gospodarczą w formie spółki cywilnej A. s.c. Podane przez odwołujących się dane nie są zgodne z prawdą, gdyż L. W. nie wstąpił do spółki w miejsce U. P. Uchwałą wspólników z dnia [...].03.1993 r. rozwiązana została spółka cywilna T. K. i U. P. W kwietniu 1993 r. działalność gospodarczą prowadził samodzielnie T. K., a od [...].05.1993 r. T. K. prowadził działalność gospodarcza w nowej spółce cywilnej z L. W.. Decyzją z dnia [...].05.1993 r. nr L.dz. [...] Urząd Miejski Sączu wykreślił z ewidencji działalności gospodarczej działalność prowadzoną przez U. P. i T. K. i zawiadomieniem z dnia [...].05.1993 r. nr L.dz. [...] wpisał do ewidencji działalności gospodarczej spółkę cywilną T. K. i L. W.. W ocenie Izby Skarbowej fakt nie zgłoszenia rejestracyjnego dla podatku od towarów i usług przez spółkę cywilną T. K. i L. W. nie budzi żadnych wątpliwości i w konsekwencji zgodnie z przepisem art. 25 ust. 3 cyt. ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym spółka nie mogła odliczyć podatku naliczonego. Na powyższe decyzje Izby Skarbowej T. K. wniósł skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Skarżący zarzucił, iż decyzje nie zostały doręczone stronie, a to A. spółka cywilna, gdyż w dacie wydawania decyzji przez organ l instancji spółka ta już nie istniała. Decyzje zostały doręczone J. P., będącemu pełnomocnikiem, który jednak w dacie odebrania decyzji nie był już pełnomocnikiem, ponadto decyzje były adresowane do osób fizycznych a nie do kontrolowanego podatnika czyli do spółki cywilnej. Decyzje zawierały błędne pouczenie w sprawie skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego, decyzje takie mógł zaskarżyć tylko podatnik czyli A. s.c. a nie T. K. lub L. W. W odpowiedzi na skargi Izba Skarbowa wniosła o oddalenie skarg. Decyzje były skierowane prawidłowo do wspólników spółki cywilnej A. s.c. T. K. i L. W. ze wskazaniem ich adresów prywatnych i określały prawidłowo zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 1993 r. i 1994 r. , należnego od spółki cywilnej. J. P. był ustanowionym pełnomocnikiem przez T. K. i pełnomocnictwo to nie zostało cofnięte, a zatem decyzja była prawidłowo doręczona. Decyzja określająca zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług ma charakter deklaratoryjny. Zgodnie z art. 47 ust. 1 ustawy z dnia 19 grudnia 1980 r. zobowiązaniach podatkowych (t. jedn. Dz. U. z 1993 r. Nr 108, poz. 486 z późn. zm.) za zobowiązania podatkowe spółki cywilnej związane z działalnością spółki odpowiada całym majątkiem solidarnie ze spółką wspólnik spółki cywilnej. Skierowanie zatem decyzji określającej prawidłową wysokość zobowiązania w podatku od towarów i usług do wspólników spółki cywilnej jako solidarnie odpowiadających za zobowiązania spółki jest zgodna z prawem. Skoro decyzja określająca zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług została doręczona wspólnikom na ich prywatne adresy, prawidłowe było również pouczenie o możliwości wniesienia skargi przez każdego ze wspólników. Wyrokami z dnia 04.12.2003 r. sygn. akt l SA/Kr 1733/02, l SA/Kr 1733/02, l SA/Kr 1734/02, l SA/Kr 1735/02, l SA/Kr 1736/02, l SA/Kr 1737/02, l SA/Kr 1738/02, l SA/Kr 1739/02, l SA/Kr 1740/02, l SA/Kr 1741/02, l SA/Kr 1742/02, l SA/Kr 1743/02, l SA/Kr 1744/02 Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie uchylił zaskarżone decyzje oraz poprzedzające je decyzje organu l instancji i zasądził od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz strony skarżącej koszty postępowania. W uzasadnieniu wyroku Sąd podniósł, że decyzje organu l instancji zostały skierowane do jednostki organizacyjnej nie mającej osobowości prawnej (spółki cywilnej), która już nie istniała. Organ II instancji utrzymał w mocy decyzje organu l instancji w części dotyczącej określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług, a więc zaakceptowała wydanie decyzji na nieistniejąca spółkę. Samo zaadresowanie decyzji II instancji do wspólników nie może sanować decyzji Urzędu Skarbowego. Sąd wskazał, że organ II instancji w uzasadnieniu decyzji odniósł się do odpowiedzialności wspólników za zobowiązania spółki cywilnej, ale decyzja taka wymaga powołania i zastosowania przepisów i nie może być wydana od razu przez organ odwoławczy z pominięciem organu l instancji. Dyrektor Izby Skarbowej reprezentowany przez pełnomocnika wniósł od powyższego wyroku skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 5 ust. 3 ustawy o zobowiązaniach podatkowych oraz art. 10 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym przez przyjęcie, że decyzja nie mogła określać zobowiązania podatkowego jednostce, która już nie istniała. Zarzucono również naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy przez pominięcie w uzasadnieniu wyroku wyjaśnienia podstawy prawnej wraz z przytoczeniem przepisów prawa oraz oceny prawnej. Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie. Wyrokami z dnia 26.01.2005 r. sygn. FSK 602/04, FSK 603/04, FSK 604/04, FSK 605/04, FSK 606/04, FSK 607/04, FSK 608/04, FSK 609/04, FSK 610/04, FSK 611/04, FSK 612/04, FSK 613/04 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone wyroki Naczelnego Sądu administracyjnego w Warszawie OZ w Krakowie i przekazał sprawy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie. Naczelny Sąd Administracyjny przyjął, że uzasadnienia zaskarżonych wyroków nie spełniają wymogów wynikających z art. 328 par. 2 kpc, co uniemożliwia dokonanie kasacyjnej kontroli trafności samego rozstrzygnięcia, zawartego w sentencji wyroków. W uzasadnieniach zaskarżonych wyroków brak jest wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia i oceny prawnej, nie wynika z uzasadnień jakie przepisy prawa materialnego lub procesowego zostały naruszone przy wydawaniu uchylonych przez Sąd decyzji. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że wobec wadliwości uzasadnień zaskarżonych wyroków nie ma możliwości procesowej odniesienia się do pozostałych zarzutów skargi kasacyjnej, a w szczególności art. 5 ust. 3 ustawy o zobowiązaniach podatkowych. Zgodnie z przepisem art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz.1271 z późn. zm.) sprawy, w których skargi wniesione zostały do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Na mocy przepisu art. 111 par. 2 cyt. ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na rozprawie w dniu 10.08.2005 r. postanowił połączyć do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawę o sygn. akt l SA/Kr 662/05 ze sprawami o sygn. akt l SA/Kr 663/05 do l SA/Kr 673/05 i prowadzić je pod wspólną sygn. akt l SA/Kr 662/05 Rozpoznając skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Skargi zasługują na uwzględnienie, gdyż zaskarżone decyzje wydane zostały z naruszeniem prawa materialnego i przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy. Przepis art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 11, poz. 50 z późn. zm.) stanowi, że podatnikami podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowego są osoby prawne i osoby fizyczne oraz jednostki organizacyjne nie mające osobowości prawnej, do których zalicza się m.in. spółki cywilne. Na gruncie zatem tej ustawy spółce cywilnej jako organizacji wspólników, a nie samym wspólnikom przyznano podmiotowość podatkowoprawną, o ile oczywiście realizuje ona czynności objęte zakresem przedmiotowym tych podatków. Tym samym wszelkie obowiązki i uprawnienia podatników, wynikające z ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, odnoszą się do spółek cywilnych, a nie bezpośrednio do ich wspólników. Powoduje to z kolei potrzebę rozstrzygnięcia, kto jest stroną postępowania podatkowego dotyczącego podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowego. Dostrzegając niejednolitość orzecznictwa w tym przedmiocie należy uznać za uzasadniony pogląd, że na gruncie Kodeksu postępowania administracyjnego, w przypadkach gdy przepisy materialne prawa podatkowego uznawały za podmioty zobowiązań podatkowych jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej, jednostki te jako podmioty praw i obowiązków określonych przepisami prawa materialnego, wyposażone były również w zdolność administracyjnoprawną tzn. zdolność bycia stroną w postępowaniu administracyjnym, toczącym się w obrębie uregulowanym przepisami tego podatkowego prawa materialnego. Również w świetle przepisów Ordynacji podatkowej, w przypadkach, w których ustawa podatkowa przyznaje spółce cywilnej podmiotowość podatkową poprzez ustanowienie jej podatnikiem, stroną postępowania podatkowego, w zakresie praw i obowiązków wynikających z tejże podmiotowości, jest spółka cywilna (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 15.07.2004 r. sygn. akt S.A./Rz 821/03), Przedmiotem postępowania podatkowego w rozpoznawanej sprawie jest określenie podatnikowi - spółce cywilnej