I SA/Kr 856/17
PostanowienieWSA w Krakowie2017-10-06
Skład orzekający: Sędzia WSA Waldemar Michaldo
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi administracyjnej powinien zostać uwzględniony, jeśli strona uprawdopodobniła brak winy w uchybieniu terminu z powodu trudnej sytuacji zdrowotnej i rodzinnej?Ratio decidendi
Sąd przywrócił skarżącej termin do wniesienia skargi, uznając, że spełnione zostały przesłanki określone w art. 86 § 1 p.p.s.a. Skarżąca wykazała brak winy w uchybieniu terminu z powodu poważnych problemów zdrowotnych (depresja, skutki uboczne leczenia) oraz trudnej sytuacji rodzinnej (choroba syna), co potwierdziły załączone dokumenty. Wniosek został złożony w ustawowym terminie, a wraz z nim dokonano czynności, dla której termin był określony.Stan faktyczny
Skarżąca M. L. złożyła skargę na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 5 czerwca 2017 r. odmawiającą umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek. Decyzja ta została jej doręczona w sposób zastępczy (zwrot przesyłki z powodu niepodjęcia). Skarżąca złożyła skargę wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia, motywując to ciężką chorobą syna, własną depresją oraz skutkami ubocznymi przyjmowanego leku, które uniemożliwiły jej funkcjonowanie. Organ II instancji wniósł o oddalenie skargi.Rozstrzygnięcie
Przywrócono skarżącej termin do wniesienia skargi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Waldemar Michaldo po rozpoznaniu w dniu 6 października 2017r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi M. L. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 5 czerwca 2017r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenia postanawia: przywrócić skarżącej termin do wniesienia skargi.
Decyzją z dnia z dnia 5 czerwca 2017r., nr [...] Zakład Ubezpieczeń Społecznych, po rozpatrzeniu wniosku M. L. o ponowne rozpatrzenie sprawy dotyczącej umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia, utrzymał w mocy decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 7 marca 2017r., nr [...], odmawiającej umorzenia ww. należności.
Postanowienie organu II instancji było powtórnie awizowane, a następnie w dniu 23 czerwca 2017r. przesyłkę zwrócono do nadawcy, gdyż adresat nie podjął awizowanej przesyłki, czego potwierdzeniem jest koperta dołączona do decyzji z dnia 5 czerwca 2017r., znajdująca się na karcie nr 78 akt administracyjnych.
W dniu 26 lipca 2017r. (data prezentaty organu) skarżąca złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, za pośrednictwem organu – skargę na decyzję organu II instancji wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia oraz załącznikami.
Wniosek o przywrócenie terminu do złożenia skargi na przedmiotową decyzję, skarżąca umotywowała tym, że od dłuższego czasu cierpi na depresję, wywołaną chorobą dwudziestosześcioletniego syna (guz mózgu). Podała, że przebywa na zwolnieniu lekarskim. W czerwcu 2017r. miała wprowadzony nowy lek, który dawał silne objawy uboczne (m.in. zawroty głowy, nudności, bardzo silne bóle głowy), które miały ustąpić po około 3-4 tygodniach. Skarżąca podała, że przyjmowanie leku praktycznie uniemożliwiło jej jakiekolwiek funkcjonowanie, a po siedmiu tygodniach terapii, odstawiła go ze względu na złe próby wątrobowe. Ponadto podała, że przedmiotową decyzję odebrała dopiero w dniu wczorajszym i wnosi o przywrócenie terminu, co jest dla niej bardzo ważne.
W odpowiedzi na skargę organ II instancji podtrzymał stanowisko dotyczące kwestii merytorycznych sprawy, wyrażone uprzednio w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016r. poz. 718 ze zm.; dalej jako: "p.p.s.a."), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym.
Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Wnosząc o przywrócenie terminu należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w jego uchybieniu (art. 87 § 1 i 2 p.p.s.a.). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 p.p.s.a.).
Z treści powołanych przepisów wynika, że w postępowaniu sądowoadministracyjnym, termin do dokonania przez stronę czynności, któremu uchybiła należy przywrócić, jeżeli łącznie zostaną spełnione następujące warunki:
1. strona wystąpi z wnioskiem o przywrócenie terminu;
2. wniosek ten zostanie złożony w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu;
3. jednocześnie strona dokona czynności, dla której określony był termin;
4. we wniosku zostaną uprawdopodobnione okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu.
