I SA/Kr 714/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym : Przewodniczący: Sędzia WSA Agnieszka Jakimowicz po rozpoznaniu w dniu 21 listopada 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M.B. o wstrzymanie wykonania decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia 3 września 2010 r. nr [...] w przedmiocie podatku od środków transportowych za 2010 r. postanawia oddalić wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia 3 września 2010 r. nr [...] W skardze datowanej na dzień 22 marca 2011 r. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 15 lutego 2011 r. nr [...], na mocy którego stwierdzono uchybienie terminowi do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia 3 września 2010 r. nr [...] w przedmiocie podatku od środków transportowych za 2010 r., skarżący M.B. zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji podatkowej, jako wydanej w granicach tej samej sprawy, co skarżone postanowienie SKO. Uzasadniając powyższy wniosek skarżący podniósł, że przedmiotowa decyzja nie może być wykonywana w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, gdyż nie została skutecznie doręczona stronie na wskazany przez nią adres. Ponadto za wstrzymaniem wykonania decyzji podatkowej przemawia, według skarżącego, niebezpieczeństwo wyrządzenia szkody oraz spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wysokość zaległości podatkowej wynikającej z decyzji Prezydenta Miasta K. przekracza możliwości płatnicze skarżącego. Wykonanie decyzji w postępowaniu egzekucyjnym w administracji przed wydaniem wyroku przez WSA w Krakowie doprowadzi, w opinii skarżącego, do skutków nieodwracalnych, w szczególności do utraty środków utrzymania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Stosownie do art. 61 § 1 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności, jednakże Sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części tego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. W związku z tym orzekający w niniejszej sprawie Sąd uznał, że żądanie wstrzymania wykonania decyzji podatkowej, będącej w tym przypadku decyzją I instancji jest dopuszczalne, gdyż wydana została w granicach tej samej sprawy i wywołuje skutki materialnoprawne. Zasadniczo postępowanie troczyło się bowiem w przedmiocie podatku od środków transportowych za 2010 r. i zakończyło się poprzez wydanie rozstrzygnięcia o charakterze procesowym, co nie pozbawia decyzji podatkowej przymiotu "wydanej w granicach tej samej sprawy". Z powyższych uregulowań wynika również, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest odstępstwem od zasady, a w konsekwencji tego przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu nie powinny być interpretowane rozszerzająco. Potrzeba wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu powinna być przy tym wykazana przez skarżącego, gdy weźmie się pod uwagę fakt, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu pozostawione jest uznaniu Sądu i może nastąpić wyłącznie na wniosek skarżącego. Pozostawienie przez ustawodawcę uznaniu Sądu zasadności wstrzymania aktu wiąże się w związku z powyższym z koniecznością szczególnie wnikliwego i przekonującego uzasadnienia przez skarżącego wniosku wykazującego potrzebę wstrzymania wykonania aktu, zwłaszcza, że na tym etapie postępowania Sąd nie bada merytorycznej zasadności skargi. W szczególności skarżący powinien wykazać, że w związku z wykonaniem zaskarżonego aktu zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Nie chodzi przy tym o jakiekolwiek skutki i jakąkolwiek szkodę, ale o szkodę i skutki kwalifikowane, tzn. przekraczające normalne następstwa związane z wykonywaniem aktu (tak m. inn.: postanowienie NSA z dnia 22 grudnia 2004 r., OZ 889/04, niepubl.; postanowienie NSA z dnia 8 grudnia 2004 r., OZ 694/04, niepubl.; postanowienie z dnia 9 marca 2005 r., II OZ 52/05, niepubl.). W sytuacji, gdy chodzi o decyzję rodzącą obowiązek zapłaty konkretnej sumy pieniężnej , a zatem rozporządzenia majątkiem podatnika, koniecznym jest wykazanie konkretnych przesłanek wskazujących na trudną sytuację materialną oraz wykazanie, że uszczuplenie tego majątku o kolejne sumy grozi wyrządzeniem znacznej szkody lub spowodowaniem trudnych do odwrócenia skutków (tak: postanowienie NSA z dnia 26 stycznia 2010 r., I FZ 481/09). Innymi słowy każda zapłata podatku wiąże się z pewną dolegliwością w postaci uszczuplenia stanu posiadania podatnika. Aby jednak możliwe było wstrzymanie wykonania decyzji podatkowej podatnik musi wykazać, że w związku z wykonaniem decyzji nastąpią kwalifikowane skutki w postaci niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Żadna z przesłanek mogących uzasadniać wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie została przez skarżącego wykazana. Przede wszystkim nie wykazano, by podatnik znajdował się w tak ciężkiej sytuacji finansowej, która uniemożliwiłaby mu zapłatę podatku, albo spowodowała, że jego zapłata wiązałaby się z takim pogorszeniem finansów skarżącego, które doprowadziłoby do braku możliwości zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych. Wskazać należy, że skarżący sformułował w skardze bardzo lakoniczne uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, z którego nie wynikają żadne okoliczności dotyczące jego sytuacji majątkowej. Nie wystarczy w tej materii gołosłowne, nie poparte żadnymi wyliczeniami i dokumentami źródłowymi stwierdzenie o tym, że wysokość zaległości podatkowej przekracza możliwości płatnicze skarżącego. Niemniej jednak w toku postępowania skarżący wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych. Sąd zatem dokonał oceny przedłożonych przez skarżącego na tym etapie dokumentów obrazujących jego sytuację życiową i finansową i doszedł do przekonania, że nie uzasadnia ona wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Skarżący ma stały dochód w kwocie 1032,34 zł netto miesięcznie, nie obciążony z tytułu wyroków sądowych czy innych tytułów. Jest w stanie zabezpieczyć podstawowe potrzeby życiowe, albowiem nie korzysta z instytucjonalnej pomocy społecznej, ani pomocy rodziny, czy osób trzecich, nie wykazuje też żadnych zaległości czy opóźnień w regulowaniu bieżących zobowiązań. Dodatkowo nie ma nikogo na utrzymaniu. Wprawdzie powołuje się na konieczność spłaty kredytu mieszkaniowego, ale na wezwanie referendarza sądowego nie załączył umowy kredytowej, z której wynikałaby wysokość kredytu, rat oraz harmonogram ich spłat. Również okoliczność ewentualnej egzekucji, na którą powołuje się skarżący, nie usprawiedliwia wstrzymania wykonania decyzji podatkowej. W art. 61 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi chodzi o taką szkodę (majątkową, a także niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe (bądź istotnie utrudnione) przywrócenie pierwotnego stanu rzeczy. Przymusowa realizacja zobowiązań podatkowych w drodze egzekucji ze swej istoty jest dolegliwa i powoduje obciążenie w sferze majątkowej zobowiązanego. Wywieranie skutków finansowych dla strony jest normalną konsekwencją egzekucji administracyjnej. Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, wskazana w art. 61 § 3 cytowanej ustawy nie służy zabezpieczeniu strony przed jakimikolwiek skutkami egzekucji, lecz jedynie przed takimi, których ewentualne wygranie sporu sądowego by nie naprawiło. Ciężar uprawdopodobnienia wspomnianych przesłanek spoczywa przy tym na wnioskodawcy (tak: postanowienie NSA z dnia 25 maja 2011 r., sygn. akt II FSK 1134/11, LEX nr 795341, postanowienie NSA z dnia 20 maja 2011 r., sygn. akt I FSK 1693/10, LEX nr 795228, postanowienie NSA z dnia 23 marca 2011 r. sygn. akt II FSK 489/11, LEX nr 783792). Nie stanowi też przesłanki wstrzymania wykonania decyzji podawana przez skarżącego okoliczność, iż jego zdaniem decyzja podatkowa nie weszła do obrotu prawnego, a zatem nie powinna być egzekwowana. Sąd na tym etapie sprawy nie może zajmować się kwestiami merytorycznymi i nie ocenia zasadności skargi. W związku z powyższym wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Prezydenta Miasta K. Sąd uznał za nieuzasadniony, a tym samym należało ten wniosek oddalić.