A. s.c. zobowiązania w podatku od towarów i usług. Organ l instancji prowadził postępowanie podatkowe z udziałem obojga wspólników, a adresatem decyzji uczynił Spółkę. W trakcie postępowania podatkowego spółka z dniem [...].01.1995 r. uległa wykreśleniu z ewidencji działalności gospodarczej decyzją Prezydenta Miasta nr [...] z dnia [...].02.1995 r. Okoliczność ta spowodowała utratę bytu prawnego Spółki. Spółka przestała istnieć, a co za tym idzie przestała istnieć strona postępowania podatkowego. Od tej chwili do spółki cywilnej nie można kierować decyzji podatkowej, gdyż nie jest ona stroną postępowania. Pogląd taki wyrażony był w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 maja 2003 r., sygn. akt III SA 2669/01, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 lutego 2003 r., sygn. akt III SA 1183/01. Decyzja podatkowa jest aktem kształtującym prawa i obowiązki strony postępowania, dlatego jej adresatem nie może być żaden inny podmiot. Warunek ten nie został zachowany w rozpoznawanej sprawie, ponieważ Izba Skarbowa dokonała zmiany strony podmiotowej przez skierowanie zaskarżonych decyzji do T. K. i L. W. jako osób fizycznych, pomimo że nie były one stroną postępowania podatkowego. Należy zgodzić się ze stanowiskiem organu odwoławczego, że ustanie bytu prawnego Spółki nie eliminuje możliwości merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy rozliczeń tegoż podmiotu z tytułu podatku od towarów i usług, jednakże w tym celu niezbędne było wszczęcie odrębnego postępowania podatkowego w przedmiocie odpowiedzialności podatkowej osób trzecich, uregulowanego w przepisach ustawy o zobowiązaniach podatkowych. W myśl art. 47 ustawy z dnia 19 grudnia 1980 r. o zobowiązaniach podatkowych (t. jedn. Dz. U. z 1993 r., Nr 108, poz. 486 z późn. zm.) wspólnik spółki cywilnej odpowiada całym swoim majątkiem solidarnie ze spółką i z pozostałymi wspólnikami za zaległości podatkowe spółki i wspólników, wynikające z działalności spółki. Przepis ten uprawnia organ podatkowy do określenia - w ramach postępowania dotyczącego odpowiedzialności wspólników - wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług powstającego ex legę w sytuacji, gdy wysokość zobowiązania nie została stwierdzona w ostatecznej decyzji, wydanej w okresie funkcjonowania spółki cywilnej. W tym postępowaniu wielkość należności podatkowych, jako nieustalonych odrębną decyzją wobec nieistnienia spółki, może być przedmiotem sporu między jej byłymi wspólnikami a organem podatkowym, (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 października 2000 r., sygn. akt l SA/Łd 2416/98, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 grudnia 1999 r., sygn. akt MISA 78/99). Zdolność procesowa spółki cywilnej w postępowaniu podatkowym prowadzonym na podstawie przepisów ustawy o zobowiązaniach podatkowych uzależniona jest przede wszystkim od uregulowania jej podatkowej pozycji materialnoprawnej. W każdym przypadku, w którym ustawa podatkowa przyznaje spółce cywilnej przymiot podatnika, a więc przyznaje jej w określonym w tej ustawie zakresie podmiotowość podatkową w tym samym zakresie spółka taka dysponuje zdolnością procesową i zdolnością do czynności prawnych do występowania jako strona w postępowaniu podatkowym. Stwierdzić zatem należy, że w świetle zarówno kpa jak i Ordynacji podatkowej w przypadkach, w których ustawa podatkowa przyznaje spółce cywilnej podmiotowość podatkową poprzez ustanowienie jej na gruncie tej ustawy podatnikiem, stroną postępowania podatkowego w zakresie praw i obowiązków wynikających z tejże podmiotowości jest spółka cywilna. Ona też powinna być adresatem decyzji podatkowej jako podmiot samodzielny, odrębny od wspólników. Rozwiązanie (likwidacja) jednak spółki cywilnej powoduje, że traci ona podmiotowość podatkowoprawną na gruncie ustawy o podatku od towarów i usług co powoduje, że z tym samym momentem traci ona również zdolność procesową do bycia stroną w postępowaniu podatkowym (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 20.04.2004 r. sygn. l S.A./Wr 2922/01). W przypadku rozwiązania spółki cywilnej wspólnicy za jej zobowiązania podatkowe odpowiadają w trybie przepisu art. 47 w zw. z art. 40 cyt. ustawy o zobowiązaniach podatkowych. Zaskarżona decyzja wprawdzie skierowana została do byłych wspólników spółki cywilnej, ale bez przeprowadzenia postępowania podatkowego Decyzja organu l instancji została wydana w wyniku przeprowadzenia kontroli skarbowej skierowanej do spółki cywilnej. Zaskarżone decyzje określają jedynie wysokość zobowiązania byłej spółki cywilnej w zakresie podatku od towarów i usług, nie orzekając o odpowiedzialności wspólników Spółki za jej zobowiązania. Z powyższych względów w ocenie Sądu w składzie orzekającym w niniejszej sprawie za trafny należy uznać pogląd, że w świetle przepisów ustawy o zobowiązaniach podatkowych określenie zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług ciążącego na rozwiązanej spółce cywilnej może nastąpić tylko w ramach decyzji wydanej przeciwko byłym wspólnikom spółki w trybie art. 47 cyt. ustawy o zobowiązaniach podatkowych, orzekającej o odpowiedzialności wspólników spółki za jej zobowiązania. W związku z tym określenie wysokości zobowiązania rozwiązanej spółki cywilnej może nastąpić tylko w postępowaniu o odpowiedzialności osób trzecich, w którym uczestniczą wszyscy wspólnicy spółki cywilnej, a postępowanie to dotyczy odpowiedzialności poszczególnych wspólników za zobowiązania nieistniejącej spółki. Decyzja organu l instancji określa i ustala zobowiązanie w podatku od towarów i usług spółki cywilnej nieistniejącej już w chwili orzekania, a wydana została i skierowana do byłych wspólników tej spółki, przy czym z pominięciem trybu o odpowiedzialności osób trzecich przewidzianej w art. 47 cyt. ustawy o zobowiązaniach podatkowych. Skoro spółka cywilna przestała istnieć, tym samym przestał istnieć podmiot określonych zobowiązań podatkowych. W konsekwencji przestała istnieć ta strona, która mogła występować w postępowaniu podatkowym dotyczącym określenia jej zobowiązań. W tej sytuacji nie mogło toczyć się ani postępowanie podatkowe, ani też nie może być wydana wobec tego podmiotu decyzja określająca jego zobowiązanie. W przypadku rozwiązania spółki cywilnej wspólnicy za jej zobowiązania odpowiadają w szczególnym trybie i zaliczeni zostali do tzw. osób trzecich, których odpowiedzialność uregulowana została w cyt. art. 47 ustawy o zobowiązaniach podatkowych. Zgodnie z tymi przepisami wspólnik spółki cywilnej jest osobą trzecią, o której mowa w art. 40 cyt. ustawy o zobowiązaniach podatkowych i zakres jego odpowiedzialności podatkowej za zaległości podatkowe spółki wynika z art. 40 i 47 cyt. ustawy o zobowiązaniach podatkowych. Z omawianych przepisów jednoznacznie wynika, iż określenie zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług ciążącego na rozwiązanej spółce cywilnej może nastąpić tylko w ramach decyzji wydanej przeciwko byłym wspólnikom spółki w trybie art. 47 cyt. ustawy o zobowiązaniach podatkowych, orzekającej o odpowiedzialności wspólników spółki za jej zobowiązania. W rozpoznawanej sprawie nie budzi wątpliwości i nie jest przedmiotem sporu, iż spółka cywilna A. s.c. została wykreślona z ewidencji działalności gospodarczej z dniem [...].01.1995 r. Decyzje organu podatkowego l instancji określające spółce cywilnej zobowiązania podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiące od lipca do grudnia 1993 r. i od lipca do grudnia 1994 r. zostały wydane w dniu [...].02.1996 r. i doręczone jej byłym wspólnikom. Tego rodzaju postępowanie w sposób oczywisty naruszało omówione zasady wynikające z cyt. ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym dotyczące spółek cywilnych jako odrębnego podmiotu zobowiązań podatkowych w tym podatku oraz zasad określonych w art. 40 i 47 cyt. ustawy o zobowiązaniach podatkowych, dotyczących odpowiedzialności za zobowiązania podatkowe spółki cywilnej jej wspólników. Uchybienia w tym zakresie zostały dostrzeżone przez organ odwoławczy, który jednak uznał, że decyzja została ostatecznie skierowana do byłych wspólników spółki cywilnej. Tego rodzaju postępowanie doprowadziło do utrzymania w mocy, decyzji skierowanej do osób niebędących stroną w postępowaniu. Z tych zasadniczych względów zaskarżone decyzje organów podatkowych obu instancji jako sprzeczne z przepisami art. 5 ust. 1, art. 10 ust. 2 cyt. ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym oraz art. 5 ust. 3, 40, 47 cyt. ustawy o zobowiązaniach podatkowych podlegały uchyleniu. W związku z powyższym orzeczono jak w sentencji na podstawie przepisu art. 145 par. 1 pkt 1 lit a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) O kosztach postępowania orzeczono na podstawie przepisu art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło