I SA/Kr 958/15

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 17 lipca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Jarosława Madeja o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J.M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 24 marca 2015 r. nr: [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za okres od stycznia do grudnia 2008 r. p o s t a n a w i a zwolnić skarżącego od kosztów sądowych Wraz ze skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 24 marca 2015 roku w przedmiocie podatku od towarów i usług za okres od stycznia do grudnia 2008 roku, skarżący J.M., reprezentowany przez radcę prawnego J.A.G., złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach zawartego w formularzu "PPF" wynika, iż skarżący jest rozwiedziony i prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Jego dwie córki W.M. ur. 2003 r. i K.M. ur. 1999 r. zamieszkują wraz z matką. W skład majątku wnioskodawcy wchodzi teren firmy w Z. (hipoteka zajęta przez banki i urząd kontroli skarbowej). Wnioskodawca nie dysponuje zasobami pieniężnymi, ani przedmiotami wartościowymi. Miesięczny dochód uzyskiwany przez skarżącego z prac dorywczych, zbieractwa surowców wtórnych, przewozu towarów, itp. wynosi 2.500 zł. Uzasadniając wniosek o przyznanie prawa pomocy J.M podniósł, iż nie posiada odpowiednich zasobów finansowych, gdyż na skutek działań UKS ma zajęte konta firmowe oraz hipoteki. Skarżący aktualnie nie posiada pracy i stałego źródła dochodu, a wysokość zobowiązań, co do których prowadzone są postępowania egzekucyjne przekracza 27 milionów złotych. J.M. utrzymuje się ze zbieractwa surowców wtórnych, przewozu towarów, wyprzedaży w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, resztek towarów z magazynów. Podejmuje się też wszelkich prac dorywczych. Opłaca alimenty na dwójkę dzieci. W związku z powyższym nie ma on żadnej możliwości odłożenia środków na poczet opłat sądowych. Nie ma również możliwości uzyskania pożyczki w instytucji finansowej. Jedynym istotnym składnikiem majątku skarżącego jest nieruchomość położona w Z., jednakże kwota hipotek obciążających tę nieruchomość wielokrotnie przewyższa jej wartość. Ponadto Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym S.S. pozostawił w/w nieruchomość w zarządzie skarżącego, a zatem jest on zobowiązany do utrzymania tej nieruchomości w stanie należytym. Z uwagi na powyższe wszelkie dochody, które pozostają wnioskodawcy po opłaceniu alimentów przeznacza on na regulowanie rachunków za media niezbędne do utrzymania owej nieruchomości w należytym stanie. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Prawo pomocy jest szczególną instytucją postępowania przed sądami administracyjnymi, mającą na celu zagwarantowanie konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które nie są w stanie samodzielnie ponieść kosztów postępowania sądowego. Zwolnienie od kosztów sądowych stanowi odstępstwo od generalnej zasady wyrażonej w art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej: p.p.s.a.), zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Zatem instytucja prawa pomocy winna być stosowana jedynie w przypadkach wyjątkowych, gdy wnioskodawca nie posiada żadnych lub wystarczających możliwości sfinansowania kosztów postępowania. Zgodnie z art. 246 § 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy w zakresie częściowym, którego przyznania domaga się skarżący, obejmuje m. in. zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków (art. 245 § 3 p.p.s.a.). W ocenie orzekającego skarżący uwiarygodnił, że nie posiada dostatecznych środków na pokrycie kosztów sądowych w zainicjowanym postępowaniu. Sytuacja materialna J.M. nie jest bowiem łatwa. Posiada on znaczne zadłużenie wobec Skarbu Państwa, przekraczające kwotę 27 milionów złotych. Majątek skarżącego oraz jego konta bankowe zostały zajęte na skutek prowadzonych postępowań egzekucyjnych. Wnioskodawca nie ma aktualnie stałego źródła utrzymania. Z akt niniejszej sprawy wynika, że wartość przedmiotu zaskarżenia wskazana przez skarżącego wynosi 3.646.562 zł, co oznacza, że wysokość aktualnie wymaganych kosztów postępowania sądowego - wpisu od skargi - wynosi ponad 36 tys. zł. Zestawienie tej wartości z aktualnymi dochodami skarżącego, wskazuje, że nie jest on w stanie pokryć tych kosztów bez uszczerbku w koniecznym utrzymaniu siebie i rodziny. Uwzględniając wniosek skarżącego orzekający wziął pod uwagę orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 marca 2013 roku, sygn. akt I FZ 11/13 i z dnia 30 kwietnia 2015 roku, sygn. akt I FZ 72/15. Mając na uwadze powyższe orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a.