I SA/Kr 921/07
WyrokWSA w Krakowie2008-05-27
Skład orzekający: Urszula Zięba, Ewa Długosz-Ślusarczyk, Bogusław Wolas
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy podatnik, prowadzący zakład pracy chronionej, może domagać się zwrotu nadpłaty podatku od towarów i usług na podstawie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 25 czerwca 2002 r. (sygn. akt K 45/01), jeśli nie udowodnił rozpoczęcia długoterminowych przedsięwzięć na rzecz osób niepełnosprawnych przed 1 stycznia 2000 r. i związku tych przedsięwzięć z poprawą warunków pracy osób niepełnosprawnych?Ratio decidendi
Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 25 czerwca 2002 r. (sygn. akt K 45/01) dotyczy wyłącznie tych przedsiębiorców, którzy prowadzili zakłady pracy chronionej i rozpoczęli realizację długoterminowych przedsięwzięć na rzecz osób niepełnosprawnych przed 1 stycznia 2000 r. Podatnik, który nie udowodnił rozpoczęcia takich przedsięwzięć przed tą datą oraz związku ponoszonych nakładów z poprawą warunków zatrudnionych osób niepełnosprawnych, nie może skorzystać z możliwości żądania zwrotu nadpłaty podatku VAT na podstawie tego wyroku.Stan faktyczny
Spółka "A." S.A. złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego odmawiającą zwrotu nadpłaty podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2001 roku. Organy podatkowe uznały, że wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 25 czerwca 2002 r. (sygn. akt K 45/01) nie ma zastosowania, ponieważ Spółka nie wykazała, aby przed 1 stycznia 2000 r. rozpoczęła długoterminowe przedsięwzięcia na rzecz osób niepełnosprawnych. Spółka zarzuciła organom niezgodność decyzji z prawem, powielając dotychczasowe argumenty.Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I SA/Kr 921/07 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 27 maja 2008r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Urszula Zięba, Sędziowie: WSA Ewa Długosz-Ślusarczyk (spr), WSA Bogusław Wolas, Protokolant: Anna Boczkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 maja 2008r., sprawy ze skargi "A" S.A. w K., na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia [...] Nr [...], w przedmiocie odmowy zwrotu nadpłaty podatku od towarów i usług za miesiące: styczeń 2001r. oraz od marca do grudnia 2001r., - skargę oddala -
Sygnatura akt: I SA/Kr 921/07
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia [...]nr [...]Naczelnik Urzędu Skarbowego odmówił "A." Spółce Akcyjnej z siedzibą w K. zwrotu podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2001 roku szczegółowo w decyzji wymienione. W uzasadnieniu organ podał, iż wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 25 czerwca 2002 roku, sygn. akt: K 45/01. OTK ZU 2002/4A poz. 46 nie ma zastosowania do sytuacji faktycznej Spółki, albowiem dotyczył on tych zakładów pracy chronionej, które przed zmianą z dniem 1 stycznia 2000 roku brzmienia art. 14 a) ustawy z dnia 8 stycznia 1993 roku - O podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 11 poz. 50 z późn. zm.) - zwanej dalej ustawą o VAT - rozpoczęły długookresowe przedsięwzięcia na rzecz osób niepełnosprawnych. Z przeprowadzonego zaś postępowania wynikło, iż "A." S.A. przed 31 grudnia 1999 roku nie wykazała, aby prowadziła tego rodzaju inwestycji. Tym samym zastosowanie przedmiotowego wyroku Trybunału, który w konsekwencji umożliwiał podmiotom gospodarczym ubieganie się o zwrot nienależnie zapłaconego podatku VAT, do sytuacji Spółki nie było zasadnym.
Od powyższego orzeczenia "A." S.A. złożyła odwołanie, domagając się uchylenia decyzji pierwszoinstancyjnej. Spółka argumentując podniosła, że nie zgadza się z oceną organu podatkowego w kwestii braku prowadzenia długoterminowych przedsięwzięć na rzecz osób niepełnosprawnych, czego dowodem, jej zdaniem, są przedłożone w sprawie dokumenty oraz wyjaśnienia.
Decyzją z dnia [...]Nr [...]Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji , w pełni podzielając jego stanowisko. Organ odwoławczy jeszcze raz podkreślił, że Spółka w żaden sposób nie udowodniła ponoszenia przed 1 stycznia 2000 roku nakładów na stworzenie odpowiednich warunków pracy dla zatrudnionych osób niepełnosprawnych. Nie są nimi w szczególności przedstawione przez "A." dokumenty, które potwierdzają co najwyżej wydatki z lat 2000 - 2001.
Skargą z dnia [...]czerwca 2007 roku Spółka wniosła o uchylenie decyzji obu organów z powodu ich niezgodności z prawem, powielając dotychczasowe zarzuty oraz ich uzasadnienie.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby skarbowej w Krakowie zażądał jej oddalenia i podtrzymał dotychczas prezentowane stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zważyć należy, iż zgodnie z obszerną argumentacją przedstawioną przez organy podatkowe w zaskarżonych decyzjach, wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 25 czerwca 2002 roku, K 45/2001, stwierdzający niekonstytucyjność przepisów wprowadzających od 1 stycznia 2000 roku nowe brzmienie art. 14 a) ustawy o podatku VAT odnosił się wyłącznie do określonej w tym wyroku kategorii osób. Mianowicie chodziło o tych przedsiębiorców, prowadzących zakłady pracy chronionej, którzy - w zaufaniu do dotychczasowych norm - rozpoczęli realizację długookresowych przedsięwzięć na rzecz osób niepełnosprawnych zatrudnionych w ich zakładach. Ustawodawca nie przewidując dla tych podmiotów regulacji przejściowych, naruszył bowiem zasadę ochrony praw nabytych oraz zasadę ochrony interesów w toku. Ponadto w praktyce wspomniane orzeczenie Trybunału przełożyło się na możliwość żądania przez uprawnione osoby zwrotu nadpłaty podatku od towarów i usług (vide uchwała NSA z dnia 14 marca 2005 roku, FPS 4/2004, ONSAiWSA 2005/3 poz. 50).
W świetle powyższego kluczowym zatem jest ustalenie znaczenia pojęcia "długookresowych przedsięwzięć na rzecz zatrudnionych w zakładach pracy chronionej osób niepełnosprawnych " w rozumieniu omawianego orzeczenia. I tak, podzielając rozważania NSA w wyroku z dnia 20 grudnia 2006 roku, I FSK 334/06, LEX nr 285031, za takie traktować należy: "(...) działania podatnika, które poszerzając jego bazę materialną (aktywa) umożliwiają, jak też i ułatwiają pracę niepełnosprawnym." Nie mniej jednak po pierwsze muszą one mieć charakter długotrwały, a więc trwający przez jakiś (niekrótki) okres, a pod drugie muszą zostać rozpoczęte zanim nowe regulacje (tj. nowe brzmienie art. 14 a) ustawy o podatku VAT) weszły w życie, i po ich wejściu nadal być kontynuowane. Oznacza to, iż przedmiotowe inwestycje winny były zostać rozpoczęte przed 1 stycznia 2000 roku, a po tej dacie dalej prowadzone.
W prowadzonym w niniejszej sprawie postępowanie skarżąca wielokrotnie wzywana była do przedstawienia wszelkiego rodzaju środków dowodowych na okoliczność, iż prowadziła przedsięwzięcia w wyżej opisanym rozumieniu. W odpowiedzi na nie "A." S.A. złożyła pisemne wyjaśnienia zapewniając o prowadzeniu takich inwestycji (poprzez pozyskiwanie obiektów na skutek ich budowy lub zakupu, ich adaptację dla osób niepełnosprawnych i rozwój sieci oddziałów na terenie kraju), a na poparcie tych twierdzeń przedstawiła: szereg faktur z 2000 oraz 2001 roku, dokumentujących zakup materiałów budowlanych oraz usług remontowo - budowlanych., plany na rozwój firmy w 2000 oraz 2001 roku, zapisy księgowe na koncie w okresie od 1 stycznia 2001 roku do 31 grudnia 2001 roku oraz aneks do umowy świadczenia usług marketingowych, obowiązującej od dnia 1 lutego 2000 roku, na mocy którego z dniem [...]lutego 2000 roku nastąpiło przejęcie wszystkich pracowników firmy "K." a także wszelkich środków technicznych będących na wyposażeniu firmy przejmowanej, w tym jej środków trwałych i nietrwałych.
Oceniając zatem przedłożony przez stronę materiał dowodowy, zdaniem Sądu, organy podatkowe prawidłowo doszły do wniosku, iż podatniczka nie wykazała, aby prowadzone przez nią inwestycje rozpoczęła przed 1 stycznia 2000 roku. Nie przedstawiła bowiem w tym względzie ani jednego środka dowodowego, potwierdzającego jej wypowiedzi. Wszystkie dokumenty dokumentują dokonanie nakładów najwcześniej w 2000 roku, czyli już w chwili obowiązywania nowego brzmienia art. 14 a) ustawy o VAT. Wbrew wywodom "A." również załączony aneks pochodzi z 2000 roku i wyraźnie wskazuje, iż sama umowa zawarta została w lutym 2000 roku. W tym też miesiącu, zgodnie z jej treścią, nastąpiło ponadto przejęcie środków trwałych oraz pracowników firmy "K.". Jeśli natomiast w opinii Spółki rozpatrywane pismo nie odpowiadało rzeczywistemu przebiegowi zdarzeń, nie było żadnych przeszkód, aby przedstawić inne dowody (chociażby świadków), zwłaszcza, że skarżąca wzywana była do ujawnienia wszystkich środków dowodowych.
Oprócz tego, w przekonaniu Sądu, Spółka nie wykazała również w sposób dostateczny związku ponoszonych nakładów z poprawą warunków zatrudnionych osób niepełnosprawnych. Nie wystarczyło w tej płaszczyźnie jedynie oświadczenie, że doszło do zwiększenia ilości etatów, należało również wskazać, które z nakładów i jak przyczyniły się do zmiany stanowisk pracy osób niepełnosprawnych. Same faktury na materiały i usługi budowlano - remontowe jak i umowa przejęcia wszystkich pracowników tego jeszcze nie dowodzą, a to chociażby z uwagi na rodzaj prowadzonej działalności przez skarżącą, gdzie mogły one zostać przecież wydatkowane niezależnie od "interesu" osób niepełnosprawnych.
Podsumowując zatem Sąd podziela stanowisko organów podatkowych odnośnie braku spełnienia przez "A." warunków z rozważanego wyroku Trybunału Konstytucyjnego. Spółka bowiem, pomimo iż była wzywana i pomimo, że to ona miała w tej materii potrzebną wiedzę, przede wszystkim nie przedłożyła jakichkolwiek dowodów, potwierdzających rozpoczęcie długotrwałych przedsięwzięć przed 1 stycznia 2000 roku. Tylko te zaś objęte zostały działaniem wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 25 czerwca 2002 roku.
Mając na uwadze powyższe, ze względu na bezzasadność skargi, Sąd na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 153 poz. 1270 z późn. zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło