I SA/Kr 781/18

PostanowienieWSA w Krakowie2018-09-11

Skład orzekający: Urszula Zięba

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wstrzymania wykonania decyzji ustalającej zobowiązanie podatkowe w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych, jeśli jego wykonanie mogłoby spowodować nieodwracalną szkodę majątkową dla strony skarżącej?
Ratio decidendi
Wykonanie decyzji ustalającej zobowiązanie podatkowe może zostać wstrzymane, jeżeli strona skarżąca uprawdopodobni, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W sytuacji, gdy wykonanie decyzji skutkowałoby koniecznością sprzedaży jedynego wartościowego składnika majątku strony (mieszkania), na którego wykończenie poniosła ona znaczne wydatki, a sprzedaż ta musiałaby nastąpić szybko i poniżej wartości rynkowej, należy uznać, że przesłanki do wstrzymania wykonania decyzji zostały spełnione.
Stan faktyczny
Strona skarżąca A. J. złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. dotyczącą zobowiązania podatkowego w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za 2014r. Jednocześnie wniosła o wstrzymanie wykonania tej decyzji, argumentując, że jej wykonanie spowodowałoby nieodwracalną szkodę majątkową, gdyż musiałaby sprzedać swoje jedyne wartościowe aktywo – mieszkanie, na którego wykończenie poniosła znaczne koszty, a także z uwagi na niskie zarobki i brak środków na pokrycie zobowiązania.
Rozstrzygnięcie
Wstrzymano wykonanie zaskarżonej decyzji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Urszula Zięba po rozpoznaniu w dniu 11 września 2018r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. J. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia 27 kwietnia 2018r. nr [...] w przedmiocie zobowiązania podatkowego w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za 2014r. postanawia: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji. A. J. złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia 27 kwietnia 2018r., nr [...] w przedmiocie zobowiązania podatkowego w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za 2014r., w której jednocześnie zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu przedmiotowego wniosku powołano się na okoliczności faktyczne sprawy, przedstawiono poglądy przedstawicieli doktryny i prawa administracyjnego w zakresie regulacji art. 61 § 3 p.p.s.a. Następnie argumentowano, że decyzja, o której wstrzymanie wykonania zwraca się wnioskodawczyni, nakłada na nią zobowiązanie w znacznej kwocie, której sama na chwilę obecną nie posiada. Co więcej, w ocenie wnioskodawczyni, przymusowe wykonanie tej decyzji w drodze egzekucji administracyjnej, skutkowałoby powstaniem znacznej, nieodwracalnej szkody majątkowej. Podano, że wnioskodawczyni nie ma środków pieniężnych, wystarczających do uregulowania zobowiązania podatkowego. Jest zatrudniona w [...] w K. na stanowisku stażysta/lekarz i z tego tytułu osiąga miesięczne zarobki w kwocie netto [...] zł (dowód: poświadczona za zgodność z oryginałem kserokopia zaświadczenia o zarobkach z dnia 6 czerwca 2018r. stanowiąca załącznik nr 1 do wniosku). Ponadto, w latach poprzedzających aktualne zatrudnienie, wnioskodawczyni nie mogła podjąć pracy, gdyż poświęciła swój cały czas zdobywaniu wykształcenia w zawodzie lekarza. Zaznaczono, że w związku ze studiami medycznymi, które ww. ukończyła w 2017r., ponosiła znaczące wydatki w związku z opłaceniem czesnego z racji odbywania studiów w trybie niestacjonarnym (koszt: ok. 10 tys. zł za semestr), a także koniecznym zakupem pomocy naukowych oraz bieżącym utrzymaniem. Podano, że jedynym aktywem w majątku wnioskodawczyni, przedstawiającym wymierną wartość jest mieszkanie w K. o powierzchni ok. 80 m2, w którym zamieszkuje ona na co dzień. W związku z urządzeniem mieszkania w latach ubiegłych, ponosiła ona wysokie nakłady z tym związane. Podniesiono, że w celu zaspokojenia roszczenia organu, wynikającego z decyzji, musiałaby sprzedać swoje mieszkanie, które stanowi jej miejsce zamieszkania. W ocenie wnioskodawczyni, sprzedaż mieszkania, na którego wykończenie ww. poświęciła znaczące wydatki jest zdarzeniem o charakterze nieodwracalnym, gdyż ciężko wyobrazić sobie sytuację, w której sprzedając nieruchomość, mogłaby ją następnie odkupić z powrotem na analogicznych warunkach. Poza tym, w zaistniałej sytuacji, musiałaby ona doprowadzić do finalizacji transakcji w stosunkowo szybkim czasie, co w oczywisty sposób wiąże się z koniecznością zaakceptowania przez nią ceny znacznie poniżej aktualnej wartości sprzedawanego mieszkania. W świetle powyższej argumentacji, stwierdzono, że ze względu na sytuację majątkową, zawodową i życiową ww., wykonanie decyzji musiałoby skutkować sprzedażą jedynego wartościowego składnika majątku wnioskodawczyni, a tym samym wywołałoby nieodwracalne skutki. W konsekwencji wniesiono o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018r. poz. 1302 ze zm.; dalej jako: "p.p.s.a.") wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednak stosownie do art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W orzecznictwie sądów administracyjnych nie budzi wątpliwości, że potrzeba wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu powinna być wykazana przez stronę skarżącą, gdy weźmie się pod uwagę fakt, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu, pozostawione jest uznaniu Sądu i może nastąpić wyłącznie na wniosek strony. Pozostawienie przez ustawodawcę zasadności wstrzymania aktu, uznaniu Sądu wiąże się w związku z powyższym z koniecznością szczególnie wnikliwego i przekonującego uzasadnienia wniosku w tej sprawie, zwłaszcza że na tym etapie postępowania Sąd nie bada merytorycznej zasadności skargi. W szczególności strona powinna wykazać, że w związku z wykonaniem zaskarżonego aktu, zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Chodzi zatem nie o jakiekolwiek skutki i jakąkolwiek szkodę, ale o szkodę i skutki kwalifikowane, tzn. przekraczające normalne następstwa związane z wykonywaniem aktu (zob. postanowienie NSA z dnia 22 grudnia 2004 r., sygn. akt OZ 889/04, niepubl.). Strona skarżąca ma zatem obowiązek wykazać istnienie konkretnych okoliczności pozwalających stwierdzić, że wstrzymanie aktu lub czynności jest zasadne (zob. postanowienie NSA z dnia 17 listopada 2010 r., sygn. akt II FZ 595/10, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Sytuacja taka miała miejsce w przedmiotowej sprawie. Chcąc skorzystać z ochrony tymczasowej, jaką jest możliwość wstrzymania wykonania decyzji strona zobowiązana jest bowiem uprawdopodobnić, a nie udowodnić zaistnienie określonych okoliczności przemawiających za jej zastosowaniem. Odnosząc powyższe uwagi do rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji został sformułowany prawidłowo, w sposób wskazujący na konkretne okoliczności, które świadczą o tym, że w przedmiotowej sprawie faktycznie zachodzi niebezpieczeństwo wystąpienia przesłanek, o jakich mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Skarżąca wystarczająco uprawdopodobniła spełnienie przesłanek, przemawiających za wstrzymaniem wykonania decyzji w myśl ww. przepisu i określiła, na czym konkretnie mają one polegać. Oprócz argumentu, że skarżąca nie ma środków pieniężnych, wystarczających do uregulowania zobowiązania podatkowego, powołała się także na miesięczne zarobki w kwocie netto [...] zł na stanowisku stażysty/lekarza. Nie można również tracić z pola widzenia okoliczności, że w latach poprzedzających aktualne zatrudnienie, wnioskodawczyni nie mogła podjąć pracy, gdyż poświęciła swój cały czas zdobywaniu wykształcenia w zawodzie lekarza. W tym zakresie ponosiła ona dodatkowo znaczące wydatki w związku z opłaceniem czesnego z racji odbywania studiów w trybie niestacjonarnym (koszt: ok. 10 tys. zł za semestr), a także koniecznym zakupem pomocy naukowych oraz bieżącym utrzymaniem. Dla rozpatrywanego wniosku, znaczenie ma również okoliczność, że jedynym aktywem w jej majątku, przedstawiającym wymierną wartość jest mieszkanie w K. o powierzchni ok. 80 m2, w którym zamieszkuje ona na co dzień. W związku z urządzeniem mieszkania w latach ubiegłych, ponosiła ona wysokie nakłady z tym związane. Skarżąca podnosiła, że w celu zaspokojenia roszczenia organu, wynikającego z decyzji, musiałaby sprzedać swoje mieszkanie, które stanowi jej miejsce zamieszkania. Zgodzić należy się z argumentacją skarżącej, iż sprzedaż mieszkania, na którego wykończenie ww. poświęciła znaczące wydatki jest zdarzeniem o charakterze nieodwracalnym, gdyż sprzedając nieruchomość w obecnej sytuacji, musiałaby doprowadzić do finalizacji transakcji w stosunkowo szybkim czasie, co w oczywisty sposób wiązałoby się z koniecznością zaakceptowania przez nią ceny znacznie poniżej aktualnej wartości sprzedawanego mieszkania. W świetle powyższej argumentacji, uznać należy, że ze względu na sytuację majątkową, zawodową i życiową skarżącej, wykonanie decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za 2014r. w kwocie [...]zł, musiałoby skutkować sprzedażą jedynego wartościowego składnika majątku wnioskodawczyni, a tym samym wywołałoby nieodwracalne skutki. Trafne jest zatem udzielenie skarżącej ochrony tymczasowej w postępowaniu przed sądem administracyjnym. Ponadto wskazać należy, że we wniosku skarżąca powołała się na dokumenty źródłowe, na okoliczność poparcia swojej argumentacji, a ich analiza doprowadziła do uznania, że przedmiotowy wniosek jest zasadny. W tej sytuacji, mając na uwadze stan faktyczny, argumentację skarżącej oraz dokumenty źródłowe, Sąd uznał, że realizacja zaskarżonej decyzji, w kontekście stwierdzonych okoliczności faktycznych, mogłaby spowodować poważne konsekwencje finansowe dla skarżącej, co należy uznać za okoliczność powodującą powstanie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Na końcu podkreślić należy, że Sąd na etapie rozpoznania wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu nie bada zasadności skargi. Postępowanie w przedmiocie wstrzymania wykonania aktu, stanowi jedynie postępowanie o charakterze wpadkowym, które jest prowadzone w ściśle określonych granicach, wyznaczonych treścią art. 61 § 3 p.p.s.a. Zaskarżona decyzja będzie podlegać kontroli sądu, pod względem jej zgodności z prawem, dopiero w toku merytorycznego rozstrzygania sprawy. Sąd zwraca jednocześnie uwagę, że postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności ma charakter wpadkowy, zaś jego byt prawny kończy się z chwilą wydania przez sąd orzeczenia uwzględniającego skargę lub uprawomocnienia się orzeczenia oddalającego skargę. Mając na względzie przedstawione powyżej okoliczności, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło