I SA/Kr 797/09

sygn. akt I SA/Kr 797/09 Kraków, dnia 22 czerwca 2010 roku POSTANOWIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym : Przewodniczący: Sędzia WSA Grażyna Firek po rozpoznaniu w dniu 22 czerwca 2010 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J.S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z 2 marca 2009 roku, znak [...], wydaną w wyniku wznowienia postępowania w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2002 rok postanawia: oddalić wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. W dniu 13 stycznia 2010 roku skarżący J.S. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z 2 marca 2009 roku, znak [...], wydaną w wyniku wznowienia postępowania w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2002 rok. Skarżący domaga się zwolnienia z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych. W uzasadnieniu swego wniosku podaje, iż pozostaje w ciężkiej sytuacji finansowej. Z dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy wynika, iż skarżący prowadzi gospodarstwo domowe – jak oświadcza – samodzielnie. Z żoną – jak wskazuje – nie prowadzi wspólnego gospodarstwa domowego. Zamieszkuje u rodziny i korzysta z ich pomocy. Utrzymuje się z wynagrodzenia za pracę w wysokości 318 zł. Ponadto ma na utrzymaniu 15 miesięczne dziecko. Od trzech lat nie prowadzi faktycznie działalności gospodarczej, choć jest ona nadal zarejestrowana. Nie posiada pieniędzy, nieruchomości ani żadnych cennych przedmiotów. Dzięki pomocy bliskich korzysta z możliwości zamieszkiwania u rodziny. Pismem z 8 lutego 2010 roku J. S. został wezwany do przedłożenia szeregu informacji i dokumentów, w tym potwierdzenia wysokości osiąganego dochodu, zeznania podatkowego za rok 2008, wyjaśnienia kwestii zamieszkania, potwierdzenia wydatków, związanych z utrzymaniem, przedstawienia rachunków bankowych itd. Skarżący zrealizował wezwanie w wyznaczonym terminie jedynie wybiórczo, podając część żądanych informacji, nie przedłożył jednak żadnego ze wskazanych dokumentów. Postanowieniem z 26 kwietnia 2010 roku referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie oddalił wniosek skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych. J. S. wniósł w terminie sprzeciw od postanowienia referendarza, nie wskazując w nim żadnych nowych okoliczności, mających uzasadniać przyznanie prawa pomocy. W dalszym ciągu nie przedłożył żadnego z dokumentów, o które był wzywany pismem z 8 lutego 2010 roku. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z art. 259 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późniejszymi zmianami-oznaczona dalej jako p.p.s.a.)- od postanowień, wydanych przez referendarza sądowego przysługuje sprzeciw do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego. Z brzmienia art. 260 p.p.s.a. wynika natomiast, iż w wypadku wniesienia sprzeciwu postanowienie, przeciwko któremu został wniesiony traci moc, a sprawa podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. W myśl przepisu art. 245 § 1 p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym, przy czym prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 2 tego przepisu), natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 p.p.s.a.), zaś częściowe zwolnienie od opłat lub wydatków może polegać na zwolnieniu od poniesienia ułamkowej ich części albo określonej ich kwoty pieniężnej (art. 245 § 4 p.p.s.a.). Natomiast zgodnie z przepisem art. 246 § 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej może nastąpić: w zakresie całkowitym- gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym- gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Należy w pierwszej kolejności wskazać, iż ponoszenie kosztów sądowych przez stronę jest zasadą, albowiem koszty te- a wśród nich wpis- są rodzajem daniny publicznej. Zasadą wynikającą z art. 84 Konstytucji jest powszechność i równość ponoszenia danin publicznych. Zwolnienie od ich ponoszenia strony oznacza przerzucenie ciężaru na budżet państwa, a w efekcie- na współobywateli, stąd powinno stanowić wyjątek (tak Naczelny Sąd Administracyjny w niepublikowanym postanowieniu z dnia 10 stycznia 2005 roku, FZ 478/04, a także Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w postanowieniu z 7 września 2006 roku, II SA/Ol 588/06, Lex Omega nr 191863). Z przytoczonego wyżej brzmienia art. 246 § 1 p.p.s.a. wynika, że to na osobie zainteresowanej całkowitym bądź częściowym przyznaniem prawa pomocy ciąży obowiązek wykazania, iż poniesienie kosztów postępowania naraziłoby na uszczerbek utrzymanie ich oraz ich rodziny. Zatem w zakresie ustalenia, czy w danej sprawie zachodzą przesłanki do udzielenia prawa pomocy osoba wnioskująca winna współpracować z sądem administracyjnym, jeżeli nie poprzez wskazanie wszelkich okoliczności istotnych dla oceny jej stanu majątkowego, co przynajmniej realizując wszelkie wezwania sądu o uzupełnienie brakujących danych i dokumentów. W wypadku braku pełnej współpracy wnioskodawcy, skutki nie wykazania okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia o prawie pomocy będą obciążać właśnie jego. Tymczasem J.S. nie przedłożył żądanych dokumentów ani nie podał niezbędnych informacji, o które był wzywany, a zatem nie wykazał w niniejszej sprawie, aby zachodziły przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym czy chociażby częściowym. Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia, biorąc za podstawę art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. oraz art. 260 p.p.s.a.