W kontekście powyższego wskazać trzeba, że brak winy po stronie podmiotu dokonującego lub zamierzającego dokonać określonej czynności procesowej, stanowi konieczną, a jednocześnie podstawową przesłankę przywrócenia terminu. Wniosek o przywrócenie terminu powinien zawierać uzasadnienie, w którym strona uprawdopodobni brak winy w przekroczeniu terminu. Przepis art. 86 § 1 p.p.s.a. nie określa wprawdzie, według jakich kryteriów należy oceniać zachowanie strony. Ocena braku winy została pozostawiona uznaniu sądu. Daje to sądowi możliwość uwzględnienia wszystkich okoliczności, jakie uzna za istotne (por. postanowienie SN z dnia 22 lipca 1999r., sygn. I PKN 273/99, OSNAP 2000, nr 20, poz. 757). Nadto przy ocenie winy strony lub jej braku w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej należy brać pod rozwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie tej czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub nie podjęciu przez stronę działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu (por. postanowienie NSA z dnia 22 stycznia 2014r., sygn. akt II OZ 10/14). Brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, przy zastosowaniu obiektywnego miernika staranności, jakiego można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa.
W przedmiotowej sprawie, Sąd zobligowany jest zatem w pierwszej kolejności dokonać oceny, kiedy istniała realna możliwość sporządzenia, złożonej wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu, skargi przez skarżącą.
Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że jak wynika z pisma skarżącej z dnia 26 lipca 2017r., będącym wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, skarżoną decyzję decyzję odebrała dopiero w dniu "wczorajszym" tj. 25 lipca 2017r., tym samym przyjąć należy, że skarżąca zmieściła się w wymaganym ustawowo terminie i złożyła wniosek w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Skarżąca załączyła wraz z wnioskiem skargę, a więc dokonała czynności, dla której określony był termin.
Za przesłankę usprawiedliwiającą uchybienie terminu, Sąd przyjął okoliczność, iż skarżąca pozostaje w trudnej sytuacji zdrowotnej, gdyż od dłuższego czasu cierpi na depresję, wywołaną chorobą dwudziestosześcioletniego syna, u którego zdiagnozowano guz mózgu. Sąd uwzględnił również fakt, że skarżąca w czerwcu i lipcu 2017r. przebywała na zwolnieniu lekarskim. Ponadto w czerwcu 2017r. miała wprowadzony nowy lek, który dawał silne objawy uboczne, takie jak, m.in.: zawroty głowy, nudności, bardzo silne bóle głowy. Sąd dał wiarę skarżącej w kwestii tego, że przyjmowanie leku praktycznie uniemożliwiło jej funkcjonowanie, tym bardziej, że jak podaje sama skarżąca, po siedmiu tygodniach terapii, odstawiła go ze względu na złe próby wątrobowe.
W ocenie Sądu, zasadność uwzględnienia wniosku skarżącej o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, potwierdzają dodatkowo załączniki w formie pisma Okręgowej Rady Lekarskiej w K. z dnia 23 maja 2017r. o przyznaniu jej okresowej zapomogi losowej w kwocie 600 zł miesięcznie, począwszy od 1 maja 2017r. do 31 grudnia 2017r., a także zaświadczenie lekarskie o niezdolności do pracy w okresie od dnia 9 czerwca 2017r. do dnia 3 lipca 2017r. i od dnia 4 lipca 2017r. do dnia 24 lipca 2017r., a nadto przedłożony przez skarżącą protokół z ustnego zgłoszenia podania o udzielenie pomocy w sprawie wniosku o przyznanie świadczeń z pomocy społecznej z dnia 1 września 2016r. Powyższe potwierdza tylko ciężką sytuację zdrowotną i bytową skarżącej, którą można zakwalifikować do okoliczności, które uniemożliwiły jej dokonanie wymaganej czynności w terminie.
Zauważyć nadto należy, że w okresie, kiedy podejmowane były próby doręczenia skarżącej decyzji organu II instancji, a tym samym, w czasie, kiedy przesyłka adresowana do skarżącej, zawierająca decyzję organu II instancji była awizowana – przebywała ona na zwolnieniu lekarskim, co potwierdza niemożność odebrania przez nią decyzji w tym czasie.
To wszystko powoduje, że w ocenie Sądu skarżąca prawidłowo wystąpiła z wnioskiem o przywrócenie terminu. Wniosek ten został złożony w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Dodatkowo w złożonym przez skarżącą wniosku, uprawdopodobniła ona okoliczności, wskazujące na brak jej winy w uchybieniu terminu. Nadto, równocześnie z wnioskiem została dokonana czynność, dla której określony był termin, co wynika szczegółowo z treści przedmiotowego uzasadnienia.
Mając na uwadze obowiązujące regulacje prawne, orzecznictwo i powyższe rozważania – Sąd na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. postanowił, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło