I SA/Kr 770/11

PostanowienieWSA w Krakowie2011-08-10

Skład orzekający: Michał Śmiałowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółka może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym, jeśli nie przedstawiła pełnej dokumentacji finansowej potwierdzającej brak środków na ich pokrycie?
Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych dla osoby prawnej nie zasługuje na uwzględnienie, jeśli strona nie wykaże w sposób niebudzący wątpliwości, że nie posiada żadnych środków na poniesienie kosztów postępowania lub nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów. Niewywiązanie się przez stronę z obowiązku przedłożenia wymaganych dokumentów finansowych uniemożliwia sądowi dokonanie oceny jej sytuacji majątkowej i płatniczej, co skutkuje oddaleniem wniosku.
Stan faktyczny
Spółka C. sp. z o.o. złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej określenia wysokości straty w podatku dochodowym od osób prawnych. Spółka podała, że jej kapitał zakładowy jest wysoki, ale poniosła stratę w ostatnim roku obrotowym, mimo uzyskania niewielkiego dochodu. Sąd wezwał spółkę do przedłożenia szeregu dokumentów finansowych, jednak spółka nie wywiązała się z tego obowiązku w pełni, a przedstawione dokumenty były niekompletne lub nieczytelne.
Rozstrzygnięcie
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych został oddalony.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie: Michał Śmiałowski po rozpoznaniu w dniu 10 sierpnia 2011r. na posiedzeniu niejawnym wniosku C. sp. z o.o. w K. o zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 25.02.2011r., Nr[...], w przedmiocie określenia wysokości straty w podatku dochodowym od osób prawnych za 2006r. postanawia: wniosek oddalić Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek C. sp. z o.o. w K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 25.02.2011r., Nr[...], w przedmiocie określenia wysokości straty w podatku dochodowym od osób prawnych za 2006r. Jak wynika z uzasadnienia wniosku, zawartego w nim "oświadczenia o majątku i dochodach" oraz nadesłanych dokumentów spółka zajmuje się wynajmem nieruchomości. Jej kapitał zakładowy wynosi 17 200 000 zł. a strata za ostatni rok obrotowy - 34 425,98 zł., przy czym zeznanie podatkowe CIT – 8 za 2010 rok wskazuje , iż w roku tym spółka uzyskała dochód w wysokości 65 768,09 zł. przy przychodzie na poziomie 68 315,22 zł. Wartość środków trwałych podmiotu określona została na poziomie 0 . Strona skarżąca podniosła , iż spółka nie prowadzi działalności a jedyny majątek stanowi wierzytelność wobec jednego z udziałowców. Zdaniem orzekającego wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 20 września 2002r. Nr 153, poz. 1270 z p. zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( § 2). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje natomiast zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3). Przyznanie prawa pomocy osobie prawnej lub innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej może nastąpić, gdy wykaże ona, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) lub gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. (prawo pomocy w zakresie częściowym) - por. art. 246§2 w/w ustawy . Podkreślić więc należy na wstępie, iż instytucja przyznania prawa pomocy ( w przedmiotowym przypadku zwolnienia od kosztów sądowych) osobie prawnej lub innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej ma charakter fakultatywny. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Warto zauważyć ponadto, iż zwolnienie od kosztów sądowych jest odstępstwem od ogólnej zasady przewidzianej w art. 199 w/w ustawy, zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie (...) jak i od konstytucyjnego obowiązku ponoszenia danin publicznych wynikającego z art. 84 Konstytucji RP. W przedmiotowej sprawie istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia ma analiza przesłanek przyznania prawa pomocy stronie skarżącej wymienionych w art. 246§2 w/w ustawy. Wskazuje ona, iż to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania lub że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Zdaniem orzekającego dane przedstawione we wniosku były niewystarczające do oceny stanu majątkowego i możliwości płatniczych C. sp. z o.o. w K. Stąd też strona skarżąca została wezwana do przedłożenia: - wyciągów z kont bankowych spółki obejmujących operację z ostatnich trzech miesięcy oraz obrazujących ich obecny stan, - zeznania podatkowego za 2010 rok, - zaświadczenia o wysokości funduszy posiadanych w kasie spółki, - bilansu za 2010r., - oświadczenia określającego ilu pracowników zatrudnia spółka, - dokumentu określającego rodzaj, wysokość i termin wymagalności posiadanej wierzytelności, Z nałożonego obowiązku strona skarżąca nie wywiązała się w pełni. Przesłała wprawdzie dokumenty takie jak: "oświadczenie" z dnia 04.07.2011r., kserokopia "rachunku zysków i strat", kserokopia zeznania o wysokości osiągniętego dochodu i poniesionej straty przez podatnika podatku dochodowego od osób prawnych CIT - 8 za 2010r. ,kserokopia załącznika CIT – 8/0, materiały te poza zeznaniami CIT – 8 i CIT – 8/0 nie mogą jednak posłużyć do ustalenia rzeczywistej sytuacji finansowej spółki. Pismo "oświadczenie " z dnia 04.07.2011r. stwierdzające, iż : - na zlecenie spółki nie są prowadzone rachunki bankowe,- stan funduszy w kasie spółki wynosi 0 zł. ,- spółka nie zawiera pracowników, - spółka nie posiada wierzytelności, nie może być potraktowane jako oświadczenie wiedzy prezesa zarządu B. T. , gdyż nie złożył on na nim swojego podpisu. Kserokopia rachunku zysku i strat jest natomiast w znacznej części nieczytelna, co uniemożliwia dokładną analizę zawartych tam danych. W konsekwencji w/w okoliczności nie można w sposób rzeczywisty określić sytuacji finansowej i zdolności płatniczych C. sp. z o.o. w K. Zaznaczyć bowiem trzeba , że Sąd dokonując oceny możliwości płatniczych danej strony musi przeprowadzić pewnego rodzaju symulację finansową określającą relację jej wydatków do dochodów, z uwzględnieniem posiadanych środków trwałych i oszczędności. W operacji tej musi też wziąć pod uwagę charakter i wysokość poszczególnych wydatków żeby uznać je za konieczne lub za zbędne, zwłaszcza w obliczu faktu starania się o zwolnienie od kosztów sądowych. Brak tych danych, skutecznie to uniemożliwia. Podnieść , należy również, iż regulacje instytucji przyznania prawa pomocy (por. art. 255 w/w ustawy) zakładają współdziałanie strony z sądem administracyjnym rozpatrującym wniosek w tym zakresie. Tymczasem działania strony skarżącej nie wskazują na przejaw woli w wyjaśnieniu kluczowych dla sprawy okoliczności, nie można też tego zachowania określić mianem wykazania przesłanek przyznania prawa pomocy w rozumieniu art. 246§2 w/w ustawy (por. postanowienie NSA z dnia 05.12.2006r. , sygn. akt II FZ 703/06, postanowienie NSA z dnia 19.10.2010r. , sygn. akt II GZ 296/10, Biorąc pod uwagę powyższe, strona skarżąca powinna się zatem liczyć, iż w przypadku tego rodzaju postępowania Sąd nie będzie miał wystarczających podstaw do przyznania jej pomocy (por. postanowienie NSA z dnia 11.12.2008r. , sygn. akt I FZ 394/08). Mając na względzie fakt, iż to właśnie na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wykazania niezdolności do ponoszenia kosztów sądowych, stwierdzić należy iż, C. sp. z o.o. w K. nie wykazała przesłanek warunkujących przyznanie jej prawa pomocy (por. postanowienie WSA w Gliwicach z dnia 23.10.2009r. sygn. akt. III SA/Gl 823/09). W związku z tym żądanie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie zasługuje na uwzględnienie a rozpatrywany wniosek należało oddalić na podstawie art.244§1, art.245§3, art. 246§2 pkt.2, w zw. z art. 258 § 2, pkt 7) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 20 września 2002r. Nr 153, poz .1270 z p. zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło