I SA/Kr 924/15
WyrokWSA w Krakowie2015-10-09
Skład orzekający: WSA Bogusław Wolas (spr.), WSA Paweł Darmoń, WSA Waldemar Michaldo
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o odmowie umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenia społeczne, pomimo stwierdzenia całkowitej nieściągalności zadłużenia, była zgodna z prawem?Ratio decidendi
Decyzja organu rentowego o odmowie umorzenia należności składkowych, mimo stwierdzenia całkowitej nieściągalności, jest decyzją uznaniową, która podlega ograniczonej kontroli sądu administracyjnego. Sąd stwierdził, że organ prawidłowo ocenił trwałość nieściągalności oraz właściwie wyważył interes społeczny i interes strony, a decyzja nie była dowolna ani sprzeczna z prawem.Stan faktyczny
Skarga dotyczyła decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z 17 kwietnia 2015 r. odmownej wobec wniosku I.G. o umorzenie zaległych składek na ubezpieczenia społeczne za okres od stycznia do listopada 2000 r. Wnioskodawca wykazał całkowitą nieściągalność zadłużenia, wskazując na trudną sytuację majątkową, chorobę alkoholową i konieczność opieki nad ojcem. Organ odmówił umorzenia, uznając, że sytuacja finansowa dłużnika nie jest trwała, a egzekucja może być skuteczna.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
|Sygn. akt I SA/Kr 924/15 | [pic] W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 9 października 2015 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Bogusław Wolas (spr.), Sędziowie: WSA Paweł Darmoń, WSA Waldemar Michaldo, Protokolant st. sekretarz: Iwona Sadowska - Białka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 października 2015 r., sprawy ze skargi I.G., na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, z dnia 17 kwietnia 2015 r. Nr [...], w przedmiocie umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenia, , , - s k a r g ę o d d a l a -,
Pełnomocnik I.G. wniósł do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych , "wniosek o umorzenie składek i odsetek za zwłokę w uiszczeniu składek ubezpieczeniowych – w związku z ich całkowitą nieściągalnością". W piśmie tym powołał art. 28 ust. 3 pkt 5 i 6 w zw. z art. 28 ust. , w zw. z art 28 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1981 o systemie ubezpieczeń społecznych i wniósł o całkowite umorzenie zaległości w opłacaniu składek na ubezpieczenie społeczne, zdrowotne oraz Fundusz Pracy i FGŚP za okres od stycznia do listopada 2000r. Zaległości dotyczyły zatrudnianych pracowników, w części finansowanej przez płatnika wraz z odsetkami należnymi od tych kwot oraz odsetek od zaległości w opłacaniu składek od kwot należnych z tytułu w/w składek w części finansowanej przez pracowników. Do opłacenia nich płatnik był zobowiązany w związku, z powadzeniem działalności, która została wyrejestrowana dnia 31 grudnia 2000r.
Płatnik poinformował także, że organ odmówił już raz umorzenia zaległych składek, jednakże od momentu wydania decyzji odmownej przez organ w dniu 23.05.2013r. sytuacja majątkowa płatnika uległa zmianie i obecnie uzasadnia wydanie decyzji umarzającej powyższe zaległości.
Podniósł również, że w związku z nieuregulowaniem składek wykazywanych w deklaracjach rozliczeniowych, zostało wszczęte postępowanie egzekucyjne przez Naczelnika Urzędu Skarbowego, w którym część należności została zaspokojona, a w pozostałym zakresie Naczelnik Urzędu Skarbowego postanowieniem z dnia 19 grudnia 2006 roku umorzył postępowanie wobec bezskuteczności egzekucji. Organ egzekucyjny wszczął następnie wobec dłużnika postępowanie sądowe o wyjawienie majątku, które również nie ujawniło majątku pozwalającego na zaspokojenie zaległości. Na skutek jego płatnik został wpisany do Krajowego Rejestru Dłużników.
Podkreślił, że nie pozostaje już w stosunku pracy, przez co nie uzyskuje żadnych stałych dochodów. Figuruje obecnie w rejestrze bezrobotnych, bez prawa do zasiłku i od dłuższego już czasu bezskutecznie poszukuje pracy. Pozostaje w faktycznej separacji z żoną i ma na utrzymaniu dwie uczące się córki, na które zobowiązał się przekazywać 800 zł miesięcznie. Zobowiązania tego nie wypełnia jednak w chwili obecnej z uwagi na brak dochodów. I. G. we wniosku zaznaczył, że zamieszkuje w mieszkaniu swojego ojca, który pobiera emeryturę w wysokości 2.416,74 zł, z której opłacane są wszystkie opłaty za mieszkanie, a także utrzymanie ojca i obecnie dwóch bezrobotnych synów. Dochód z gospodarstwa domowego ojca wynosi po 805,58 zł., na osobę, co stanowi kwotę mniejszą niż wykazywane przez Instytut Pracy i Spraw socjalnych kryterium dochodowe minimum Socjalnego. To bowiem na jedną osobę dla trzyosobowego gospodarstwa pracowniczego wynosi 927,21zł.
Wnioskodawca w przedmiotowym piśmie oświadczył , że nie posiada żadnych wartościowych nieruchomości czy ruchomości a cztery pojazdy zarejestrowane na niego zostały już dawno sprzedane. Podniósł ponadto, iż przez swoją sytuacje materialną wpadł w depresję, miał próby samobójcze i w związku z tym przebywał na oddziale psychiatrycznym Szpitala Uniwersyteckiego. Wpadł również w chorobę alkoholową.
Zdaniem wnioskodawcy jego sytuacja spełnia aż trzy z przesłanek wymienionych w art. 28 ust. 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, a każda z nich daje samodzielną i niezależną podstawę do orzeczenia umorzenia należności. W szczególności natomiast zachodzi całkowita nieściągalność uprawniająca organ do pozytywnego dla strony rozstrzygnięcia.
Wnioskodawca podkreślił także , że powołane przepisy nie ustanawiają wprawdzie obowiązku umorzenia zaległości w przypadku spełnienia przesłanek a organ wydając decyzję działa w ramach uznania administracyjnego, to jednak należy pamiętać , że odmowa umorzenia powinna być uzasadniona ważnym interesem społecznym.
Zakład Ubezpieczeń Społecznych decyzją z dnia 19.01.2015r., nr [...] odmówił umorzenia przedmiotowych należności.
Rozstrzygnięcie to zapadło w oparciu o następujące ustalenia faktyczne organu.
I.G. prowadził działalność gospodarczą, której przedmiotem był m.in. handel w okresie od 18.08.1991r. do 28.01.2013 r. W okresie od 21.02.2001r. do 03.12.2012r. odnotowana została przerwa w prowadzeniu działalności gospodarczej. W okresie od 01.1999r. do 02.2001r. płatnik zatrudniał pracowników. Pan G. będąc płatnikiem składek nie wywiązał się należycie z obowiązku opłacania na wskazane ustawą o systemie ubezpieczeń społecznych składki za osobę prowadzącą działalność gospodarczą oraz za zatrudnionych pracowników doprowadzając do powstania zaległości na koncie rozliczeniowym w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych. Zgodnie z obowiązującymi przepisami od nieopłaconych w terminie składek należne są od płatnika składek również odsetki za zwłokę. Zadłużenie figurujące na koncie Pana G., za okres od stycznia do grudnia 2000r. objęte było przymusowym dochodzeniem. Postępowanie egzekucyjne prowadzone przez Naczelnika Urzędu Skarbowego zostało z uwagi na bezskuteczność, umorzone postanowieniem z dnia 03.01.2007r. Pan G. od 28 stycznia 2013 roku nie prowadzi działalności gospodarczej. Aktualnie nie jest zgłoszony do ubezpieczeń społecznych z tytułu pozostawania w stosunku pracy czy wykonywania umów cywilnoprawnych. Od kwietnia 2014 roku zarejestrowany jest w urzędzie pracy jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku. W dniu 5 listopada 2001 roku I.G. został wpisany do Rejestru Dłużników Niewypłacalnych. Według przedłożonego zeznania podatkowego PIT-37 za 2013 rok, I.G. wykazał dochody ze stosunku pracy w wysokości 17 765,00 zł. oraz przychody z pozarolniczej działalności gospodarczej opodatkowanej stawką podatku ryczałtowego wynoszącą 3,0 % w wysokości 4 593,97 zł. Naczelnik Urzędu Skarbowego w piśmie z dnia 26 listopada 2014 roku poinformował, iż I.G.nie figuruje w ewidencji podatników prowadzących działalność gospodarczą. Samodzielną działalność I. prowadził on w okresie od 18.08.1991r. do 28.08.2002r. a działalność pod nazwą P. w okresie od 04.12.2012r. do 27.01.2013r. W stosunku do podatnika nie jest prowadzone postępowanie egzekucyjne. Organ podatkowy poinformował, iż w latach 2012-2013 podatnik wykazał następujące przychody/dochody: 2012r. - przychód z działalności wykonywanej na własne nazwisko w wysokości 1 901,00 zł. oraz przychód z wynagrodzenia ze stosunku pracy w wysokości 8 550,00 zł. (dochód - 7882,50 zł); 2013r. - przychód z działalności gospodarczej w kwocie 4 593,97 zł. oraz dochód ze stosunku pracy w wysokości 17 765,00 zł. Wnioskodawca nie posiada zaległości podatkowych a postanowieniem Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 19.12.2006r. zaległości podatkowe zostały umorzone.
Centralna Ewidencja Pojazdów i Kierowców zaświadczyła, iż według stanu na dzień 18.12.2014r. Pan G. nie figurował w w/w ewidencji jako właściciel pojazdów mechanicznych.
Według informacji zawartych w Centralnej Bazie Danych Ksiąg Wieczystych, I.G. nie figuruje też w w/w ewidencji jako właściciel majątku nieruchomego.
W oświadczeniu o stanie rodzinnym i majątkowym oraz sytuacji materialnej I.G. oświadczył, iż jest żonaty, jednak z małżonką pozostaje w faktycznej separacji. Na utrzymaniu ma córkę, na którą wydaje kwotę około 300 zł. miesięcznie. Zobowiązany prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z ojcem J.G., który pobiera świadczenie emerytalne w wysokości 2 719,00 zł. oraz bratem R.G., będącym osobą bezrobotną. Stałe wydatki związane z utrzymaniem z tytułu miesięcznych opłat zostały określone na kwotę 564,25 zł, natomiast koszty związane z leczeniem są ponoszone w wysokości 300 zł. Rodzina państwa G. nie korzysta z pomocy społecznej.
Wnioskodawca sprawuje opiekę nad swoim 91-letnim ojcem. W zaświadczeniu wystawionym w dniu 12.12.2014r. wskazano, iż pan J.G. wymaga stałej całodobowej opieki i pomocy osób drugich.
Na podstawie przedłożonej do akt sprawy dokumentacji medycznej ustalono, że I G w okresie od 23.01.2001r. do 30.03.2001r. hospitalizowany był w Szpitalu Uniwersyteckim z rozpoznaniem zaburzeń depresyjnych oraz zaburzeń osobowości a dodatkowo cierpi na chorobę alkoholową. W 2007 roku rozpoczął on przymusowe leczenie odwykowe. Zgodnie z zaświadczeniem wystawionym prze Fundację Biuro Służby Krajowej AA w Polsce w dniu 05.12.2014r., I.G. jest wieloletnim członkiem Wspólnoty Anonimowych Alkoholików i w związku z przewlekłą chorobą alkoholową systematycznie uczestniczy w terapii antyalkoholowej opartej na Wspólnocie Anonimowych Alkoholików.
Zgodnie z informacją przekazaną prze Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w K., [...] z dnia 26.11.2014r., pan G. nie otrzymuje świadczeń finansowych, nie korzysta z pomocy w/w Ośrodka. W dniu 05.01.2015r. płatnik zgłosił natomiast do MOPS-u wniosek o udzielenie pomocy finansowej.
Organ w uzasadnieniu decyzji przytoczył regulację art. 28 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych jak również § 3 Rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 roku w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz. U. 2003, nr 141, poz. 1365). Podkreślił też , że instytucja umarzania należności składkowych oparta jest na tzw. "uznaniu administracyjnym", co oznacza, iż rozstrzygnięcie w przedmiocie umorzenia należności należy każdorazowo do organu rentowego, który wydając decyzję w ustalonym stanie faktycznym może ale nie musi umorzyć zaległości składkowe, o czym przesądził ustawodawca używając zwrotu "mogą być umorzone".
Organ argumentując swoje stanowisko podniósł, że podstawę umorzenia należności z tytułu składek za pracowników w części finansowanej przez płatnika oraz odsetek za zwłokę od składek za pracowników w części finansowanej przez ubezpieczonych stanowi art. 28 ust. 3 pkt 1-6 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. W zakresie powyższych należności organ bada zasadność umorzenia należności pod kątem zaistnienia przesłanki całkowitej nieściągalności. Należy podkreślić, iż całkowita nieściągalność należności, o której mowa we wskazanym wyżej przepisie musi mieć charakter trwały i nieodwracalny, gdy z okoliczności sprawy niezbicie wynika, iż nie ma żadnych szans na poprawę sytuacji finansowej dłużnika. W wyniku analizy materiału dowodowego organ doszedł do przekonania, iż w stosunku do I.G. można stwierdzić całkowitą nieściągalność należności.
ZUS jednak, w ramach uznania administracyjnego, odmówił I.G., umorzenia przedmiotowych należności, opierając się na wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29.08.2007 r., II GSK 141/07.
Zakład wziął przy tym pod uwagę okoliczności, które przemawiają za tym, że umorzenie płatnikowi obciążających go należności, byłoby niecelowe. Uznał bowiem, że fakt pozostawania bez źródeł dochodu, nie ma w sytuacji płatnika charakteru trwałego. I.G. na przestrzeni ostatnich lat był osobą aktywną zawodową od kwietnia 2012r. do 27.01.2013r. prowadził własną działalność gospodarczą, a do kwietnia 2014 roku pozostawał w stałym zatrudnieniu, uzyskując w ramach wymienionych aktywności zawodowych dochody. Pomimo swoich problemów zdrowotnych (choroba alkoholowa) nie legitymuje się on orzeczeniem o niezdolności do pracy, co pozwala uznać, iż jest osobą zdolną do pracy i posiadającą możliwości podejmowania pracy zarobkowej. Organ uwzględnił przy tym okoliczność, iż zobowiązany sprawuje opiekę nad 91-letnim ojcem. Z materiału dowodowego zgromadzonego w przedmiotowym postępowaniu wynika jednak, iż wnioskodawca zamieszkuje ze swoim bratem, który aktualnie nigdzie nie pracuje, a zatem opieka ta mogłaby zostać rozłożona na dwóch braci, a wtedy zobowiązany miałby zwiększone możliwości poszukiwania zatrudnienia. Organ podkreślił też, że konieczność sprawowania opieki nad ojcem nie stanowiła do tej pory przeszkody w wykonywaniu pracy zarobkowej (przez ostatnie dwa lata płatnik był osobą aktywną na rynku pracy). Zdaniem Zakładu na obecnym etapie postępowania nie można jednoznacznie stwierdzić, iż w przypadku ewentualnego wszczęcia egzekucji nie uzyskałoby się kwot wystarczających nie tylko na porycie powstałych kosztów egzekucyjnych, ale również wpływających na obniżenie zaległości składkowej. Należy podkreślić, iż informacje będące w posiadaniu organu o braku zatrudnienia czy też o braku majątku nieruchomego i ruchomego nie pozwalają na stwierdzenie, iż w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne. Organ podniósł za Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie (wyrok z dnia 19.05.2009r., sygn. akt V SA/Wa 40/09) że: ocena, odnośnie braku możliwości prowadzenia skutecznej egzekucji, czy też wystąpienia trwałej nieściągalności długu należy wyłącznie do organu prowadzącego postępowanie egzekucyjne. Ocena natomiast, czy wszczęcie postępowania egzekucyjnego jest zasadne, ponoszenie wydatków egzekucyjnych jest zbędne, czy też może przynieść korzyści, należy wyłącznie do wierzyciela. Na organie rentowym, dysponencie środków publicznoprawnych, ciąży szczególny obowiązek podejmowania wszelkich działań zmierzających do odzyskania swoich należności od osób zobowiązanych do ich opłacania. Zakres odpowiedzialności płatnika został określony w przepisie art. 26 ustawy - Ordynacja podatkowa w związku zart.31 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Stanowi on, że płatnik odpowiada za zobowiązania składkowe całym swoim majątkiem, nie tylko teraźniejszym, ale również przyszłym.
Wreszcie ZUS podniósł, że w przedmiotowej sprawie za odmową umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek przemawia interes społeczny, który należy rozumieć nie tylko jako korzyść służącą ogółowi ubezpieczonych, czyli respektowanie wartości wspólnych dla społeczeństwa, takich jak solidarność społeczna, sprawiedliwość. Przez interes społeczny należy również rozumieć zapewnienie maksymalnych dochodów przez budżet państwa, ale również ograniczenie jego ewentualnych wydatków. Zakład podkreślił, że składki opłacane przez płatników przeznaczone są na zapewnienie bieżącej ochrony ubezpieczeniowej. Celem tej ochrony jest zagwarantowanie bezpłatnej opieki zdrowotnej. Umorzenie należności mogłoby powodować uszczuplenie środków przeznaczonych na zapewnienie opieki zdrowotnej, a co za tym idzie uszczuplenie środków przeznaczonych na wypłatę pozostałych świadczeń, a zatem oznaczałoby to, iż nie jest zapewnione bezpieczeństwo w zakresie ochrony zdrowia. Zakład zauważył, że ubezpieczenia społeczne nie są nastawione na osiągnięcie zysku. Ponadto, w odniesieniu do należności z tytułu odsetek za zwłokę, zgodnie z przepisem art. 23 ustawy
o systemie ubezpieczeń społecznych, w każdym przypadku nieopłacenia składek w terminie należne są od nich odsetki za zwłokę, których zapłata obciąża wszystkich płatników nieregulujących składek w terminie, w jednakowym stopniu. Dodatkowo pobieranie odsetek za zwłokę, poza spełnianiem funkcji sanacyjnej, stanowi również rekompensatę wyrównującą straty wynikające z braku prawidłowego, zgodnego z ustawą, opłacania składek. Chodzi tu głównie o ochronę interesu ubezpieczonych, w tym zapewnienie przekazania do otwartych funduszy emerytalnych części składki na ubezpieczenie emerytalne wraz z odsetkami za zwłokę, traktowanymi jako rekompensata dla ubezpieczonych w przypadku, gdy należna składka została opłacona po terminie.
W następstwie w/w decyzji skarżący złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, podnosząc w nim wcześniejszą argumentację i zaznaczając, iż ZUS uznał całkowitą nieściągalność zaległości. Z twierdzeniami Zakładu, że sytuacja wnioskodawcy nie ma charakteru trwałego, co uzasadniałoby umorzenie składek, I.G. nie zgodził się argumentując, iż na sytuację materialną płatnika ma wpływ przedstawiony stan zdrowia. Stan psychiczny wnioskodawcy nie uległ poprawie, nie ma zatem podstaw by rokować, że w najbliższym czasie uda mu się ustabilizować swoją sytuację życiową i materialną. Strona nie zgodziła się również, ze stwierdzeniem organu, iż fakt pozostawania bez źródeł dochodu jest w przypadku płatnika sytuacją przejściową. Ponadto wnioskodawca podniósł, że nie może liczyć na pomoc brata w opiece nad ojcem, gdyż są oni skonfliktowani. W konsekwencji tego zdaniem płatnika Zakład wydając decyzje przekroczył granice przyznanego mu uznania administracyjnego.
W dniu 17.04.2015r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych decyzją nr [...] utrzymał w mocy poprzednią decyzję.
Organ stwierdził, że poprzednio wydana decyzja jest prawidłowa. Zatem nowe, powtórne rozstrzygnięcie organu odwoławczego pokrywa się z rozstrzygnięciem zawartym w pierwszej decyzji - chodzi tu o rezultat co do zgodności z prawem, a także ze względu na kryteria celowości i słuszności rozstrzygnięcia. Podkreślił, przy tym, iż rozstrzygnięcie w zakresie umorzenia należności należy każdorazowo do organu rentowego, który podejmując decyzję w oparciu o posiadany materiał dowodowy w indywidualnej sprawie, może ale nie musi umorzyć zaległości. Przytoczył na tą okoliczność uchwałę SN z dnia 6 maja 2004 r. sygn. IIUZP 6/04. Zdaniem organu norma zawarta w art. 28 w/w ustawy wyraźnie wskazuje na brak obowiązku umarzania należnych składek jak i odsetek naliczonych za zwłokę, a jedynie pozostawia organowi podejmującemu decyzję potencjalną możliwość ich umorzenia. Zakład jako dysponent środków publicznoprawnych powinien rozporządzać nimi z należytą ostrożnością. Udzielenie ulgi w spłacie zobowiązań stanowi bowiem odstępstwo od zasady powszechnego obowiązku odprowadzania składek na ubezpieczenia, naruszając równość podmiotów wobec prawa.
Zakład odnosząc się natomiast do uznania administracyjnego powołał się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 sierpnia 2010r., sygn. IIGSK 732/09 i wskazał różnicę pomiędzy decyzją "obligatoryjną" a decyzją "uznaniową", która polega na tym, że spełnienie przewidzianych przez prawo przesłanek w przypadku decyzji "obligatoryjnej" decyduje o treści rozstrzygnięcia, natomiast w przypadku decyzji uznaniowej jedynie o samej możliwości wydania decyzji w danym przedmiocie, jednakże treść tego rozstrzygnięcia pozostawiona jest do uznania organu. W związku z powyższym, jeżeli strona oczekuje określonego rezultatu na skutek wydania decyzji, to w odniesieniu do decyzji "obligatoryjnej' wystarczy wykazanie zachodzenia określonych przesłanek, natomiast w przypadku decyzji uznaniowej powinno się wykazać zachodzenia przesłanek do jej wydania, a dodatkowo jeszcze przekonać organ, że w tej sytuacji zasadne jest wydanie rozstrzygnięcia w oczekiwanej przez stronę treści. Jeżeli natomiast wydana decyzja uznaniowa nie spełnia oczekiwań strony, to powinna ona wykazać nie tylko istnienie przesłanek do jej wydania, ale również i dowolność stanowiska organu.
Organ przytoczył również wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie, z dnia 29.08.2007 r., sygn. II GSK 141/07, z którego wynika, że: "ocena, odnośnie braku możliwości prowadzenia skutecznej egzekucji, czy też wystąpienia trwałej nieściągalności długu należy wyłącznie do organu prowadzącego postępowanie egzekucyjne". Zaznaczył również, ze nawet w sytuacji, gdy ponad wszelką wątpliwość zostanie ustalona całkowita nieściągalność należności organ może odmówić ich umorzenia. W przedmiotowej sprawie organ doszedł natomiast do przekonania, iż sytuacja, w której znajduje się płatnik (bez dochodów) nie ma charakteru trwałego a sam zobowiązany planuje wystąpić do organu rentowego o przyznanie renty. W przypadku pozytywnego rozpatrzenia wniosku pan Goraj uzyska dochód, z którego będzie miał możliwość spłaty przedmiotowego zadłużenia
Na przedmiotową decyzję pełnomocnik I.G. złożył skargę.
Wniósł w niej o uchylenie na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1) p.p.s.a. zaskarżonej decyzji w całości a także o uchylenie poprzedzającej jej decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych . Alternatywnie wniósł natomiast o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, a także o uchylenie poprzedzającej jej decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych i przekazanie organowi I instancji sprawy do ponownego rozpoznania wraz ze wskazaniem wydania orzeczenia o zasadności uwzględnienia wniosku skarżącego o umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenia wraz z odsetkami objętych jego wnioskiem.
Pełnomocnik zaskarżonej decyzji zarzucił:
naruszenie prawa materialnego przez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a" p.p.s.a. przez:
naruszenie art. 28 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych poprzez uznanie, że w przypadku skarżącego stan całkowitej nieściągalności zadłużenia nie ma charakteru trwałego mimo że "trwałość" nie jest ustawową przesłanką umorzenia należności składek na ubezpieczenie,
naruszenie art. 28 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych poprzez nie wydanie decyzji o umorzeniu wobec skarżącego należności składek na ubezpieczenie mimo, że organ stwierdził występowanie w sytuacji skarżącego stanu całkowitej nieściągalności tych należności poprzez stwierdzenie sytuacji wskazanej w art. 28 ust. 3 pkt 3, 5 i 6 w/w ustawy,
naruszenie art. 7 kodeksu postępowania administracyjnego z uwagi na uznanie, wbrew dotychczasowej linii orzeczniczej sądów administracyjnych, iż w stanie faktycznym niniejszej sprawy interes publiczny przeważa nad słusznym interesem strony,
naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c"):
naruszenie art. 7 k.p.a. oraz art. 77 k.p.a. poprzez nienależyte zbadanie sprawy i brak odpowiedniej weryfikacji całości zebranego materiału dowodowego oraz oparcie decyzji na błędnych ustaleniach stanu faktycznego sprawy, a mianowicie że:
skarżący prowadził swą działalność gospodarczą od kwietnia 2012r. do 27.01.2013r., gdy taka sytuacja nie miała miejsca, bo skarżący ponownie zarejestrował działalność w 04.12.2012r., zlikwidował wykreślając w dniu 28.01.2013r.
w przypadku gdyby skarżący otrzymał świadczenie rentowe to pozwoli mu ono na spłatę istniejącego zadłużenia.
W uzasadnieniu skargi strona powołała wcześniej przytaczaną argumentację.
W odpowiedzi na skargę Zakład wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i zaznaczył , że w sprawie skarżącego I.G. organ ustalił, iż zaległości obciążające płatnika dotyczą należności za pracowników w części finansowanej przez płatnika oraz należności z tytułu odsetek za zwłokę od składek za pracowników w części finansowanej przez ubezpieczonych. W związku z tym, do należności tych nie ma zastosowania art. 28 ust. 3a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Argumenty podnoszone przez skarżącego dotyczące jego sytuacji zdrowotnej, wieloletniej walki z chorobą alkoholową, koniecznością całodobowej i bezpośredniej opieki nad ojcem nie mają, zatem zdaniem organu zatem żadnego znaczenia dla niniejszego postępowania, a mają na celu jedynie odwrócenie uwagi od faktów mających istotne znaczenie. W kontekście badania zasadności umorzenia zaległości dotyczących pracowników płatnika składek znaczenie ma jedynie istnienie przesłanek całkowitej nieściągalności.
W ocenie organu całkowita nieściągalność, o której mowa w w/w przepisie musi mieć charakter trwały, nieprzemijający, gdy z okoliczności sprawy niezbicie wynika, iż nie ma żadnych szans na poprawę sytuacji finansowej dłużnika.
Organ podał, że szczegółowo przeanalizował poszczególne przesłanki umorzenia należności w stosunku do sytuacji, w której znajduje się skarżący i stwierdził, iż żadna z nich nie ma zastosowania. Zarówno wiek, jak i próby podjęcia pracy zarobkowej przez skarżącego nie pozwalają stwierdzić, iż nie będzie on uzyskiwał dochodów w przyszłości. W dłuższej perspektywie czasowej, w granicach w których zaległe składki mogą być przymusowo dochodzone, na organie ciąży obowiązek podejmowania wszelkich działań zmierzających do dochodzenia wierzytelności z tytułu zaległych składek na ubezpieczenia, a odstąpienie od nich może nastąpić dopiero w sytuacji, gdy w ocenie Zakładu (wierzyciela) przeprowadzenie postępowania egzekucyjnego byłoby niecelowe bądź nieopłacalne. Zakład podkreślił natomiast, że ma możliwość przymusowego wyegzekwowania zaległości z tytułu składek na ubezpieczenia przez zastosowanie jednego ze środków egzekucyjnych przewidzianych w ustawie z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Na poparcie swoich wywodów Zakład przytoczył wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22.12.2006r., sygn. akt III SA/Wa 2426/06, z którego wynika , że: " umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne stanowi wyraz definitywnej rezygnacji uprawnionego organu z możliwości ich wyegzekwowania, biorąc pod uwagi publicznoprawny charakter należności z tytułu składek oraz uwzględniając cele, na które są one przeznaczane, organy odpowiedzialne za ich pobór zobligowane są do szczególnej staranności i ostrożności w dysponowaniu nimi. Dotyczy to również podejmowanych w warunkach uznania administracyjnego, decyzji w przedmiocie umorzenia tych należności, a podejmując rozstrzygnięcie w tym zakresie organ jest zobowiązany do konfrontowania interesu dłużnika z interesem ogólnospołecznym. Uzasadnia to również wyjątkowy charakter instytucji umorzenia należności z tytułu składek, jeżeli zatem właściwy organ dostrzega jeszcze jakiekolwiek możliwości wyegzekwowania zbiegłych składek, czy to wprost z majątku dłużnika (...). to podjęte w ramach uznania administracyjnego, negatywne dla wnioskodawcy rozstrzygnięcie, nie może być uważane za dowolne". Zakład podkreślił również, że może zrezygnować z egzekwowania należności tylko wówczas, gdy prowadzenie egzekucji jest bezcelowe lub nieopłacalne. Dłużnik nie może wywodzić swoich praw z tego, że jego zdaniem w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się od niego kwot przekraczających koszty egzekucji. Ocena, czy wszczęcie postępowania egzekucyjnego jest zasadne, ponoszenie wydatków egzekucyjnych jest zbędne, czy też może przynieść korzyści, należy wyłącznie do wierzyciela.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002r., nr 153, poz. 1269 z p. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne opiera się więc na kryterium legalności.
Sąd administracyjny, co do zasady, orzekając rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1) lit. a-c p.p.s.a), a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Warto zauważyć , że Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a).
Kontrola sądowoadministracyjna przeprowadzona w oparciu o powyższe kryteria nie wykazała, by zaskarżone rozstrzygnięcia naruszały prawo w stopniu uzasadniającym ich uchylenie.
W przedmiotowej sprawie strona skarżąca oparła swoją skargę zarówno na podstawie naruszenia prawa materialnego jak i na podstawie naruszenia przepisów postępowania, mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Odnosząc się do kwestii zarzutów o charakterze materialnoprawnym należy przytoczyć art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz.U. z 2015r.,poz. 121 z p. zm.), który stanowi, iż: należności z tytułu składek mogą być umarzane w całości lub w części przez Zakład, z uwzględnieniem ust. 2-4. Z ust. 2 art. 28 tej ustawy wynika, że należności z tytułu składek mogą być umarzane tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności, z zastrzeżeniem ust. 3a. Jak stanowi zaś ust. 3 wymienionego przepisu, całkowita nieściągalność zachodzi, gdy: 1) dłużnik zmarł nie pozostawiając żadnego majątku lub pozostawił ruchomości niepodlegające egzekucji na podstawie odrębnych przepisów albo pozostawił przedmioty codziennego użytku domowego, których łączna wartość nie przekracza kwoty stanowiącej trzykrotność przeciętnego wynagrodzenia i jednocześnie brak jest następców prawnych oraz nie ma możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie; 2) sąd oddalił wniosek o ogłoszenie upadłości dłużnika lub umorzył postępowanie upadłościowe z przyczyn, o których mowa w art. 13 i art. 361 pkt 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe i naprawcze; 3) nastąpiło zaprzestanie prowadzenia działalności przy jednoczesnym braku majątku, z którego można egzekwować należności, małżonka, następców prawnych, możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa; 4) nie nastąpiło zaspokojenie należności w zakończonym postępowaniu likwidacyjnym; 4a) wysokość nieopłaconej składki nie przekracza kwoty kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym; 5) naczelnik urzędu skarbowego lub komornik sądowy stwierdził brak majątku, z którego można prowadzić egzekucję; 6) jest oczywiste, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne.
Z kolei, z ust. 3a art. 28 powołanej ustawy wynika, że ustawodawca przyjął również i takie rozwiązanie, w świetle którego, niezależnie od sytuacji objętych hipotezą powyżej przywołanych przepisów, należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek na te ubezpieczenia, mogą być w uzasadnionych przypadkach umarzane pomimo braku ich całkowitej nieściągalności.
Na podstawie upoważnienia ustawowego zawartego w art. 28 ust. 3b w/w ustawy Minister Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej wydał dnia 31 lipca 2003 r. Rozporządzenie w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne. Stosownie do jego § 3 ust. 1 Zakład może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny, w szczególności w przypadku: 1) gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych; 2) poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodujących, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności; 3) przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności.
Ust. 4 art. 28 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych stanowi natomiast , że umorzenie składek powoduje także umorzenie odsetek za zwłokę , kosztów upomnienia i dodatkowej opłaty. Zaznaczyć też wypada, że do składek na Fundusz Pracy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych i Fundusz Emerytur Pomostowych oraz na ubezpieczenie zdrowotne w zakresie : ich poboru, egzekucji, wymierzania odsetek za zwłokę i dodatkowej opłaty, przepisów karnych, dokonywania zabezpieczeń na wszystkich nieruchomościach, ruchomościach i prawach zbywalnych dłużnika, odpowiedzialności osób trzecich i spadkobierców oraz stosowania ulg i umorzeń stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące składek na ubezpieczenie społeczne (art. 32 w/w ustawy).
Na gruncie powołanych przepisów można więc wyodrębnić katalog przesłanek umorzenia dotyczący całkowitej nieściągalności oraz katalog przesłanek umorzenia w przypadku braku ich całkowitej nieściągalności, kiedy ubezpieczeni są równocześnie płatnikami składek na ubezpieczenia.
Z treści przytoczonych przepisów wynika też, że istotą decyzji dotyczącej umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne jest jej uznaniowy charakter. Uznanie administracyjne nie oznacza jednak dowolności organu administracji publicznej co do rozstrzygnięcia, o czym świadczą określone w tych przepisach przesłanki podejmowania decyzji w tej materii. Katalog tych przesłanek pozwalających na umorzenie składek został określony jasno i precyzyjnie i w ten sposób zakreśla granice swobodnego uznania organu. Organ przy wydawaniu decyzji o umorzeniu należności składkowych jest zobowiązany do rzetelnej i wnikliwej analizy wszelkich okoliczności sprawy w celu stwierdzenia, czy zostały spełnione przesłanki określone w przytoczonych przepisach prawnych. W ten sposób przeprowadzona analiza stanu faktycznego stanowi podstawę do wydania decyzji o charakterze uznaniowym (por. uzasadnienie wyroku NSA z dnia 15 stycznia 2008 r., sygn. akt II GSK 321/07, LEX nr 471116). W świetle dotychczasowego orzecznictwa sądowego takie decyzje podlegają ograniczonej kontroli sądów administracyjnych. Kontroli nie podlega uznanie administracyjne samo w sobie, lecz kwestia, czy decyzja została podjęta zgodnie z podstawowymi regułami postępowania administracyjnego, a w szczególności, czy wydano ją w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy oraz, czy ocena tego materiału została dokonana zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów, czy też zawiera elementy dowolności.
Decyzja uznaniowa może być przez sąd uchylona w wypadkach stwierdzenia, iż została wydana z takim naruszeniem przepisów prawa o postępowaniu lub prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. O tego rodzaju naruszeniach można mówić, gdyby organ pozostawił poza swoimi rozważaniami argumenty podnoszone przez stronę, pominął istotny dla rozstrzygnięcia materiał dowodowy lub dokonał jego oceny wbrew zasadom logiki lub doświadczenia życiowego, a także gdyby dokonał wykładni występujących w przepisach określających przesłanki umorzenia należności składkowych pojęć niezgodnie z ogólnymi zasadami prawa.
Poza sporem jest więc, że decyzja wydana w warunkach uznania administracyjnego, nie może być decyzją dowolną, lecz musi wynikać z wszechstronnego i dogłębnego rozważenia wszystkich okoliczności faktycznych sprawy.
W świetle powyżej przedstawionych wywodów nasuwa się więc wniosek o konieczności poddania szczególnie wnikliwej ocenie tego, czy stosując w ramach uznania administracyjnego dyrektywy wyboru konsekwencji prawnej, organ w prawidłowy i należyty sposób wyważył interes zobowiązanego oraz interes społeczny (stan finansów ubezpieczeń społecznych) a w tym zakresie, czy ze względu na okoliczności stanu faktycznego sprawy kierował się adekwatnymi i miarodajnymi dyrektywami wyboru odnośnie do przyjętego kierunku rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy.
Na gruncie niniejszej sprawy organ słusznie przyjął, że nie ma do niej zastosowania art. 3a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Stąd jego rozważania dotyczyły analizy przesłanek z art. 28 ust. 2 w/w ustawy. W kontekście tej regulacji zupełnie uprawnione jest badanie trwałości nieściągalności zadłużenia. Art. 28 ust. 2 i 3 w/w ustawy mówi bowiem o całkowitej nieściągalności a pojęcie "całkowita", jako pojęcie o charakterze nieostrym dekodowane powinno być z w/w norm zarówno w aspekcie ilościowym jak i temporalnym. Stąd mimo braku w w/w artykule na płaszczyźnie językowej określenia (przesłanki) dotyczącej trwałości, zasadne jest analizowanie pojęcia "całkowitej" również w kierunku ram czasowego lub trwałego zakresu tego pojęcia.
W konsekwencji takiej interpretacji oraz w oparciu o zebrany materiał dowodowy słuszne było zajęcie przez Zakład stanowiska, iż strona nie spełnia przesłanek z art. 28 ust. 3 pkt. 3 , 5 i 6 w/w ustawy ponieważ niemożność przypisania do badanej sytuacji I.G. kryterium "całkowitej" nieściągalności automatycznie wyklucza rozpatrywanie punktów 3 , 5 i 6 tego artykułu. Ponadto trzeba podkreślić, że rozstrzygnięcie w ramach uznania administracyjnego oznacza, że nawet wówczas, gdy ponad wszelką wątpliwość ustalona zostanie całkowita nieściągalność należności organ może odmówić ich umorzenia (por. wyrok NSA z dnia 29.08.2007r. , sygn. II GSK 141/07, wyrok WSA w Bydgoszczy, z dnia 14.01.2015r. , sygn. I SA/Bd 1180/14, wyrok WSA w Olsztynie, z dnia 31.07.2014r. , sygn. I SA/Ol 518/14, wyrok WSA w Krakowie z dnia 19.05.2010r., sygn. I SA/Kr 475/10 ).
Na brak trwałości sytuacji I.G. nie wpływa też stan jego zdrowia. Wprawdzie nie są zaprzeczalne jego dolegliwości i ich uciążliwość ale etiologia oraz charakter fizjologiczny nie wskazują na nieodwracalność tych schorzeń.
Nie ma też uzasadnienia zarzut strony skarżącej, iż interes publiczny, wbrew art. 7 k.p.a., przeważa nad słusznym interesem strony. W niniejszej sprawie organ dokonał wnikliwego ustalenia stanu faktycznego i wyważanie interesu społecznego (publicznego) i interesu obywatela, przy uwzględnieniu wskazanych okoliczności przesunięte zostało w kierunku interesu społecznego rozumianego jako korzyść służącą ogółowi ubezpieczonych, czyli respektowanie wartości wspólnych dla społeczeństwa, takich jak solidarność społeczna, sprawiedliwość. Z takim stanowiskiem nie sposób się z kolei nie zgodzić.
Przez interes społeczny należy bowiem rozumieć m.in. zapewnienie maksymalnych dochodów przez budżet państwa, ale i również ograniczenie jego ewentualnych wydatków, jeżeli nie są konieczne. Składki opłacane przez płatników przeznaczone są na zapewnienie bieżącej ochrony ubezpieczeniowej. Celem tej ochrony jest natomiast zagwarantowanie bezpłatnej opieki zdrowotnej dla ogółu obywateli. Umorzenie należności mogłoby powodować uszczuplenie środków przeznaczonych na zapewnienie im opieki zdrowotnej i uszczuplenie środków przeznaczonych na wypłatę pozostałych świadczeń. W konsekwencji więc oznaczałoby to, iż nie jest zapewnione bezpieczeństwo w zakresie ochrony zdrowia, które niewątpliwie stanowi wartość niezwykle cenną, z punktu widzenia praw pozostałych obywateli.
Trudno też mówić, w tym kontekście, o linii orzeczniczej sądów administracyjnych, jak podnosi to strona skarżąca. Nie można bowiem definitywnie stwierdzić, który interes, czy publiczny czy słuszny interes strony ma mieć charakter dominujący czy pierwszoplanowy. Każdorazowo bowiem decyzja w zakresie umorzenia należności musi opierać się na wszechstronnym i dogłębnym rozważeniu okoliczności faktycznych sprawy, co najważniejsze - o charakterze indywidualnym, czyli praktycznie niepowtarzalnym.
Odnosząc się natomiast do zarzutów skargi dotyczących naruszenia przepisów postępowania, w szczególności "art. 7 k.p.a. oraz art. 77 k.p.a. poprzez nienależyte zbadanie sprawy i brak odpowiedniej weryfikacji całości zebranego materiału dowodowego oraz oparcie decyzji na błędnych ustaleniach stanu faktycznego sprawy" trzeba podkreślić , iż są one irrelewantne dla sprawy. Strona zarzuciła bowiem , iż organ błędnie ujął okres prowadzenia działalności gospodarczej przez wnioskodawcę datując go od kwietnia 2012r. do 27.01.2013r. Zauważyć należy jednak, iż fakt prowadzenia działalności gospodarczej był jednym z elementów argumentacji organu dotyczącej wskazania , że strona skarżąca jest osobą zdolną do pracy i jest w stanie podejmować zatrudnienie czy działalność zarobkową, mimo niesprzyjających okoliczności życiowych. Tak więc nawet pewne różnice w czasookresach prowadzenia działalności gospodarczej nie mogą stanowić dowodu prima facie wskazującego na naruszenie w/w zasad postępowania. Tym bardziej , że w samej decyzji ZUS z dnia 19.01.2015r., nr [...] ,w której organ przytoczył ten termin, wcześniej w ustaleniach stanu faktycznego określił go prawidłowo.
Chybiony również jest zarzut naruszenia art. 7 k.p.a. oraz art. 77 k.p.a. przez organ, który stwierdził, iż w przypadku gdyby skarżący otrzymał świadczenie rentowe to pozwoli mu ono na spłatę istniejącego zadłużenia.
Takie stanowisko organu jest w pełni uzasadnione. Istotnie bowiem uzyskanie świadczenia rentowego może pozwalać na chociażby częściową spłatę zadłużenia. Jeżeli natomiast jest możliwa częściowa spłata zadłużenia, nawet w perspektywie przyszłej , nie można mówić o przesłance całkowitej nieściągalności z art. 28 ust. 3.
W tej kwestii niniejszy skład podziela stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administarcyjnego w Warszawie i Naczelnego Sądu Administracyjnego prezentowane przez organ, że: ocena, odnośnie braku możliwości prowadzenia skutecznej egzekucji, czy też wystąpienia trwałej nieściągalności długu należy wyłącznie do organu prowadzącego postępowanie egzekucyjne. Ocena natomiast, czy wszczęcie postępowania egzekucyjnego jest zasadne, ponoszenie wydatków egzekucyjnych jest zbędne, czy też może przynieść korzyści, należy wyłącznie do wierzyciela. Zatem jeżeli zatem właściwy organ dostrzega jeszcze jakiekolwiek możliwości wyegzekwowania zaległych składek, to podjęte w ramach uznania administracyjnego, negatywne dla wnioskodawcy rozstrzygnięcie, nie może być uważane za dowolne" (prawomocny wyrok WSA w Warszawie z dnia 19.05.2009r., sygn. akt V SA/Wa 40/09, wyrok WSA w Warszawie z dnia 22.12.2006r., sygn. akt III SA/Wa 2426/06, wyrok NSA z dnia 29.08.2007r., sygn. akt II GSK 141/07, por. też wyrok WSA w Krakowie, z dnia 27.01.2015r., sygn. akt I SA/Kr 1147/14, wyrok WSA w Krakowie, z dnia 19.05.2015r., sygn. akt I SA/Kr 531/15 ).
Podsumowując, wskazać należy , że organ wszechstronnie i dogłębnie zbadał oraz rozważył wszystkie okoliczności sprawy. Należycie uzasadnił swoje rozstrzygnięcie i podał wyczerpująco przyczyny, które jego zdaniem przemawiają za odmową umorzenia zaległości. Pamiętać trzeba, że sąd administracyjny jedynie kontroluje działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem zapadłych rozstrzygnięć. Nie może przy tym zastąpić takiego organu w rozstrzygnięciu sprawy, czy też nakazać mu, w przypadku decyzji opartych na uznaniu administracyjnym, aby wydał decyzję określonej treści. W przypadku takich decyzji sąd jedynie bada, czy rozstrzygnięcie nie było dowolne, a to w niniejszej sprawie nie miało miejsca.
Sąd nie stwierdził również, by zaskarżone rozstrzygnięcie było dotknięte jakimikolwiek innymi uchybieniami, które uzasadniałyby jego uchylenie. Wobec powyższego WSA w Krakowie orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło